La classica

La classica

By Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)Music
Download on the App Store

La classica episodes

  • Schubert – Il bab da la chanzun artistica
    Nagin auter cumponist ha influenzà il gener da la chanzun artistica uschè marcantamain sco Franz Schubert.
    Ina chanzun artistica è in'ovra per clavazin e chant solo. Il text n'ha il cumponist per il solit betg scrit sez ed è d'auta qualitad. Tar Schubert gioga il clavazin er ina pli impurtanta rolla che tar auters cumponists da lezzas uras. El è in partenari egual dal chantadur u la chantadura. Las duas chanzuns artisticas «Erlkönig» e «Gretchen am Spinnrade» mussan quai a moda exemplarica.
    Tut en tut ha Schubert cumponì bunamain 600 chanzuns artisticas. Inqualas furman er in ciclus. Quai vul dir ch'il cuntegn d'ina retscha da chanzuns furman in'istorgia. In da quels ciclus è «Die schöne Müllerin» che sa basa sin poesias da Wilhelm Müller.
    1 hr 1 min
  • Wolfgang Amadé Mozart – naschì avant 265 onns
    Avant 265 onns è naschì Wolfgang Amadé Mozart a Salzburg.
    Ils 27 da schaner è il di da Mozart! Uss avant 265 onns, ils 27 da schaner 1756 la saira a las 8 è el naschì a Salzburg en la Getreidegasse nr. 9. In di pli tard a las 10 è el vegnì battegià là en il Dom e survegnì ils nums: Joannes Chrysostomus Wolfgangus Theophilus. Ins clamava el dentant Wolferl u Wolfgang. El è stà il 7avel uffant da la famiglia Mozart. Survivì han mo el e sia sora pli veglia, la Nannerl. Wolfgang Amadé ha gì ina curta vita. El è mort ils 5 da december 1791 a Vienna. Mozart è bain stà il geni musical il pli cumplet. En ils 35 onns da sia vita ha el cumponì da quai da milli ovras maisterilas e quai en ils pli divers geners da musica. Ina funtauna d'inspiraziun e da savida nunditga!
    Mozart. Das bedeutet: die Welt hat einen Sinn. (Hermann Hesse).
    Redacziun: Giusep G. Decurtins
    1 hr 2 min
  • Edward Grieg: Suns e tuns norvegiais
    I na dat betg blers cumponists da musica classica da la Norvegia. Il pli enconuschent è Edward Grieg (1843-1907). Quest cumponist fa part da la scola naziunala da la Norvegia. Da quel temp han ils cumponists da musica classica scuvert la musica populara ed integrà quella en lur ovras dart.
    Il cumponist norvegiais ha cunzunt fatg quai en sias cumposiziuns liricas per clavazin, nua ch'el sa basa sin chanzuns e sauts da la Norvegia. I sa tracta da miniaturas plain allusiuns sin la tradiziun. Trais da quellas pudais Vus tadlar en quell'ura.
    Adina n'ha tracta sia musica però betg la Norvegia. Uschia na descriva sia levada dal sulegl enconuschenta sut il titel «Morgenstimmung» betg sco ils emprims radis stgaudan las spundas grippusas enturn ils fiords en il Nord, mabain ina levada dal sulegl en la Sahara. La musica per quest'ovra ha el numnadamain cumponì per il drama Peer Gynt. – Vers la fin da l'emissiun suondan ulteriurs moviments ord la suita Peer Gynt.
    Il concert da success
    En il center da l'emissiun stat ses concert per clavazin ed orchester en a-moll, opus 16. Igl è sia suletta ovra ch'el ha scrit en quest gener. Vid questa cumposiziun ha Edward Grieg lavurà cunzunt il 1868, pia en la vegliadetgna da radund 25 onns. Paucs onns pli tard ha Franz Liszt, ch'era in bun tant pli vegl che Grieg e che giudeva renum sco cumponist, sunà quest concert en la preschientscha da Grieg. Liszt saja stà dal tuttafatg intgantà ed ha guess motivà il cumponist giuven.
    «Fahren Sie fort. Ich sage Ihnen, Sie haben das Zeug dazu. Und, lassen Sie sich nicht abschrecken!»
    Franz Liszt
    1 hr 1 min
  • Giuseppe Verdi – mort avant 120 onns
    Avant 120 onns è Giuseppe Verdi mort a Milano.
    Ils 27 da schaner 1901 mora maestro Giuseppe Verdi a Milano. Passa 300000 han accumpagnà el lentschatta da favrer sin ses ultim viadi. Sco davos salid ha Arturo Toscanini dirigì il «Va, pensiero, sullali dorate» – chantà dad 833 chantadurAs.
    Naschì è Giuseppe Verdi ils 9 u 10 doctober 1813 a Le Roncole/Provinzia di Parma. La Classica porta musica dal grond maestro talian, betg musica da sias operas, mabain musica instrumentala dal giuven Verdi; concerts per piano, trumbetta e fagot ed ovras pur orchestralas chel ha scrit cun 23-25 onns. Verdi era lura maestro di musica a Busseto. Là viveva el cun sia dunna Margherita e ses uffants Virginia ed Icillo. Tranter 1838 e 1840 moran ils dus uffants e sia dunna. Ina greva frida per Verdi!
    1 hr
  • Rachmaninov e ses Concert per clavazin ed orchester nr. 3
    Il coc da La Classica da quest'emna furma in concert per clavazin ed orchester. Tar in tal concert vegn in solist al clavazin accumpagnà da l'orchester. Nus udin la terza contribuziun dal cumponist russ Sergej Rachmaninov (1873-1943) tar quest gener.
    Il Concert per clavazin ed orchester nr. 3 datescha dal 1909. A la premiera dal concert a New York è Rachmaninov sesì sez al clavazin – el n'era numnadamain betg be cumponist, mabain er pianist e dirigent. Ses terz concert per clavazin ed orchester ha tendenzas dramaticas. Il caracter da l'ovra sumeglia uschia magari a quel d'ina sinfonia.
    Questa gronda ovra vegn enramada da cumposiziuns dal cumponist tudestg Johannes Brahms (1833-1897): A l'entschatta in valzer per clavazin solo, che prepara las ureglias sin il grond concert per clavazin ed orchester. La fin da l'emissiun furman intgins schatgs dals sauts ungarais da Brahms.
    1 hr 2 min
  • Musica a la sava da l’onn nov
    La Classica cun hits per dar adia a lonn veder e far beinvegni al nov.
    La davosa emissiun La classica iil 2020, e sco repetiziun lura lemprima il 2021, porta ovras enconuschentas ed appreziadas, uschenumnads hits da la classica e romantica. Nus udin or da: Le nozze di Figaro luvertura e la canzona dal Cherubino Voi, che sapete (Mozart), dal Barbiere di Siviglia luvertura e la cavatina Largo al factotum (Rossini), ord Aida il marsch da triumf Gloria allEgittoed ord Nabucco lenconuschent chor dals praschuniers Va, pensiero sullali dorate (Verdi), lura musica datmosfera tscheca, il Prager-Walzer (Dvorak), la bella Romanza Nr. 2 in F e la brev ad inamur zuppada Für Elise (Beethoven). E per finir luvertura da lopera fantastica Ruslan i Ljudmila (Glinka).
    Redacziun: Giusep G. Decurtins
    1 hr
  • Clavazin ier ed oz: Melodias emoziunalas
    En quella emissiun spetga Vus musica da clavazin plain emoziuns. Igl è ina schelta d'ovras dals gronds cumponists da la classica sco Beethoven, Schubert, Liszt e Debussy. Enramadas vegnan quellas ovras da melodias pli actualas da Yann Tiersen e Karl Jenkins.
    La glina è in simbol ch'ins chatta adina puspè en la musica. Per exempel è il segund moviment da la «Suite bergamasque» da Claude Debussy titulada «Clair de Lune» – per rumantsch clerglina.
    Er la sonata nr. 14, cis-moll da Ludwig van Beethoven è enconuschenta sut il titel «Mondscheinsonate». Però na deriva quel titel betg dal cumponist, mabain d'in schurnalist da musica. Tge associaziuns che Beethoven ha gì durant cumponer, pudais vus tranter auter udir en La Classica.
    1 hr 3 min
  • The Best of Beethoven 8
    «Von Herzen – möge es wieder zu Herzen gehen!» – Beethoven e sia Missa solemnis.
    Uss, mez december, avess Ludwig van Beethoven ses 250avel anniversari. Tge di exact ch'el è naschì n'è betg enconuschent. El è vegnì battegià ils 17 da december 1770 a Bonn (Germania). Mort è Beethoven ils 26 da mars 1827 a Vienna.
    En sia seria The best of Beethoven è La classica da RTR sa fatschentada quest onn adina puspè cun quest grond architect da musica. En il center da l'8avla e davosa part stat sia Missa solemnis, in'ovra monumentala ch'ha da lezzas uras rut tuttas convenziuns e siglientà lura la clasena da l'ordinarium missae. Il mars 1823 terminescha Beethoven sia Missa solemnis e notescha sin il frontispizi da la partitura «Von Herzen – möge es wieder zu Herzen gehen!»
    La stad 2015 ha Nikolaus Harnoncourt dà quella Missa solemnis en in concert a Graz (Austria). Da quest concert è cumparì in disc cumpact, il davos dal dirigent Harnoncourt. Ed el numna sia vista da quest'ovra monumentala «eine Interpretation aus der Stille». Mo otg mais suenter quest concert è Nikolaus Harnoncourt mort en la vegliadetga dad 85 onns. Uschia è la Missa solemnis da Beethoven daventada ina spezia da testament musical dal grond dirigent austriac Nikolaus Harnoncourt.
    1 hr
  • Mendelssohn: La sinfonia da la Scozia
    Felix Mendelssohn (1809-1847) è stà in cumponist ch'ha fatg blers viadis. Sin quels ha el savens chattà l'inspiraziun per sias cumposiziuns. En questa Classica pudais vus udir duas ovras ch'han lur origin en Scozia. L'onn 1829 ha Mendelssohn fatg in viadi en Scozia. Tranter auter ha el visità las inslas Hebridas. Ses viadi sin il bastiment sto esser stà orribel ed el haja patì ferm dal mal da mar, quai scriva ses accumpagnader. Il resultat musical da quel viadi è l'uvertura da concert «Die Hebriden» op. 26 en h-moll. Cunzunt il ballantschar en perpeten da las undas ha chattà la via en il motiv principal da quell'ovra.
    La segunda ovra ch'è resultada da ses temp en Scozia è la sinfonia nr. 3. En ina brev raquinta Mendelssohn ch'el ha visità la saira il palaz nua che Maria Stuart aveva vivì bunamain trais tschientaners avant. Quel palaz e cunzunt la chaplutta dasperas ston avair captivà il cumponist:
    «Cura ch'i fascheva brin essan nus ids tar il palaz, nua che regina Maria Stuart ha vivì. [...] A la chaplutta daspera manca il tetg; pastg e fegliadella crescha dapertut ed al altar rut è Maria Stuart vegnida encurunada. Tut è rut, marsch e sut tschiel avert. Jau crai, chjau hai chattà oz là lentschatta da mia sinfonia da la Scozia.» (Mendelssohn, brev dals 30 da fanadur 1829)
    Anc en Scozia ha Mendelssohn cumenzà cun la cumposiziun. Turnà sin terra franca n'ha el onns a la lunga betg lavurà vinavant vi da quell'ovra. Pir 12 onns pli tard ha el terminà la sinfonia nr. 3 en a-moll. A la publicitad n'ha Mendelssohn sez mai tradì il connex da quella sinfonia cun la Scozia. Che nus savain oz quai, è sulet d'engraziar a sia brev. Tuttina po quell'infurmaziun dar ad audituras ed auditurs inqual punct da referenza.
    1 hr 1 min
  • The Best of Beethoven 7
    Avant 250 onns è Ludwig van Beethoven naschì. Quest onn festivescha il mund da la musica classica il giubileum dad in dals gronds cumponists, dad in che ha influenzà e marcà l'istorgia da musica sco mo paucs: Ludwig van Beethoven. Naschì è el a Bonn (Germania) ca. mez december 1770 (battegià 17-12-1770). Il bler da sia vita ha el vivì e lavurà a Vienna. Là è el mort ils 26 da mars 1827. Beethoven ha manà la classica da Vienna al zenit ed uschia ha el fullà via tar la romantica tempriva. Quest onn sa fatschenta era l'emissiun «La classica» da RTR cun quest grond architect da musica.
    La 7avla part da questa seria è deditgada a sia musica sinfonica. 9 sinfonias ha el scrit. Nus tedlain singuls moviments da las sinfonias: Nr. 1 (2. moviment: Andante cantabile), Nr. 5 (1. moviment: Allegro con brio), Nr. 6 (5. moviment: Hirtengesang. Frohe und dankbare Gefühle nach dem Sturm), Nr. 7 (2. moviment: Allegretto) e Nr. 9. (4. moviment: Finale cun solist vocals e chor: Ode an die Freude plaids da Friedrich Schiller). L'Orchester da la Tonhalle da Turitg suna. Dirigent: David Zinman.
    1 hr

About La classica

From the publisher's feed

L’emissiun cun musica classica da differents cumponists ord tut las epocas. Interpretada d’orchesters e solists da renum.

More shows like La classica

Minisguard by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

Minisguard

0 Listeners

Marella by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

Marella

0 Listeners

Profil by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

Profil

0 Listeners

La populara by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

La populara

0 Listeners

L'instrumentala by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

L'instrumentala

0 Listeners

La Quarter Life Crisa by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

La Quarter Life Crisa

0 Listeners

Tavau today by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

Tavau today

0 Listeners

PodKnast by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

PodKnast

0 Listeners

Café federal by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

Café federal

0 Listeners

MALINCLETTIENTSCHAS by Radiotelevisiun Svizra Rumantscha (RTR)

MALINCLETTIENTSCHAS

0 Listeners