SBS Tigrinya - ኤስ.ቢ.ኤስ ትግርኛ

ጸብጻባት ዜና: * ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ፕለቲከኛታት፣ ተመሃሮን መምህራንን ዝርከብዎም 72 ውልቀሰባት ኣብ ቀይዲ ከምዘእተዉ ኣፍሊጦም፣ * ሰለስተ ተጣባቕቲ መሰላት ኣብ ትግራይ ንዝተፈጸመ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ዝምልከት ናብ ኮሚሽን ሰብኣዊን ህዝባውን መሰላት ኣፍሪቃ ጥርዓን ኣቕሪቦም፣ * ወናኒ ፌስቡክ ዝኾነ ኩባንያ ሜታ ምስ ኲናት ትግራይ ብዝተሓሓዝ ናይ 2 ቢልዮን ዶላር ካሕሳ ክሕተት ክሲ ቀሪብሉ፣ * ኣብ ጅቡቲ ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ ጸገም ወዲቖም

ምምሕያሽ ኣብ መንጎ ጾታታት ዘሎ ጋግ ክፍሊት/ደሞዝ ለውጢ ከየርኣየ ደው ኢሉ ዘሎ ይመስል። ወኪል ማዕርነት ጾታታት ኣብ ቦታ ስራሕ ዝኾነ The Workplace Gender Equality Agency ፍልልያት ክፍሊት ኣብ መንጎ ደቀንስትዮን ደቂተባዕትዮን ዝሓለፈ ፋይናንሳዊ ዓመት ኣብ 22.8% ደው ኢሎም ኢሉ። እዚ ማለት ብማእከላይ ገምጋም ሓንቲ ጓለንስተይቲ ካብ ሓደ ወዲተባዕታይ ብ$26,596 ዝተሓተ ኣታዊ ኔርዋ ማለት'ዩ።

ኣብ ኣውስትራልያ መዓልታዊ ሓደ ኣብ ጫካታትን ጣሻታትን ክናፈሱ፣ ክዛወሩ ዝኸዱ ወይ ጉዕዞ እግሪ ዝፍጽሙ ሰባት (ቡሽዎከር) መስርሕ ምድሓን ይግበረሎም። ግቡእ ምድላው ምግባር ኣብ ከም’ዚ ንጥፈታት ክትጠፍእሉ ትኽእሉ ዕድላት ይቕንሶ፣ መንገድኹም እንተጠፊእኩም’ውን ክትርከብሉ ትኽእሉ ዕድልይ ውስኾ።

ናይ ሎሚ ሰኑይ 12 ታሕሳስ 2022 ምሉእ ትሕዝቶ፡ ኣብ ናይ ቃለ መሕትት መደብና፥ ሰራሕተኛታት ኣብ ስራሕ ከጋጥሞም ዝኽእል ሓደጋን ጥንቃቐን፡ ኣስራሕቲ፡ ካብ ሓደጋ ንምክልካል ንሰራሕተኛታት ዝህብዎ ዋሕስን ኣሰራርሓን ምስኡ ዝተሓሓዙን ሕቶታት ምስ በዓል ሞያ ኣቶ መኮንን ተስፋይ ዝገበርናዮ ካል ኣይ ክፋሉ ክቐርብ እዩ ልኡኽና ካብ ዝለኣኸልና ጸብጻብ ኣርእስታት፦ ኣሜሪካዊት ዲፕማት ንፖሊሲ ባይደን ኣብ ኢትዮጵያ ነቒፈን። ኤርትራን ኬንያን ኣብ ክልተኣዊ ምትሕግጋዝ ስምምዕ ተፈራሪመን። ናይ 27 ኢትዮጵያውያን ኣስከሬን ኣብ ወሰን መገዲ ዛምብያ ተደርብዩ ከም ዝተረኽበ ተሰሚዑ። ሰሙናዊ መደብ ስፖርት ናይ ኢብራሂም ዓሊ ካልእ ትሕዝቶታትንውን ኣለዉ። ኣርእስታት ዜና፥ ** ፈደራላዊ መንግስቲ ንዝምልከቶም ህጻናት ናይ ክንክን ስኒ ኣገልግሎት ንክረኽቡ ዝግበር ደገፍ ኣናዊሕዎ ** ብዓሰርተታት ኣሽሓት ዝቁጸሩ ተማሃሮ ካልኣይ ደረጃ ቪክቶሪያ ፡ ናይ አታር * ወይ ናብ ላዕለዋይ ደረጃ ትምህርቲ ዘሕልፍ ውጽኢት ሎሚ ንግሆ ሰሚዖም ፡ ** ዴቪድ ቤክሃም ንናይ ጋንታ እንግሊዝ ሓለቓ ፡ ንሀሪ ኬን ፡ "ናይ ሓቂ መራሒ" ብምባል ሞጉስዎ ።

ልኡኽና ካብ ዝለኣኸልና ጸብጻብ ኣርእስታት፦ ኤርትራን ኬንያን ኣብ ክልተኣዊ ምትሕግጋዝ ስምምዕ ተፈራሪመን። ኣሜሪካዊት ዲፕማት ንፖሊሲ ባይደን ኣብ ኢትዮጵያ ነቒፈን። ግብጺ ብጉዳይ ግድብ ኢትዮጵያ ኣብ ስምምዕ ዘብፅሕ ዝርርብ ክካየድ ሓቲታ። ናይ 27 ኢትዮጵያውያን ኣስከሬን ኣብ ወሰን መገዲ ዛምብያ ተደርብዩ ከም ዝተረኽበ ተሰሚዑ።

ሰሙናዊ መደብ ስፖርት (12/12/2022) * ኣብ ግጥማት ፍርቂ ፍጻመ ዋንጫ ዓለም ፊፋ 2022 ፈረንሳን ሞሮኮን ክገጥማ ምዃነን ተረጋጊጹ፣ * ሻምፒዮናኣ ትከላኸል ዘላ ፈረንሳ ኣብ ግጥም ርብዒ ፍጻመ ንእንግሊዝ 2-1 ብምስዓር ገሊፋታ፣ * ሞሮኮ ንፖርቱጋል 1-0 ድሕሪ ምስዓራ ናብ ፍርቂ ፍጻመ ዋንጫ ዓለም ፊፋ ዝሓለፈት ቀዳመይቲ ኣፍሪቃዊት ሃገር ኮይና፣ * መጻኢ ዕድል ሮናልዶ ኣብ ምልክት ሕቶ ኣብ ዝኣተወሉ ኣሰልጣኒ ፈርናንዶ ሳንቶስ ንሮናልዶ ተቐያሪ ገይሩ ምእታዉ ከምዘየጣዓሶ ሓቢሩ፣ * ግብረመልሲ ንምስሓት ፍጹም ቅላዕ መቕጻዕቲ ብሓለቓ ጋንታ ሃገራዊት ጋንታ እንግሊዝ ሃሪ ከይን መተዓዛዘቢ ኮይኑ፣

ሓደ ቤልጁማዊ ዳኛ ፡ ኣብ ፓርላማ ኤውሮጳ እተገብረ ውሳነታት ንምጽላው ፡ ካብ ሓንቲ ኣብ ወሽመጥ ዓረብ እትርከብ ሃገር ገንዘብን ህያብን ከም እተቐበሉ ንዝገለጾም ኣርባዕተ ሰባት ከሲሱ ። ሓንቲ ኣባል ፓርላማ ኤውሮጳ [ኤም-ኢ-ፒ] - ምክትል ፕረዚደንትን ግሪኻዊት ሶሺያሊስት ኢቫ ኬሊ ፡ ዝዀነ ይኹን ገበን ከም ዝፈጸመት ወይ ዘይፈጸመት ብኡንብኡ እኳ እንተ ዘይተነጸረ ፡ ምስቲ ጕዳይ ብእተተሓሓዘ ካብ ስልጣናን ተግባራታን ተኣጊዳ ኣላ ።

ኣቶ መኮንን ተስፋይ፡ ኣብ ትካላት ንድሕነት ሰራሕተኛታት ዝከታተልን ዝምህርን በዓል ሞያ ኮይኑ፡ ኣስራሕቲ ሕጊ ተኸቲሎም ጥዕናን ድሕነትን ሰራሕተኛታቶም ክሕልው ዝከታተል ወይ ዝመክር ሞያ እዩ። ብተወሳኺ እዚ ሞያ፡ ጥዕና ኣከባቢ ንምሕላው ዝተፈላለየ ንኣከባቢ ዝብክሉ ቀመማት ካብ ፋብሪካታትን መዐደኒ ትካላትን ዝምንጭዉ ኣብ ህይወታውያን ሓደጋን ሕማምን ከየስዕቡ ንኣስራሕቲ ዝከታተልን ዝሕግዝን ሞያ ኢዩ። ሰራሕተኛታት ኣብ ስራሕ ከጋጥሞም ዝኽእል ሓደጋን ጥንቃቐን፡ ኣስራሕቲ፡ ካብ ሓደጋ ንምክልካል ንሰራሕተኛታት ዝህብዎ ዋሕስን ኣሰራርሓን ምስኡ ዝተሓሓዙን ሕቶታት መሊሱ ኣሎ፡ ካልኣይን ናይ መወዳእታን ክፋል ኣብዚ ቀሪቡ ኣሎ።

ናይ ሎሚ ሓሙስ 08 ታሕሳስ 2022 ምሉእ ትሕዝቶ እዞም ምዝስዕቡ ትሕዝቶታት ሒዙ ቀሪቩ ኣሎ፡ ካብ ጸብጻብ ልኡኽና፥ ዕጡቓት ኣምሓራን ኦሮሞን ኣብ ዝዋግኡሉ ዘለዉ ከባቢታት ብዙሓት ሰባት ከም ዝሞቱ ተገሊጹ። መስመር ኤሌክትሪክ ከተማ መቐለ ምስ ናይ ፌደራል ተራኺቡ። መንግስቲ ኤርትራ ቅድሚ 21 ዓመታት ዓመታት ኣሲሩ ዝሰወሮም ጋዜጠኛታት ተዘኪሮም። ቃለ መሕትት፥ ሰራሕተኛታት ኣብ ስራሕ ከጋጥሞም ዝኽእል ሓደጋን ጥንቃቐን፡ ኣስራሕቲ፡ ካብ ሓደጋ ንምክልካል ንሰራሕተኛታት ዝህብዎ ዋሕስን ኣሰራርሓን ምስኡ ዝተሓሓዙን ሕቶታት ምስ በዓል ሞያ ኣቶ መኮንን ተስፋይ ኣለና፡ ቀዳማይ ክፋሉ ሎሚ ክቐርብ እዩ ኣብ መደብ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ ከይተቐጻዕካ: ምጉሓፍ ደረቕ ጓሓፍ” ዝብል ኣርእስቲ ዝሓዘን ካልእ ትሕዝቶታትውን ቀሪብና ኣለና ጽሟቕ ጸወታታት ፊፋ ዋንጫ ዓለም ኢብራሂም ዓሊ ከቕርበልና እዩ።

ካብ ጸብጻብ ልኡኽና፥ ዕጡቓት ኣምሓራን ኦሮሞን ኣብ ዝዋግኡሉ ዘለዉ ከባቢታት ብዙሓት ሰባት ከም ዝሞቱ ተገሊጹ። መስመር ኤሌክትሪክ ከተማ መቐለ ምስ ናይ ፌደራል ተራኺቡ። መንግስቲ ኤርትራ ቅድሚ 21 ዓመታት ዓመታት ኣሲሩ ዝሰወሮም ጋዜጠኛታት ተዘኪሮም።