5 นิทานพรรณนา

ในเอพิโสดนี้นำเสนอเรื่องเวมานิกเปรต ที่ได้รับโทษของกามที่มีความต่ำทรามเศร้าหมอง ทำให้ตายแล้วบังเกิดในนรกเดรัจฉานเปรตวิสัยได้ ซึ่งเวมานิกเปรตเป็นหนึ่งในภพของเปรต เรื่องแรกเป็นเรื่องของปุโรหิตคนหนึ่งที่ทำหน้าที่โดยไม่ชอบฉกฉวยเอาประโยชน์ ขูดเลือดขูดเนื้อ รับสินบน วินิจฉัยคดีไม่เป็นธรรม แต่ด้วยเคยรักษาอุโบสถศีลเพียงครึ่งวัน และเคยให้ทานมะม่วงกับหญิงผู้ถือศีลอุโบสถ เมื่อตายไป ด้วยผลบุญจึงเป็นเทวดาตอนกลางคืน และด้วยผลกรรมจึงเป็นเวมานิกเปรตตอนกลางวัน ใช้เล็บกรีดกินเนื้อของตนเองเป็นอาหาร

“บุญอย่าคิดว่าเล็กน้อยแล้วจะไม่ทำ บาปคิดว่าทำแล้วจะไม่ให้ผล อย่าคิดอย่างนั้น ทำน้อยหรือมาก ไม่ว่าจะบุญหรือบาปให้ผลแน่นอน เป็นคนละบัญชีที่เกี่ยวเนื่องกัน เพราะฉะนั้นให้อยู่ด้วยความไม่ประมาท พยายามทำความดีอยู่อย่างต่อเนื่อง ความดีบางครั้งไม่ได้ทำได้ง่าย ทำได้ยาก แต่สิ่งที่ทำได้ยากแล้ว มันดี เราควรทำ”

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ พระพุทธเจ้าทรงตรัสเรื่องตักการิยชาดก ปรารภพระโกกาลิกะ ที่ในอดีตชาติเป็นปุโรหิต ส่วนพระพุทธเจ้าตอนเป็นพระโพธิสัตว์ ชื่อตักการิยมาณพ เป็นลูกศิษย์ของปุโรหิต โดยปุโรหิตได้สร้างปัญหาให้ตัวเองด้วยว่าวาจาของตัวเอง เกือบจะถูกฆ่าพลีกรรม โชคดีที่ตักการิยมาณพช่วยไว้ได้

แต่ในสมัยพุทธกาลนั้น พระโกกาลิกะได้ผูกอาฆาตว่าร้ายต่อพระอัครสาวกทั้งสอง แม้พระพุทธเจ้าทรงตรัสห้ามแล้วถึงสามครั้ง ทำให้ต่อมาผิวหนังของพระโกกาลิกะเกิดเป็นตุ่มโตเท่าผลมะตูม เมื่อแตกน้ำเหลืองและเลือดไหลโทรมกาย ตายแล้วบังเกิดในนรก 

ชาดกเรื่องนี้ เป็นคติสอนใจว่า การพูดต้องรู้จักเวลาที่เหมาะสม เรื่องจริงบางทีก็ไม่ควรพูด ถ้าพูดแล้วทำให้เกิดการกระทบกระทั่งเสียดสีกัน ในเรื่องของสัมมาวาจานั้น เราต้องมีความละเอียดลึกซึ้งรอบคอบ จะทำให้ชีวิตดีงาม พ้นจากภัยมีความสุขขึ้นมาได้

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"กรรมทุกอย่างที่นรชนสั่งสมไว้แล้ว ย่อมมีผลเสมอไป ขึ้นชื่อว่ากรรมแม้จะเล็กน้อยที่จะไม่ให้ผลเป็นไม่มี"

ในวันนี้เป็นเรื่องของเด็กจัณฑาล 2 คนที่สนิทกันอย่างมาก คือ ไปไหนก็ไปด้วยกัน เล่นก็เล่นด้วยกัน ทำอะไร ๆ ก็ทำแบบเดียวกัน แม้แต่เวลาคิด ก็คิดเหมือนกัน แต่ด้วยความที่มีเป็นคนนอกวรรณะ เป็นจัณฑาล จึงถูกทำร้าย ชีวิตเกิดปัญหาต่าง ๆ เรื่องราวนี้มาในชาดกที่ชื่อว่า จิตตสัมภูตชาดก

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในวันนี้เป็นเรื่องราวในอดีตชาติสมัยที่พระพุทธเจ้าทรงเสวยชาติเป็นสุกร มาในชาดกชื่อว่า ตุณฑิลชาดก พระโพธิสัตว์ และสุกรน้องชายกำลังจะถูกนักเลงสุราจับไปประหาร แต่พระองค์ทรงพระปรีชาตรัสคำสอนจนทำให้เกิดศรัทธาขึ้นในจิตใจของมหาชน สอนให้ตั้งอยู่ในศีลห้าได้

"ห้วงน้ำ คือ พระธรรมไม่มีโคลนตม บาปเรียกว่าเหงื่อไคล และศีลเรียกว่าเครื่องลูบไล้ใหม่ แต่ไหนแต่ไรมา กลิ่นของศีลนั้นไม่ขาดหายไป เหล่าชนผู้ไม่รู้ ผู้ฆ่าสัตว์กินเป็นปกติ จะเพลิดเพลินใจ ส่วนผู้รักษาชีวิตสัตว์ ไม่ฆ่าสัตว์เป็นปกติ จะไม่เพลิดเพลินใจ เมื่อวันเดือนเพ็ญมีพระจันทร์เต็มดวงแล้ว เหล่าชนผู้รื่นเริงใจอยู่เท่านั้น จึงจะสละชีพได้"

- อรรถกถาตุณฑิลชาดกที่ ๓

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

นิทานธรรมบทในวันนี้ มีมาทั้งหมด 5 เรื่องด้วยกัน เริ่มตั้งแต่เรื่องของอุบาสก-อุบาสิกาคู่หนึ่งที่บรรลุอรหันตผลได้ในเพศฆราวาสนี้เลย ท่านทั้งสองเมื่อพบพระพุทธเจ้าแต่กลับเรียกพระองค์ว่าลูก

ยังมีเรื่องของภิกษุฉัพพัคคีย์ที่เป็นต้นบทของพระวินัย เรื่องพระวักกลิเถระผู้ติดในรูปโฉมสรีระของพระพุทธเจ้า เรื่องอุปกาชีวกที่ได้พบพระพุทธเจ้าเป็นคนแรกหลังการตรัสรู้แต่ก็ไม่มีศรัทธาในพระองค์ และสุดท้ายเป็นเรื่องของแม่ไก่ที่ผูกอาฆาตในเด็กหญิง เพราะได้กินไข่ไก่ของตนไป ขอเชิญรับฟัง

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"ผู้ใดเสพกามเพราะไม่รู้จักโทษ กามก็ย่อมฆ่าผู้นั้นเสีย เหมือนบริโภคผลไม้ที่มีพิษ ฉะนั้น"  

วันนี้เป็นตอนที่ 3 ของกุณาลชาดก ที่นกดุเหว่าโพธิสัตว์จะได้เล่าย้อนต่อเนื่องไปในอดีตชาติ วันนี้มีมาหลายเรื่องด้วยกันคือ เรื่อง นางกุรุงคเทวี เรื่อง พระมารดาของพระเจ้าพาราณสี และเรื่อง พระเจ้ากินนร-พระเทวีกินรี โดยมีใจความสำคัญเพื่อชี้ให้เห็นถึงโทษของกาม ที่ถ้าเมื่อเรามีความยินดีในกามแล้ว ความทุกข์ย่อมจะเป็นผลที่พึงหวังได้อย่างแน่นอน

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

นิทานพรรณนาในวันนี้ เป็นเรื่องราวชาดกที่พระพุทธเจ้าทรงเล่าย้อนถึงเหตุการณ์ในสมัยที่พระองค์เสวยชาติเป็นนกดุเหว่า และนกดุเหว่าโพธิสัตว์ก็ได้เล่าเรื่องในอดีตชาติให้ฟังอีกที โดยเราจะนำมาเล่าแบ่งเป็นตอน ๆ จำนวนทั้งหมด 4 ตอนด้วยกัน

ในตอนแรกนี้ เป็นเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงเสด็จเทศน์โปรดพระญาติทั้ง 2 ฝ่าย คือ ฝ่ายศากยะและฝ่ายโกลิยะ ที่กำลังทะเลาะกันเรื่องการแบ่งน้ำในช่วงที่เกิดภัยแล้งขึ้น โดยได้ทรงยกตัวอย่างนิทานเรื่อง "กระต่ายตื่นตูม" มาให้ฟังในลักษณะที่ว่า "…คนเราไม่ควรไปเชื่อตามเสียงของคนอื่น โดยที่ยังไม่เห็นร่องรอยที่มาของเรื่องราวต่าง ๆ" เป็นต้น

ทั้งยังทรงยกเรื่อง "การไม่ผูกเวร" ในลฏุกิกชาดก ทรงยกประเด็นเรื่อง "อานิสงค์ของความสามัคคี" มาในรุกธรรมชาดกอีกเรื่องคือ เรื่องนกกระจาบ

หมู่พระญาติได้ฟังพระธรรมเทศนาก็เกิดศรัทธาจึงออกบวช  และยังได้เทศน์โปรดพระญาติในช่วงที่บรรพชาเป็นพระภิกษุแล้ว แต่เกิดความเบื่อหน่ายในเพศบรรชิต จึงทรงยกประเด็นเรื่อง "โทษของกาม" มาให้ฟังอีกหลายเรื่องหลายเหตุการณ์ด้วยกัน ขอเชิญทุกท่านรับฟัง

Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.