Ko mbiiɗon?

Heɗiyankooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Hannde kaa taskaram men Ko Mbiiɗon ?, no jaɓɓii Kodda SALL, kirɗinoowo daakiiɗo e nder ɗii mejaaji renndo mo Moritani, Ka rajoo jokkondiraaɗo men hannde hiɗen jaɓɓii Faruku MEERE fewnoowo kala ko winndetee ka rajoo wi’eteeɗo NONSINA wonuɗo ka komin Benbereke nokku wonntirɗo rewo Benen. Ka Fulfulde faaminiinde en yewtiday e dokteer Abdu BA jannginoowo witɗotooɗo mo Senegaal. En yewtiday e makko fii ngol konngol wi’eteengol Iniwersite. Ka kabaaruuji men lolluɗi finaa tawaaji men, en yewtiday e Alfa Umaar BALDE lolirɗo bappa kirɗinoowo mo Gine. En yewtiday e makko fii ndii mbuuñaari ndi o heɓi e nder ngol koolol waɗungol Abijan noddirteengol Masa.  Ummu BAH

Heɗiyannkooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Hannde ka taskaram men Ko Mbiiɗon ?, en yewtay fii ndee ñalaande wurniteteende hitaande kalaa fii anndutugol fii Bob Marley yimoowo mo Jamaike. Koɗɗo men on fii ndee toɓɓere hi ɗen jaɓii Safa JALLO regemanejo mo Gine.

Hannde taskaram men Ko Mbiiɗon ?, no jaɓɓii Jeere Fuuta, guɓal yimooɓe ginenaaɓe fijirooɓe alaaji finaa-tawaaji, tawaaɓe e ɓurɓe lollude e nder duunde Afrik ko faati e gimi ñamakalaaku. Ko jeere daraniinde tammbitagol e wuurtigol gimi finaa-tawaa Fulɓe. No jeyaa e alaaji fijirɗi ɗi ɓe huutorta, ŋeeŋe, laala, tammbin, tunne, bolon e bawɗi (jimbeeji). Oo taskaram ko ka daakorde Rfi Fulfulde Dakar laatinaa. Ummu BAH

Heɗiyannkooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Ka taskaram mon Ko Mbiiɗon? en yewtay hannde fii hitteendi e teddungal ngal  morɗi (morli) ɗi rewɓe Afrik naaɓe moorotoo. Ado en yewtude fii ndee toɓɓere, en heɗoto taho janntoore mawnde nde Elaaj Umaar CAAM nulltondiraaɗo RFI Fulfulde moritani waɗani en. Fahin en yewtiday e Hajja Jeynabu Kumanco JALLO winndiyannkeejo Ginenaajo hertorɗo renndo e pinal Fulɓe. Ko kanko ardii suudu. Ummu BAH

Heɗiyannkooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Ka taskaram mon ko mbiɗon en yewtay hannde fii rewɓe yiɓɓinooɓe filmuuji e ko taskaa e darnde maɓɓe ko faatii e tedinngol pine leyɗele Afrik . Fii ndee toɓɓere hiɗen jaɓɓii Mam Wuuri Cibu Senegaalnaajo,  yuɓɓinoowo filmuuji. Ka rajoo jokkondiraaɗo men hiɗen jaɓii Alajji Abu Njaay hooreejo rajoo Daaka Fm wonuɗo ka diiwal Madiina Gunas jeyaangal Senegaal. Ka Fulfulde faaminiinde en kaaliday e Umaar BAH ɗemɗiyankeejo mo Gine. En yewtiday e makko fii ngol konngol e ɗemngal faransiire wi’eteengol "regreter". Ka kabaaruuji men lolluɗi finaa tawaaji men en yewtay hannde fii ngoo luumo ñeeñuɓe wonungo waɗude Abijan laamorde Koddiwaar. Ko Abdul Ajij JALLO nulltondiraaɗo rfi Fulfulde waɗani en jantoore e dow ndee toɓɓere. Ummu BAH

Heɗiyannkooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Ka taskaram mon Ko Mbiiɗon en yewtay hannde fii anndugol ko honno ɗee yettooje heɓori. Fii ɓeydagol e ndee toɓɓere hiɗen jaɓɓii Abduramaan  Ngayde  jannginoowo wiɗotooɗo taariyannkeejo mo Senegaal. Ka radiyoo jokkondiraaɗo men hiɗen jaɓii Cerno Aliiwu SOW hooreejo njuvvudi radiyo Kaniya Zik Fm wonuɗo ka diiwal Kindiya jeyaangal Gine. Ka Fulfulde faminiinde en yewtiday e Dokter Abdu BA jannginoowo e wiɗotooɗo mo Senegaal. En yewtiday e makko fii ngol konngol wi’eteengol "ministre". Ka kabaaruuji men pinal en yewtay hannde fii yalltugol filmu yewtayɗo fii letto fayɓe. Ko Boobo Heeri ginenaajo laatinoowo filmuuji yewtideten fii makko. Ummu BAH

 Hannde toɓɓere men no yewta ko faati e inɗe ɗe yimooɓe cuɓanto hoore maɓɓe ɓe jammitoo ɗe. Ngam keɓen ko laaɓi e ndee toɓɓere, eɗen jaɓɓii Jibril Jaw Galsen, waɗuɗo witto e dow fannu Hip Hop. Ko njimooɓe Hip Hop non ɓurata huutoraade jammooje.

E ndee yontere ɗoo, toɓɓere men ndee no yewta ko yowitii e sifaaji nguurndam men e battane majjam e neɗɗaagal men. Mbele noone ɗam nguurndam men, no wayluude neɗɗaagal men. Koɗo men e ndee yewtere ko Hajja  Jeynaba Kumanco Jallo, winndiyankeejo, renndoyanke hertorɗo pinal e finaa-tawaaji Fulɓe. Ko kanko ardii suudu Martaba Fuuta Jaloo. E nder yewtere, on keɗoto kadi  rajo gollidiiɗo RFI Fulfulde e  fulfulde faaminiinde e lullinal Ko Mbiiɗon?. Tedduuɓe ko nii woni mbaandi yewtere ndee.

 Toɓɓere yewtere men hannde no yewta alhaali maleeji cuuɗiiɗi caggal cuɗaari debbo. Ko holɗi maleeji cuɗii caggal cuɗaari debbo?  Ko Hawaa'u Ali Joop, lollirɗo Bebe woni koɗo men hannde. E nder yewtere o anndinan en ko woni ɗee maale cuɗiiɗe caggal cuɗaari debbo. E nder yewtere ndee, en mbismoto Dr Abdu Ba ka rogere fulfulde faminiinde.

Heɗiyannkooɓe Rfi Fulfulde on salminaama. Ka taskaram mon Ko Mbiɗon? En yewtay hannde fii ko rewɓe tufata ɓalli mum.
Fii yewtugol e dow ndee toɓɓere hiɗen jaɓɓii Raabi Seydi JALLO sosiyoloogjo jiyaaɗo Senegaal. Ka Fulfulde faminiinde en yewtiday e Mammadu Muusa KEBE  ɗemɗiyannkeejo Fulfulde. En yewtiday e makko fii ngol konngol wi’eteengol Kumen.