Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka

Niepłodność i bezpłodność to pogłębiający się problem nowoczesności. Dlatego macierzyństwo staje się niespełnionym marzeniem coraz większej liczby kobiet.

Postęp w biotechnologii stworzył nowe możliwości, a także nieznane wcześniej dylematy. Surogacja, czyli macierzyństwo zastępcze, daje nadzieję bezdzietnym parom na posiadanie potomstwa. Kulisy ukraińskiego biznesu surogacyjnego, które odsłonimy w tym odcinku, wywołują jednak kontrowersje i wątpliwości natury etycznej.

Innowacja unieważniła rzymską zasadę „mater semper certa est”, czyli „matka zawsze jest pewna”. Dziś matek jest wiele – jest matka genetyczna, matka biologiczna, matka prawna oraz matka społeczna. Każda z nich może być inna kobieta. Może być też tak, że dziecko ma dwie matki genetyczne jednocześnie i jednego ojca.

Najnowsza technologia IVG umożliwia wyprodukowanie komórek jajowych z komórek somatycznych, np. komórek skóry. Czy to oznacza że matką genetyczną będzie mógł być mężczyzna?

Kim będzie matka przyszłości?

Czy biorąc pod uwagę pogłębiający się problem niepłodności, macierzyństwo będzie przywilejem bogatych?

Czy prawo nadąży za galopującym postępem technologicznym?

Czy przyszłość macierzyństwa będzie zależeć tylko i wyłącznie od technologii? Czy definiować ją będą także matki – te dzisiejsze i te przyszłe?

W odcinku występują:

Autorka: Agata Kasprolewicz

Partner Raportu z przyszłości:

https://incredibleinspirations.com

Na granicy polsko-białoruskiej ludzkie tragedie i wojna prowadzona przez Aleksandra Łukaszenkę przeciw Unii przy pomocy migrantów. Jak pomagać migrantom nie ulegając politycznym prowokacjom? I czy to w ogóle jest możliwe? Jak powinna reagować Polska i Unia Europejska w obliczu rosnącej liczby migrantów przerzucanych przez Łukaszenkę na wschodnią granicę wspólnoty?

We Francji wielkie przetasowanie przedwyborcze. Czy Eric Zemmour okaże się czarnym koniem wyścigu, którego finał nastąpi w kwietniu?

Angielski klub piłkarski Newcastle United zakupiony przez konsorcjum, które w istocie reprezentuje władze Arabii Saudyjskiej. Przy aplauzie kibiców. Czy we współczesnym futbolu wszystko jest na sprzedaż?

Węgierska opozycja ma wspólnego lidera w wiosennych wyborach parlamentarnych. Pewności pokonania Viktora Orbana nie ma, ale ten ruch zwiększa szanse odsunięcia od władzy człowieka, który od 11 lat dominuje w węgierskiej polityce.

Norwegia nie zaprzestanie wydobycia i przetwarzania paliw kopalnych. A równocześnie chce być liderem walki ze zmianami klimatu. Szczyt hipokryzji, czy realny plan?

A także: dźwięki miasta, przed którymi nie da się uciec.

Rozkład jazdy:

(2:25) Gregory Porter & Common - Running (Refugee Song)

(6:07) Maciej Duszczyk o migrantach ze wschodniej granicy

(33:04) Piotr Kamiński o wyborach we Francji

(58:26) Ella Marie Hatta Isaksen - Luoddaearru

(1:02:59) Świat z boku - Grzegorz Dobiecki o dźwiękach miasta

(1:07:51) Podziękowania

(1:12:30) Adrian Bąk o nowym właścicielu Newcastle United

(1:29:17) Dominik Hejj o nadchodzących wyborach na Węgrzech

(1:46:28) Piotr Szymański o walce Norwegii ze zmianami klimatu

(1:59:40) Do usłyszenia

(2:00:15) Jimmie Nail – Big River

Po debacie w Parlamencie Europejskim spór między Polską a Unią Europejską zaostrza się. Polska nie opuszcza Unii, a Unia nie odpuszcza krytyki w sprawie poszanowania prawa przez polski rząd. Czy na czwartkowym szczycie Rady Europejskiej należy oczekiwać osłabienia emocji? I jak reagują inne kraje Unii na kolejny konflikt, który poddaje w wątpliwość spójność wspólnoty?

Gość: Anna Słojewska

Macierzyństwo świadome, zaplanowane i samodzielne to fenomen nowoczesności - owoc postępu społecznego i naukowego. Kobiety wyemancypowały się z macierzyństwa rozumianego w kategoriach biologicznej konieczności i zyskiwały nowe role w życiu publicznym. W ten sposób zmieniała się rola matki.

Macierzyństwo postrzegane jest często jako hamulec kobiecego aktywizmu. Czy słusznie? A może to właśnie macierzyństwo dało kobietom sposobność i siłę by walczyć o swoje prawa? Kobiety, przekuwając instynkt macierzyński na działania społeczne i polityczne, walczyły o lepszy świat.

Walczą do dziś.

Ale czy nowoczesność dała matkom wolność, o której marzyły?

Świadome macierzyństwo pociągnęło za sobą długą listę nowych obowiązków i oczekiwań, którym kobiety muszą sprostać. Czy nowoczesność zastawiła na matki kolejne sidła? Czy dyktat matki idealnej kreśli granice wolności współczesnego macierzyństwa?

Nakładanie upiększających filtrów na rzeczywistość to znak czasów, w których żyjemy, w których protezą prawdziwych relacji międzyludzkich stały się media społecznościowe. Współczesne filtry nie tylko wygładzają zmarszczki, wybielają zęby, wyszczuplają sylwetkę na zdjęciach z Instagrama, ale także usuwają z krajobrazu codzienności takie stany jak: zmęczenie, frustracja, niemoc, lęk.

Czy dziś trudniej być matką niż kiedyś?

W odcinku występują:

Autorka: Agata Kasprolewicz

Partner Raportu z przyszłości:

https://incredibleinspirations.com

Londyn chce zmiany części umowy brexitowej dotyczącej Irlandii Północnej. Brytyjczycy nie chcą już granicy celnej między Irlandią Północną a resztą Zjednoczonego Królestwa, mimo że właśnie na to zgodził się premier Boris Johnson przed niespełna dwoma laty. Unia zapowiada daleko idące ustępstwa, ale nie chce zasadniczej zmiany. Czy szykuje się brytyjsko-europejska wojna handlowa?

W Bejrucie znów przemoc na ulicach. W demonstracji zorganizowanej przez ugrupowania szyickie zostało zastrzelonych sześć osób. Liban pogrąża się w chaosie społecznym i rozkładzie gospodarczym.

Krwawe zamieszki w więzieniu w Ekwadorze. Dlaczego więzienia w Ameryce Południowej są tak niebezpiecznym miejscem do życia?

Kanclerz Austrii Sebastian Kurz ustępuje ze stanowiska. Honorowa dymisja, czy sprytny ruch polityczny?

Wreszcie jest! Światowa Organizacja Zdrowia akceptuje szczepionkę na malarię. Miliony ludzi, zwłaszcza dzieci w Afryce Subsaharyjskiej, otrzymają szansę na przeżycie choroby, która do tej pory zabijała kilkaset tysięcy osób rocznie.

I jeszcze: jaki jest koń każdy widzi, ale jaki jest koń z Angelą Merkel na grzbiecie?

Rozkład jazdy:

(2:30) Oasis – Don’t Look Back in Anger

(7:23) Jarosław Błaszczak o zmianach części umowy brexitowej

(24:15) Łukasz Fyderek o przemocy na ulicach Bejrutu

(42:25) Yasmine Hamdan - Oloulou

(45:20) Świat z boku - Grzegorz Dobiecki o nowym pomniku Angeli Merkel na koniu

(50:10) Raport z przyszłości

(53:09) Podziękowania

(57:51) Adrian Bąk o zamieszkach w ekwadorskim więzieniu

(1:12:35) Adam Czartoryski o dymisji kanclerza Austrii

(1:23:10) Tomasz Rożek o szczepionce na malarię

(1:41:10) Do usłyszenia

(1:42:10) Meen - Cliche

W Czechach niespodziewana zmiana polityczna. Dotychczasowy premier Andrej Babisz przegrywa wybory, triumfuje centroprawica. Co nie znaczy, że Babisz automatycznie odchodzi ze stanowiska. Czy Czechy czeka okres niepewności, a potem zasadniczej zmiany polityki?

Gość - Aleksander Kaczorowski

Czy sztuczne mięso ochroni nas przed katastrofą klimatyczną?

Naukowcy i startupy z całego świata pracują nad formułą pozwalającą masowo produkować syntetyczne mięso, czyli mięso hodowane w laboratorium. Takie jedzenie zostało już dopuszczone do sprzedaży w Singapurze, a kolejne firmy i państwa prowadzą nad tym prace.

Czy naukowcy stworzą jedzenie przyszłości? Jedzenie etyczne, które nie jest źródłem cierpienia zwierząt, ludzkich dramatów i przyczyną pogłębiającego się kryzysu klimatycznego? Na tyle tanie, że zaspokoi problem głodu powiększającej się populacji?

Czy technologia sztucznego mięsa opracowywana w Dolinie Krzemowej ma solidne podstawy naukowe? I czy rzeczywiście chcemy, żeby nasze jedzenie było produkowane i było własnością tych samych globalnych korporacji które kontrolują jak gromadzimy i udostępniamy informacje?

W odcinku występują:

Autorka: Agata Kasprolewicz

Partner Raportu z przyszłości:

https://incredibleinspirations.com

Aleksandria, Londyn, Bombaj, Petersburg, Lwów - w październiku ruszamy literackim szlakiem miast.

Przewodnikami będą: Andre Aciman, Joseph Conrad, Fiodor Dostojewski i inni wielcy pisarze.

Mapy miast kreślą nie tylko kartografowie, ale także literaci.

Paryż to miasto wielu literackich wcieleń - o swoich ulubionych opowie Grzegorz Dobiecki.

A gdyby tak zapytać miasta o to kim jesteśmy? Taką próbę podjął profesor Rafał Matyja, autor książki "Miejski grunt", w której narratorami historii o Polsce są miasta.

Czy książki Josepha Conrada były literackim zwiastunem globalizacji (a przecież kiedy je pisał, ten termin jeszcze nie istniał)? O fenomenie Conrada Dariusz Rosiak porozmawia z Mayą Jasanoff, autorką znakomitej książki "Joseph Conrad i narodziny globalnego świata".

Goście:

Rafał Matyja

Grzegorz Dobiecki

Maya Jasanoff

Rozkład jazdy: 

(2:10) Jacques Brel "Amsterdam"

(5:10) Suketu Mehta "Maximum City. Bombaj"

(17:07) Rozmowa Dariusza Rosiaka z Rafełem Matyją o książce "Miejski grunt. 250 lat polskiej gry z nowoczesnością"

(44:22) Fiodor Dostojewski "Białe noce"

(47:42) Zaz "Champs Elysées"

(50:36) Rozmowa z Grzegorzem Dobieckim o jego książkach

(1:25:23) Adam Zagajewski "Jechać do Lwowa"

(1:31:46) Podziękowania

(1:36:20) Joseph Conrad "Tajny agent"

(1:41:51) Rozmowa Dariusza Rosiaka z Mayą Jasinoff "Joseph Conrad i narodziny globalnego świata"

(2:11:54) Andre Aciman "Wyjście z Egiptu"

(2:18:58) Do usłyszenia

(2:19:34) Inspired "Alexandria"

Dziś wyjątkowe wydanie Raportu o stanie świata, bo i okazja specjalna. Nasz gość jest jednym z państwa ulubionych, a może po prostu ulubioną postacią związaną z Raportem i nie dalej niż tydzień temu obchodził okrągłe urodziny. Przez całe życie zawodowe, a nawet od czasów studiów, związany jest z Bliskim Wschodem; rozumie ten region jak mało kto w Polsce i nie tylko. Był dyplomatą, teraz sprawy związane z Bliskim Wschodem i Afryką Północną komentuje głównie u nas - dla Was - Słuchaczy Raportu o stanie świata.

Jan Natkański opowie o sobie, o Bliskim Wschodzie i o tym, co go łączy z zespołem "Mazowsze".

Będzie też z nami Michał Żakowski z Radia 357. UWAGA! W programie zapowiemy wspólną akcję Raportu i Radia 357.

Rozkład jazdy: 

(2:09) Rachid Taha – Rock El Casbah

(6:44) Rozmowa z Janem Natkańskim - cz. 1

(32:20) Mashrou Leila, Yo Yo Ma - Ha'oud (I Will Return)

(36:09) Świat z boku - Grzegorz Dobiecki o stosunkach USA z Chinami

(40:42) Rozmowa z Janem Natkańskim - cz. 2

(1:03:14) Cairokee - Kol Haga Betaady

(1:06:36) Raport o książkach

(1:19:04) Podziękowania

(1:23:38) Rozmowa z Janem Natkańskim - cz. 3

(1:43:37) Do usłyszenia

(1:43:56) Ibrahim Maloof, Feat Monica Bellucci – Paroles Paroles

Napięcie militarne między Chinami a Tajwanem jest najwyższe od czterdziestu lat – tak twierdzi minister obrony Tajwanu. Przez cztery dni chińskie bombowce i myśliwce latały w strefie identyfikacji obrony powietrznej Tajwanu, która uznaje się za niepodległy kraj, a którą Pekin traktuje jako część swojego terytorium. Czy Chińczycy szykują się do ataku na Tajwan, czy też chodzi o manewry polityczne?

Gość - Michał Bogusz