Habari za UN - Mtazamo wa Kimataifa Habari za kiutu

Viwango vya joto barani Ulaya vinaongezeka maradufu hivi sasa na kuwa vya juu wakati huu ambapo shirika la Umoja wa Mataifa la Afya ulimwenguni, WHO linasema watu 175,000 wanakufa kila mwaka barani humo kutokana na joto kali na idadi hiyo inaweza kuongezeka. Assumpta Massoi na maelezo zaidi.(Taarifa ya Assumpta Massoi)Kote barani Ulaya, zaidi ya nchi 50  zinagharimika zaidi, amesema Mkurugenzi wa WHO kanda ya Ulaya Dkt.t Hans Kluge, siku chache tu tangu dunia ivunje rekodi ya joto na kufikia  nyuzijoto 17.16 katika kipimo cha Selsiyasi, huku mawimbi ya joto ya kiangazi yakivuma kote, katika ukanda wa kaskazini mwa dunia.Akifafanua madhara ya hali hiyo, Robb Butler ambaye ni Mkurugenzi wa WHO akihusika na Magonjwa yasiyo ya kuambukiza, Mazingira na Afya amesema,“katika bara la Ulaya joto kali ni sababu kuu ya vifo vinavyochochewa na tabianchi. Viwango vya juu vya joto kama tunavyovipata hivi sasa vinaongeza magonjwa makali kama vile moyo, mfumo wa kupumua, ubongo, afya ya akili, pamoja na kisukari. Joto kali pia ni tatizo kubwa pia kwa wazee hasa wanaoishi peke yao, na linaweza kuwa mzigo wa ziada kwa wajawazito.”Anasema tayari nchi 20 barani Ulaya zina mipango ya utekelezaji kuhusu afya na joto ili kuhakikisha jamii ziwe na mnepo sasa na siku za usoni dhidi ya joto kali.Sasa hapo ulipo unaweza kufanya nini kujinasua na joto? WHO inasema, epuka kuwa nje wakati wa jua kali, weka nyumba katika hali ya ubaridi, kunywa maji ya kutosha na vaa nguo nyepesi na pia jijali wewe na wengine bila kusahau wazee.

Katika Jarida la Habari za Umoja wa Mataifa hii  leo Leah Mushi anakuletea -Joto laua watu 175,000 barani Ulaya kila mwaka, na idadi yaweza kuongezeka  limesema leo shirika la Umoja wa Mataifa la Afya Duniani WHO-Kwa mujibu wa shirika la Umoja wa Mataifa la kuhudumia watoto UNICEF, watoto milioni 3.6 wanakabiliwa na utapiamlo mkali nchini Sudan-Katika makala Afrika ina asilimia 28 ya watoto wenye utipwatipwa duniani walio na umri wa chini ya miaka 5. Sasa mashirika ya Umoja  wa Mataifa ya WHO, UNICEF, na Muungano wa Afrika wanapambana na tatizo hilo la kimataifa-Na katika mashinani shirika la Umoja wa Mataifa la mpango wa chakula duniani WFP limesema limeongeza hatua za dharura za kusaidia wananchi waliokumbwa na baa la njaa Darfur Sudan

Katika kujifunza Kiswahili  leo fursa ni yake mtaalam wetu Onni Sigalla, Mhariri mwandamizi wa Baraza la Kiswahili la Taifa  nchini Tanzania , BAKITA anafafanua maana ya neno “KANGAYA”

Karibu kusikiliza jarida la habari za Umoja wa Mataifa ambalo leo linaletwa kwako na Flora Nducha ambalo kwanza linaanza na muhtasari wa habari unaoangazia njaa nchini Sudan, kuanza kwa wiki ya unyonyeshaji duniani na watoto wa Gaza kuanza kufundishwa kwa njia mbadala ambayo sio madarasani. Kisha utasikiliza mada kwa kina kutoka Bahrain inayoangazia uchumi wa rangi ya chungwa, ukijulikana pia kama uchumi utokanao na ubunifu, na mwisho utajifunza kiswahili hii leo utapata maana ya neno Kangaya. 

Shirika la Umoja wa Mataifa la kuhudumia wakimbizi UNHCR nchini Zimbabwe kwa ufadhili wa Benki ya Dunia limeanzisha mradi wa kuwasaidia wakimbizi wakulima na wafugaji katika kambi ya wakimbizi ya Tongogara nchini humo. Mradi huo wa majaribio ni wa ufugaji wa inzi kwa ajili ya kutengeneza chakula cha mifugo kama kuku. Wanufaika wakubwa ni wakimbizi wa kambini hapo. Je wananufaika vipi? Ambatana na Flora Nducha akimmulika mmoja wa wanufaika hao mkimbizi kutoka nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Congo DRC, katika makala hii

Shirika la Umoja wa Mataifa la kupambana na UKIMWI UNAIDS nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati CAR linahamasisha jamii kupamba na na UKIMWI kwa kutoa elimu ya ngono salama kwa vijana.  (Taarifa ya Cecily Kariuki)Takwimu za UNAIDS zinaonesha watu milioni 30.7 wanaoishi na Virusi vya UKIMWI - VVU sasa wanapata matibabu. Hii ni hatua kubwa katika afya ya umma ambayo pia imepunguza takriban nusu ya vifo vinavyohusiana na UKIMWI tangu mwaka 2010, kutoka zaidi ya milioni moja hadi 630,000 mwaka 2023.  Hata hivyo vifo hivyo ni vingi ikilinganishwa na lengo la kuwa na vifo 250,000 ifikapo mwaka  2025.UNAIDS wanasema mwaka 2023 kulikuwa na wastani wa maambukizi mapya ya VVU milioni 1.3 na takriban nusu ya walioambukizwa wanaishi mashariki na kusini mwa Afrika (35%) huku magharibi na Afrika ya kati wakiwa na maambukizi kwa asilimia 15%.Ni kutokana na takwimu hizi ndio maana Mkurugenzi wa UNAIDS, nchini CAR Chris Fontaine akaona haja ya kutoa elimu kwa vijana.Chris Fontaine – Bosco“Vita na umaskini vimesababisha vifo vingi vya mapema nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati, na matokeo yake, ni kuwa asilimia 78 ya idadi ya watu, ni chini ya umri wa miaka 35. Vijana hawa wanakabiliana na changamoto kubwa kupata elimu bora; kwa mfano, ni watu 4 kati ya 10 tu wa Kati ya Afrika ambao wanaweza kusoma na kuandika Ukosefu wa usawa wa kijinsia na ukatili wa kijinsia umewaacha wanawake katika hali hatarishi zaidi kwa VVU.”Miongoni mwa waliopatiwa mafunzo katika Kituo cha Elimu kwa Afya ya Jinsia kwa Vijana, CISJEU ni Gniwali Ndangou.Gniwali Ndangou - Sabrina“Mimi ni yatima, ni mimi pekee kati ya ndugu zangu watatu ambaye ninapata matibabu kila siku na ninakunywa dawa bila kuacha. Ninaishi na VVU tangu nilipozaliwa. Zaidi ya mara moja, nilijaribu kujiua kwa kunywa vidonge.”Gniwali Ndangou ambaye sasa ni mwalimu rika wa CISJEU amekuwa mstari wa mbele katika juhudi za kupambana na UKIMWI.

Hii leo ofisi ya Umoja wa Mataifa ya Haki za Binadamu, OHCHR, imechapisha ripoti kuhusu mamlaka za Israeli kukamata wapalestina kiholela na kwa muda mrefu tangu mwezi Oktoba mwaka jana akiwemo mwanamke mmoja mwenye umri wa miaka 80 mwenye ugonjwa wa kusahau. Assumpta Massoi amepitia ripoti hiyo na kuandaa taarifa ifuatayo. (Taarifa ya Assumpta Massoi)Ripoti ni ya kurasa 23 ikiweka bayana machungu wanayopitia wale wanaoshikiliwa na Israeli,  halikadhalika ikinyooshea mkono vikundi vilivyojihami vya kipalestina, ikiwemo Hamas ambao wanashikilia mateka wa Israeli tangu vita ianze Oktoba 7 mwaka jana.Wapalestina walikamatwa wakati wamesaka hifadhi kwenye shule, hospitail, nyumbani au kwenye vituo vya ukaguzi wakati idadi kubwa ya wapalestina walikuwa wanahama kutoka kaskazini mwa Gaza kuelekea kusini.Miongoni mwao ni mwanamke huyo wa umri wa zaidi ya miaka 80 pamoja na wasichana, wavulana, na wanaume wasiohusiana na vikundi vilivyojihami.Jeremy Laurence, Msemaji wa Ofisi hiyo ya Umoja wa Mataifa ya Haki za Binadamu anasema, ripoti inajumuisha madai ya kuteswa na kutendewa vibaya na aina nyingine za ukatili. Mahabusu wanashikiliwa kwenye maeneo kama vizimba, wanavuliwa nguo zote na kuachwa na nguo ya ndani pekee kwa muda mrefu, mbwa wakiachiliwa wawang’ate, wananing’inizwa kwenye dari na pia kuna ripoti za ukatili wa kijinsia na kingono wanapokuwa wanashikiliwa.”Mamlaka za Palestina kwa upande wake zimeripotiwa kukamata kiholela watu huko Ukingo wa Magharibi ili kuzuia kukosolewa na upinzani wa kisiasa.Bwana Laurence anasema sheria ya kimataifa inataka wale wanaoshikiliwa  watendewe kiutu na kibinadamu na inakataza mateso au aina nyingine ya ukatili.Hivyo anasema, Kamishna Mkuu wa Haki za Binadamu. Volker Türk, anasisitiza wito wake wa kuachiliwa mara moja kwa mateka wote wanaoshikiliwa Gaza. Wapalestina wote wanaoshikiliwa kiholela na Israeli lazima waachiliwe huru.Kamishna Mkuu Türk  ametaka pia uchunguzi wa haraka, huru na wa kina wa matukio yote yaliyosababisha ukiukwaji wa sheria ya kimataifa, na kuhakikisha wahusika wanawajibishwa na kwamba manusura na familia zao wapatiwe haki yao ya fidia. TAGS: Haki za binadamuAdditional: Amani na UsalamaNews: Gaza, Palestina, IsraeliRegion: Mashariki ya KatiUN/Partner: OHCHR

Hii leo katika jarida la Umoja wa Mataifa Leah Mushi anakuletea taarifa mbalimbali ikiwemo ripoti kuhusu mamlaka za Israeli kukamata wapalestina kiholela na kwa muda mrefu tangu mwezi Oktoba mwaka jana, juhudi za UNAIDS kuelimisha vijana nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati CAR jinsi ya kujikinga na UKIMWI. Makala utasikia kuhusu ufugaji nzi weusi kwa ajili ya chakula cha mifugo na mashinani utasikia jinsi UNICEF inavyosaidia jamii huku Timbuktu nchini Mali kupambana na utapiamlo hususan kwa watoto. 

Katika Jarida la Habari la Umoja wa Mataifa hii leo Fora Nducha anakuletea-Gaza shirika la Umoja wa Mataifa la kuhudumia wakimbizi wa kipalestina, UNRWA linasema watoto wengi  wako hatarini kuambukizwa ugonjwa wa homa ya ini aina ya A -Venezuela ambako kulifanyika uchaguzi wa Rais Jumapili,  Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa Antonio Guterres amepongeza azma ya wananchi kwa kuelezea utashi wao kwa amani kupitia sanduku la kupigia kura-Ripoti mpya ya shirika la Umoja wa Mataifa la Afya ulimwenguni WHO inasema msichana barubaru 1 kati ya 6 waliokuwa kwenye uhusiano wa kimapenzi mwaka jana, alikumbwa na ukatili wa kimwili au kingono kutoka kwa mpenzi wake-Katika mada kwa kina tuko Jamhuriya Kidemkrasia ya Congo DRC ambako shirikala mpango wa chakula duniani WFP laleta nuru kwa wakimbizi  wa ndani Magina-Na mashinani katika kuadhimisha siku ya kupinga usafirishaji haramu wa binadamu duniani utapata ujumbe kutoka kwa IOM Khazakstan kuhusu  jinsi ya kuzuia usafirishaji haramu wa watoto kupitia mtandao

Zaidi ya watu 1,000 wanaokimbia vita nchini Sudan wanavuka mpaka na kuingia nchini Sudan Kusini kila siku, na hivyo kuvipatia shinikizo vituo vya mpito vilivyoko mji wa mpakani wa Renk nchini Sudan Kusini. Shirika la Umoja wa Mataifa la kuhudumia wakimbizi, UNHCR linasema idadi kubwa ni wakimbizi wa Sudan Kusini wanaorejea nyumbani ambao wamekuwa wakiishi Sudan tangu vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini mwao Sudan Kusini. Miongoni mwao ni Juma Peter Gai ambaye yeye na familia yake sasa wameamua kusalia Renk. Mapito na changamoto zao ndio msingi wa makala hii inayowasilishwa kwako na Assumpta Massoi.