Ο σκοπός του παρόντος επεισοδίου είναι να παρουσιάσει την πολύτιμη συμβολή της μητέρας στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του παιδιού κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής του. Η εμπειρική έρευνα μας έχει δείξει ότι ο πρώτος χρόνος ζωής είναι ο καθοριστικότερος για την ανάπτυξη της προσωπικότητας και την προάσπιση της ψυχικής υγείας του παιδιού, οι οποίες διαμορφώνονται σχεδόν εξ’ολοκλήρου μέσα από την αλληλεπίδραση με τη μητέρα. Το επεισόδιο χωρίζεται σε τρεις θεματικές ενότητες. Στην πρώτη παρουσιάζεται η μητρότητα ως μία μορφή "τέχνης", η οποία χρειάζεται γνώση και προσπάθεια για να ανθίσει. Εν συνεχεία, γίνεται μία σύντομη αναφορά στα βασικότερα αναπτυξιακά ορόσημα που λαμβάνουν χώρα στον πρώτο χρόνο ζωής του βρέφους. Στο τρίτο και μεγαλύτερο μέρος του podcast αναφέρεται διεξοδικά η συνεισφορά της "αρκετά καλής" μητέρας στην ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού, ενώ ταυτόχρονα σκιαγραφόνται τα χαρακτηριστικά μίας τέτοιας μητέρας, καθώς και το πως αυτά υποβοηθούν την ανάπτυξη και θωρακίζουν την ψυχική υγεία του παιδιού. 

Ένας άνθρωπος χάνει την ζωή του κάθε μία ώρα από κάποια διατροφική διαταραχή. Η νευρική ανορεξία έχει το υψηλότερο ποσοστό θνησιμότητας από οποιαδήποτε άλλη διαταραχή ή ψυχική ασθένεια, καθώς οι άνθρωποι που διαγιγνώσκονται με ανορεξία παρουσιάζουν 56 φορές περισσότερο κίνδυνο να διαπράξουν αυτοκτονία, συγκριτικά με όσους δεν παρουσιάζουν κάποια διατροφική διαταραχή. Δυστυχώς, τα στατιστικά μας δείχνουν ότι μόνο 1 στους 10 ανθρώπους με νευρική ανορεξία θα αναζητήσει θεραπεία.

Στο επεισόδιο αυτό συζητάμε με την Ελένη Γουρζή*, Ψυχολόγο (ΜΑ) για τις διατροφικές διαταραχές και συγκεκριμένα για την νευρική ανορεξία.Το επεισόδιο ξεκινά με μία σύντομη συζήτηση γύρω από την έκταση και επικράτηση του φαινομένου στις Δυτικές κοινωνίες, η οποία ακολουθείται από την παρουσίαση του ορισμού των διατροφικών διαταραχών γενικότερα και της νευρικής ανορεξία ειδικότερα. Εν συνεχεία, παρουσιάζεται ψυχολογικό προφίλ και τα κλινικά χαρακτηριστικά του ατόμου που βιώνει νευρική ανορεξία. Στο δεύτερο και μεγαλύτερο κομμάτι του επεισοδίου συλλογιζόμαστε γύρω από την αιτιοπαθογένεια του φαινομένου την οποία επιχειρούμε να πλαισιώσουμε κλινικά μέσα από την περίπτωση μίας νεαρής γυναίκας που είχε έρθει αντιμέτωπη με την νευρική ανορεξία. 

Η κλινική εργασία και τα ερευνητικά δεδομένα φαίνεται ότι μας δείχνουν ότι στην καρδιά κάθε διατροφικής διαταραχής βρίσκεται μία κραυγή προερχόμενη από την άβυσσο της ψυχής ενός ανθρώπου η οποία θέλει να εισακουστεί. Είναι βοηθητικό να θυμόμαστε, ωστόσο, ότι στον παρανομαστή της κραυγής αυτής βρίσκεται η βαθιά ανάγκη να κατανοήσει ένας άνθρωπος ποιος πραγματικά είναι.

*Η Ελένη Γουρζή είναι Ψυχολόγος απόφοιτη του Πάντειου Πανεπιστημίου. Μετεκπαιδεύτηκε στην ψυχαναλυτική θεωρία στο Κέντρο Ψυχαναλυτικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Essex και κατέχει μεταπτυχιακό τίτλο στην ψύχανάλυση (ΜΑ in Psychoanalytic Studies). H μεταπτυχιακή της διατριβή αφορούσε έρευνα γύρω από τον “συμβολισμό του φαγητού στην νευρική ανορεξία, καθώς και το πως αυτό συνδέεται με την σχέση που είχε το άτομο με την μητέρα του”. Αρκετά από τα ευρήματα της έρευνας αυτής παρουσιάζονται στο επεισόδιο αυτό. 

Η βία που στοχεύει στην καταστροφή του αντικειμένου της αγάπης είναι ένα φαινόμενο που συνοδεύει την ανθρώπινη ιστορία από τις απαρχές της. Η κατανόηση, ωστόσο, μίας τέτοιας συμπεριφοράς παραμένει εξαιρετικά δύσκολη. Στο επεισόδιο αυτό επιχειρείται μία ψυχαναλυτική προσέγγιση του φαινομένου της γυναικοκτονίας. Συζητώνται τα δυναμικά και η αιτιολογία του εγκλήματος, παρουσιάζεται η αναπτυξιακή ψυχοπαθολογία του δράστη, ενώ έμφαση δίνεται στα χαρακτηριστικά προσωπικότητας του γυναικοκτόνου. Οι θεωρητικές προσεγγίσεις ζωντανεύουν μέσα από την παρουσίαση ενός πραγματικού περιστατικού γυναικοκτονίας, του "Joe", με τον οποίο εργάστηκα πριν από μερικά χρόνια σε ένα ψυχιατρείο ασφαλείας του Λονδίνου. 

Ο σκοπός του παρόντος podcast είναι να παρέχει ορισμένες πληροφορίες σχετικά με το τι είναι η ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεία. Μετά από μία σύντομη εισαγωγή αναφορικά με τον γενικότερο σκοπό των podcast,  ο οποίος είναι να δημιουργήσουν έναν χώρο όπου θα φιλοξενήσει προβληματισμούς, σκέψεις και να ενθαρρύνει αναζητήσεις αναφορικά με την ψυχική υγεία, την αυτογνωσία, την ψυχολογία και την ψυχανάλυση, παρουσιάζονται ορισμένες σκέψεις σχετικά με το τι είναι η ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεία. Εν συνεχεία, αναφέρω ορισμένα πράγματα αναφορικά με τον σκοπό της ψυχαναλυτικής ψυχοθεραπείας και τέλος, το podcast κλείνει με την παράθεση ορισμένων σκέψεων σχετικά με το εάν και κυρίως το πως "θεραπεύει" η ψυχανάλυση.