OVT Doc

By NPO Radio 1 / VPROSociety & Culture History

OVT Doc episodes

May 17, 2025 Geen geld of geweld: de vergeten Bellamyaanse droom
Grote kans dat je er nog nooit van gehoord hebt: Bellamyanen, de aanhangers van het gedachtegoed van de Amerikaanse schrijver Edward Bellamy. En toch waren er in Nederland vanaf de jaren dertig duizenden Bellamyanen met afdelingen in het hele land. Hun ideaal: een samenleving zonder geld, zonder geweld en met gelijkheid voor iedereen.
Programmamaker Katinka Baehr maakte een documentaire op basis van interviews uit twee VPRO-documentaires uit ons archief: de radiodocumentaire 'In de ban van Bellamy's Droom' van Geert de Vries uit 1987 en de televisiedocumentaire 'Vergeelde Toekomst' van Cherry Duyns uit 1979.
23 min
May 10, 2025 Billie Holiday – Vreemd fruit in het Concertgebouw
In de nacht van 23 op 24 januari 1954 treedt de dan al wereldberoemde Amerikaanse jazz-zangeres Billie Holiday op in het Concertgebouw in Amsterdam. Als ze het lied ‘Strange fruit’ zingt, over de lynchpartijen in haar thuisland, breekt er in de zaal gelach uit. Holiday verlaat woedend het podium. Het is een dramatisch einde van een toch al dramatisch verlopen dag, waar zij in haar biografie met geen woord over rept.
Programmamakers: Hans Hylkema en Rudie Kagie
Montage: Jelle Redeker
Geluid: Erik Langhout
De stemmen zijn van:
Gijs Scholten van Aschat
Tim de Wit
Chris Kijne
Atze de Vries en
Abdou Bouzerda
Eindredactie: Katinka Baehr
36 min
May 04, 2025 De Strijd om het Herdenken
Negen op de tien Nederlanders staat op 4 mei op de een of andere manier stil bij Dodenherdenking. Dat blijkt uit het jaarlijkse vrijheidsonderzoek van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Tegelijkertijd lijkt de discussie over wat en wie te herdenken dit jaar heviger dan ooit. Denk aan de alternatieve herdenking in Den Haag, waar ook aandacht zal zijn voor de genocide in Gaza. Daar is de hele week al discussie over.
Maar strijd om het herdenken is allesbehalve nieuw. Programmamaker Laura Lubbers onderzocht de geschiedenis van die strijd aan de hand van oorlogsmonumenten in Amsterdam. De stad is er mee bezaaid. En ieder oorlogsmonument verbeeldt een ander perspectief op de oorlog.

Kunnen we ‘samen’ herdenken of is dat altijd al een illusie geweest?

De strijd om het herdenken is een documentaire van Laura Lubbers en een co-productie van de VPRO en Prospektor.
De documentaire is mede mogelijk gemaakt door het Amsterdams 4 en 5 mei Comité.
33 min
May 03, 2025 De Strijd om het Herdenken
Negen op de tien Nederlanders staat op 4 mei op de een of andere manier stil bij Dodenherdenking. Dat blijkt uit het jaarlijkse vrijheidsonderzoek van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Tegelijkertijd lijkt de discussie over wat en wie te herdenken dit jaar heviger dan ooit. Denk aan de alternatieve herdenking in Den Haag, waar ook aandacht zal zijn voor de genocide in Gaza. Daar is de hele week al discussie over.
Maar strijd om het herdenken is allesbehalve nieuw. Programmamaker Laura Lubbers onderzocht de geschiedenis van die strijd aan de hand van oorlogsmonumenten in Amsterdam. De stad is er mee bezaaid. En ieder oorlogsmonument verbeeldt een ander perspectief op de oorlog.
Kunnen we ‘samen’ herdenken of is dat altijd al een illusie geweest?
De strijd om het herdenken is een documentaire van Laura Lubbers en een co-productie van de VPRO en Prospektor.
De documentaire is mede mogelijk gemaakt door het Amsterdams 4 en 5 mei Comité.
Creatief producent: Eefje Blankevoort
Muziek: Rory Ronde
Eindmix: Alfred Koster
Eindredactie: Katinka Baehr
33 min
April 29, 2025 Liefste Lies - Bonus
De podcast is nog maar net af als er een mail komt van Ineke uit Sittard:
“Toen ik recent hoorde over deze podcast, wist ik dat ik nog extra informatie voor u heb.”
En wat voor informatie! Een vondst. Programmamaker Heleen Hummelen reisde met verteller Lies Schouten af naar Sittard om te gaan kijken. Luister in deze Bonus wat er boven water is gekomen.

Zie ook www.vpro.nl/liefstelies
10 min
April 26, 2025 Lebensborn – Een Kind voor de Führer
Op 12 december 1935 richtte het naziregime Lebensborn op, een geboorteproject dat moest zorgen voor de toename van het ‘Arische ras’. Vijf jaar lang volgde fotograaf Angeniet Berkers de sporen van dit beladen verleden en sprak de kinderen die er ongevraagd deel vanuit hebben gemaakt. Hoe zag dat programma eruit? En wat betekende het voor de levens van deze mensen? Programmamaker Jakob Koolschijn maakte een documentaire over Lebensborn, gebaseerd op het werk van Berkers.
33 min
April 18, 2025 Liefste Lies deel 6 - LAATSTE BRIEVEN
In 1952 blijkt uit de laatste brieven dat Lies nu eindelijk heeft gekozen. Was dit dan echt de juiste keuze? Was het ‘voor altijd’? Werd Lies gelukkig? Transcribente Lies Schouten-Vossen hoort hoe het verder ging met Lies. En de kinderen van de mannen die ooit zo verliefd waren op Lies ontdekken de brieven van hun vaders. Hoe kijken zij daar tegenaan?

Bronnen:

Een koffer vol liefde, het geheim van mijn vader, boek van Hella Sloksoede over de brieven van haar vader Joop (Frankie) aan Lies.
33 min
April 18, 2025 Liefste Lies deel 5 - KLEM
Lies’ contract bij het Vrouwen Hulp Korps loopt af in 1949. Een andere plek waar Lies zoveel vrijheid kan krijgen, is moeilijk te vinden. Er is sprake van een verloofde, maar kan hij haar geven wat zij zoekt? Haar Engelse vriendin Kathleen biedt intussen een nieuwe kans op een ander leven. Maar een nare ervaring in de liefde maakt een veilige keuze weer aantrekkelijk. Geeft ze het ja-woord? Wie houdt ze aan het lijntje? En hoe ver zal ze daarin gaan? Millie leeft zich in de brieven van Kathleen in, Milou in die van Riet. Ze verbazen zich over Lies, maar snappen ook hoe moeilijk het is om je eigen weg te gaan.

Bronnen:

Krabben (2020). Nijgh en van Ditmar, Daan Borrel en Milou Deelen
34 min
April 18, 2025 Liefste Lies deel 4 - HARTSTOCHT
En weer zijn er nieuwe mannen in het leven van Lies. Ze schrijven gepassioneerde brieven, waarin ze dromen van onvergetelijke liefdesnachten. Er worden logeerpartijtjes gepland. Niet alleen met militair Leendert, maar ook met kunstenaar Dick en boekhouder Theo. De voorlezers van de brieven kunnen zich niet voorstellen dat er geen sprake is van seks. Maar naar wie verlangt Lies? Er moet een knoop doorgehakt, ze kan immers niet eeuwig in het Vrouwen Hulp Korps blijven. Van een keurig Limburgs meisje wordt iets anders verwacht.

Bronnen:

Brieven (1946). PenGun, Lies V. collectie RegioArchief Gemeente Sittard-Geleen

Sporen, Veteranen na hun missie (2023). Volt, Olof van Joolen en Niels Roelen

www.dordrechtindeoorlog.nl
36 min
April 18, 2025 Liefste Lies deel 3 - ONTSNAPPING
Bij de bevrijding van Sittard in 1944 maakt Lies kennis met een Engelse én een Amerikaanse soldaat. Ze willen allebei met haar trouwen. Maar na de oorlog gaat Lies niet naar Londen of de Verenigde Staten. Ze sluit zich aan bij het Vrouwen Hulp Korps, de voorloper van het eerste Nederlandse vrouwenleger. Van daaruit lonkt een avontuur met Frankie, soldaat in ‘de Oost’. Of kiest ze toch voor een liefde dichterbij? En wat speelt er met Pam, die veel meer voor Lies lijkt te willen zijn dan alleen een goede vriendin? Miriam leest Pam’s brieven en kan zich inleven in de benauwenis van haar geheim.

Bronnen:
Vrouwen voor het vaderland. Een gendergeschiedenis van het Vrouwen Hulpkorps en Marine- Vrouwenafdeling (1940-1946) (2018.) Afstudeerscriptie Kim Bootsma
32 min