SBS Tigrinya - ኤስ.ቢ.ኤስ ትግርኛ

ሰሙናዊ መደብ ስፖርት (27/06/2022) * ሃገራዊ ሻምፒዮና ቅድድም ብሽግለታ ኤርትራ ብዓወት መርሃዊ ቅዱስ ተዛዚሙ፣ * ዙር ፈረንሳ ክጅመር ሓደ ሰሙን ተሪፍዎ ኣብ ዘሎ እዋን ጋንታታት ስም ተቐዳደምተን ዘርጊሐን፣ ኤርትራውያን ይኹን ኢትዮጵያውያን ተቐዳደምቲ ዝሳተፉ ኣይመስሉን፣ * ታዱ ናረ ኣብ ደርባን ደቡብ ኣፍሪቃ ኣብ ዝተኻየደ ውድድር ጉያ እግሪ 10 ኪሜ ተዓዊታ፣ * ሓሙሽተ ኣባላት ሕርይቲ ጋንታ ኤርትራ ት20 መንእሰያት ደቀንስትዮ ዝሓለፈ ዓመት ኣብ ኡጋንዳ ኣብ ዝተኻየደ ውራይ ተሳቲፈን ድሕሪ ምስዋረን ሕጂ’ውን ተሓቢአን ከምዘለዋ ጋዜጣ ዘ ጋርዲያን ኣስፊሩ፣

ኣብ ኢትዮጵያ ዝነብሩ ኤርትራውያን፡ ንዝኽሪ ሰማእታት ኣስታት ፍርቂ ሚልዮን ብር ኣወፍዮም። ቤት-ትምህርቲ ተሓጋገዝቲ ነርስ መንደፈራ፡ 147 ተመሃሮ ብሰርትፍኬት ኣመሪቓ። ሰልፍታት ፖለቲካ ትግራይ “ትግራይ ምስ ኢትዮጵያ ትገብሮ ዝርርብ ሰፊሕ ውክልና ክህልዎ” ጸዊዖም። ወሃቢ ቃል መንግስቲ ትግራይ ብወገኑ ኩሉ ዝምልከቶ ዝብል መልሲ ሂቡ። ኣብ ዓፋር ሰመራ ዝተኣስሩ ብኣሻሓት ዝቑጸሩ ተጋሩ ብተለባዒ ሕማም ከም ዝተጠቕዑ ተገሊጹ።

ዋና ከተማ ዩክሬን ኬቭ ብሚሳይላት ትድብደብ ዘላ ነቲ ካብ ሰሉስ ጀሚሩ ዝካየድ ዋዕላ ኔቶ ኣቐዲምካ ምልክት ንምሃብዩ ክትብል ከንቲባ እታ ኸተማ ገሊጻ። ሓይልታት ሩስያ ፡ እቲ ግጭት ኣብ ዝጀመረሉ እዋን ፡ ንክየቭ ክቈጻጸርዋ ፈቲኖም እዮም ፣ ቤላሩስ ኣብቲ ውግእ ዘለዋ ግደ ስግኣት ፈጢሩ ኣሎ ።

መምህር ጀማል እኩድ፡ ተቐማጢ ቪክቶሪያ ኮይኑ ኣብ ዞባ ናይ ቪክቶሪያ ኣብ በንዲጎ ከይዱ ዝሰርሕ ዘሎ እዩ። ብምኽንያት ቅነ ስደተኛታት ብዛዕባ ተሞኩሮኡ ኣካፊሉና ኣሎ።

ሎሚ ሓሙስ 23 ሰነ 2022 ናይ ሓደ ሰዓት መደብና ምሳና ከተምስዩ ብኽብሪ እናዓደምኩ ድሕሪ ዜና ዝህልዉና መደባት ከፋልጠኩም፡ ካብ ኣርእስታት ጸብጻብ፣ ** ክልተ ሰልፍታት ፖለቲካ ትግራይ: ገዝሚ ሰማእታት ትኸውን ሉኣላዊት ሃገር ክትፍጠር ሓቲቶም። ** መንግስቲ ትግራይ ብወገኑ: ኣብ 130 ዓመታት፤ በቢ 30 ዓመቱ -ዝተኸስተ ዑደት ኩናት፣ ንሓዋሩን ከብቅዕ ይሰርሕ ከም ዘሎ ገሊጹ። ** ኤርትራ ዘይተረኽበትሉ ኣኼባ ቻይና ምስ ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ 'ሰላምን ፀጥታን' ንምውሓስ ዝርርብ ከም ዝተኻየደሉ ተሓቢሩ። ብምኽንያት እቲ በብዓመቱ ኣብ 20 ሰነ ዝዝከር መዓልቲ ሰማእታት ኤርትራ፡ ምኽንያት ብምግባር ኣብ ተጋድሎ ሃርነት ኤርትራ ዝነበሩ'ሞ ዝተሰውኡ ኣብ ምስናድ ዝነጥፍ ተጋዳላይ መስፊን መንግስቱ ዝተገብረ ካልኣይ ክፋል ኣብ ናይ ቃለ መሕትት መደብና ክቐርብዩ። መስርሕ ስርዓተ ቐብሪ ኣብ ኣውስትራሊያ ብኸመይ እዩ ዝፍጸም ብዝብል ኣርእስቲ ኣብ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ ዝቐርብ ትሕዝቶ እዩ። ኣርእስታት ዜና ** ውድብ ሕቡራት ሃገራት ፡ መንግስቲ ኣውስትራልያ ነቶም ኣብ ሰሜናዊ ምብራቕ ሶርያ ኣብ ዝርከብ መዓስከራት ተቐርቂሮም ዘለዉ ዜጋታቱ ብህጹጽ ናብ ዓዶም ኽወስዶም ጸዊዑ ። ** ኣፍጋኒስታን ኣብ ውሽጢ ክልተ ዓሰርተ ዓመታት ዘይተራእየ፡ ብርቱዕ ምንቅጥቃጥ ምድሪ ፡ ብውሕዱ 1,000 ሰባት ተቐቲሎም ፡ 1,500 ድማ ቈሲሎም ። ** ንቻይና ስዒባ፡ ብሪጣንያ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃን ቀይሕ ባሕርን ፍሉይ ልኡኽ ሸይማ።

ኣርእስታት ዜና፣ መንግስቲ ትግራይ ብወገኑ: ኣብ 130 ዓመታት፤ በቢ 30 ዓመቱ -ዝተኸስተ ዑደት ኩናት፣ ንሓዋሩን ከብቅዕ ይሰርሕ ከም ዘሎ ገሊጹ። ኤርትራ ዘይተረኽበትሉ ኣኼባ ቻይና ምስ ሃገራት ቀርኒ ኣፍሪቃ 'ሰላምን ፀጥታን' ንምውሓስ ዝርርብ ከም ዝተኻየደሉ ተሓቢሩ። ትግራይ ምስ ዓለም ከይትራኸብ ዝተገብረ ዕጽዋ ክለዓል ሕብረት ኣውሮጳ ሓቲቱ። ኣምባሳደር ዲና ሙፍቲ ካብ መዝነት ወሃቢ ቃል ሚንስትሪ ጉዳይ ወጻኢ ኢትዮጵያ ከም ዝተኣልየ ተገሊጹ

ኮምሽን ኤውሮጳ ነቲ ዩክረይን ናብ ኤውሮጳዊ ኅብረት ንኽትጽንበር ዘቕረበቶ ሕቶ፡ ሎሚ ሓሙስ 23 ሰነ ቅቡል ክኸውን ተኽእሎ ብዘለዎ፡ ድምጺ ክህብ ተዳልዩ ኣሎ ። እዚ ዝመጽእ ዘሎ ኣፈኛ ክረምሊን ፡ ዲሚትሪ ፔስኮቭ ነቲ ሊትወይንያ ናብ ካሊኒግራድ ንብረት ዝመላለሰሉ መገዲ ባቡር ምዕጻዋ ፡ "ፈጺምካ ተቐባልነት የብሉን" ኢሉ መጠንቀቕታ ብምሃብ ፡ መንግስቲ ሩስያ ሕነ ንምፍዳይ ስጕምቲ ንኽወስድ ይዳሎ ከምዘሎ ኣብ ዝገለጸሉ'ዩ።

ጉዕዞ ስደት ብዙሕ ግዜ ዘየተኣማምንን ኣብ ዘይተጸበኻዮን ተርእዮታት ዘጋጥም እዩ ። ሞት እተፍቅሮ ሰብ ወይ ፈታዊኻ ምስዘጋጥም እንታይ ክግበር ከም ዝግባእ ብዙሕ ሰብ ከይትልጦ ይኽእል ። ኣብ ኣውስትራሊያ ስርዓተ ቀብሪ ብኸመይ ከምዝካየድ ምፍላጥ እምበኣር ኣገዳሲ ስለዝኾነ እዩ እዚ ናይ ሎሚ መደብ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ ነዚ ክድህስስ ተመዲቡ ።

ብምኽንያት እቲ በብዓመቱ ኣብ 20 ሰነ ዝዝከር መዓልቲ ሰማእታት ኤርትራ፡ ምኽንያት ብምግባር ኣብ ተጋድሎ ሃርነት ኤርትራ ዝነበሩ'ሞ ዝተሰውኡ ኣብ ምስናድ ዝነጥፍ ተጋዳላይ መስፊን መንግስቱ ዝተገብረ ካልኣይ ክፋል ቃለ መሕትት።

ናይ ሰኑይ 20 ሰነ 2022 ናይ ሓደ ሰዓት መደብና እዞም ዝስዕቡ ትሕዝቶታት ሒዙ ቀሪቡ ኣሎ፡ ካብ ኣርእስታት ጸብጻብ ልኡኽና፥ *ኣብ ኤርትራ ንሰማእታት ጸሎተ ፍትሓትን ደርስን ዱዓን ከም ዝተኻደሎም ተገሊጹ። *1.5 ሚልዮን ብሰንኪ ኲናት ትግራይ ተመዛቢሎም ዝነበሩ ሰባት ናብ ቦትኦም ከም ዝተመልሱ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣፍሊጡ። ኣብ ኤርትራ 20 ሰነ በብዓመቱ፡ ንሃገሮም ክብሉ ዝተሰዉኡ ዝዝከሩላ መዓልቲ እያ። በዚ ምኽንያት፡ ብፍላይ ኣብ ስነዳ ስዉኣት ዝነጥፍ ምስ ተጋዳላይ መስፍን መንግስቱ ዝተገብረ ቀዳማይ ክፋል ቃለ መሕትት። ኣርእስታት ዜና፡ ** ኣብዚ ዓለም ለኸ መዓልቲ ስደተኛታት [ሰኑይ 20 ሰነ] ዝኽበረሉ ዘሎ ፤ ኣብ ኣውስትራሊያ ብግዚያዊ ቪዛ ዝነብሩ ዘለዉ ስደተኛታት ፤ መንግስቲ ፌደራል ቀዋሚ ቪዛ ክህቦም ጻዊዒት ቀሪቡ ። ** ናይ ፈረንሳይ ቀዳማይቲ ሚኒስትር ኤሊሳቤት ቦርንየ ዉጽኢት ምርጫ ናይ ታሕተዋይ ባይቶ ነታ ሃገር ኣብ ሓደጋ ዘእቱ እዩ ኢላ። **ሰሙናዊ መደብ ስፖርት ናይ ኢብራሂም ዓሊ ካልእ ትሕዝቶን