Podczas wiecu Donalda Trumpa, odbywającego się w Pensylwanii, czyli jednym ze "swing state", doszło do próby zabójstwa ubiegającego się o fotel prezydenta kandydata Republikanów. O tym, co wiemy na tę chwilę o tym wydarzeniu oraz o tym, jakie będzie miało ono polityczne konsekwencje - dla kampanii wyborczej oraz szans obu kandydatów, w rozmowie z Natalią Radulską opowiadają: Andrzej Dąbrowski oraz Mateusz Piotrowski.

Co wiemy o zamachu na Donalda Trumpa? Jaka była reakcja amerykańskiego społeczeństwa na to wydarzenie? Jak ono wpłynie na losy kampanii wyborczej oraz szansę obu kandydatów na wygraną w listopadzie? Jak zareaguje Partia Demokratyczna i urzędujący prezydent? Czy to wydarzenie sprowokuje refleksję na temat dostępności do broni w USA?

Zapraszamy do odsłuchania Depeszy PISM, w której eksperci Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych podsumowują najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia.

W tym odcinku Sara Nowacka rozmawia z:

* Wojciechem Lorenzem o końcowej deklaracji szczytu NATO;

* Patrykiem Kuglem o wizycie premiera Indii w Rosji;

* Anną Marią Dyner o dołączeniu Białorusi do Szanghajskiej Organizacji Współpracy.

(00:01:29) SZCZYT NATO W WASZYNGTONIE - Wojciech Lorenz, analityk ds. bezpieczeństwa

Jak przebiegł szczyt NATO w Waszyngtonie? Co znalazło się w deklaracji końcowej szczytu? Czy podjęto jakieś decyzje w sprawie Ukrainy? Jak zdefiniowano zagrożenie ze strony Chin? Czy Bliski Wschód był też przedmiotem zainteresowania państw członkowskich?

(00:15:47) MODI W ROSJI - Patryk Kugiel, analityk ds. Azji Południowej

Dlaczego premier Modi udał się do Rosji? Jak wyglądają relacje między państwami? Czy podróż w czasie szczytu NATO była przypadkowa? Jaką politykę międzynarodową prowadzą Indie i jaką rolę w niej odgrywa Rosja? Jak wygląda współpraca gospodarcza między tymi państwami?

(00:32:41) BIAŁORUŚ W SzOW - Anna Maria Dyner, analityczka ds. Białorusi

Czym jest Szanghajska Organizacja Współpracy? Jakie ma ambicje w polityce międzynarodowej? Jaki jest cel jej działania? Dlaczego Białoruś do niej dołączyła i jakie może to mieć znaczenie? Czy ogłoszono coś istotnego podczas spotkania w Astanie?

W ubiegłym tygodniu, niemal równolegle, we Francji oraz w Wielkiej Brytanii odbyły się wybory parlamentarne. W przypadku Zjednoczonego Królestwa nie mieliśmy niespodzianki - zgodnie z przewidywaniami zwyciężyła Partia Pracy obejmując samodzielne rządu z dużą przewagą miejsc w parlamencie. Z kolei Francja zaskoczyła - zwyciężył blok lewicowy, zostawiając w tyle prawicowe Zjednoczenie Narodowe oraz partie centrowe. O wynikach, a także o podobieństwach w brytyjskim i francuskim systemie wyborczym oraz o kontrowersjach, które one budzą, Tomasz Zając rozmawia z Amandą Dziubińską oraz Przemysławem Biskupem. Zastanawiają się także, z jakimi wyzwaniami zmierzą się te dwa nowe rządy.

Jaki rezultat przyniosły wybory we Francji oraz w Wielkiej Brytanii? Co było zaskoczeniem, co stanowiło spodziewany rezultat? Na czym polega ordynacja większościowa? Jakie kontrowersje budzi? Czy powyborczy podział mandatów we Francji i w Wielkiej Brytanii odzwierciedlają poparcie społeczne dla poszczególnych partii? Czego możemy spodziewać się po wyborach? Z jakimi wyzwaniami zmierzy się rząd francuski, a z jakimi rząd brytyjski?

W przeddzień kolejnego szczytu NATO, który odbędzie się w Waszyngtonie, rozmawiamy o Sojuszu Północnoatlantyckim w kontekście nadchodzących wyborów prezydenckich w Stanach Zjednoczonych. Jaka jest w nim rola USA i czy może zmienić się ona wraz ze zmianą amerykańskiej administracji? Czy istnieje ryzyko zmniejszenia zaangażowania Stanów w NATO oraz czy prawdopodobny jest scenariusz opuszczenia Sojuszu przez jego najważniejszego członka? O tym, jak może wygladać NATO po amerykańskich wyborach opowiadają Wojciech Lorenz oraz Artur Kacprzyk.

Jaka jest rola USA w NATO? Czy dla USA jest Sojusz Północnoatlantycki? Czy Stany Zjednoczone moga opuścić Sojusz? Jakie są możliwe scenariusze na zmniejszenie amerykańskiego zaangażowania w Sojuszu? Czy istnieje niebezpieczeństwo zmniejszenia amerykańskiej obecności w Europie? Jakie korzyści mają USA w obecności w Sojuszu? Jakie jest znaczenie broni jądrowej w strategii odstraszania USA? Czy możliwe jest zwiększenie amerykańskiej obecności nuklearnej w Europie?

Zapraszamy do odsłuchania Depeszy PISM, w której eksperci Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych podsumowują najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia.

W tym odcinku Tomasz Zając rozmawia z:

* Łukaszem Ogrodnikiem o rozpoczynającej się prezydencji Węgier w Radzie Unii Europejskiej;

* Marcinem Przychodniakiem o karnych cłach nałożonych przez Komisję Europejską na samochody pochodzące z Chin;

* Sarą Nowacką o eskalacji sytuacji w Libanie:

(00:01:19) PREZYDENCJA WĘGIER W RADZIE UE - Łukasz Ogrodnik, analityk programu Europa Środkowa

Jakie są cele węgierskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej? Jakie kontrowersje ona budzi? Jaki był cel wizyty premiera Orbana na Węgrzech? Jak Węgry będą starały się wykorzystać prezydencję?

(00:15:22) CŁA NA CHIŃSKIE SAMOCHODY ELEKTRYCZNE - Marcin Przychodniak, analityk ds. Chin

Dlaczego Unia Europejska nałożyła dodatkowe cła na chińskie firmy? Jak wyglądała procedura i dlaczego te cła różnią się od siebie? Jakie ta unijna decyzja może nieść ze sobą konsekwencje dla chińskich firm ale i dla państw unijnych i konsumentów?

(00:29:59) ESKALACJA SYTUACJI W LIBANIE - Sara Nowacka, analityczka ds. państw arabskich

Jak wygląda sytuacja na granicy izraelsko-libańskiej? Czy nasilenie ataków może prowadzić do zaostrzenia konfliktu i wojny z Hezbollahem? Jak odnoszą się do sytuacji przywódcy tej organizacji? Jak wygląda sytuacja polityczna w Libanie? Jakimi siłami dysponuje Hezbollah?

W dzisiejszym odcinku Fokusa zapraszamy na rozmowę o Ursuli von der Leyen - byłej, a może także przyszłej, przewodniczącej Komisji Europejskiej. Tomasz Zając, w rozmowie z Sarą Nowacką, podsumowuje jej polityczne osiągnięcia w kierowaniu KE, analizuje wyzwania, jakie przed nią stanęły oraz zastanawia się, czy udało jej się zrealizować plan, który zarysowała na początku swojej kadencji. Czy Ursula von der Leyen byłą dobrą przewodniczącą w czasach kryzysów? Zapraszamy do słuchania!

Czy kadencja Ursuli von der Leyen na stanowisku przewodniczącej Komisji Europejskiej różni się od poprzednich? Jak von der Leyen poradziła sobie z kryzysami: pandemią oraz wojną na Ukrainie? Jaki plan polityczny zarysowała na początku swojej kadencji i w jakim stopniu udało się jej go zrealizować? Jakie kontrowersje wzbudziły niektóre jej decyzje i działania? Jak możemy ocenić pełnienie przez nią funkcji przewodniczącej Komisji Europejskiej?

W nocy z 27 na 28 czerwca polskiego czasu odbyła się pierwsza debata prezydencka w Stanach Zjednoczonych. Do dyskusji stanęli dwaj główni kandydaci - urzędujący prezydent Joe Biden oraz Donald Trump. Komentarze po debacie były jednoznaczne - Biden nie wypadł dobrze. O tym, jak to wydarzenie może wpłynąć na dalsze losy prezydenckiego wyścigu, w romowie z Natalią Radulską, opowiada Mateusz Piotrowski, analityk ds. USA.

Jak wyglądała debata? O czym dyskutowano? Z czego wynika słaba forma prezydenta Bidena? Czy możliwa jest zmiana kandydata Demokratów? Kto mógłby zastąpić w wyborczym wyścigu urzędującego prezydenta? Jakie są szanse na to, by Demokraci dokonali tej zmiany? Jakie jest podejście do tego samego prezydenta oraz przedstawicieli jego partii? Czy da się jeszcze naprawić wizerunkowe szkody? Czy potencjalna zmiana na pewno działałby jedynie na korzyść demokratów?

Śledź kampanię prezydencką w USA z PISM: https://pism.pl/publikacje/wybory-prezydenckie-w-stanach-zjednoczonych-2024

Posłuchaj poprzednich odcinków Stanów wyborczych:

1. Jaka jest stawka wyborów prezydenckich w USA?: open.spotify.com/episode/6HZVXFdZ…41968cda78d847ee

2. Joe Biden, Donald Trump i amerykańscy wyborcy: open.spotify.com/episode/2bmcmaZX…e3b71ab8aa084745

3. Gospodarka w amerykańskiej kampanii: open.spotify.com/episode/0iidbRc3…a5bc1616d8d54635

4. Polityka Rosji i Ukrainy a wybory w USA: https://open.spotify.com/episode/3bUwSZQo8ZhbIPwAtHBXwm?si=00d755cd659b4add

Zapraszamy do odsłuchania Depeszy PISM, w której eksperci Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych podsumowują najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia.

W tym odcinku Sara Nowacka rozmawia z:

* Wojciechem Lorenzem o nowym sekretarzu generalnym NATO;

* Aleksandrą Kozioł o zamachach w rosyjskim Dagestanie;

* Marcinem Przychodniakiem o chińskiej obecności na tegorocznym Euro.

(00:01:28) NOWY SEKRETARZ NATO - Wojciech Lorenz, analityk ds. bezpieczeństwa międzynarodowego

Dlaczego państwa Sojuszu zdecydowały się na poparcie Marka Rutte na nowego szefa generalnego NATO? Jakie jest jego polityczne doświadczenie i jakie ma umiejętności, które pomogły mu w zdobyciu poparcia? Jaki jest stosunek Holandii do wojny na Ukrainie?

(00:12:41) ZAMACHY W DAGESTANIE - Aleksandra Kozioł, analityczka ds. bezpieczeństwa europejskiego

Co wydarzyło się w Dagestanie? Kto jest odpowiedzialny za zamachy? Ile było ofiar i kim były? Czy stało za nimi Państwo Islamskie? Jaka była reakcja rosyjskich władz centralnych? Dlaczego Rosja nie może poradzić sobie z atakami terrorystycznymi na swoim terytorium?

(00:22:51) CHIŃSKIE FIRMY NA EURO - Marcin Przychodniak, analityk ds. Chin

W jaki sposób chińskie firmy są obecne na Euro 2024 i jaki jest cel tej obecności? Jak bardzo angażują się w europejski sport i do czego jest im to potrzebne? Czy inwestycje w sport można porównać do inwestycji, które podejmuje Arabia Saudyjska? Jaki jest stosunek chińskiego społeczeństwa do piłki nożnej i czy władza używa sportu na użytek wewnętrzny?

Francuska scena polityczna dostarcza w ostatnim czasie wiele emocji. Po zwycięstwie Zjednoczenia Narodowego w wyborach do Parlamentu Europejskiego prezydent Macron ogłosił rozwiązanie parlamentu - francuskie partie polityczne stanęły przed koniecznością rozpoczęcia natychmiastowej, kolejnej już kampanii wyborczej, tym razem walcząc o władzę w kraju. Czy potencjalna przegrana partii prezydenckiej może wpłynąć na stosunek Francji do wojny na Ukrainie? Czy istnieje niebezpieczeństwo zmiany podejścia Francji do pomagania Ukraińcom? O tym, jakie stanowiska wobec toczącej się na wschodzie Europy wojny mają francuskie partie polityczne, w romowie z Tomaszem Zającem, opowiada Amanda Dziubińska.

Jak wyglądają sondaże przed zbliżającymi się wyborami i kto ma największe szanse na wygraną? W jaki sposób francuskie partie polityczne zorganizowały się, jakie zawarły sojusze? Jaki stosunek do wojny ma społeczeństwo francuskie? Jakie jest podejście do wojny na Ukrainie francuskich partii politycznych - poczynając od tych skrajnie prawicowych, jak Zjednoczenie Narodowe, aż po skrajnie lewicowe, takie jak Francja Nieujarzmiona? Czy głoszone przez partie polityczne poglądy są trwałe i wynikają z ewolucji ich polityk czy może wynikają z bieżącego interesu politycznego? Czy zmiana w podejściu do Rosji prezydenta Macrona, którą mogliśmy zaobserwować na przestrzeni trwania wojny na Ukrainie, jest trwała?

Zapraszamy do odsłuchania Depeszy PISM, w której eksperci Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych podsumowują najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia.

W tym odcinku Tomasz Zając rozmawia z:

* Elżbietą Kacą o tym, jak państwa G7 oraz Unia Europejska wykorzystują zyski z zamrożonych rosyjskich aktywów;

* Łukaszem Ogrodnikiem o buncie austriackiej minister, która na Radzie UE zagłosowała wbrew stanowisku swojego rządu;

* Oskarem Pietrewiczem o wizycie Władimira Putina w Korei Północnej.

(00:01:41) ZYSKI Z ROSYJSKICH AKTYWÓW DLA UKRAINY - Elżbieta Kaca, analityczka ds. UE

Na czym polega decyzja o wykorzystaniu zysków z rosyjskich aktywów na pomoc Ukrainie? Jakiej wielkości są to środki? Czy możliwe jest wykorzystanie rosyjskich aktywów jeszcze bardziej? Jakie są problemy związane z decyzją państw zachodnich? Czy ta decyzja jest zgodna z prawem międzynarodowym?

(00:12:36) BUNT AUSTRIACKIEJ MINISTER - Łukasz Ogrodnik, analityk ds. Słowacji, Czech i Austrii

Co się stało podczas głosowania w Radzie UE? Dlaczego austriacka minister sprzeciwiła się woli rządu i zagłosowała wbrew jego rekomendacjom? Jakie konsekwencje może mieć jej decyzja dla niej i jej partii? Czy wpisuje się ona w kontekst wyborczy?

(00:24:14) PUTIN W KOREI PÓŁNOCNEJ - Oskar Pietrewicz, analityk ds. bezpieczeństwa w Azji Wschodniej

Dlaczego Władimir Putin odwiedził Pjongjang? Jak przebiegała ta wizyta i do jakich porozumień doszło pomiędzy Rosją a Koreą Północną? Jak wygląda współpraca tych państw i jakie korzyści osiąga z niej każda ze stron? Jak na pogłębienie sojuszu reaguje Korea Południowa i czy może się zmienić jej polityka w stosunku do wsparcia Ukrainy?