Samfélagið

Sigurður Friðleifsson framkvæmdastjóri Orkuseturs: Hvar eru metanbílarnir? Er metan ekki lengur talið mikilvægt þegar kemur að orkuskiptunum? Eva Harðardóttir aðjúnkt við menntavísindasvið HÍ og Valgerður S Bjarnadóttir nýdoktor við sama svið; Mennta-, vísinda- og menningarmálastofnun Sameinuðu Þjóðanna ? UNESCO ýtti úr vör fyrir skemmstu yfirgripsmiklu verkefni sem snýr að framtíð menntunar í heiminum. Þetta er viðbragð við versnandi ástandi heimsins, bæði plánettunnar sjálfrar vegna loftlagsbreytinga ? og svo ástandi heimsins, þar sem stríðsátök, ójafnrétti, fátækt og hamfarir ógna lífum fólks. UNESCO bendir á að þekking sé sjálfbærasta leiðin upp á við, menntun sé kraftmesta verkfærið til að breyta heiminum. Til þess þurfi þá að endurhugsa bæði viðtekin kerfi og hugmyndafræði menntunar. Kolbrún Ósk Skaftadóttir er í nóvember átaki. Mínimalísku átaki sem í felst að losa sig við hátt í 500 hluti út af heimilinu. Rætt við Kolbrúnu um eðli átaksins, gengi, sigra og ósigra. Málfarsmínúta

Hvernig vindur covid faraldrinum fram og hvað er til ráða? - Thor Aspelund prófessor í líftölfræði við Háskóla Íslands. Hvers vegna endar súkkulaðistykkið oft í matarkörfunni þarna alveg undir lok verslunarferðar þinnar? - Birna Þórisdótir nýdoktor í næringarfræði. Nýr rektor Háskólans í Reykjavík tók við á krefjandi tímum - Ragnhildur Helgadóttur ræðir nýja starfið, starfsumhverfi háskólanna og árás tölvuþrjóta sem segjast hafa tekið afrit af tölvupóstum starfsmanna og hóta að birta þá, fái þeir ekki greitt. Svo heyrum við málfarsmínútu frá Önnu Sigríði Þráinsdóttur.

ISAVIA hefur sett sér það markmið að ná kolefnishlutleysi árið 2030 í starfsemi sinni á Keflavíkurflugvelli. Það verður einkum gert með orkuskiptum í tækjabúnaði - Hrönn Ingólfsdóttir, forstöðumaður stefnumótunar og sjálfbærni hjá Isavia. Endurheimt votlendis hefur verið eitt af stóru umræðuefnunum á loftlagsráðstefnunni í Glasgow - Einar Bárðarson framkvæmdastjóri Votlendissjóðs. Við heyrum málfarsmínútu frá Önnu Sigríði Þráinsdóttur. Og svo fáum við í lok þáttar umhverfispistil frá Hafdísi Hönnu Ægisdóttur.

Borgarstjórinn í Reykjavík er mættur á loftslagsráðstefnuna í Glasgow - Dagur B. Eggertsson. Heilbrigðisráðherra hefur ákveðið að fresta enn einu sinni gildistöku reglugerðarákvæðis um verklega þjálfun sálfræðinga sem á að vera skilyrði fyrir útgáfu starfsleyfis - Tryggvi Guðjón Ingason formaður Sálfræðingafélags Íslands. Hvernig eru tengsl atvinnulífs og akademíunna? - Þorsteinn Loftsson prófessor emeritus í lyfjafræði. Hver eru tengsl hreyfingar og kvíða? - Edda Olgudóttir spjallar um þau vísindi.

Grænvangur er meðal þáttakenda á COP26 lofslagsráðstefnunni - Eggert Benedikt Guðmundsson forstöðumaður Grænvangs talar frá Glasgow. Allir geta lært skyndihjálp - Ólafur Ingi Grettisson varðstjóri hjá SHS og skyndihjálparkennari. Þriðja vaktin er verkefni á vegum VR til að vekja athygli á jafnréttismálum innan heimilanna - Þorsteinn Einarsson kynjafræðingur og Hulda Jónsdóttir Tölgyes sálfræðingur. Pistill frá umhverfissálfræðingi - Páll Líndal.

Hvað gera bakverðir í heilbrigðisþjónustu? - Guðmundur Vikar Einarsson læknir Það sárvantar bakverði í heilbrigðisþjónustu - Alma D. Möller landlæknir Ungir umhverfissinnar láta til sín taka á COP26, líka í Finnlandi - Sigrún Perla Gísladóttir er ungur umhverfissinni Málfarsmínúta - Anna Sigríður Þráinsdóttir málfarsráðunautur

Covid19 faraldurinn minnir enn og aftur hressilega á sig. Sóttvarnaraðgerðir hafa verið hertar og aldrei fleiri greinst á einum sólarhring - Ingileif Jónsdóttir prófessor í ónæmisfræði. Tafir hafa orðið á afhendingu og framleiðslu á ýmsum vörum og íhlutum - Andrés Magnússon framkvæmdastjóri Samtaka verslunar og þjónustu. Ævintýrakötturinn Snabbi var frægur fyrir svaðilfarir sínar og sérstöku lund - Hildur Knútsdóttir, eigandi Snabba. Málfarsmínútan - Anna Sigríður Þráinsdóttir málfarsráðunautur.

Hvað eru kol? - Sigurður Steinþórsson, prófessor emiritus í jarðfræði. Orkuskipti í flugi - Jens Þórðarson rekstrarstjóri flugrekstrarsviðs Icelandair. Umhverfisáhrif í byggingariðnaði - Arnhildur Pálmadóttir arkitekt. Umhverfispistill: Stefán Gíslason

Aðalsteinn Sigurgeirsson fagmálastjóri hjá Skógræktinni: Fyrsti stóri samningurinn hefur verið undirritaður á Loftlagslagsráðstefnunni í Glasgow COP 26, það er samningur sem um 100 þjóðarleiðtogar skrifuðu undir þar sem binda á endi á eyðingu skóga - sem og að endurheimta skóglendi sem hefur verið eyðilagt. Þórhallur Halldórsson, prófessor við Matvæla- og næringarfræðideild Háskóla Íslands: Íslensk ungmenni drekka meira af orkudrykkjum sem innihalda koffín en jafnaldrar þeirra í öðrum löndum með tilheyrandi áhrifum - ekki hvað síst á svefn - það er mat áhættumatsnefndar að takmarka eigi aðgengið að þessum drykkjum - en hversu langt á að ganga? Málfarsmínúta Edda Olgudóttir í vísindaspjalli um peptíð sem er mögulega hægt að nota til að koma í veg fyrir Covid 19 smit

Við verðum áfram í tengingu við Loftlagsráðstefnuna í Glasgow - Þórey Þórðardóttir framkvæmdastjóri Landsamtaka lífeyrissjóða er þar. Við ætlum líka að forvitnast um stóra rannsókn á áhrifum covid faraldursins á framhaldsskólana - Ómar Örn Magnússon doktorsnemi við menntavísindasvið er einn rannsakenda. Í gær bárust fréttir af því að beinagrind af hval, sem rak á land á Snæfellsnesi fyrir nokkrum árum hefði verið stolið - Hilmar Malmquist forstöðumaður náttúruminjasafns Íslands ræðir framboð á og eftirspurn eftir hvalbeinum.