تاریخ تازه‌ها

جمعۀ گذشته ۲۸ امرداد ۱۴۰۱ برابر با ۱۹ اوت ۲۰۲۲ شصت و نهمین سالگرد رویداد تاریخی ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ بود. امسال نیز در سالگرد آن رویداد، بحث‌های دامنه داری در رسانه‌های فارسی زبان داخل و خارج کشور درگرفت و این پرسش که آیا برافتادن دولت محمد مصدق در ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ نتیجۀ کودتا بود یا قیام ملی، بازهم گروه‌هایی از ایرانیان را رو در روی هم قرار داد.

روز دوشنبه ۱۵ اوت پیروان کلیسای کاتولیک، کلیسای ارتدوُکس شرقی و کلیسای ارتدوُکس مشرقی سالروز «عُروج مریم» را با برگزاری مراسمی جشن گرفتند. پیروانِ این سه کلیسا با تفاوت‌هایی معتقدند که مریم مقدس مانند فرزندش، عیسیٰ، به آسمان عُروج کرده است.

سه شنبه دوم و چهارشنبه سوم اوت، نانسی پِلوُسی، رئیس مجلسِ نمایندگان آمریکا، در سفری دو روزه به تایوان و دیدار با رئیس جمهور آن کشور، خشم رهبران چین را برانگیخت چنان که به نشانۀ اعتراض روابط خود را با آمریکا به حداقل رساندند و در آسمان و آب‌های پیرامون جزیرۀ تایوان دست به رزمایش گستردۀ نظامی زدند که چندین روز به طول انجامید. گفته می‌شود پس از سفر نانسی پِلوُسی نیروهای نظامی چین عملاً تایوان را به محاصرۀ خود درآوردند.

شنبه هشتم مرداد برابر با ۳۰ ژوئیه صدها تن از هوادارانِ مقتدی صدر، روحانی پرنفوذ شیعه و رهبر جریان صدر در عراق، در اعتراض به احتمال تشکیلِ دولت به رهبری نیروهای موسوم به «چارچوب هماهنگی» وارد منطقۀ سبز بغداد شدند و ساختمان پارلمان را برای دومین بار در هفتۀ گذشته به اشغال خود درآوردند. «چارچوب هماهنگی» ائتلافی است از احزاب شیعۀ نزدیک یا وابسته به جمهوری اسلامیِ ایران.

یکشنبۀ گذشته دوم مرداد برابر با ۲۴ ژوئیه ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن، در مصاحبه‌ای با روزنامۀ الرأی، چاپ آن کشور، از دخالت‌های جمهوری اسلامی در کشورهای عربی انتقاد کرد و گفت : تغییر رفتار ایران به سود همه خواهد بود. سپس افزود: اردن و همه کشورهای عربی خواهان روابط خوب با ایران اند که برپایۀ احترام متقابل، حسن همجواری، احترام به حاکمیت کشورها و عدم مداخله در امور داخلی آن‌ها استوار شده باشد. او گفت: بهترین راه برای حل اختلاف‌ها مذاکره است.

نخستین سفر جو بایدن، رئیس جمهوری آمریکا، به خاور میانه هفتۀ گذشته به مدت چهار روز از ۱۳ تا ۱۶ ژوئیه انجام گرفت. او نخست به اسرائیل رفت و پس از دیدار و گفت و گو با مقام‌های آن کشور راهی کرانۀ باختری شد و در بیت لحم با محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، دیدار کرد. او در این سفر بار دیگر اعلام کرد که از راه حل تشکیل «دو کشورمستقل» فلسطینی و اسرائیلی طرفداری می‌کند.

پنجشنبۀ این هفته ۱۴ ژوئیه جشن ملی فرانسه برگزار می‌شود. فرانسویان این روز را از ۱۸۸۰ میلادی هرسال به یاد فتح زندان باستیّ (باستیل) جشن می‌گیرند. محاصره و فتح آن زندان در ۱۴ ژوئیۀ ۱۷۸۹ یکی از رویدادهایِ مهم و آغازین انقلاب فرانسه بود. در آن روز شورشیان پاریس به زندان باستیّ هجوم بردند، درهای آن را گشودند و زندانیان را آزاد کردند. بسیاری از مورخانِ انقلاب فرانسه آن رویداد را نخستین مداخلۀ گستردۀ مردم پاریس در انقلاب و به طور کلی در حیاتِ سیاسیِ آن کشور می‌دانند.

پنجشنبه نهم تیرماه برابر با سی‌ام ژوئن وزیر امور خارجۀ عراق  در مصاحبه با «العربیة» از آغاز گفت و گوها میان ایران و مصر و نیز میان ایران و اردن خبر داد و افزود: کشورش پیشنهاد کرده است مذاکرات میان ریاض و تهران نیز به گفت و گوی علنی و عمومی تبدیل شود. مذاکرات ایران و عربستان در سطح امنیتی از فروردین ۱۴۰۰ خورشیدی آغاز شده است. چهار دور مذاکرات در سال ۱۴۰۰ و دور پنجم آن در اوایل اردیبهشت‌ماه امسال در بغداد برگزار شد.

پنجشنبۀ ۲۳ ژوئن برابر با دوم تیرماه، مایک پِنس، معاون رئیس جمهوری پیشین آمریکا، به همراه همسرش، کارِن پِنس، به «اشرف ۳»، پایگاه سازمان مجاهدین خلق در آلبانی، رفت و پس از دیدار و گفت و گو با مریم رجوی، رهبر آن سازمان، در برابر جمع بزرگی از اعضا و کادرهای مجاهدین سخنرانی کرد. او در آن سخنرانی به دفاع از مجاهدین پرداخت و به برنامه‌ای ده ماده‌ای اشاره کرد که گویا ضامنِ آزادی بیان، آزادی اجتماعات و آزادی هر ایرانی در انتخابِ رهبران منتخب خود است و مریم رجوی آن را برای آیندۀ ایران تنظیم کرده است.

در روزهای گذشته مطبوعات اسرائیلی از چند حملۀ برنامه‌ریزی شدۀ جمهوری اسلامی به شهروندان اسرائیلی‌ در خاک ترکیه خبر دادند که همه با همکاری سرویس‌های امنیتیِ اسرائیلی و ترک خنثی شده است. چندین هفته است که سرویس‌های اسرائیلی و ترک برای شناسایی و خنثی کردن هسته‌ها و مأموران ایرانی و همدستان محلی آنان در ترکیه همکاری می‌کنند. روز یکشنبه وزیر دفاع اسرائیل گفت: با مقام‌های ترکیه در ارتباط هستیم و خود را، اگر لازم باشد، برای حمله آماده می‌کنیم. روز پنجشنبه ۲۳ ژوئن، وزیر خارجۀ اسرائیل برای دیدار با وزیر خارجۀ ترکیه به آنکارا خواهد رفت و در این باره گفت و گو خواهد کرد.