Solid Joys

देवानें आपल्या प्रतिरूपाचा मनुष्य निर्माण केला; देवाचे प्रतिरूप असा तो निर्माण केला. नर व नारी अशी ती निर्माण केलीं. (उत्पत्ति 1:27)

देवानें मनुष्यांना यासाठीं आपल्या प्रतिरूपाचे निर्माण केलें कीं हे संपूर्ण जग देवाचे प्रतिबिंब दाखविणाऱ्या परिवर्तकांनी भरून जावें. म्हणजें देवाच्या प्रतिरूपांनी भरून जावें. देवाच्या सात अब्ज प्रतिरूपांनी भरून जावें. हेतू हा कीं कोणीही निर्मितीचा उद्देश्य पूर्ण करण्यांस चुकू नये.

कोणीही मनुष्य (जोपर्यंत काहींना पाषाणरूपी अंतकरणामुळें आंधळे करून सोडून दिलें जात नाहीं) मानव-अस्तित्वाचा उद्देश्य समजण्यांस चुकू शकत नाहीं, म्हणजें देव — त्याला ओळखणें, त्याजवर प्रीति करणें, व तो कसा आहे हे त्याच्या प्रतिरूपावरून दाखवून देणें. यशया 6:3 मध्यें देवाचे दूत जल्लोष करतांत, “पवित्र, पवित्र, पवित्र, सेनाधीश परमेश्वर! त्याच्या गौरवाने सर्व पृथ्वी भरून गेली आहे!” पृथ्वी अशा कोट्यवधी मनुष्यांनी भरलेली आहे ज्यांना देवाच्या प्रतिरूपाचा निर्माण करण्यांत आलें होते. गौरवाने सुशोभित.

पण फक्त मानवच नाहीं, तर निसर्गहि! आपल्या वास्तव्यासाठीं असे चित्तथरारक जग अस्तित्वांत का आहे? हे इतके अफाट विश्व कशासाठीं?

एकदा माझ्या असें वाचण्यांत आलें कीं मानवांनी जितके शब्द आजवर बोललें असतील त्यापेक्षा असंख्य तारे व ग्रह या विश्वात आहेत. इतके का आहेत? हे विश्व इतके अफाट का आहे? इतके तेजस्वी का आहे? आणि ते एकमेकांपासून इतक्या अकल्पनीय अंतरावर का आहेंत? बायबल याविषयी निर्विवादपणें स्पष्ट उत्तर देते: "आकाश देवाचा महिमा वर्णिते" (स्तोत्र 19:1).

जर कोणी असा प्रश्न विचारला कीं, "पृथ्वी हाच जर एकमेव लोकवस्ती असलेला ग्रह आहे आणि ताऱ्यांमध्यें केवळ मनुष्य हाच एकमेव बुद्धिमान प्राणी आहे, तर एवढे मोठे आणि रिकामे विश्व का?" उत्तर आहे: विषयवस्तु आपण स्वतः नाहीं. देव मुख्य विषयवस्तु आहे. यावर अधिक जोर देऊन भाष्य केलें जाऊ शकत नाहीं. तो सर्वांत गौरवी आहे. महापराक्रमी आहे. तो सर्वत्र आहे. सर्व आकाशगंगा एकत्रित करण्यांत आल्या तरी त्याचे तेज अद्वितीय आहे. कोणी एका ज्ञानी मनुष्यानें असे म्हटलें, कीं विश्व हे शेंगदाणासारखे आहे जे देव खिशात घेऊन फिरतो.

देवानें आपल्याला यासाठीं निर्माण केलें कीं आपण त्याला ओळखावें, त्याच्यावर प्रीति करावीं व त्याचे वैभव दाखवून द्यावें. मग त्यानें आपल्याला तो कसा आहे याविषयीचा संकेत दिला : म्हणजें हे विश्व.

“हा प्याला माझ्या रक्तात नवा करार आहे, जो तुमच्यासाठीं ओतला जात आहे.” (लूक 22:20)

या शास्त्रपाठाचा अर्थ असा कीं, नवा करार, ज्याचे अभिवचन यिर्मया 31 आणि 32 मध्यें अगदी स्पष्टपणें देण्यांत आलेंलें आहे, हा येशूच्या रक्ताने साध्य केला गेला व शिक्कामोर्तब केला गेला. नवा करार देवाच्या त्यां लोकांसाठीं खरा ठरतो जे मशीहा, म्हणजें ख्रिस्त येशूवर विश्वास ठेवतांत, कारण तो करार स्थापित करण्यासाठीं येशू मरण पावला.

आणि जें ख्रिस्ताचे आहेत त्यां सर्वांसाठीं हा नवा करार काय साध्य करतो? शेवटपर्यंत विश्वासात टिकून ठेवणारी चिकाटी.

यिर्मया 32:40 मध्यें काय म्हणतों, ऐका,

“आणि मी त्यांच्याशी सर्वकाळचा करार करीन; तो असा कीं मी त्यांचे हित करण्यापासून माघार घेणार नाहीं; मी आपलें भय त्यांच्या मनात उत्पन्न करीन, म्हणजें ते माझ्यापासून माघार घेणार नाहींत.”

सार्वकालिक करार — नवा करार — ह्यामध्यें हे अनुल्लंघनीय व अविनाशी अभिवचन समाविष्ट आहे, “मी आपलें भय त्यांच्या मनात उत्पन्न करीन, म्हणजें ते माझ्यापासून माघार घेणार नाहींत.” ते माघार घेऊं शकणार नाहींत. ते माघार घेणारहि नाहींत. ख्रिस्तानें आपल्या रक्ताने या करारावर शिक्कामोर्तब केलें. जर तुम्हीं विश्वासाद्वारे येशू ख्रिस्तामध्यें आहांत तर त्यानें तुमची विश्वासाची चिकाटी विकत घेतली आहे.

जर तुम्हीं आज विश्वासात टिकून आहांत तर त्याचे संपूर्ण श्रेय येशूच्या रक्ताला जाते. तुमचा विश्वास टिकवून ठेवण्यासाठीं तुमच्यामध्यें कार्यरत असलेला पवित्र आत्मा, येशूनें जे विकत घेतलें आहे त्याचा सर्वदा सन्मान करतो. देव जो पुत्र ह्याने आपल्यासाठीं जे साध्य केलें ते देव जो आत्मा हा आपल्यामध्यें तें घडवून आणतो. देव-पित्यानें ते योजिलें. येशूनें ते विकत घेतले. आत्मा ते लागू करतो – त्यांपैकीं प्रत्येक न चुकता.

देव रक्ताने विकत घेतलेल्या त्याच्या सर्व लेकरांची चिकाटी आणि सार्वकालिक सुरक्षा यांसाठीं पूर्णपणें वचनबद्ध आहे.

आणखी देवानें मोशेला सांगितले, “तू इस्राएल लोकांना सांग, तुमच्या पूर्वजांचा देव, अब्राहामाचा देव, इसहाकाचा देव व याकोबाचा देव परमेश्वर ह्याने मला तुमच्याकडें पाठवले आहे; हेच माझे सनातन नाव आहे व ह्याच नावाने पिढ्यानपिढ्या माझे स्मरण होईल..” (निर्गम 3:15)

इंग्रजी बायबलमध्यें देवाचे हिब्रू मधील नाव जवळजवळ नेहमीच लॉर्ड (LORD) असे भाषांतरित केलें जाते. पण हिब्रूचा उच्चार "याव्हे" असा आहे आणि त्याचे मूळ "मी आहे" ही अभिव्यक्ती आहे.

म्हणून जेव्हां जेव्हां आपण यहोवा किंवा याव्हे हा शब्द ऐकतो किंवा इंग्रजी बायबलमध्यें जेव्हां जेव्हां आपण LORD हा शब्द पाहतो त्यां प्रत्येक वेळी आपण हे लक्षांत ठेवावें : हे एक विशेषनाम आहे (जसे कीं पेत्रस किंवा योहान) जो “मी आहे” या अभिव्यक्तीपासून बनलेला आहे आणि हे विशेषनाम (संज्ञा) प्रत्येक वेळी आपल्याला याची आठवण करून देते कीं देव हांच अंतीम व परम आहे.

"मी आहे" हे विशेषनाम (संज्ञा) देवाविषयी किमान 10 गोष्टींची अभिव्यक्ती करते :

1. त्याला कधीही प्रारंभ नव्हता. जवळजवळ सर्वच मुले आपल्या आई-वडिलांना हा प्रश्न विचारतांत, "देवाला कोणी बनवले?" आणि प्रत्येक सुजाण आई-वडील उत्तर देतांत, “देवाला कोणीहि बनवले नाहीं. देव फक्त आहे, तो सर्वदा होता, त्याचा कधीही आरंभ झाला नव्हता.”

2. देवाचा कधीही अंत होणार नाहीं. त्याला जर आरंभ नव्हताच तर त्याला अंत देखील नसणार, कारण तो आहे.

3. देव हे अद्वितीय वास्तव आहे. त्याच्याबरोबरीचा दुसरा असा वास्तव कोणी नाहीं. त्याच्या बाहेर कोणतेही वास्तव अस्तित्वात नाहीं जोपर्यंत तो स्वतः ते अस्तित्वांत आणू इच्छित नाहीं व त्याची निर्मिती करित नाहीं. सनातन काळापासून तोच आहे. अंतरीक्ष नव्हते, विश्व नव्हते, शून्यता नव्हती. फक्त देव.

4. देव पूर्णपणें स्वतंत्र आहे. त्याला अस्तित्वात आणण्यासाठीं किंवा त्याला पाठिंबा देण्यासाठीं किंवा त्याला सल्ला-मसलत देण्यासाठीं किंवा तो जो आहे असे त्याला बनवण्यासाठीं तो कशावरही अवलंबून नाहीं.

5. जे काहीं देव नाहीं ते सर्व पूर्णपणें देवावर अवलंबून आहे. संपूर्ण विश्व हे पूर्णपणें निर्माण केलेंलें असे दुय्यम दर्जाचे अस्तित्व आहे. ते देवानें अस्तित्वात आणलें व आपलें अस्तित्व कायम ठेवण्यासाठीं ते क्षणोक्षणी देवाच्या निर्णयावर अवलंबून राहते.

6. देवाबरोबर जर तुलना केलीं तर संपूर्ण विश्व हे काहींच नाहीं. ज्याप्रमाणें सावली ही वस्तूमुळें अस्तित्वात येते त्याप्रमाणें प्रत्येक संभाव्य व अवलंबून असलेलें वास्तव हे परम व स्वतंत्र वास्तवामुळें अस्तित्वांत येते. ज्याप्रमाणें प्रतिध्वनी ही गडगडाटामुळें आहे अगदी त्याप्रमाणें. जगात आणि आकाशगंगांमध्यें जे काहीं आहे व जें पाहून आपण आश्चर्यचकित होतो, ते सर्व देवाच्या तुलनेत काहींच नाहीं.

7. देव स्थिर आहे. तो काल, आज आणि सर्वकाळ सारखाच आहे. त्याचा विकास होत नाहीं. तो पुढे वाढत जाऊन वेगळं काहीं बनत नाहीं. तो जो आहे तो आहे.

8. देव सत्य आणि चांगुलपणा आणि सौंदर्य यांचा परिपूर्ण मानक व परिभाषक आहे. असे कोणतेही कायद्याचे पुस्तक नाहीं जें वाचून तो योग्य काय आहे हे जाणून घेतो. सत्याची स्थापना करण्यासाठीं त्याजकडें कोणतीही गुरुकिल्ली नाहीं. उत्तम काय होईल किंवा योग्य काय होईल हे ठरवण्यासाठीं त्याच्याकडें कोणतीही समिती नाहीं. काय बरोबर आहे, काय सत्य आहे, काय सुंदर आहे हे सर्व तो स्वतः ठरवतो, आणि तोच त्यां सर्वांचा परिभाषक आहे.

9. देवाच्या इच्छेस जे येते तेच तो करतो आणि ते नेहमीच बरोबर, नेहमीच सुंदर व नेहमी सत्यनुरूप असते. त्याच्या बाहेर असलेली सर्व वास्तविकता त्यानें तयार केलीं आणि घडवली, आणि परम व अंतीम सत्य म्हणून तोच त्यावर सार्वभौम आहे. म्हणून तो आपल्या सुइच्छेच्या संकल्पानुसार नसलेली कोणतीही गोष्ट अस्तित्वांत आणण्याच्या प्रत्येक बंधनांपासून पूर्णपणें मुक्त आहे.

10. देव हा विश्वातील सर्वात महत्वाचे आणि सर्वात मौल्यवान सत्य आणि व्यक्ती आहे. तो इतर सर्व वास्तविकतेच्या तुलनेंत आपल्या स्वारस्य आणि केंद्र आणि प्रशंसा आणि आनंद यांस अधिक पात्र आहे, संपूर्ण विश्वाच्या तुलनेंत देखील.

ज्यांना त्यानें आगाऊ नेमून ठेवले त्यांना त्यानें पाचारणही केलें. ज्यांना त्यानें पाचारण केलें त्यांना त्यानें नीतिमानही ठरवले; आणि ज्यांना त्यानें नीतिमान ठरवले त्यांचा त्यानें गौरवही केला. (रोमकरांस 8:30)

देवानें ज्यांना सनातनकाळांत आगाऊ नेमून ठेवले आणि जेव्हां देव येणाऱ्या अनंतकाळांत ज्यांचे गौरव करील या दरम्यान कोणीही गमावला जाणार नाहीं.

जो कोणी देवाची संतती होण्यासाठीं आगाऊ नेमून ठेवण्यांत आलेंला आहे तो त्यासाठींच्या पाचारणांस मुकणार नाहीं. आणि ज्या कोणाला पाचारण केलें जाते तो नीतिमान ठरविल्यावांचून राहणार नाहीं, आणि जो कोणी नीतिमान ठरविला जातो त्याचे गौरव झाल्यावांचून राहणार नाहीं. ही देवाचा आपल्या कराराशी असलेल्या विश्वासूपणाची अतूट पोलादी साखळी आहे.

यास्तव पौल म्हणतो,

ज्याने तुमच्या ठायीं चांगले काम आरंभले तो ते येशू ख्रिस्ताच्या दिवसापर्यंत सिद्धीस नेईल हा मला भरवसा आहे. (फिलिप्पै 1:6)

आपल्या प्रभू येशू ख्रिस्ताच्या दिवशी तुम्हीं निर्दोष ठरावे म्हणून तोच शेवटपर्यंत तुम्हांला दृढ राखील. ज्याने स्वपुत्र येशू ख्रिस्त आपला प्रभू ह्याच्या सहभागीपणात तुम्हांला बोलावले तो देव विश्वसनीय आहे. (1 करिंथ 1:8-9)

ही आपल्या देवाची अभिवचने आहेत ज्याला खोटे बोलणें अशक्य आहे. ज्यांचा नव्याने जन्म होतो ते सर्व तितकेंच सुरक्षित आहेंत जितका कीं देवाचा विश्वासूपणा.

कारण तुम्हीं मोलाने विकत घेतलेले आहात; म्हणून तुम्हीं आपलें शरीर [व आत्मा] जी देवाची आहेत त्याद्वारे देवाचा गौरव करा. (1 करिंथ 6:20)

देवानें या भौतिक विश्वाची निर्मिती अविचाराने केलीं नाहीं. त्यामागे त्याचा उद्देश होता, तो म्हणजें, असे निरनिराळे निमित्त उदयांस आणणें जेणेंकरून त्याचा महिमा वाढावा आणि तो अधिक तेजस्वीपणें प्रकट केला जावा. "आकाश देवाचा महिमा वर्णिते; अंतरिक्ष त्याची हस्तकृती दर्शवते" (स्तोत्र 19:1).

देवानें याच कारणासाठीं निर्माण केलेंल्या इतर सर्व भौतिक गोष्टींच्या त्याच श्रेणीत आपली शरीरे देखील सुसंगतपणें बसतांत. मानव प्राणी व मानव शरीर यांद्वारे स्वतःचा गौरव करून घेण्याच्या मूळ आपल्या उद्देशापासून तो माघार घेणार नाहीं.

देव आपल्या कुजलेल्या, पापाने डागाळलेल्या शरीराला पुनरुत्थान पावलेले शरीर बनविण्यासाठीं, जेणेंकरून त्या शरीराने गौरव आणि अमरत्व धारण करावे, तो त्याचे हात घाण करणारे कष्ट का घेतो? उत्तर : कारण त्याच्या पुत्राने मृत्यूची खंडणी दिली जेणेंकरून या भौतिक विश्वासाठीं त्याच्या पित्याचा उद्देश पूर्णतेस जावा, तो म्हणजें, त्यां भौतिक वस्तूंमध्यें ज्यांत आपली शरीरेही आहेत, अनंतकाळासाठीं त्याचा महिमा व्हावा.

यास्तव आपला शास्त्रलेख असे म्हणतो : “कारण तुम्हीं मोलाने विकत घेतलेले आहात [म्हणजें, त्याच्या पुत्राच्या मरणाद्वारे]. म्हणून तुम्हीं आपलें शरीर [व आत्मा] जी देवाची आहेत त्याद्वारे देवाचा गौरव करा.” देव त्याच्या पुत्राने जें केलें त्याकडें दुर्लक्ष करणार नाहीं वा अनादर करणार नाहीं. आपली शरीरे मेलेल्यांतून उठवून देव त्याच्या पुत्राच्या कार्याचा गौरव करेल आणि आपण आपल्या शरीराचा उपयोग सर्वकाळ त्याचे गौरव करण्यासाठीं करू.

म्हणूनच आता तुम्हांला शरीर आहे. आणि म्हणूनच ते ख्रिस्ताच्या गौरवी शरीराचे स्वरूप धारण करण्यासाठीं पुन्हा उठविले जाईल.

ज्या अर्थी ‘मुले’ एकाच रक्तमांसाची होती त्या अर्थी तोही त्यांच्यासारखा रक्तमांसाचा झाला, हेतू हा कीं, मरणावर सत्ता गाजवणारा म्हणजें सैतान, ह्याला मरणाने शून्यवत करावे, आणि जे मरणाच्या भयाने आयुष्यभर दास्याच्या बंधनात होते त्या सर्वांना मुक्त करावे. (इब्री 2:14-15)

ख्रिस्त आपल्याला मृत्यूच्या भीतीपासून बंधमुक्त करून “धन-वैभव नाहींसे हो, कीं सोडून जावोत सर्व आप्तजन, कीं नश्वर जीवनहि लयास जावो” अशा प्रीतियुक्त त्यागाच्या मानसिकतेचे जीवन जगण्यांस कसे स्वतंत्र करतो?

ज्या अर्थी ‘मुले’ एकाच रक्तमांसाची होती

"मुले" हा शब्द यापूर्वीच्या वचनातून घेतलेला आहे जो मुक्तिदाता ख्रिस्ताच्या आध्यात्मिक संततीचे सूचक आहे. ही “देवाची लेकरें” देखील आहेत. दुसऱ्या शब्दांत सांगायचे झालें तर, देवानें ख्रिस्ताला पाठविले तेव्हां त्याचा मुख्य उद्देश्य आपल्या "मुलांचे" तारण करणें हाच होता. “ज्या अर्थी ‘मुले’ एकाच रक्तमांसाची होती. . . "

त्या अर्थी तोही त्यांच्यासारखा रक्तमांसाचा झाला.

देवाचा पुत्र, जो देही होण्यापूर्वी सनातन शब्द म्हणून होता (योहान 1:1), तो रक्तमांसाचा झाला व त्याच्या देवपणाने मानवरूप परिधान केलें. तो पूर्ण मनुष्य बनला, त्याचवेळी पूर्णतः देव म्हणूनही कायम होता.

कीं मरणाने. . .

ख्रिस्त मानव झाला तो मरण्यासाठीं. देही होण्यापूर्वी, देव म्हणून पापी लोकांसाठीं मरणें त्याला शक्य नव्हतें. पण रक्तमांसाचा झाल्यावर, त्याला ते शक्य झालें. मरण हेच त्याचे ध्येय होते. त्यामुळें त्याला नश्वर मानव रूपांत जन्म घ्यावा लागला.

हेतू हा कीं, मरणावर सत्ता गाजवणारा म्हणजें सैतान, ह्याला.....शून्यवत करावे. . .

ख्रिस्त मेला तेव्हां त्यानें सैतानाचा पराभव केला. तो कसा? आपली सर्व पापें दूर करून (इब्री 10:12). याचा अर्थ असा कीं देवासमोर आपल्यावर दोषारोप ठेवण्यासाठीं सैतानाकडें कोणतीही कायदेशीर तर्कबुद्धी नाहीं. “देवाच्या निवडलेल्या लोकांवर दोषारोप कोण ठेवील? देवच नीतिमान ठरवणारा आहे” (रोमकरांस 8:33). तो कोणत्या आधारावर आम्हांला नीतिमान ठरवतो? येशूच्या रक्ताद्वारे (इब्री 9:14; रोमकरांस 5:9).

सैतान आपल्याविरुद्ध जें शेवटचे शस्त्र उपयोगांत आणतो तें म्हणजें आमची स्वतःची पापें. येशूच्या मृत्यूने जर ते दूर केलें गेलें आहे तर सैतानाचे मुख्य शस्त्र त्याच्या हातातून हिसकावून त्याला निशस्त्र करण्यांत आलें आहे. त्या अर्थाने, तो शून्यवत झाला आहे.

आणि जे मरणाच्या भयाने आयुष्यभर दास्याच्या बंधनात होते त्या सर्वांना मुक्त करावे.

तर मग, आता आपण मरणाच्या भयापासून मुक्त झालेंलें असें आहोत. देवानें आपल्याला नीतिमान ठरवले आहे. आपल्यासमोर आहे ती फक्त भावी कृपा. सैतान देवाचा हा विधिलेख रद्द करू शकत नाहीं. ही सार्वकालिक सुरक्षा लगेच आपल्या जीवनावर कार्यकारी व्हावी अशी देवाची इच्छा आहे. हेतू हा कीं, त्यानें वर्तमान समयी आपल्याला दास्याच्या व भीतीच्या बंधनातून मुक्त करावे व शेवट पूर्णानंदाने  व्हावा.

"माझी कृपा तुला पुरेशी आहे; कारण अशक्तपणातच माझी शक्ती पूर्णतेस येते." (2 करिंथ 12:9)

आमच्या जीवनांत देव दुःख आणतो त्यामागे त्याची योजना ही कीं त्याद्वारे ख्रिस्ताची योग्यता आणि सामर्थ्य ही पूर्णतेस यावीं. ही कृपा आहे, कारण ख्रिस्ती लोकांचा सर्वात मोठा आनंद म्हणजें आपल्या जीवनात ख्रिस्त उंचविला जावा यांत आहे.

जेव्हा पौलाला प्रभु येशूनें सांगितले कीं त्याचा “शरीरात असलेला काटा” दूर केला जाणार नाहीं, तेव्हा त्यानें यामागचे कारण स्पष्ट करून पौलाच्या विश्वासाला बळकटी दिलीं. प्रभुनें म्हटलें, "माझी कृपा तुला पुरेशी आहे; कारण अशक्तपणातच माझी शक्ती पूर्णतेस येते" (2 करिंथ 12:9). पौलाने अशक्तच असावें हे देवानें नेमून ठेविलें यांत हेतू हा कीं पौलानें ख्रिस्तामध्येंच आपलें सामर्थ्य शोधावें.

जर आपण स्वतःला आत्मनिर्भर समजू लागलो आणि त्यां दृष्टिने आपण स्वतःकडें पाहू लागलो तर आपण फार चढून जाऊ, व ख्रिस्ताचे गौरव होणार नाहीं. म्हणून, ख्रिस्तानें जगातील जे हीनदीन, व जे शून्यवत अशांना निवडले “म्हणजें देवासमोर कोणाही मनुष्यानें अभिमान बाळगू नये” (1 करिंथ 1:29). आणि कधी कधी तो बाह्य रूपाने बलवान दिसणाऱ्या लोकांना अशक्त बनवतो जेणें करून देवाचे सामर्थ्य अधिक स्पष्टपणें प्रकट व्हावें.

आपल्याला ठाऊक आहे कीं पौलाने ही गोष्ट कृपा म्हणून अनुभवली, कारण तो आपल्या अशक्तपणाची प्रौढी फार आनंदाने मिरवीत असें : “म्हणून ख्रिस्ताच्या सामर्थ्याची छाया माझ्यावर राहावी म्हणून मी विशेषेकरून आपल्या अशक्तपणाची प्रौढी फार आनंदाने मिरवीन. ख्रिस्तासाठीं दुर्बलता, अपमान, अडचणी, पाठलाग, संकटे ह्यांत मला संतोष आहे; कारण जेव्हा मी अशक्त तेव्हाच मी सशक्त आहे” (2 करिंथ 12:9-10).

देवाच्या कृपेवर विश्वास ठेऊन जगणें म्हणजें येशूमध्यें देव आपल्यासाठीं जो काहीं आहे त्या सर्व गोष्टींत समाधानी असणें. म्हणून, देव येशूमध्यें आपल्यासाठीं जो काहीं आहे ते सर्व प्रकट होत असतांना आणि त्याद्वारे देवाचे गौरव होत असतांना विश्वास त्यापासून कधीच माघार घेणार नाहीं. आपला अशक्तपणा व आपलें दुःख यांचा हाच हेतू आहे.

“तथापि त्यांच्यामध्यें मूळ नसल्याकारणाने ते अल्पकाळ टिकाव धरतांत; मग वचनामुळें संकट आलें किंवा छळ झाला म्हणजें ते लगेच अडखळतांत.” (मार्क 4:17)

दु:खें येतांत तेव्हां काहींचा विश्वास टिकाव धरण्याऐवजी तो अडखळतो. येशू हे जाणून होता; त्यानें पेरणी करणार्‍याचा जो दाखला दिला त्यांत त्यानें हे समजावून सांगितलें. काहीं लोक वचन ऐकताच ते आनंदाने ग्रहण करतांत, परंतु संकटे येताच ते विश्वासापासून पतन पावतांत.

यास्तव, संकटे आणि दु:खें यांमुळें प्रत्येक प्रसंगी विश्वास मजबूतच होतो असें नाहीं. कधी कधी संकटे आणि दु:खें विश्वासाला चिरडून टाकतांत. आणि मग येशूचे गोंधळ उडवणारे हे शब्द खरे ठरतांत, "ज्या कोणाजवळ नाहीं त्याच्यापासून जे आहे तेही काढून घेतले जाईल" (मार्क 4:25).

आपण भावी कृपेवर दृढ विश्वास ठेवून दु:ख सहन करावें याचे हे आव्हान आहे, जेणेंकरून आपला विश्वास अधिक दृढ व्हावा व तो व्यर्थ ठरू नये (1 करिंथ 15:2). "ज्याच्याजवळ आहे त्यास आणखी दिलें जाईल" (मार्क 4:25). आपल्यावर संकटे आणण्यामागे असलेला देवाचा हेतू जाणून घेणें हे संकटांद्वारे विश्वासात वाढण्याचे एक मुख्य साधन आहे.

जर तुम्हांला असं वाटत असेल कीं तुमच्यावर येणारे संकट व दुःख निरर्थक आहेत, किंवा तें देवाच्या नियंत्रणात नाहींत, किंवा तो लहरी किंवा क्रूर आहे, तर तुमचे संकट व दुःख हे तुम्हांला इतर सर्व गोष्टींपासून दूर पळ काढून देवाकडें धाव घेण्यांस प्रवृत्त करण्याऐवजी -कारण असेच व्हायला पाहिजें- ते तुम्हांला देवापासून दूर नेतील. म्हणून, आपण देवाच्या कृपेवर विश्वास ठेवतो तेव्हां हा विश्वास ठेवणें देखील महत्वाचे असते कीं तो ह्या कृपेचा पुरवठा दु:खाद्वारे सुद्धा करतो.

माझ्या बंधूंनो, नाना प्रकारच्या परीक्षांना तुम्हांला तोंड द्यावे लागते तेव्हा तुम्हीं आनंदच माना. तुम्हांला ठाऊक आहे कीं, तुमच्या विश्वासाच्या परीक्षेने धीर उत्पन्न होतो. (याकोब 1:2-3)

हे विचित्र वाटेल, पण आपण निरनिराळ्या दु:खांनी डळमळलें जातो यामागील मुख्य हेतू हा कीं त्याद्वारे आपला विश्वास अधिक खंबीर व्हावा.

विश्वास हा स्नायूंच्या ऊतीसारखा असतो : जर तुम्हीं त्यावर पुरेसा ताण दिला तर तो दुर्बळ होण्याऐवजी अधिक बळकट होतो. याकोबाला हेंच म्हणायचे आहे. तुमच्या विश्वासाला धमकाविण्यांत येते व त्याला नाना प्रकारच्या परीक्षांना तोंड द्यावे लागते आणि तो तोडून टाकण्याच्या पराकाष्ठेपर्यंत ताणला जातो, तेव्हा परिणामी त्यांत खंबीरपणें टिकून राहणारे बळ उत्पन्न होते. याकोब ह्याला धीर म्हणतो.

देवाला विश्वासांत इतका संतोष वाटतो कीं त्यांस तो शुद्ध आणि मजबूत ठेवण्यासाठीं तोडून टाकण्याच्या पराकाष्ठेपर्यंत त्याची परीक्षा घेतो. उदाहरणार्थ, 2 करिंथ 1:8-9 नुसार त्यानें पौलाबरोबर असेच केलें.

बंधुजनहो, आशियात आमच्यावर आलेंल्या संकटांविषयी तुम्हांला ठाऊक नसावे अशी आमची इच्छा नाहीं; ते असे कीं, आम्हीं आमच्या शक्तीपलीकडें अतिशयच दडपले गेलो; इतके कीं आम्हीं जगतो कीं मरतो असे आम्हांला झालें. फार तर काय, आम्हीं मरणारच असे आमचे मन आम्हांला सांगत होते; आम्हीं स्वत:वर नव्हे तर मृतांना सजीव करणार्‍या देवावर भरवसा ठेवावा, म्हणून हे झालें.

"म्हणून हे झालें" हे शब्द प्रकट करतांत कीं शक्तीपलीकडें असलेल्या या अतिशयच दुःखामागे देवाचा एक हेतू होता : तो हेतू हा कीं पौलाने स्वतःवर आणि त्याच्याकडें असलेल्या संसाधनांवर नव्हे तर देवावर भरवसा ठेवावा - विशेषतः मृतांना सजीव करणार्‍या देवाच्या वचनदत्त कृपेवर.

देव पूर्ण मनापासून ठेवलेल्या विश्वासाला इतके महत्त्व देतो कीं तो आवश्यक असल्यास आपल्यावर कृपा करून जगात असलेल्या त्या सर्व गोष्टीं आमच्यापासून दूर करू शकतो ज्यांवर आपण भरवसा ठेवण्याच्या परीक्षेंत पडू शकतो- अगदी जीवन देखील. यामागे त्याचा उद्देश्य हांच आहे कीं आपण आपल्या ह्या विश्वासात अधिक प्रगती करावी आणि त्यांत बळकट व्हावें कीं आपल्याला आवश्यक असलेल्या सर्व गोष्टींत तो स्वतः सर्व काहीं असेल.

आपल्याविषयी त्याची इच्छा ही आहे कीं स्तोत्रकर्त्यासोबत आपणही असे म्हणावे, “स्वर्गात तुझ्याशिवाय मला कोण आहे? पृथ्वीवर मला तुझ्याशिवाय दुसरा कोणीही प्रिय नाहीं. माझा देह व माझे हृदय ही खचली; तरी देव सर्वकाळ माझ्या जिवाचा आधार व माझा वाटा आहे (स्तोत्र 73:25-26).

तेव्हा त्या प्रत्येकाला एकेक शुभ्र झगा देण्यात आला आणि त्यांना असे सांगण्यात आलें कीं, तुमच्या सोबतीचे दास व तुमचे बंधू तुमच्यासारखे जिवे मारले जाणार, त्यांची संख्या पूर्ण होईपर्यंत तुम्हीं आणखी थोडा वेळ विश्रांती घ्या. (प्रकटीकरण 6:11)

ख्रिस्ती धर्माची जवळजवळ तीनशे वर्षांची प्रारंभिक वाढ ही हुतात्म्यांच्या रक्ताने माखलेल्या मातीतून झाली.

सम्राट ट्राजन (सन सुमारे 98), ह्याच्या कारकिर्दीचा आरंभ होईपर्यंत छळ जरी कायदेशीर नव्हता तरी त्याची मोकळीक होती. सम्राट ट्राजनच्या कारकिर्दीपासून ते सम्राट डेशियसच्या कारकिर्दीच्या आरंभापर्यन्त (सन सुमारे 250 AD), छळ कायदेशीर झालेंला होता. डेशियस, जो ख्रिस्ती लोकांचा द्वेष करत होता आणि ज्याला त्याच्याद्वारे करण्यांत येणाऱ्या बेकायदेशीर सुधारणांवर त्यांच्या प्रभावाची धास्ती होती, ह्याच्या कारकिर्दीच्या आरंभापासून ते सन 311 मध्यें धार्मिक सहिष्णुतेचा प्रथम कायदा येईपर्यंत, ख्रिस्ती लोकांचा छळ केवळ कायदेशीरच नव्हता, तर सर्वत्र व्यापक आणि सामान्य झालेंला होता. 

एका लेखकाने या तिसऱ्या कालखंडातील परिस्थितीचे वर्णन पुढील शब्दांत केलें :

मंडळ्यांमध्यें सर्वत्र दहशत पसरली होती; आणि लॅप्सीची संख्या [ज्यांनी आपला जीव वाचविण्यासाठीं विश्वासापासून माघार घेतली होती] . . . फार मोठी होती. तरी, जे विश्वासांत खंबीरपणें टिकून राहिले आणि ज्यांनी शरण जाण्याऐवजी हौतात्म्य पत्करले, अशांची संख्या पण कमी नव्हती; आणि, छळ जसजसा व्यापक आणि तीव्र होत गेला, तसतसा ख्रिस्ती लोकांचा उत्साह आणि त्यांची प्रतिकार-शक्ती अधिकाधिक बळकट होत गेली.

या प्रमाणें, त्यां तीनशे वर्षांच्या काळांत ख्रिस्ती असणें हा जीवन आणि संपत्ती व कुटुंब यांसाठीं प्रचंड धोकादायक विश्वास होता. आपण कोणत्या गोष्टींवर अधिक प्रीति करतो याची ही परीक्षा होती. आणि या परीक्षेचा टोकाचा बिंदू म्हणजें हौतात्म्य पत्करणें.

आणि त्या हौतात्म्यपणावर एक अशा सार्वभौम देवाचे वर्चस्व होते ज्याने म्हटलें कीं त्यां हुतात्म्यांची संख्या ठराविक आहे. मंडळीरोपण करणें आणि तिला सुदृढ करणें यांत त्यांची विशेष भूमिका आहे. सैतानाचे तोंड बंद करण्यात त्यांची विशेष भूमिका आहे, जो सतत म्हणतो कीं देवाचे लोक त्याची सेवा केवळ यामुळें करतांत कारण त्यांचे जीवन सोयीस्कर आहे. ईयोब 1:9-11 चा हाच मुद्दा आहे.

हौतात्म्य ही काहीं अपघाती गोष्ट नाहीं. ही एखादी अशी गोष्ट नाहीं जी घडून आल्यावर स्वतः देव चक्रावून जातो. ती अनपेक्षित घटना नाहीं. आणि नक्कीच ही गोष्ट ख्रिस्ताचा प्रचार करण्यासाठीं तयार करण्यांत आलेंल्यां धोरणाचा पराभवहि नाहीं.

हौतात्म्य कदाचित पराभव वाटू शकतो. परंतु हा स्वर्गात आखलेल्या योजनेचाच भाग आहे ज्याची कल्पना कोणत्याही मानवी रणनीतीकाराने कधीहि केलीं नाहीं किंवा ज्याची रचना तो कधीहि करू शकणार नाहीं. आणि जे देवाच्या त्या कृपेवर विश्वास ठेवून शेवटपर्यंत टिकून राहतांत जी त्यांच्यासाठीं सर्व बाबतींत पुरेशी आहे ते सर्व ह्या योजनेंत विजयी होतांत.