หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

"ถ้าใจผิดดวงเดียวนะ ทำกรรมฐานอะไรก็ผิดหมดเลย ถ้าใจถูก ทำกรรมฐานถึงจะถูก จำไว้นะ ตอนเด็กๆ เราได้ใจธรรมดา แต่ขาดสติเท่านั้น อย่างเด็กมีใจธรรมดา กระทบอารมณ์ เกิดสุขบ้าง เกิดทุกข์บ้าง ดีใจบ้าง เสียใจบ้าง อันนี้ใจธรรมดา ใจผิดธรรมดา นี้ใจนักปฏิบัติ ทำขรึม คนด่าก็เฉย คนชมก็เฉย สัมผัสอารมณ์ที่ดีก็เฉย สัมผัสอารมณ์ที่ร้ายก็เฉย อะไรก็เฉยหมดเลย นิ่งไว้อยู่อย่างงั้น เครียดอยู่อย่างงั้น นี่จิตผิดธรรมดา พอเราเสียจิตที่ธรรมดาไปแล้วนะ เราเสียเครื่องมือสำคัญในการทำกรรมฐานไป" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๖ สิงหาคม ๒๕๖๐

"อยู่กับธรรมชาติ ถ้าเรามีโอกาสอยู่ ดี แต่ถ้าเราไม่มีโอกาส อยู่ที่ไหน เราก็ต้องปฏิบัติให้ได้ อยู่ที่บ้าน ก็ต้องปฏิบัติให้ได้ หลวงพ่อไม่มีข้อแม้ ว่าต้องไปอยู่วัดป่า หลวงพ่อถึงจะภาวนา หลวงพ่อภาวนาอยู่ที่บ้าน เพราะว่าชีวิตส่วนใหญ่เราอยู่ที่บ้าน แล้วก็อีก 2-3 ชั่วโมงในแต่ละวัน อยู่บนถนน อยู่บนถนน ยังไม่ได้ทำงานอะไร ตรงนี้เป็นเวลาภาวนาได้ สบายมากเลย" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๘ สิงหาคม ๒๕๖๐

"มีสติ มีสมาธิ แล้วปัญญาจะเกิด สติรู้สภาวะ สมาธิ คือความตั้งมั่นของจิต เป็นแค่ผู้รู้ ผู้ดู ผู้เห็น จิตเป็นแค่ผู้เห็น ศัพท์ที่ถูกต้องไม่ใช่ "ดู" ศัพท์ที่ถูกต้อง คือ "เห็น" ดูกับเห็น ดีกรีไม่เท่ากัน ดูเนี่ย ยังจงใจดูได้ หลับตาอยู่ ลืมตาขึ้นมา ไม่ได้เจตนา มันเห็น เวลาทำวิปัสสนา ศัพท์ที่ถูกต้อง คือ "เห็น" แต่พวกเราติดคำว่า "ดู" เพราะว่าครูบาอาจารย์รุ่นก่อนท่านใช้คำว่า ดู ดูกาย ดูใจ เราไม่ชินกับคำว่า "เห็น" พอ "ดู" เราก็เจตนาดู แล้วก็ถลำลงไปดู ไม่ใช่ วิปัสสนา คือ การเห็น ปัสสนา แปลว่า เห็น วิ แปลว่าแจ้ง เห็นแจ้งคือ เห็นไตรลักษณ์ เห็นความจริง ก็คือไตรลักษณ์นั่นเอง" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๕ สิงหาคม ๒๕๖๐

"เวลาทำในรูปแบบ อายตนะที่เด่นคือกายกับใจ แต่เวลาอยู่ในชีวิตจริง อายตนะทั้ง 6 จะทำงาน อายตนะทั้ง 6 ทำงานแล้วเนี่ย ไม่ใช่ดูง่าย มีตั้ง 6 ช่อง ดูที่ใจอันเดียว ถึงจะทำง่าย ตาเห็นรูป ใจเป็นสุข ใจเป็นทุกข์ ใจดี ใจร้าย มีสติรู้ หูได้ยินเสียง เกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่วขึ้นที่จิตใจ มีสติรู้ จมูกได้กลิ่น เกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่วที่ใจ มีสติรู้ ใจไปคิด เกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่วที่ใจ มีสติรู้ นี่คือการปฏิบัติในชีวิตประจำวัน ใช้อายตนะทั้ง 6 ทำงาน แต่ไม่ใช่ไปเที่ยวดูทีละอายตนะ ดูทีละอายตนะ ดูไม่ทันหรอก" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๓๐ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"ที่จริงการปฏิบัตินะ ถ้ารู้หลักแล้ว ขยัน ไม่ยากหรอก รู้หลัก ลงมือทำให้ถูก ทำถูกแล้วก็ทำให้พอ นานๆ ทำที ก็ไม่ดีขึ้น หลายปีก็ไม่ดี เพราะกิเลสมันลากเราไป แต่ละวันๆ นะ กิเลสลากไปเยอะ เจริญสติขึ้นมาได้นิดๆ หน่อยๆ สู้กันไม่ไหว แต่อันแรกสุดก็หลักการปฏิบัติต้องแม่น การปฏิบัติธรรมจริงๆ มีเรื่องของศีล สมาธิ ปัญญา" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๓๐ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"ไม่แน่ วันหนึ่งพวกเราอาจต้องกลับไปเรียน ไปขอธรรมะจากเมืองจีน เมืองลาว เมืองฝรั่ง หลายประเทศ มาเลเซีย สิงคโปร์ พวกนี้เขามาเรียน เวลาที่เราจะไปเรียนเอาคืนมา ไม่ใช่งานเรื่องง่าย อันแรกเลย ภาษา อย่างลาวกับไทยพูดกันรู้เรื่องไม่มีปัญหา อย่างถ้าจะต้องไปเรียนธรรมะคืนมาจากเมืองจีนเนี่ย ไม่ใช่เรื่องง่ายเลย หลวงพ่อรู้ภาษาจีนคำเดียว "เจี๊ย" ก็มีอีกวิธีที่ง่ายกว่านั้น คือ ตั้งใจภาวนา รักษาธรรมะเอาไว้ อย่าให้มันหายไปจากเมืองไทย คนรุ่นหลังอยากเรียน เขาจะได้ไม่ลำบากมาก" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๒๙ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"การที่เราไปติดอกติดใจ สิ่งใดสิ่งหนึ่ง มันทำให้เราเสียอิสระภาพ อย่างเราติดในรูป ต้องเห็นรูป ต้องเห็นคนๆ นี้ เราก็ต้องเสียอิสระภาพไปบางส่วน ต้องเอาใจเขา อะไรอย่างนี้ เราชอบในเสียงอย่างนี้ ในกลิ่นอย่างนี้ ในรสอย่างนี้ เราต้องแสวงหา ได้มาก็ต้องรักษาไว้ เป็นภาระทางใจ" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๒๙ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"รู้ทันใจของเรา วิเศษที่สุดเลย เวลาเราพูดอะไร เราแสดงความเห็นอะไร มันดราม่ารึเปล่า ศัพท์ตัวนี้เข้าท่าอยู่นะ มันแกล้งเป็นคนดี รู้สึกไหม ที่แท้มันตอแหล มันแกล้งทำเป็นพูดดีอย่างโน้น ดีอย่างนี้ เนี่ยดูตัวเองนะ ไม่ได้ให้ไปดูคนอื่นนะ ไปดูคนอื่นตอแหล ไม่ต้องดูมาก ดูนักการเมือง มีให้ดูเยอะเลย วางใจให้เป็นกุศลไว้ ในทุกๆ สถานการณ์ เห็นใครเขาทำดีอะไรนะ ก็อนุโมทนา ไม่ต้องโฆษณาก็ได้ ไม่ต้องแชร์มาลงเฟซบุ๊คของเรา เพื่อให้สังคมเห็นว่าเรามีมาตรฐานนะ ใครดี เราเชียร์หมดเลย เนี่ย แอบซ่อนหน้าอันใหญ่ไว้ข้างหลัง บางที กิเลสเนี่ยไม่ไว้หน้าใครนะ ต้องระวัง รู้ทันมันไป" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๑๖ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"จิตของเราเนี่ย อยู่ในสิ่งห่อหุ้มบางอย่าง เหมือนถูกขังอยู่ พวกเราเคยเห็นไหม จิตมีเปลือกหุ้มอยู่ จิตอยู่ในที่คับแคบ ไม่คล่องตัว ไม่มีอิสระ เหมือนปลา ก็เป็นปลาตู้ ไม่ใช่ปลาแม่นำ้ ไม่ใช่ปลาในคลอง ไม่ใช่ปลาทะเล เป็นปลาอยู่ในตู้แคบๆ เนี่ย มันเห็นจิตถูกขังอยู่ ทนไม่ได้นะ ว่านี่มันติดคุกอยู่ คล้ายๆ ว่า เราเกิดมาในคุก เราไม่รู้ว่าเราติดคุก วันหนึ่ง ครูบาอาจารย์พาเราภาวนา เราเห็นแล้ว ว่าเราติดคุกอยู่ เรื่องอะไร ต้องติดคุกอยู่อีก 7 ชาติ ใจจะไม่ยอม ฉะนั้น การภาวนาของหลวงพ่อนะ ครูบาอาจารย์ไม่ต้องเตือน ท่านสอนอะไรเนี่ย ทำไม่เลิก" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๒ วันที่ ๑๖ กรกฎาคม ๒๕๖๐

"ไม่ใช่ว่า เจอหลวงพ่อ แล้วจะภาวนาถูกทุกคนนะ แล้วคนที่ภาวนาถูกมีเยอะ แต่ประสบความสำเร็จก็ไม่เยอะเท่าจำนวนคนที่ภาวนาถูก เพราะมันภาวนาไม่จริง ทำนิดๆ หน่อยๆ ทำๆ หยุดๆ เล่นๆ บ้าง หรืออะไรที่หลวงพ่อห้าม ก็ทำ อะไรที่หลวงพ่อบอกให้ทำ ไม่เอา เอาไว้ก่อน ไม่กล้าปฏิเสธ บอกเอาไว้ก่อน ผลัด อะไรไม่ให้ทำ อย่าไปยุ่งกับโลกมาก ยุ่งกับอินเตอร์เน็ตมาก ฟุ้งซ่าน คุยทั้งวัน จะเก่งสักแค่ไหน สมาธิปกติก็ไม่มีอยู่แล้ว ยังจะเล่น line ทั้งวัน เล่น face ทั้งวัน อะไรอย่างนี้ จะเอากำลังที่ไหนไปออกจากโลก ห้ามอะไรอีก ห้ามวิ่งร่อนเร่ ถามกรรมฐานวัดโน้นที วัดนี้ที สำนักโน้น สำนักนี้ อาจารย์โน้น อาจารย์นี้ กระทั่งในสำนักหลวงพ่อ มีผู้ช่วยสอนหลายคน เราก็วิ่งร่อน ต้องถามให้ครบทุกคน พวกนี้ ภาวนาไม่ได้หรอก ฟุ้งซ่าน การรักษาโรคของหมอนะ ก็คล้ายๆ อาจารย์สอนกรรมฐาน หลายๆ หมอมาช่วยกันรักษาคนไข้ ดีไม่ดี ตาย รักษาไม่เหมือนกัน มันเป็นศิลปะ การสอนกรรมฐานก็เป็นศิลปะนะ ไม่ใช่เรียนกับใครก็ได้ ไม่ใช่ ต้องดูตัวเองว่าเราเหมาะกับอาจารย์ชนิดไหน" -- พระธรรมเทศนา หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม แผ่นที่ ๗๑ วันที่ ๑๕ กรกฎาคม ๒๕๖๐