Η ιστορία της Κυριακής

Η χρονική περίοδος κατά την οποία ανέβηκε στον θρόνο ο Αλέξανδρος ο Α’

ήταν μια εξαιρετικά δύσκολη τομή στην ευρωπαϊκή αλλά και την ελληνική

ιστορία. Ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος άλλαξε τα δεδομένα στη γηραιά ήπειρο

και ο εθνικός διχασμός στην Ελλάδα, πήρε διαστάσεις εμφυλίου, για την

ακρίβεια ήταν εμφύλιος, και οι εξελίξεις που ακολούθησαν οδήγησαν στη

μεγαλύτερη τραγωδία του ελληνισμού κατά τον 20ο αιώνα, τη Μικρασιατική

Καταστροφή. Ο Αλέξανδρος που ανέβηκε στον θρόνο ως ανδρείκελο του πατέρα

του Κωνσταντίνου ήταν ο μόνος βασιλιάς που μπόρεσε να συνεννοηθεί με

τον Ελευθέριο Βενιζέλο και ήταν ιδιαίτερα αγαπητός στο στράτευμα και τον

λαό. Η σύντομη ζωή του, και ο μεγάλος έρωτάς του με την καλλονή

αριστοκράτισσα Ασπασία Μάνου, όπως και οι εξελίξεις που πυροδότησε ο

θάνατός του από σηψαιμία μετά το δάγκωμα μαϊμούς, είναι το θέμα του νέου

επεισοδίου της «Ιστορίας της Κυριακής».

Με ένα … μελωδικό podcast επιστρέφει η «Ιστορία της Κυριακής» αφιερωμένο

στο σατιρικό τραγούδι. Στο α’ μέρος της σειράς αυτής η Ελίνα Φαρσάρη

παρουσιάζει αγαπημένα τραγούδια όλων μας, με σατιρικό ασφαλώς

περιεχόμενο καλύπτοντας συνοπτικά έναν χρονικό ορίζοντα από τις πρώτες

δεκαετίες του 20ου αιώνα έως και το 1960.

Τραγούδια της οπερέτας, της επιθεώρησης, της λεγόμενης «παλιάς Αθήνας»,

αλλά ακόμη ρεμπέτικα και παραδοσιακά, ελαφρολαϊκά και όχι μόνο

παρουσιάζονται στο επεισόδιο αυτό στο πλαίσιο μιας επισκόπησης στο

σατιρικό τραγούδι. Στο β’ μέρος της σειράς θα ακολουθήσει μια αντίστοιχη

διαδρομή για τις δεκαετίες ’70, ’80 και ’90, όπου το πολιτικό σατιρικό

τραγούδι βρίσκεται στην περίοδο της ακμής του.

Ακούστε το α’ μέρος του Podcast…

O σερ Άρθουρ Τζον Έβανς έχει καταγραφεί στην ιστορία ως ένας από τους

πρωτοπόρους της αρχαιολογίας. Μπορεί οι μέθοδοι και οι πρακτικές του

στις αρχές του 20ου αιώνα να έχουν δεχθεί κριτική από τη σύγχρονη

αρχαιολογική επιστήμη, ωστόσο στο ανήσυχο πνεύμα του ανθρώπου αυτού και

την εμμονή του οφείλουμε τη γνωριμία μας με τον μινωικό πολιτισμό.

Στο επεισόδιο αυτό η «Ιστορία της Κυριακής» ασχολείται με την

ενδιαφέρουσα και περιπετειώδη ζωή του Άρθουρ Έβανς πριν από την Κνωσό.

Ποια ήταν η αφετηρία του; Ποιο τυχαίο συναπάντημα ήταν αυτό που τον

έφερε στην Κρήτη. Πώς ξεκίνησε τις ανασκαφές του; Αυτά και άλλα πολλά

για τον άνθρωπο Έβανς στο ολόφρεσκο podcast που ακολουθεί

Το άγαλμα της Αφροδίτης της Κνίδου, ενδεχομένως το μοναδικό γυμνό

λατρευτικό άγαλμα της θεάς, είναι ένα από τα πιο φημισμένα έργα του

ανεπανάληπτου Πραξιτέλη. Το αυθεντικό γλυπτό, δυστυχώς δεν σώζεται,

σώζονται όμως άπειρα αντίγραφά του που καταδεικνύουν και τη δημοφιλία

του και η εκπληκτική ιστορία του. Στο νέο επεισόδιο της «Ιστορίας της

Κυριακής» η Ελίνα Φαρσάρη μας μιλά για την ιδιαίτερη προσωπικότητα της

Φρύνης, που υπήρξε μία από τις πιο γνωστές εταίρες της κλασικής Αθήνας,

ερωμένη του Πραξιτέλη και μούσα του. Μαθαίνουμε πως συνδέεται η νεαρή

καλλονή με το φημισμένο άγαλμα και πώς γλύτωσε την καταδίκη όταν ένας

επίδοξος εραστής την έσυρε στα δικαστήρια…

Στην εποχή της νεοτερικότητας, η ελληνική κοινωνία ήρθε πολλές φορές

αντιμέτωπη με κομπογιαννίτες, συνειδητούς ή αφελείς που επιδίδονταν σε

ένα ανελέητο «εμπόριο ελπίδας» υποσχόμενοι θεραπεία του καρκίνου και

άλλων ανίατων ασθενειών. Το «νερό του Καματερού», όμως, εξελίχθηκε σε

κοινωνικό φαινόμενο με πολλές διαστάσεις. Το 1976, ολόκληρη η Ελλάδα

βρέθηκε σε μαζική παράκρουση για το θαυματουργό ραδιενεργό νερό που

ισχυριζόταν ότι είχε εντοπίσει σε μια μυστική πηγή στην Κω ο δικηγόρος

Γιώργος Καματερός. Άνθρωποι όλων των κοινωνικών στρωμάτων και των

μορφωτικών επιπέδων συνωστίζονταν στα βυτιοφόρα του δικηγόρου έτοιμοι να

αποκτήσουν με κάθε τρόπο έστω και ελάχιστες σταγόνες από το περίφημο

«Ήλιον» προκειμένου να σωθούν από τον καρκίνο. Η Ιστορία της Κυριακής,

στο σημερινό επεισόδιο ασχολείται με την ιστορία του μαγικού νερού αλλά

και με τις διάφορες διαστάσεις του κοινωνικού φαινομένου.

Με ένα από τα πλέον ανατριχιαστικά έργα του Ευριπίδη, τις «Βάκχες»,

συνδέεται μία από τις πιο γνωστές ατάκες του δημοφιλούς σίριαλ των 90’s

«Κωνσταντίνου και Ελένης». Η Μαρία Λεκάκη που υποδυόταν την περίφημη

«γκαρσόνα βου», κάθε τόσο αναφωνούσε «σκύλες της λύσσας» θέλοντας να

αποδείξει εμπράκτως το υποκριτικό της ταλέντο. Από που προέρχεται, όμως,

ο στίχος αυτός; Στο νέο της επεισόδιο η «Ιστορία της Κυριακής» μας μιλά

για ένα από τα πιο σκοτεινά έργα του σπουδαίου τραγωδού που αναφέρεται

στη λατρεία του θεού Διόνυσου, και μας αφηγείται τον μύθο του βασιλιά

Πενθέα.

Παροιμιώδεις φράσεις, λογοπαίγνια, λαϊκές ρήσεις επιβιώνουν από το παρελθόν στη

γλώσσα μας. Όλοι τις χρησιμοποιούμε με την ίδια πάντα σημασία, γλωσσικοί

κώδικες κατανοητοί, μολονότι τις περισσότερες φορές πρόκειται για

μεταφορές ή για ιστορίες χαμένες στη λήθη. Στο επεισόδιο αυτό η «Ιστορία

της Κυριακής» σταχυολογεί κάποιες από τις πιο γνωστές αυτές φράσεις και

εντοπίζει τις ιστορίες, τους θρύλους ή τα πραγματικά γεγονότα που

συνδέονται με αυτές. Οι ιστορίες αυτές ανάγονται στο Βυζάντιο, την εποχή

της νεοτερικότητας και επιβιώνουν σ’ εμάς ακόμη και από την εποχή της

αρχαιότητας. Καλή σας ακρόαση…

Η διεκδίκηση της γυναικείας ψήφου είναι μια ιστορία αντίδρασης και

πολύχρονης πάλης. Εντάσσεται στο πλαίσιο της προσπάθειας των γυναικών να

χειραφετηθούν και η Ιστορία της Κυριακής στο σημερινό επεισόδιο κάνει

μια αναδρομή στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα. Οι

σουφραζέτες της Βρετανίας, ήταν ένα δυναμικό κίνημα το οποίο εξελίχθηκε

σε ριζοσπαστικό και συνδέθηκε με το πρώτο κύμα του φεμινισμού. Η ιστορία

τους έχει μεγάλο ενδιαφέρον και κάποιες ιδιαίτερες διαστάσεις που θα

μπορούσαν να ισχύουν και σήμερα.

Καλή σας ακρόαση

Με αφορμή την εθνική τραγωδία στα Τέμπτη, η «Ιστορία της Κυριακής» επιστρέφει σήμερα με ένα επεισόδιο – αναδρομή σε πολύνεκρα δυστυχήματα προηγούμενων δεκαετιών. Η Ελίνα Φαρσάρη καταγράφει τα σιδηροδρομικά και αεροπορικά δυστυχήματα που βύθισαν στο πένθος την Ελλάδα από τα μέσα του 20ου αιώνα έως και την πρώτη πενταετία του 21ου. Για τα περισσότερα από τα δυστυχήματα αυτά, παρά το πέρασμα των δεκαετιών δεν υπήρξαν επαρκείς απαντήσεις για τα αίτια που τα προκάλεσαν παρασέρνοντας στον θάνατο δεκάδες αθώες ψυχές. Ιστορικά, πλέον, συμβάντα που αποδόθηκαν σε παραλείψεις, ανθρώπινα λάθη, ελλιπείς υποδομές και έλλειμμα … επικοινωνίας και συνεννόησης μεταξύ υπευθύνων.

Η «Ιστορία της Κυριακής» στο επεισόδιο αυτό συμμετέχει στο αφιέρωμα του Cretalive Εν Δράσει για την ενδοοικογενειακή βία. Η Ελίνα Φαρσάρη αφηγείται την ιστορία μιας γυναίκας που ξεκινά τη δεκαετία του ’60 που θα μπορούσε να βρίσκεται παντού, σε κάθε χωριό και πόλη της Ελλάδας. Μιας γυναίκας που βίωσε τις συνέπειες της κλειστής πατριαρχικής κοινωνίας. Με την αφήγηση αυτή, έρχεται και η διαπίστωση πριν από λίγα μόλις χρόνια αντιμετωπίζαμε με τρόπο διαφορετικό τα θύματα της ενδοοικογενειακής βίας σε σύγκριση με το σήμερα.