Reportaże i dokumenty Polskiego Radia

Reportaż o najtrudniejszej wyprawie - tej w głąb siebie. To opowieść o marzeniach, uzależnieniu, błądzeniu i odnajdywaniu wolności. Dla Krystiana Durmana, aktora Narodowego Starego Teatru i podróżnika, góry stały się przestrzenią prawdy, oddechu i inspiracją do stworzenia spektaklu "Hibernacja".  Dramatyczna wyprawa himalaisty Tomka Mackiewicza na Nanga Parbat stała się punktem wyjścia do refleksji nad ceną, jaką płacimy za realizację marzeń. Co łączy Krystiana i Tomka? Jakie góry pokonali w swoim życiu? Czy są granice przekraczania własnych granic? W reportażu splatają się wspomnienia z górskich wędrówek, fragmenty wywiadów, nagrań radiowych i sceny z monodramu "Hibernacja" w reżyserii Beniamina Bukowskiego. To historia o przekraczaniu granic - tych fizycznych i tych wewnętrznych. O górach, które każdy z nas ma do zdobycia.

Lidia Grychtołówna - maestro z pamięci. Koncertowała niemal na każdym kontynencie, z najlepszymi orkiestrami świata. Jej repertuar jest imponujący, a każdy utwór gra z pamięci - bez nut, bez kompromisów. Choć mogłaby wybierać studia nagraniowe, woli żywą publiczność i energię sceny. Podczas pandemii jako jedna z pierwszych polskich pianistek dawała koncerty, prosto ze swojego salonu. 18 lipca prof. Lidia Grychtołówna skończyła 97 lat i wciąż występuje – z pasją, klasą i niezwykłą siłą. Reportaż powstał w 2021 roku.

Gdy Mariupol pogrąża się w wojennej katastrofie, Katia i jej bliscy chronią się w piwnicy. Tam, wśród gruzu i ciemności, zwykłe czynności – zagotowanie wody czy podlanie kwiatów – nabierają symbolicznego znaczenia. Każdy dzień to walka o przetrwanie w świecie, który coraz bardziej przypomina piekło. Ale w tej ciszy i zgliszczach rozbrzmiewa cichy opór. Kateryna, która przez całe życie mówiła po rosyjsku, zaczyna pisać swój dziennik po ukraińsku.

Gdy Mariupol pogrąża się w wojennej katastrofie, Katia i jej bliscy chronią się w piwnicy. Tam, wśród gruzu i ciemności, zwykłe czynności – zagotowanie wody czy podlanie kwiatów – nabierają symbolicznego znaczenia. Każdy dzień to walka o przetrwanie w świecie, który coraz bardziej przypomina piekło. Ale w tej ciszy i zgliszczach rozbrzmiewa cichy opór. Kateryna, która przez całe życie mówiła po rosyjsku, zaczyna pisać swój dziennik po ukraińsku.

Opowieść o stracie, nadziei i sile wspólnoty. W wyniku pożaru bloku w podwarszawskich Ząbkach rodzina Wygonowskich straciła wszystko - dach nad głową, dorobek życia, poczucie bezpieczeństwa. Dziś sami potrzebują pomocy, choć jeszcze niedawno ją nieśli innym. Wzrusza ich wsparcie - od władz, harcerzy, sąsiadów i zupełnie obcych ludzi. Mimo, że nie mogą wrócić do zniszczonego mieszkania, nie tracą nadziei. W budynku mieszkało ponad 500 osób, nikt nie zginął. Przyczyny pożaru nie są znane, a przyszłość pogorzelców wciąż pozostaje niepewna. Do pożaru wielorodzinnego budynku doszło w czwartek 3 lipca. Ogień strawił cały dach obiektu, spłonęły też wszystkie lokale mieszkalne na czwartej kondygnacji, a pozostałe mieszkania są zniszczone między innymi przez zalanie.

Każdej nocy nad ukraińskimi miastami wyją syreny. To nie film, to codzienność wojny. Rosyjskie drony przecinają niebo, niosąc śmierć i zniszczenie. Trafiają w domy, szkoły, szpitale. Giną ludzie, budynki zamieniają się w gruzy. Reportaż pokazuje życie pod niebem pełnym dronów. Choć alarmy wciąż przerywają lekcje i pracę, Ukraińcy nie zatrzymują się. W Charkowie, Kijowie czy Lwowie toczy się życie. Restauracje są pełne, dzieci bawią się w parkach. Czy to obojętność? Nie. To odwaga. "Jeśli przestaniemy żyć, nasz kraj umrze” - mówią. Dlatego Ukraina żyje. Nawet wtedy, gdy nad głowami pojawiają się "straszne ptaszki".

Reportaż o pasji, która sięga gwiazd. Ignacy Rajca – student fizyki technicznej na AGH w Krakowie i współpracownik Astro Centrum w Chełmcu – od sześciu lat łączy miłość do astronomii z astrofotografią. Gdy inni planują podróże z mapą drogową, on kieruje się mapą nieba. Nocami wyrusza rowerem na górskie szczyty, by fotografować kosmos i tworzyć zapierające dech w piersiach timelapsy – filmy poklatkowe, które w kilka minut pokazują to, co on obserwuje godzinami. W reportażu opowiada, jak odkrywanie wszechświata zmieniło jego życie i sposób patrzenia na świat, jak odkrywanie wszechświata wpłynęło na jego życie i postrzeganie rzeczywistości. To opowieść o sięganiu wyżej - dosłownie i metaforycznie.

"Łączą nas góry" to jeden z największych w Polsce programów wytchnieniowych, który otwiera szlaki dla osób z niepełnosprawnościami. Specjalne wózki, zaangażowani wolontariusze i ogromne serca - to wszystko sprawia, że marzenia o górskich wyprawach dla każdego stają się rzeczywistością. Wojciech, samotny ojciec Karola, który nie chodzi, nie widzi i nie mówi, także w ten sposób pokazuje synowi świat. Bo choć Karol nie zobaczy gór, może je poczuć - usłyszeć szum wiatru, zapach lasu, rytmiczne kroki wolontariuszy. Program "Łączą nas góry" to nie tylko wsparcie dla osób z niepełnosprawnościami. To także chwila wytchnienia dla ich bliskich - czas na oddech, regenerację, złapanie dystansu. To dowód na to, że razem naprawdę możemy więcej. Bo czasem, by przenieść góry, wystarczy serce.

Dzikie koty, o których wciąż wiemy za mało. Choć to największe drapieżne koty w Polsce, wielu z nas nie zdaje sobie sprawy, że żyją tuż obok. Wiemy więcej o tygrysach czy panterach niż o rysiach – pięknych, zwinnych i wyposażonych w ostre jak brzytwa pazury. Przez lata spotkanie z nimi graniczyło z cudem, ale to się zmienia. Dzięki reintrodukcji prowadzonej przez WWF Polska i leśników, rysie wracają do natury - głównie w Karpatach, na Mazurach i Pomorzu Zachodnim. Nawet te z hodowli szybko odzyskują instynkt: polują, rozmnażają się, dzikość serca budzi się w nich natychmiast. Rysie znów są częścią naszych lasów.

Opowieść o człowieku, który słyszy, jak szumią drzewa. Gdy pogoda sprzyja grzybobraniu, chętniej zagłębiamy się w leśne ścieżki. Skupieni na koszykach pełnych borowików i kurek, często zapominamy, że las to coś więcej niż tylko miejsce zbiorów. To żywy organizm, który oddycha, śpiewa i opowiada historie - trzeba tylko umieć je usłyszeć. Grzegorz Ślązak, leśniczy z ponad 30-letnim doświadczeniem, zna ten język doskonale. Dla niego las to nie tylko praca - to pasja, dom i źródło nieustannego zachwytu. Obserwuje ptaki, śledzi tropy zwierząt, wsłuchuje się w rytm natury. Nic dziwnego, że nazwano go Poetą Lasu. Reportaż Ewy Michałowskiej to nie tylko spotkanie z niezwykłym człowiekiem, ale też zaproszenie do spojrzenia na las z zupełnie innej perspektywy - z czułością, szacunkiem i zachwytem. Reportaż powstał w 2013 roku.