Klankcast

De 19e-eeuwse Duitse componist Robert Schumann moest vechten voor elke noot die hij schreef. Kees en Botte bespreken zijn tragische korte leven, en gaan daarbij ook in op Schumanns prachtige muziek, die zo romantisch en emotioneel divers is als de componist zelf. Verder komt een van de mooiste liefdesgeschiedenissen uit de klassieke muziekwereld aan de orde: tussen Robert en pianovirtuoos en componist Clara Schumann.

Fragmenten: Papillons: Murray Perahia; CBS MK 34539; Davidsbündlertänze: Murray Perahia; CBS MK 32299; Wismung: Thomas Quasthoff; Universal Records 00028947450122; Pianokwintet: Alberni String Quartet; Brilliant Classics 92102; Symfonie nr. 2 en 3: Academy of St. Martin in the Fields; Brilliant Classics 99950; Fröhlicher Landmann: Alexis Wiessenberg; EMI CDM 7630492; Manfred: Rundfunk Sinfonieorchester Berlin; Koch 3-1089-2; Triolett: Studio Vocale Karlsruhe; Brilliant Classics 92148

De mooiste soundtracks komen voorbij in deze aflevering met NPO Klassiek-presentator Jet Berkhout! Aan de hand van verschillende fragmenten laat ze de diversiteit van filmmuziek horen: van Ennio Morricone's geliefde Once Upon A Time in the West tot muziek uit de razend populaire tv-serie Succession.

De hedendaagse componist Krzysztof Penderecki groeide op in Polen, waar hij van dichtbij de Tweede Wereldoorlog meemaakte en later het strenge regime van Stalin. Kees en Botte verdiepen zich in de Poolse geschiedenis en vertellen hoe dit op zijn beurt de muziek van Penderecki beïnvloedde. Ook komen zijn iconische werken voorbij: van zijn avant-gardistische Threnody to the Victims of Hiroshima tot het religieuze Pools Requiem.

Fragmenten: Vioolsonate: Patrycja Piekutowska, Beata Bilinska; DUX Recording Producers 0853/0854; Threnody: London Philharmonic Orchestra; LPO-0116; Passio secundum Lucam: Orchestre Philharmonique de Montréal; BIS Records BIS-2287; Symfonie nr. 1: Pools Nationaal Radio Symfonieorkest; Naxos 8.554567; Symfonie nr. 2: Pools Nationaal Radio Symfonieorkest; Naxos 8.554492; Pools Requiem: Pools Nationaal Radio Symfonieorkest; Polskie Nagrania PNCD 021; Symfonie nr. 7: Warschau Nationaal Philharmonisch Orkest; Wergo WER 6647 2; Concerto grosso: Warschau Nationaal Philharmonisch Orkest; Naxos 8.570509; Strijkkwartet nr.4: Silesian Quartet; Chandos Records CHAN 20175

Brad Mehldau is al jaren een grote naam in de jazzwereld, maar voelt zich nog een beginner wanneer hij met een orkest speelt. De pianist, die zich al twintig jaar tussen Amsterdam en New York beweegt, vertelt over zijn Concert voor piano en orkest en zijn liefde voor de muziek van Radiohead. Ook praat hij over het boek dat hij recentelijk uitbracht, waarin hij openhartig schrijft over moeilijke periodes in zijn leven.

Hoewel hij zelf geen fan is van de term 'minimal music', geldt Philip Glass als een van de pioniers van dit relatief jonge genre. In deze aflevering komt zijn muziek voorbij, evenals composities van Steve Reich, Arvo Pärt en de Nederlandse Louis Andriessen. Maar wat is minimal music eigenlijk en wat is de invloed de muziek op andere genres?

Fragmenten: Gregoriaanse Litanie: Schola Cantorum Karolus Magnus; Brilliant Classics; Dufay Gloria ad modum tubae: Studio de musique ancienne de Montreal; ATMA Classique; Wagner Das Rheingold: Badische Staatskapelle; Brilliant Classics 99626; Pärt Für Alina: Alessio Bax; Decca Records 4806386; Andriessen De Tijd: Asko|Schönberg; Attacca 25100; Reich My name is: Privé-opname; Riley in C: Bang on a Can; Cantaloupe Music CA21004; Glass Einstein on the beach: Théatre Poème Électronique; PUBLIX; Ten Holt Canto ostinato; Bergmann Van Veen Duo; Brilliant Classics 94990; Reich Different trains; Nonesuch; Adams Nixon in China; Orchestra of St. Lukes; None 7599-791772; Einaudi Stanza Cherchio: Einaudi; Decca

Hoe is het om componist te zijn in deze tijd en je werk live in Het Concertgebouw te horen? Botte vraagt het Meriç Artaç, Bram Kortekaas en Rick van Veldhuizen, die alle drie een werk in opdracht van het Nederlands Philharmonisch Orkest|Nederlands Kamerorkest componeerden. Ze vertellen waar ze hun inspiratie vandaan haalden en laten een deel uit hun compositie horen.

De Italiaanse Luigi Boccherini was een van de grondleggers van het strijkkwartet. Bekende en minder bekende werken van de componist komen voorbij in deze aflevering, waarin ook de reizen die hij als cellovirtuoos maakte en twee sterfgevallen die zijn leven sterk beïnvloedde aan bod komen. En waarom werd de componist eigenlijk 'de vrouw van Haydn' genoemd?

Fragmenten: Strijkkwintet in E: La Magnifica Comunità; Brilliant Classics 94386; Strijkkwartet op.2 nr. 6: Sonate Quartet; CPO CPO 555 164-2; Symfonie op.12 nr. 4: Tafelmusik; RCA Records RD 77867; Gitaarkwintet in D: La Magnifica Comunità; Brilliant Classics 94386; Strijkkwintet op.13 nr.1 La Magnifica Comunità; Brilliant Classics 94386; Strijkkwintet op.30 nr.6; Boccherini Quintet; Ensayo ENY-CD 9703; La clementina: María Bayo; Naïve Classique; Villancico al Nacimiento; You Tube opname; Pianokwintet op.57 nr.2: Ensemble Claviere; Brilliant Classics 94386; Symfonie in op.10 nr.4: German Chamber Academy; CPO 999 084-2; Gluck Don Juan: Le concert des nations; Alia Vox AVSA9949

Viola da gamba-speler Cassandra Luckhardt en luitist Shizuko Noiri zijn te gast in deze aflevering over de Johannes-Passion van Bach. Ze laten hun bijzondere instrument horen en vertellen hoe ze er voor het eerst in aanraking mee kwamen. Ook komen hun solopartijen uit de Johannes aan bod en delen ze hoe het is om met een orkest te spelen dat gebruik maakt van moderne instrumenten.

Richard Wagner was een sleutelfiguur in de ontwikkeling van het genre opera. Welke invloed had de Duitser op de muziekgeschiedenis en waarom werd de componist ter dood veroordeeld? Kees en Botte bespreken het in de nieuwste aflevering van Masterminds!

Fragmenten: Rienzi: Staatskapelle Dresden; EMI CMS 7639802; De fliegende Holländer: Metropolitain Opera; Sony S2K 66342; Tannhäuser: Staatskapelle Berlin; Teldec 8573-88064-2; Wesendoncklieder: Matthias Goerne; Deutsche Grammophon 486 0274; Tristand und Isolde Vorspiel: Radio Filharmonisch Orkest; RCA Records 74321 447872; Tristan und Isolde slot: Leontyne Price, Philharmonia Orchestra; RCA Red Seal; Das Rheingold: Badische Staatskapelle; Brilliant Classics 99626; Parsifal: Radio Filharmonisch Orkest; RCA Records 74321 447872

In aanloop naar de première van de opera Animal Farm, gebaseerd op het gelijknamige boek van George Orwell, gaat Botte met vier makers in gesprek over deze gloednieuwe productie. Zo bespreekt hij met regisseur Damiano Michieletto hoe het idee voor de opera ontstond en delen kostuumontwerper Klaus Bruns en decorontwerper Paolo Fantin hoe ze de dieren en de setting uit het boek vertaald hebben naar het toneel. De Russische componist Alexander Raskatov vertelt over opgroeien in de Sovjet-Unie en de huidige situatie in zijn geboorteland.