SBS Tigrinya - ኤስ.ቢ.ኤስ ትግርኛ

ኣርእስታት ጸብጻብ፥ ኣምሳደራት ኤርትራ ኣብ ሱዳንን ደቡብን ሱዳንን ምስ መራሕቲ ክልቲአን ሃገራት ምይይጥ ኣካይዶም። 1.5 ሚልዮን ብሰንኪ ኲናት ትግራይ ተመዛቢሎም ዝነበሩ ሰባት ናብ ቦትኦም ከም ዝተመልሱ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣፍሊጡ። ኢሰመኮ ሓዱሽ ቪድዮ ጃምላዊ ቅትለት ብሓይልታት ፀጥታ መንግስቲ ከምዝተፈጸመ ከሲሱ። 1.9 ቢልዮን ዶላር ካብ ባንክታት ኢትዮጵያ ከም ዝተጉሓለ ተሓቢሩ።

ሰሙናዊ መደብ ስፖርት (20/06/2022) * ኣብ ውድድራት ኣልማዛዊ ሊግ ሰሎሞን ባሬጋ ኣብ ፓሪስ፣ ዳዊት ስዩምን ጥላሁን በቀለን ከኣ ብኽልቲኡ ጾታታት ንደቂ ዓዶም ኣኸቲሎም ኩሉ ፖድየም ብምውሳድ ኣብ ኦስሎ ተዓዊቶም፣ * ኣብ ቅድድም ብሽግለታ ቩወልታ ኤክስትረማዱራ 2022 ኢትዮጵያዊ ሙሉ ክንፈ ሃይለሚካኤል ኣብ ኩሉ ምድባት ተዓዋቲ ኮይኑ፣ * ሃገራዊት ጋንታ ኢትዮጵያ ዝሓለፈ ሰሙን ንግብጺ ዓቢይ ስዕረት ክትስከም ድሕሪ ምግባራ ኣሰልጣኒ ግብጺ ካብ ሓላፍነቱ ተባሪሩ፣ * ሓደ ፊፋ ዘዳለዎ ጸብጻብ ኣብ 2020 ልዕሊ ፍርቂ ዝኾኑ ኣብ ግጥማት ፍጻመ ዩሮን ዋንጫ ሃገራት ኣፍሪቃን ዝተሳተፉ ተጻወቲ ኩዕሶ እግሪ ኣብ ኦንላይን ኣብ ልዕሊኦም ናይ ጸርፍታትን ዘለፋታትን በደል ከምዝተፈጸሞም ደምዲሙ፣

ሕማም ኮቪድ ኣብ ሓንጎል ዘሕድሮ ናይ ነዊሕ እዋን ጽልዋ ብዝምልከት ዝተገብረ ሓድሽ መጽናዕቲ ከም ዝሕብሮ ፡ ኣብቶም ኮቪድ ሒዝዎም ዝነበረ ናይ ምዝካር ዓቕሚ የጉድል ከምኡ 'ውን ልክዕ ኸምቶም ብሕማቕ ኩነታት ዝሓለፉ ኣብ ኣእምሮ ዝፍጠር ስምብራትን ናይ ሓንጎል መጉዳእትን ወቕዕን ዘለዎም ሰባት ዝርአ ናይ ምትኳር ጸገም የጋጥሞም ። እቲ ኣብ ኣውስትራልያ እተገብረ መጽናዕቲ ፡ ሕክምና ዘቀላጥፍ ምልክት ጸገም ኣእምሮ ከም ዘሎ እውን ሓቢሩ እዩ ። እዚ ጸብጻብ ነዚ ክርእይ እዩ...

ኣብ ኤርትራ 20 ሰነ በብዓመቱ፡ ንሃገሮም ክብሉ ዝተሰዉኡ ዝዝከሩላ መዓልቲ እያ። በዚ ምኽንያት፡ ብፍላይ ኣብ ስነዳ ስዉኣት ዝነጥፍ ነበር ተጋዳላይ መስፍን መንግስቱ ዝተገብረ ቀዳማይ ክፋል ቃለ መሕትት።

ኣብዚቕንያት ኣብ ዋሺንግቶን ዲሲ ብ ኤሪሳት ዝተዳለወ ሲምፖሲዮም ሲዒቡ፡ ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ኣዛራቢ ዝኾኑ ዛዕባታትን እታ ሚዲያ ትገብሮ ዘላ ንጥፈታትን ብዝምልከት፡ ምስ ኣደ መንበር ቦርድ ዶ/ር ሳባ ተስፋዮሃንስን ምስ ኣባል ቦርድ ኣቶ ተወልደ እስቲፋኖስን ዝተገብረ ዝርርብ።

ካልኣይ ክፋል ዕላል ምስ ኣቶ ከነዲ ወልደማርያም። እዚ ብምኽንያት ሰሙን ወይ ቅነ ስደተኛታት ምስ ኣቶ ኬነዲ ወልደማርያም ተቐማጢ መልበርን ዝገበርናዮ እዩ። ንሱ ኣብ 2003 ናብ ኣውስትራሊያ ክመጽእ’ከሎ ፈለማ ኣብ ምእራይ ፍረታት፡ ኣብ ስራሕ ላውንድሪን ተቖጺሩ ክሰርሕ ጀሚሩ። ደሓር ግና ንዝነበሮ ትምህርቲ ወሲኹ፡ ወኪል ግብሪ ከፊቱ፡ ኣብዚ ሕጂ እዋን ልዕሊ 200 ዘዋፈረ ናይ ብዙሕ ትካላት ወናኒን ኣካያዲን እዩ። ገለ ካብ ትካላቱን ምስ መሻርኽቱን፦ 4 ናይ ኮፊ ክላብ ፍራንቻይስ፡ ርይል አስቴት፡ ኢንሹራንስን ካልእን ይርከቦ።

ናይ ሎሚ ሓሙስ 16 ሰነ 2022 ንሓደ ሰዓት ዝጸንሕ መደብና እዞ ምዝስዕቡ ትሕዝቶታት ሒዙ ቀሪቡ ኣሎ፡ ቀንዲ ነጥቢታት ዜና፡ ** ሓይሊ ኤለክትሪክ ከምዘየቋርጽ እምንቶ ከምዘለዎ ናይ ፈደራል ጸዓት ሚኒስተር ክሪስ ቦወን ገሊጹ። ካብ ኣርእስታት ጸብጻብ ልኡኽና፥ ዶክተር ደብረጽዮን፣ ሰራዊት ኤርትራ ካብ ትግራይ ዘይወጽእ እንተኾይኑ ኲናት ከም ዝቕጽል ተዛሪቡ። ኤርትራ፣ ኣብ ልዕሊ ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝቐረበ ነቐፌታ ኣንጻር መሰል ርእሰ ምክልኻል ብምባል ተቓዊማቶ: ብምኽንያት ሰሙን ወይ ቅነ ስደተኛታት ዕዱምና ኣቶ ኬነዲ ወልደማርያም ተቐማጢ መልበርን እዩ። ኣብ መደብ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ ቅነ ስደተኛታት፡ ተሞክሮን ብዙሕነትን ማሕበረሰብ ስደተኛታት ንምጽምባል ዕድል ዝፈጥር ቅነ” ዝብል ኣርእስቲ ዝሓዘን ካልእ ትሕዝቶታትውን ቀሪብና ኣለና።

ኤርትራ፣ ኣብ ልዕሊ ሃገራዊ ኣገልግሎት ዝቐረበ ነቐፌታ ኣንጻር መሰል ርእሰ ምክልኻል ብምባል ተቓዊማቶ: መንግስቲ ትግራይ፣ ምስ ኢትዮጵያ ዝዘራረብ ጉጅለ ልኡኽ ናብ ኬንያ ከም ዝሰድድ ኣፍሊጡ። ጥምረት ዕጡቓት ሓይልታት ጋምቤላን ኦሮሞን ፍርቂ ክፋላ ተቖጻጺሮምዋ ኣብ ዝነበሩ ርእሰከተማ ጋምቤላ ብውሑዱ 40 ሰባት ተቐቲሎም።

ኣብ ብዘላ ዓለም ቍጽሪ ናይቶም ብግዲ ብሓይሊ እተመዛበሉ ሰባት ፡ ኣብ ውሽጢ ዓሰርተ ዓመት ብዕጽፊ ወሲኹ እዩ ፣ ኣብዚ እዋን ልዕሊ 100-ሚልዮን ኰይኑ ኣሎ ። ካብቲ ቅድሚ ዓሰርተ ዓመት ዝነበረ ብክልተ ዕጽፊ ዝዛየደ ብርቱዕ ግጭታት: ሃገራት ሰላም ንምስፋን ሓቢረን ክሰርሓ ኣለወን ይብል ናይ ሕቡራት ሃገራት ላዕለዋይ ኮሚሽነር ስደተኛታት [UNHCR] ። ነቶም ካብ መረበቶም እተመዛበሉ ሰባት ንምድሓን ዝያዳ መገዲታት የድሊ ።

ብምኽንያት ሰሙን ወይ ቅነ ስደተኛታት ዕዱምና ኣቶ ኬነዲ ወልደማርያም ተቐማጢ መልበርን እዩ። ንሱ ኣብ 2003 ናብ ኣውስትራሊያ ክመጽእ’ከሎ ፈለማ ኣብ ምእራይ ፍረታት፡ ኣብ ስራሕ ላውንድሪን ተቖጺሩ ክሰርሕ ጀሚሩ። ደሓር ግና ንዝነበሮ ትምህርቲ ወሲኹ፡ ወኪል ግብሪ ከፊቱ፡ ኣብዚ ሕጂ እዋን ልዕሊ 200 ዘዋፈረ ናይ ብዙሕ ትካላት ወናኒን ኣካያዲን እዩ። ገለ ካብ ትካላቱን ምስ መሻርኽቱን፦ 4 ናይ ኮፊ ክላብ ፍራንቻይስ፡ ርይል አስቴት፡ ኢንሹራንስን ካልእን ይርከቦ። ብዛዕባ ጉዕዞ ዓወቱ ኣካፊሉና ኣሎ ቀዳማይ ክፋሉ ቀሪቡ ኣሎ።