Spitsbrekers | BNR

Het gaat om een samenwerking tussen verkeersapp Flitsmeister, Stichting Incident Management Nederland en het bedrijf PTTRNS.ai uit Eindhoven. Met behulp van een zelflerend algoritme sturen deze partijen ruim 500 bergers in Nederland aan. Ze rukken gemiddeld vier minuten sneller uit dan voorheen, waardoor in een half jaar meer dan 160 uur aan files bespaard werd. Op termijn moet dat zelfs 2000 tot 3000 uur zijn.

Verslaggever Paulien Sewuster zocht uit hoe de technologie werkt en sprak met Erik Van Breusegem van PTTRNS.ai en Ivo Wildenberg, secretaris van Stichting Incident Management Nederland.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Italië heeft opmerkelijk genoeg nauwelijks last van files. Chaos is er meestal alleen in de grotere steden, vooral in het zuiden van het land. Suriname heeft vooral Paramaribo te maken met fikse verkeersopstoppingen, maar volgens Jörgen Rayman kijkt men ook daar anders tegen dit probleem aan: 'In Nederland hebben we de klok, in Suriname hebben we de tijd.' Alleen in Duitsland zijn de files een serieus probleem. Dat heeft vooral te maken met het achterstallig onderhoud, waardoor daar altijd aan de weg wordt gewerkt.

In deze podcast hoor je de ervaringen van BNR-collegas Bernard Hammelburg, Derk Marseille, Maria Punch, Jorn Lucas, Jörgen Rayman en Italië-expert Donatello Piras.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Brabantse transportbedrijf breekt de spits met behulp van een dolly. 'We besparen, samen met onze partner, vier trucks in de ochtend- en avondspits', zegt Pim van Eijk, die verantwoordelijk is voor de procesverbetering bij Gebroeders van Eijk.

Met de dolly kan de transporteur meer goederen tegelijkertijd vervoeren over de weg. Volgens Van Eijk loont de investering. 'Minder manuren, minder brandstofkosten en minder afschrijving.'

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Spookfiles ontstaan door het verschil in snelheid tussen auto's. Met behulp van CACC gaan auto's daar onderling over communiceren. 'De auto zendt een signaal uit naar het overige verkeer. Andere auto's krijgen dat signaal binnen en kunnen daar hun snelheid automatisch op aanpassen', zegt Geraets.

NXP testte CACC de afgelopen jaren uitvoerig. Na de zomer brengt Volkswagen zo'n systeem op de markt in de nieuwe Golf. Volgens Geraets zal de introductie van de technologie op lange termijn grote impact hebben in de strijd tegen files.

'Het tussenliggende verkeer gaat zich veel rustiger gedragen. Daarmee kun je spookfiles voorkomen of voor een belangrijk deel verminderen als je 10 tot 15 procent van de auto's hiermee zou uitrusten.'

See omnystudio.com/listener for privacy information.

'Die ongevallen zijn niet voorspeld. Wat je vaak ziet, is dat automobilisten rekening houden met reguliere files. Dan nemen ze extra reistijd op de koop toe. Maar bij ongevallen weet je dat niet. Je wordt met onverwacht oponthoud geconfronteerd. Dat hakt er behoorlijk in', zegt hij.

Immers wijdt de ongevallen en incidenten aan een slechte rijdiscipline van automobilisten. Hij pleit voor het harmoniseren van snelheden op autowegen. Ook moet het gedrag van bestuurders veranderen. 'Als je het aantal incidenten wilt vermijden als het druk is, zou je moeten suggereren om niet meer van rijstrook te veranderen. Blijf in je rijstrook rijden met een niet al te hoge snelheid. Die wordt dan automatisch aangepast aan je voorligger. Dat wordt al vrij snel 100 km/h, of misschien een nog lagere snelheid.'

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als het aan de VNA ligt, gaan de regels voor de bijtelling op de schop. 'Stimuleer de berijder, ondanks dat hij op bepaalde trajecten niet zonder auto kan, op momenten dat hij steden in moet dat-ie de trein pakt, de metro, de tram of de fiets. Daar moet één bijtellingssysteem voor komen', zegt Hemerik.

Om het systeem te testen wil de VNA graag een pilot doen op de Zuidas in Amsterdam, waar de verkeersproblematiek toeneemt. 'Geef berijders met een auto van de zaak die bijtelling betalen gratis OV of een fiets, maar dwing dan van ze af dat ze één of twee dagen per week niet op de Zuidas komen.'

De Spitsbrekers-podcast kun je terugluisteren via deze link, in de BNR-app of via iTunes/Spotify.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Maar op korte termijn zal dat nog niet bijdragen aan het afnemen van de files. Rekeningrijden zal op zijn vroegst in 2026 ingevoerd worden. De VNA is groot voorstander van het heffen van bijtelling op de totale mobiliteit in plaats van alleen de leaseauto, maar daar moet eerst onderzoek naar komen. En dus denken beide experts dat bedrijven op korte termijn leaserijders vooral moeten verleiden om eens wat vaker de auto te laten staan door ze te belonen (bijvoorbeeld spitsmijden).

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een groot deel van de zakelijke rijders wil volgens Van Delft dolgraag anders reizen naar het werk, maar regelgeving sluit daar niet goed op aan. 'Door fiscale keuzes hebben we het in Nederland onmogelijk gemaakt om in te spelen op wat we nu in de maatschappij nodig hebben, namelijk: flexibele mobiliteit.'

Van Delft reageert in de rubriek van Spitsbrekers op de oproep die de voorzitter van de coalitie Anders Reizen vorige week deed om te stoppen met de kilometervergoeding. Hij vindt het een slecht plan. 'Het is irreëel. Het is onmenselijk. In onze ogen is die 19 cent sowieso al diefstal. Schaf je dat af, dan is het eigenlijk helemaal diefstal van de werknemer die zijn privé auto inzet voor de baas.'

Volgens Van Delft zijn zakelijke rijders veel meer dan 19 cent per kilometer kwijt. De ANWB bevestigt dat. 'Een Volkswagen Golf van vier jaar oud, die per jaar 15.000 kilometer rijdt, kost 42 cent per kilometer', zegt Paul Engel.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In een interview met Spitsbrekers stelt Van Geenhuizen, werkzaam bij Arcadis als Global Sustainable Solutions Leader, de kilometervergoeding ter discussie. De 19 cent per kilometer is voor veel werknemers te aanlokkelijk, waardoor ze de auto niet laten staan. 'Vanuit de psychologie van gedragsverandering kunnen en moeten we veel meer doen en dat moeten we ook echt in de fiscale regelingen doorvoeren. Het goede gedrag moet je belonen en het slechte juist wat meer straffen.'

Maar hoe? 'Bijvoorbeeld door alleen nog maar een woon-werkvergoeding aan medewerkers te geven als ze met het Openbaar Vervoer of de fiets komen. Met de auto doen we gewoon niet meer, collectief. Op het moment dat wij dat soort regelingen doorvoeren, gaan werkgevers anders nadenken over de mobiliteit van hun medewerkers', zegt Van Geenhuizen.

Het kabinet spreekt in het Klimaatakkoord de ambitie uit om het aantal zakelijk gereden autokilometers in 2030 met 8 miljard te verminderen. De coalitie Anders Reizen krijgt een belangrijke rol bij het uitvoeren van het plan. Het doel is dat meer bedrijven zich gaan aansluiten bij Anders Reizen. De organisatie moet volgend jaar van 50 naar 80 bedrijven groeien en uiteindelijk in 2030 naar 500.

Luister het hele interview met Niels van Geenhuizen terug:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Cargoroo won eerder dit jaar een belangrijke Europese mobiliteitsprijs. Het bedrijf is actief in Haarlem, maar wil snel verder uitbreiden in de rest van Nederland. Onder meer Amsterdam en Den Haag staan op het wensenlijstje van de oprichters.

Verslaggever Martijn de Rijk ging naar Haarlem en sprak fervent Cargoroo-gebruiker Maaike. 'De file voorbij richting Zandvoort, dat geeft een goed gevoel van vrijheid', zegt ze.

See omnystudio.com/listener for privacy information.