Focus op Wetenschap

Ook al hebben kinderen op dit moment vakantie, hun nieuwsgierigheid staat nooit uit. Als bewijs hiervoor nodigen we deze week elke dag een onderzoeker uit die ooit al met vragen van kinderen werd geconfronteerd. Want achter een antwoord op een kindervraag zit meer dan je zou denken.

Vandaag beantwoordt theoretisch fysicus Stefan Vandoren (Universiteit Utrecht) de vraag waar de maan vandaan komt. Een aantal jaren geleden had zijn (toen zesjarig) neefje die vraag aan hem gesteld. En ook al was Vandoren al bezig met grote en moeilijke mysteries zoals het ontstaan van het heelal, op die (bedrieglijk) simpele vraag kende hij het antwoord niet. Nu, tien jaar later, doet hij voor ons (en zijn petekind) een nieuwe poging!

Ook al hebben kinderen op dit moment vakantie, hun nieuwsgierigheid staat nooit uit. Als bewijs hiervoor nodigen we deze week elke dag een onderzoeker uit die ooit al met vragen van kinderen werd geconfronteerd. Want achter een antwoord op een kindervraag zit meer dan je zou denken.

Dino's zijn momenteel erg geliefd bij kinderen. Het is daarom weinig verbazend dat Nederlandse paleontologen regelmatig iets aan kinderen moeten uitleggen. Een tijdje geleden zetten het Naturalis Biodiversity Center vijftig leuke kindervragen over dino's op de website van natuurinformatie.nl. Met paleontoloog Jelle Reumer (Universiteit Utrecht) proberen we misschien wel de allerleukste van deze vragen te beantwoorden: hoe kun je aan de resten van een dino zien of het een mannetje of een vrouwtje was? En nu we dan toch bezig zijn: hoe werden de dino-kindjes gemaakt?

Ook al hebben kinderen op dit moment vakantie, hun nieuwsgierigheid staat nooit uit. Als bewijs hiervoor nodigen we deze week elke dag een onderzoeker uit die ooit al met vragen van kinderen werd geconfronteerd. Want achter een antwoord op een kindervraag zit meer dan je zou denken.

Dino's zijn momenteel erg geliefd bij kinderen. Het is daarom weinig verbazend dat Nederlandse paleontologen regelmatig iets aan kinderen moeten uitleggen. Een tijdje geleden zetten het Naturalis Biodiversity Center vijftig leuke kindervragen over dino's op de website van natuurinformatie.nl. Met paleontoloog Jelle Reumer (Universiteit Utrecht) proberen we misschien wel de allerleukste van deze vragen te beantwoorden: hoe kun je aan de resten van een dino zien of het een mannetje of een vrouwtje was? En nu we dan toch bezig zijn: hoe werden de dino-kindjes gemaakt?

In Sudan is een project opgezet waarbij kinderen leren rekenen met behulp van een game. Onderwijskundige Hester StubbÉ-Alberts ontwikkelde deze game. Zij promoveert volgende maand aan de Universiteit Utrecht op een onderzoek naar game-based learning in Sudan. Kinderen die niet kunnen lezen of schrijven en nog nooit een computer hebben gezien leren rekenen via een game. Want in Sudan gaan 2 miljoen kinderen niet naar school, voornamelijk door een groot tekort aan docenten.

In Sudan is een project opgezet waarbij kinderen leren rekenen met behulp van een game. Onderwijskundige Hester StubbÉ-Alberts ontwikkelde deze game. Zij promoveert volgende maand aan de Universiteit Utrecht op een onderzoek naar game-based learning in Sudan. Kinderen die niet kunnen lezen of schrijven en nog nooit een computer hebben gezien leren rekenen via een game. Want in Sudan gaan 2 miljoen kinderen niet naar school, voornamelijk door een groot tekort aan docenten.

Een samenleving die door de droogte ten onder gaat. Het klinkt in deze periode snel verleidelijk om dit over onszelf te zeggen, maar er zijn steeds meer aanwijzingen dat langdurige droogte door klimaatverandering (naast oorlogen, overbevolking en milieudegradatie) echt een belangrijke rol speelde in de neergang van de klassieke Maya-beschaving. Een nieuwe studie uit het wetenschappelijke blad Science kon voor het eerst in kaart brengen hoe die langdurige droogte er door de eeuwen uitzag door mineralen in een Mexicaans meer te meten.

Hoe konden de onderzoekers (uit Cambridge) droogte van meer dan duizend jaar geleden meten? Hoe zag de landbouw van de Maya's er toen uit? En zou het in onze tijd van klimaatopwarming en overbevolking ook zo ver kunnen komen? We vragen het aan hoogleraar gewassen en onkruid-ecologie Niels Anten aan de Universiteit Wageningen.

Een samenleving die door de droogte ten onder gaat. Het klinkt in deze periode snel verleidelijk om dit over onszelf te zeggen, maar er zijn steeds meer aanwijzingen dat langdurige droogte door klimaatverandering (naast oorlogen, overbevolking en milieudegradatie) echt een belangrijke rol speelde in de neergang van de klassieke Maya-beschaving. Een nieuwe studie uit het wetenschappelijke blad Science kon voor het eerst in kaart brengen hoe die langdurige droogte er door de eeuwen uitzag door mineralen in een Mexicaans meer te meten.

Hoe konden de onderzoekers (uit Cambridge) droogte van meer dan duizend jaar geleden meten? Hoe zag de landbouw van de Maya's er toen uit? En zou het in onze tijd van klimaatopwarming en overbevolking ook zo ver kunnen komen? We vragen het aan hoogleraar gewassen en onkruid-ecologie Niels Anten aan de Universiteit Wageningen.

Al jarenlang zoeken wetenschappers naar het ontstaan van het heelal. Hoewel ze steeds nieuwe en verfijndere theorieën ontwikkelen, blijven er ook altijd nog grote vraagstukken staan. Onopgeloste raadsels zoals antimaterie houden de gemoederen nog altijd bezig. Hens Zimmerman neemt u mee naar de wetenschap buiten de dampkring over missende deeltjes in de ruimte.

Al jarenlang zoeken wetenschappers naar het ontstaan van het heelal. Hoewel ze steeds nieuwe en verfijndere theorieën ontwikkelen, blijven er ook altijd nog grote vraagstukken staan. Onopgeloste raadsels zoals antimaterie houden de gemoederen nog altijd bezig. Hens Zimmerman neemt u mee naar de wetenschap buiten de dampkring over missende deeltjes in de ruimte.

Over de hele wereld sterven mensen aan infecties die niet meer reageren op antibiotica. Tegelijkertijd dumpen fabrieken in India en China massaal antibiotica in het oppervlaktewater en zijn er talloze artsen die hun patiënten niet zónder antibiotica naar huis sturen. Inmiddels bestempelt de WHO antibioticaresistentie als een van de grootste bedreigingen voor onze gezondheid.

In deze serie praten we met onderzoekers die werken in vakgebieden waar het slechte nieuws overheerst: van uitstervende soorten tot smeltende ijskappen. Hoe is het om in zo'n vakgebied te werken? Hoe hou je de moed erin? En wat stemt hoopvol? We spreken jong en oud.

In deze vierde en laatste aflevering: Christina Vandenbroucke-Grauls, infectiepreventie arts-microbioloog bij het VU Medisch Centrum. Én Jarne van Hattem, arts-microbioloog in opleiding en onlangs gepromoveerd aan AMC in Amsterdam.