Czy można wiedzieć, kim się jest i jednocześnie nie czuć, że jest się sobą?

Można.

Depersonalizacja i derealizacja należą do najbardziej osobliwych doświadczeń psychicznych. Człowiek może patrzeć na własne ciało i wiedzieć, że jest jego, a jednocześnie doświadczać go jako obcego. Może znajdować się we własnym mieszkaniu, rozpoznawać każdy przedmiot i mimo to mieć wrażenie, że wszystko wygląda jak scenografia albo sen.

Co szczególnie ważne: zazwyczaj nie oznacza to utraty kontaktu z rzeczywistością.

Osoba doświadczająca derealizacji najczęściej wie: „świat jest prawdziwy”. Problem polega na tym, że przestaje czuć jego realność.

I właśnie dlatego depersonalizacja i derealizacja są tak fascynujące klinicznie. Pokazują różnicę między wiedzieć a doświadczać.

Krótkotrwałe epizody mogą pojawić się podczas silnego stresu, paniki, wyczerpania czy innych stanów przeciążenia i same w sobie nie oznaczają zaburzenia psychicznego.

Istnieje jednak również formalna diagnoza: zaburzenie depersonalizacji-derealizacji - DDD, należące w ICD-11 do grupy zaburzeń dysocjacyjnych.

I tutaj zaczynają się pytania, które interesują mnie najbardziej.

Dlaczego człowiek może przestać czuć własne emocje jako „swoje”?

Co właściwie sprawia, że każdego dnia bez zastanowienia wiemy:
to moje ciało, moje wspomnienie, moje życie, to ja?

Dlaczego depersonalizacja tak często pojawia się podczas paniki?

I dlaczego próba ciągłego sprawdzania:

„Czy już czuję się normalnie?”
„Czy świat znowu wygląda prawdziwie?”
„Czy nadal jestem sobą?”

może paradoksalnie podtrzymywać problem?

W nowym odcinku Madame Monday „Czy można nie czuć własnego życia?” opowiadam o depersonalizacji, derealizacji i szerzej - dysocjacji.

Tłumaczę:

– czym depersonalizacja różni się od derealizacji,
– gdzie przebiega granica między przejściowym doświadczeniem a DDD,
– dlaczego DDD zaliczamy do zaburzeń dysocjacyjnych,
– czym różni się ono od psychozy i DID,
– co wiemy o związku dysocjacji z traumą, lękiem i paniką,
– czym jest interocepcja i co może mieć wspólnego z poczuciem własnego „ja”,
– oraz co współczesne badania mówią o leczeniu.

Nowy odcinek Madame Monday już jest.

Wyzwania w relacji z ciałem. Rozmowa z Kamilą Szczawińską o ciele, akceptacji siebie i presji współczesnego świata.

Kiedy kupowanie staje się problemem?

„Dla dobra dziecka” - to zdanie w czasie rozwodu i rekonstrukcji rodziny odmieniane przez wszystkie przypadki. Ale czy zawsze słusznie?

Co, jeśli powoływane „dobro dziecka” niewiele ma wspólnego z jego realnymi potrzebami, a dużo bardziej służy interesom dorosłych?

O tym, czym naprawdę jest dobro dziecka i jak chronić je w czasie rozstania rodziców, rozmawiam z Justyną Żukowską-Gołębiewską - psycholożką, psychotraumatolożką, mediatorką rodzinną i autorką książki „Dla dobra dziecka” i ekspertką projektu Młode Głowy.

Millenialsi nie nadążają?

Czy diagnoza wystarczy, żeby naprawdę zrozumieć człowieka? W tym odcinku opowiadam o podejściu procesowym w psychoterapii - sposobie myślenia, który koncentruje się na tym„co to podtrzymuje cierpienie?”. Rozmawiam o unikaniu, ruminacjach, samokrytyce, wstydzie, samotności i strategiach, które kiedyś nas chroniły, ale dziś mogą ograniczać życie.

To odcinek o psychoterapii, ale też o nadziei. Bo jeśli cierpienie jest podtrzymywane przez procesy, to zmiana również może być procesem - możliwym do rozpoznania, uczenia się i stopniowego wzmacniania.

Misja poboczna

Z Pauliną :)

Zrobiłam rozmowę na temat książki „Nienawidzę ich! To Polacy mówią na terapiach. Reportaż z podzielonego kraju” Karoliny Olejak.

To jest trudna lektura i trudna rozmowa. Bowiem nienawiść ma w sobie coś ostatecznego, jakiś rodzaj gotowości do wcielenia w czyn tego uczucia. Zaszkodzenia komuś, dopieczenia, zniszczenia w najgorszym wariancie.

Ta nienawiść, współgrająca z polaryzacją, na której żerują politycy, jest czymś, co trwa gdzieś od środka, niszczy rodziny, związki, środowiska społeczne.

Osobiście jestem przekonana, że polaryzacji jest mniej, niż media próbują nam wmówić. Im bardziej bowiem o niej mówimy, tym bardziej ona kształtuje nasze życie. Normalizuje nasze stosunki, wpływa na to, jak postrzegamy innych.

Niemniej jednak ta rozmowa wydaje mi się ważna, bo Karolina rozkłada nienawiść na czynniki pierwsze i próbuje nas przekonać, że stoją za tą nienawiścią nasze lęki, kompleksy, zazdrości, niespełnione marzenia i ambicje. I że to właśnie o te części jungowskiego cienia chodzi.

Rozmowa jest sponsorowana przez wydawnictwo.

Dlaczego ludzie nas nie lubią?