Vroeg!

Deze week is het 111 jaar geleden dat de Armeense Genocide begon, een van de donkerste hoofdstukken in de moderne geschiedenis. Tussen 1915 en 1917 werden in het Ottomaanse Rijk ongeveer 1,5 miljoen Armenen vermoord.

Waarom vond de Armeense Genocide plaats? En waarom is erkenning tot op de dag van vandaag niet vanzelfsprekend?

Te gast is Tayfun Balçik, historicus en journalist voor De Kanttekening! 

Waarschijnlijk vermijden we allemaal weleens het nieuws. Dat blijkt ook uit cijfers van het Commissariaat voor de Media uit 2024: 30 procent van de Nederlanders mijdt het nieuws bewust. Dit roept vragen op.

Waarom mijden zoveel mensen het nieuws? Is dat nieuws mijden eigenlijk een probleem? En hoe kunnen we het nieuws zo consumeren dat de neiging om het te vermijden afneemt?

Jan praat erover met filosoof en schrijver Frank Meester!

Deze week is het drie jaar geleden dat het geweld in Soedan opnieuw losbarstte. Miljoenen mensen zijn ontheemd geraakt en naar schatting zijn er meer dan 150.000 mensen vermoord. Volgens de VN is dit op dit moment de grootste humanitaire crisis ter wereld.

En toch lijkt de aandacht die eraan besteed wordt minimaal.

Wat betekent het voor het Soedanese volk om onder dit onmenselijke geweld gebukt te gaan, waarom is vrede zo moeilijk te bereiken en hoe ishet om als diaspora op afstand te leven met een crisis van deze omvang?

Te gast: Osama Idries, strategisch adviseur bij FNV Academie, en Leya Schoonderwoerd, onderzoeker en activist. Beiden van Soedanese afkomst.

Privacy. Het klinkt als iets abstracts, totdat jouw gegevens ineens op straat liggen.

Deze week werd bekend dat er een datalek was bij Basic-Fit waarbij gegevens van zo’n 1 miljoen klanten zijn gelekt. Eerder gebeurde dat ook al bij Booking.com, Odido en Clinical Diagnostics.

 Je vertrouwt deze bedrijven je gegevens toe, laat ze online op allerlei plekken achter, in apps en bij de overheid. Maar is dat vertrouwen terecht? We klikken op 'akkoord' en aanvaarden de cookies, vaak zonder er stil bij te staan.

Te gast: Danielle Wagemakers, cybersecurity consultant gespecialiseerd in Threatmodelling.

Woedend was paus Leo dit weekend, tijdens een speciale gebedswake voor vrede. Hij spreek zich uit over de oorlogszucht van westerse leiders. "Basta con la guerra. Weg de oorlog", aldus paus Leo.

Daarop reageerde de Amerikaanse president Trump: hij vond de paus zwak op criminaliteit en slecht voor het buitenland beleid.

Elke dag is er wel een reden om over oorlog te praten: het geweld in Iran en Gaza, de oorlog in Oekraïne. Maar hoe praten we over oorlog? Hoe is oorlog verandert en hoe ziet oorlogsvoering er anno 2026 uit?

Te gast: Samuël Kruizinga, historicus verbonden aan de Universiteit van Amsterdam.

Wellicht ken je hem van zijn uitspraak 'No A La Guerra', zijn veroordeling van het geweld in Gaza, zijn kritiek op de NAVO of zijn unieke migratie aanpak. De Spaanse premier Sánchez wordt door velen gezien als de progressieve linkse Europese leider die het opneemt tegen Trump. Wie is Pedro Sanchez? Wie zijn zijn bondgenoten in deze strijd? En wat is zijn strategie?

Te gast is Stefanie Massink, universitair docent Geschiedenis van de Internationale Betrekkingen aan de universiteit van Utrecht. 

The Beatles, Bløf en Bad Bunny. Totaal verschillende muziek, maar ze hebben hebben één gemene deler: ze zijn namelijk allemaal ondergebracht bij Universal Music Group, een van de grootste en machtigste platenlabels ter wereld.

En op dat platenlabel heeft de Amerikaanse miljardair Bill Ackman deze week zijn oog laten vallen: hij wil het label overnemen voor 56 miljard euro. Dat zou een van de grootste overnames in de muziekindustrie zijn. 

Waarom wil Ackman zoveel geld neerleggen voor Universal, wat betekent dit voor artiesten, en hoeveel macht hebben platenlabels anno 2026 nog?

Jan praat erover met Niels Aalberts, eindredacteur bij 3voor12, het pop-journalistieke platform van de VPRO!

Wat als banken zonder dat jij akkoord hebt gegeven, en zonder dat het wetmatig is, veel meer van jouw gegevens delen dan waar jij van op de hoogte bent. En wat als dit ook nog eens discriminatie tot gevolg heeft? Het is iets waar de meeste mensen niet op dagelijkse basis mee bezig zijn, maar onze banktransacties worden goed in de gaten te houden. En hoewel instanties als de De Finance Intelligence Unit dit op het eerste gezicht goed kunnen verkopen, bijvoorbeeld onder het mom van witwas bestrijding, gaat er heel veel mis op het gebied van de beveiliging van onze persoonsgegevens. Dit is dit alleen in strijd met de wet, maar brengt mensenrechten in gevaar. Te gast: Simon Lelieveldt, oprichter van de stichting Human Rights in Finance!

Vandaag is het nationale Poep Dag. De dag is in het leven geroepen door de Maag Lever Darm Stichting aandacht te vragen over op de relatie tussen ontlasting en welzijn. Want ontlasting zegt veel over je gezonheid, en is belangrijk bij het vroegtijdig constateren van bijvoorbeeld darmkanker. Want, uit buitenlands en sinds kort ook Nederlands onderzoek, blijkt dat steeds meer jongen mensen de diagnose darmkanker krijgen. Hoe kan dat? En wat zijn de laatste ontwikkelingen omtrent onderzoek? te gast: Tineke Buffart, internist-oncoloog
Anne Marije Luik, verpleegkundig specialist. Beide verbonden aan het Amsterdam UMC.

Surinaamse oud-president Chan Santokhi, een week geleden overleed hij onverwachts. Volgens Surinaamse media is hij overleden aan een acuut hartinfarct. Hij werd 67 jaar.  Van 2020 tot 2025 was hij president van Suriname. Daar was hij geliefd, maar er was natuurljk ook kritiek. Vandaag vindt de crematie plaats. Over het leven en de dood van de Surinaamse oud-president is deze ochtend John Brewster te gast , voorzitter van het Diaspora Instituut Nederland!