Açık Bilinç

Açık Bilinç 8 Aralık 2015 Murat Gulsoy'la 14-15 Aralık'ta Boğaziçi Üniversitesi'nde yapılacak olan "Vakıtları Yakalamak İstiyorum: Dünden Yarına Nazım Hikmet" sempozyumu hakkında konuşacağız. Akademisyen, yazar, yayıncı ve Açık Radyo'da halen yayınlanmakta olan "Türkiye Hikayeleri Anlatıyor" projesinin düzenleyicilerinden olan Prof. Dr. Murat Gülsoy, aynı zamanda Nazım Hikmet Kültür ve Sanat Araştırma Merkezi'nin kurucu direktörü. Yurtiçi ve ve yurtdışından konuşmacıların katılacağı Nazım Hikmet konferansı kısmen İngilizce, kısmen Türkçe olacak. Herkese açik ve ücretsiz olan konferansta konuşmaların yanısıra bir de "İnsan Manzaralarından Memleketim" başlıklı Şiir-Oyun yer alacak. Konferansın sonunda altı şair "Nazım Hikmet ve Türkçe Şiirin Serüveni" başlıklı panelde konuşacaklar. Programa ulaşmak için: http://nazimhikmetmerkezi.com/vakitlari-yakalamak-istiyorum-dunden-yari…

Açık Bilinç 1 Aralık 2015 Açık Bilinç'te Bilge Selçuk ile dindarlık ve paylaşımcılık ilişkisi üzerine önemli yeni bir çalışmayı tartışacağız. Geçen ay yayımlanan bu araştırma, Türkiye dahil 6 ülkenin çocuklarında din-ahlak-davranış ilişkisini sorguluyor. Kanada, Çin, Ürdün, ABD, ve G. Afrika'da da yapılan ve üç sene süren bu araştırmanın Türkiye bölümü Koç Üniversitesi Çocuk ve Aile Çalışmaları Laboratuvarı'nda gerçekleştirilmiş: https://cocukaile.ku.edu.tr Laboratuvar Direktörü Doç. Dr. Bilge Selçuk, çalışmayı BirGün Gazetesi'ndeki yazısında özetliyor: http://www.birgun.net/haber-detay/sosyal-davranis-ahlak-din-egitim-9514… Dünya basınında da çok yankı bulan bu çalışma hakkında The Guardian gazetesinde çıkan yazı: http://www.theguardian.com/world/2015/nov/06/religious-children-less-al… … Makalenin kendisine de şuradan ulaşabilirsiniz: http://www.cell.com/current-biology/pdf/S0960-9822(15)01167-7.pdf Programın Twitter sayfasındaki duyuru ve görselleri de şurada: https://twitter.com/AcikBilinc/status/671352264641114112

Açık Bilinç 24 Kasım 2015 Bu hafta Açık Bilinç'te Boğaziçi Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü'nden öğretim üyesi Dr. Esin Öztürk Işık'la beyin görüntülemede son gelişmeleri konuştuk. Geçtiğimiz ay, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli kampusunda, Boğaziçi ve Istanbul Üniversiteleri'nin TÜBİTAK ve Organization for Human Brain Mapping'le ortaklaşa düzenledikleri, nörodejeneratif hastalıklarda beyin görüntüleme tekniklerinin tartışıldığı bir çalıştay yapıldı. Yurtiçi ve yurtdışından araştırmacıların bir araya geldiği çalıştayda, ortak TÜBİTAK-NSF (National Science Foundation / ABD) proje önerileri de konuşuldu. Ülkemizde beyin görüntüleme araştırmalarının gelişmesi açısından çok faydalı bir adım oluşturan bu çalıştayı düzenleyen Esin Öztürk Işık'ın yanısıra yine Boğaziçi Üniversitesi'nden Cengizhan Öztürk ve Istanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden Tamer Demiralp hocalara teşekkür borçluyuz. Katılımcılar listesi ve sunum özetlerini içeren çalıştay kitapçığına @AcikBilinc Twitter hesabından erişilebilir.

Açık Bilinç 17 Kasım 2015 Açık Bilinç 17 Kasım 2015 Bu hafta Açık Bilinç'te Astroloji'nin bilimle imtihanını konuşmaya devam ediyoruz. Doğduğunuz andaki gök cisimlerinin birbirleriyle ilişkileri, sizin nasıl bir yaşam süreceğinizi, kişilik özelliklerinizi belirleyebilir mi? Gazetelerin Astroloji köşeleri her gün size sağlığınız, finansal durumunuz, aşk hayatınız konusunda gerçek bilgiler sunuyor olabilir mi? Astrolojinin bu tür iddiaları bilim dünyasında sınanıp, geçerlilikleri bilimsel yöntemlerle araştırıldığında nasıl sonuçlar oraya çıkmıştır? Astrolojinin iddiaları niye çok revaçta? Bu iddialara inanmanın, hayatımızı onlara göre düzenlemenin kime ne zararı olabilir?

Açık Bilinç 10 Kasım 2015 Bu hafta Açık Bilinç'te "Astroloji'nin Bilimle İmtihanı: Yıldızlar Size Ne Söylemiyor?" kitabının yazarı Tevfik Uyar'la yıldızlardan, burçlardan, Astroloji'nin iddialarından söz edeceğiz. Astroloji nasıl ortaya çıkmış ve evrilmiştir? Bilim tarihindeki yeri nedir? İddiaları bilimsel olarak sınanmış, doğrulanmış ya da yanlışlanmış mıdır? Jüpiter'in veya Merkür'ün hareketleri bizim psikolojimizi etkileyebilir, hatta kişilik özelliklerimizi ve geleceğimizi belirleyebilir mi? Açık Bilim (www.acikbilim.com) sitesinin kurucu yazarlarından olan Tevfik Uyar'la Astroloji üzerine konuşmayı gelecek hafta da sürdüreceğiz.

Açık Bilinç 3 Kasım 2015 Bu hafta Açık Bilinç'te kısa bir seçim değerlendirmesinin ardından Freud'un "lapsus" savından söz edeceğiz. "Lapsus", konuşur veya yazarken yaptığımız kimi tür yanlışlar, Freud'a göre basit mekanik hatalar değil, gizli isteklerimizin dışa vurumudur. Freud, "lapsus" konusundaki savını zengin psikolojik örneklerle "Günlük Yaşamın Psikopatolojisi" kitabında anlatır. Kimi dil veya kalem sürçmeleri Freud'a göre bastırılmış bilinçdışı süreçlerin kendini ifade etmesini sağlar, insan ruhuna bir pencere açar. Hatırlatmama gerek olmayabilir ama Freud üzerine çok daha detaylı bir incelemeyi Açık Radyo'da Pazartesi günleri 11:00'deki Serol Teber ve Şenol Ayla'nın hazırlayıp sunduğu Didik Didik Freud programında dinleyebilirsiniz.

Açık Bilinç 27 Ekim 2015 Bu hata Açık Bilinç'te seçmen karar ve davranışını etkileyen unsurlar üzerinde duracağız. Seçmen psikolojisinde, seçime katılmı arttıran ya da azaltan, statükoyu koruyan ya da değişimi tetikleyen temel faktörler neler olabilir? Programda, seçmen motivasyonu konusunda Ipsos MORI şirketinin Britanya'da yaptığı yeni bir çalışmaya da değineceğiz. http://valuesandframes.org/growing-the-electorate Bu çerçevede, yakın tarihteki anket şirketlerinin öngöremediği sürprizli seçim sonuçlarından ve bunun olası nedenlerinden de söz edeceğiz. Ayrıca seçim öncesinde Oy ve Ötesi gibi tabandan yükselen katılımcı demokratik çabaların öneminin altını çizeceğiz.

Açık Bilinç 20 Ekim 2015 Bu hata konumuz, Açık Bilinç'te, ülkemizdeki Fütürist hareketin önde gelen isimlerinden Ufuk Tarhan (@futuristufuk) ile dünyada ve Türkiye'de Fütürizm'i konuşuyoruz. Fütürizm (Gelecekçilik) hareketi ilk 1909'da Gazzetta dell'Emilia'da yayımlanan bir manifestoyla adını duyurmuştu. İtalyan şair Marinetti'nin önderliğinde başlayan ve 2. Dünya Savaşı sırasında faşizan safta yer alan Fütürizm hareketi son yüz yıl boyunca dönüşümler geçirerek sürdü. Türkiye'de Fütüristler Derneği 2005'den bu yana "Sürdürülebilir Bir Gelecek İçin Daha da İleri!" sloganıyla çalışmalarına devam ediyor: http://www.futurizm.org

Açık Bilinç 13 Ekim 2015 Bu hata konumuz, insan türünün geleceğini dönüştürmeye yönelik TransHumanism hareketi. TransHumanism (Aşkın İnsancılık), daha genel Futurism (Gelecekçilik) hareketinin bir alt kategorisi olarak görülebilir. Programın ikinci yarısındaysa, ülke gündeminden, 10 Ekim'de Ankara'da yaşanan katliamı konuştuk. Bu acı olay ve ardından gelen açıklamalar çerçevesinde sorumluluk, suç, utanç, ve yalan gibi kavramlar üzerinden küçük bir analiz yapmaya çalıştık.

Açık Bilinç 6 Ekim 2015 Pelin Batu ile edebiyattaki canavar temsillerini konuşuyoruz. Geçen hafta masaya yatırdığımız Sapiens kitabı, insan türünün sonuna dair "Frankenstein Kehaneti"yle sona eriyordu. Bu hafta, kültür ve edebiyatta insan eliyle yaratılmış canavar imgeleriyle bu tartışmayı sürdürüyoruz.