NRC Het Uur

Terwijl veel economen rechts zijn, is Hans Stegeman links. „Geld stinkt”, leerde hij van zijn ouders. Hij besloot geld voor iets goeds in te zetten bij de Triodos Bank. Het is tien jaar geleden dat de Parijse klimaatakkoorden zijn getekend. „Het zou miraculeus zijn als we die doelen van 2030 alsnog gaan halen", zegt hij, „maar voorlopig hebben we gefaald. De tijd dringt. Het roer moet om." Volgens Stegeman moet ons huidige economische systeem op de schop. „We moeten ontgroeien”, oftewel krimpen.

„Dat is super ongemakkelijk”, legt hij uit, „want ons systeem is gebouwd op groei. In een samenleving die al 200 jaar fossiel verslaafd is, vraagt hij zich af: hoe doorbreken we de wereldbeelden die ons gevangen houden? „We hebben dat met het klimaat verkeerd aangepakt: als je te snel wil, te hard drukt, en steeds met doemscenario’s komt, krijg je maar een paar mensen mee, maar je krijgt ook weerstand. En dan is het uiteindelijk de vraag: welke norm gaat winnen?"

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Het interview is ook op YouTube te bekijken.

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Ik zat op drie basisscholen en vijf middelbare scholen,” zegt Saskia de Bel. „Ik was telkens de nieuweling, had een ander accent en kende de mores niet. Ik moest me altijd aanpassen.” Toch herkende ze zichzelf nooit als pleaser. „Ik noemde het gewoon 'te aardig'.” Pas toen ze voor haar opleiding in therapie moest, besefte ze dat het een manier van overleven was.

Ze noemt zichzelf nu pleaser-af. „Zoals een alcoholist moet ik er altijd voor oppassen, maar het is geen automatisch gedrag meer.” Haar man vond het niet zo grappig toen ze zich begon uit te spreken. „Hij kreeg een andere partner, die ineens moeilijk ging doen. Eeuwen patriarchaat hebben ons geleerd om een toontje lager te zingen.” Nu leert ze mensen te kappen met pleasen en hun grenzen te bewaken.

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Het interview is ook op YouTube te bekijken.

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ze wordt vaak activist genoemd, maar ziet dat zelf anders. „Ik spreek me gewoon uit tegen onrecht”, zegt Sophie Straat. Tijdens een demonstratie werd ze op de grond gegooid. „Je komt op tegen genocide en je wordt weggezet als crimineel. Het banale is dat je dat dan hebt gehad en dat je thuiskomt waar alles weer normaal is.”

'Wie de fak is Sophie Straat' is de naam van haar nieuwe album. „Het gaat over openstaan voor verandering. Ik wil meer zijn dan ik voor mezelf heb bedacht, als persoon en artiest, dan die kaders. De rest van de mensheid zou dat ook moeten doen.” Volgens haar is iedereen te individualistisch en bezig met zijn eigen kleine wereld: „Dat is waarom het mis gaat.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Het interview is ook op YouTube te bekijken.

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„We lopen rond met een stenen­tijdperk­brein in een digitale wereld,” zegt Mark van Vugt. Overal ziet hij de mismatch tussen ons oerbrein en de moderne samenleving. „Onder het dunne laagje beschaving blijft de oermens aanwezig.” Dat oerbrein verklaart ook onze liefde voor oorlog, legt hij uit. We streven naar vrede, maar juist dat zou ons volgens hem hartstikke depressief maken. „Ons brein is gevormd door heftige emoties en oorlog geeft daar voeding aan.”

Diezelfde logica ziet hij terug in sport. „De evolutionaire geschiedenis van voetbal zit in de jacht.” Van Vugt voetbalde zelf, gaf psychologisch advies aan Southampton FC en coachte een team. Zijn onderzoek wees uit dat landen die hoger op de FIFA-ranglijst staan minder oorlog voeren: „Hoe meer er wordt gevoetbald, hoe minder er wordt gevochten.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Hij gold ooit als de kroonprins van Wilders, een van de felste islamcritici in de Tweede Kamer. Maar toen Wilders „minder, minder” riep, knapte er iets. „Ik moest iets verdedigen wat niet meer over religie ging, maar over bevolkingsgroepen. Dat wilde ik niet”, legt Joram Van Klaveren uit. Hij begon aan een boek om te bewijzen dat juist de islam het kwaad was, maar precies dat onderzoek bracht hem aan het twijfelen.

Eerst wilde hij zijn bekering stilhouden, bang voor de haatreacties. Maar naast de verwachte afkeur ontving hij ook lof: „Mijn moeder vindt me nu veel liever." Toch houdt islamofobie in Nederland stand en staat Wilders opnieuw bovenaan in de peilingen. Desondanks stemt Van Klaveren niet. „Er is geen enkele rechtse partij die niet doorspekt is met anti-islamretoriek.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Vijf jaar na het Black Lives Matter-protest op de Dam en Akwasi’s onvergetelijke uitspraak over Zwarte Piet zitten Pieter en hij op steenworp afstand van diezelfde plek. De haatstorm die toen volgde, bracht Akwasi tot stilstand. „En uit die stilte,” zegt hij nu, „ontstond Omroep Zwart.” Met die omroep wil hij kleur toevoegen aan een palet dat volgens hem jarenlang incompleet is gebleven. „Je neemt niets weg. Je voegt iets toe. En de journalistiek miste perspectief.”

De jaren sinds de Dam stonden in het teken van discipline. Leven als een topsporter: „Eyes on the prize”. Alles gericht op het laten slagen van de missie tegen racisme. Hij noemt het veerkracht. De zwarte boze man, zoals hij vaak werd neergezet, blijkt ook zacht te zijn: „Ik ga graag het gesprek aan met mensen die ik niet ken. Ik geloof niet in: ‘wat de boer niet kent, dat eet hij niet’. Dat gaat bij mij niet op.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ze was een van de beste economiestudenten van haar jaar, maar ze geloofde er niet in. „De modellen klopten niet met de werkelijkheid die ik om me heen zag. Een wereld vol ongelijkheid, waarin hard werken níét altijd loont.” Robeyns stapte daarom over naar de filosofie. Volgens haar moeten we inzien dat het neoliberalisme geen harde waarheid is, maar een ideologie. Een overtuiging. „Het wordt gepresenteerd als het beleid dat het beste werkt. Maar zo goed gaat het niet met de wereld.”

Ze pleit voor limitarisme: een grens aan rijkdom. Niet uit jaloezie, maar omdat extreme vermogensconcentratie de democratie ondermijnt, ecologische schade veroorzaakt en de kwaliteit van leven verslechtert. „Het gaat niet om het straffen van mensen die veel hebben, maar om het zoeken naar een samenleving waarin we allemaal goed kunnen leven.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Je vindt het erg voor me, maar zodra jij jezelf discomfort moet laten voelen, vertik je het gewoon om me bij te staan.” Toen haar jeugdtrauma bovenkwam, voelde Rinke Verkerk zich opnieuw „in de steek gelaten”, deze keer door de omstanders. In die woede herkende ze dat ze zelf ook tekort was geschoten, „bij een meisje uit mijn dorp van wie wij allemaal wisten dat haar opa haar had misbruikt.”

Sindsdien ziet ze scherper hoe wegkijken slachtoffers schaadt. Precies dat patroon herkent ze in Gaza. „Palestijnen hebben de positie van kinderen in kindermisbruik”, legt ze uit. Waar ze vroeger vanzelfsprekend pro-Israël was, ziet ze nu dat Nederland Israël steunt in de genocide: „Want wie neutraal blijft in systemen van geweld steunt de machthebber. En wij doen meer: we maken ons er actief medeverantwoordelijk voor.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Ik zag mezelf als een Nederlandse vrouw met toevallig het uiterlijk van een Chinees,” vertelt Qian van Binsbergen. „Alleen mijn adoptie zat me in de weg om autochtoon te zijn." Jarenlang zette ze zich met man en macht af tegen haar Chinese afkomst. Maar door haar tv-documentaires en vooral haar laatste privé-reis naar China veranderde dat. Voor het eerst werd ze gezien als iemand die erbij hoort. Ze is zichzelf anders gaan zien. „Ik ben geen Chinese Nederlander, maar een Chinees die naar Nederland is gehaald." Pas na haar recente naamswijziging voelt ze zich zichzelf. „Kelly wilde erbij horen, Qian durft nee te zeggen.” Beetje bij beetje herwint ze de identiteit die haar bij de adoptie werd afgenomen.

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„In het oude Rome kreeg een dictator zes maanden de macht om een crisis op te lossen. Daarna moest hij weg. Anders ging het fout,” zegt Frank Schaper. „Trump is zo’n te-lang-zittende.” Gefascineerd door leiderschap maakte Schaper van Donald Trump zijn levenswerk. „Trump is onbegrijpelijk, maar toch te begrijpen als je zijn rolmodellen kent.” Die kopieert hij feilloos. „De blik en handgebaren op foto’s komen rechtstreeks van acteur Clint Eastwood. Zijn Trump Tower is een knipoog naar superschurk Goldfinger en de Hiltons.” En liegen? „Dat leerde hij van zijn vader. Met als mantra: alleen de sterksten overleven.” Achter Trumps gedrag schuilt volgens Schaper geen politieke ideologie, maar een verslaving aan aandacht. „Hij is vooral bezig met de cliffhanger voor volgende week,” zegt hij. „Alles om het publiek vast te houden.”

Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected].

Presentatie: Pieter van der Wielen

Redactie en productie: Merel van Waalwijk van Doorn

Mixage: Audiochef

Muziek: Rufus van Baardwijk

Foto: NRC

Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.