Ben Okurum

Ben Okurum’un bu bölümünde çocuk edebiyatının klasikleşmiş eserlerinden biri var: Momo. Tüm dünya çocuklarının ve gençlerinin çok sevdiği bir roman kahramanı aynı zamanda Momo. Yazarı Michael Ende’nin de dediği gibi her yaştan okura hitap ediyor üstelik. Sadece dinleyerek insanlara ilham veren, hayattan zevk almalarını, kendilerine güvenmelerini sağlayan Momo’nun, insanların zamanlarını çalmak için çeşitli dalavereler yapan Duman Adamlar’la giriştiği mücadele gerçekten de 9’dan 99’a kadar her yaştan okur için zaman kavramı ve hayat üzerine bir kez daha düşünme fırsatı sunuyor. Deniz Yüce Başarır tam 43 dile çevrilmiş romanı çocuk kitapları yayıncısı ve yazarı Zeynep Sevde ile konuşuyor. Elbette her zaman olduğu gibi kitaptan alıntılar da onlara eşlik ediyor. 

Amerika Birleşik Devletleri’nde George Flyod isimli siyahi vatandaşın bir polis memuru tarafından öldürülmesinin ardından başlayan olaylar, tüm dünyanın gündeminde ve ortalık durulmak bilmiyor. Deniz Yüce Başarır da Ben Okurum’da bu kez edebiyat aracılığıyla ırkçılığın, ayrımcılığın geçmişine bir göz atmak için yola çıkıyor. Yeraltı Demiryolu ve Nickel Çocukları adlı son iki romanıyla iki kez Pulitzer Edebiyat Ödülü’nün sahibi olan Colson Whitehead, 19. yüzyılda bir plantasyondan kaçmayı başaran köle kız Cora’nın hikayesini anlattığı başyapıtıyla bölümün odağına yerleşiyor. O dönemde Amerika’nın Kuzey eyaletlerinde yaşayan ve kölelik sisteminin bitmesi gerektiğini inanan insanların Güney’deki kölelere yardım elini uzatmak için kurdukları gizli bir örgütün adından yola çıkan Yeraltı Demiryolu sohbetin konusu. Başarır’a bu bölümde her iki kitabın da çevirmeni olan Begüm Kovulmaz eşlik ediyor. Ve Ben Okurum’da hep olduğu Başarır’ın seslendirdiği bölümler de dinleyenleri yazarın dünyasına davet ediyor. 

Rus edebiyatının yaşadığı dönemde gölgede kalmış ama özellikle Babalar ve Oğullar adlı romanıyla bir temel taşı olmayı başarmış önemli ismi İvan Sergeyeviç Turgenyev’in İlk Aşk adlı otobiyografik özellikler taşıyan novellası var Ben Okurum’un bu bölümünde. Yazar Yektan Kopan ile Deniz Yüce Başarır hem Turgenyev’i, hem bu novellayı hem de onun başyapıtı olarak kabul edilen Babalar ve Oğullar’ı yatırıyorlar masaya. Tabii bu sohbette 19. yüzyıl edebiyatı hatırı sayılır bir yer kaplıyor. İlk Aşk’ın o tekinsiz beklentilerinin bedeninizi sarmasına, başınızda yeniden kavak yelleri esmesine hazırsanız, kitaptan bölümlerle perçinlenen bu edebiyat keyfini kaçırmayın… 

Ben Okurum’un yeni bölümünde Deniz Yüce Başarır konuğu ve eski dostu Can Kozanoğlu ileİngiliz yazar Jeanette Winterson’ın Tutku adlı romanına odaklanıyor. Masalsı dili, tarihi olayları ve kişilikleri, sıradan insanların hayatlarıyla birleştiren ilgi çekici kurgusuyla Tutku, edebiyatseverler için tadına doyulmaz bir haz sunuyor. Gazeteci, televizyoncu, sosyolog ve yazar Kozanoğlu ‘Winterson okurken kolay kolay yüzeye çıkamazsınız’ diyor sohbetin bir yerinde. Bu cümle, Ben Okurum’un sadık dinleyicilerine hem sohbetle hem romanla hem de Winterson’la ilgili çok şey söylüyordur eminiz. Başarır’ın romandan seçtiği ve seslendirdiği bölümler de bu edebiyat keyfini tamalıyor her zamanki gibi.  

Refik Halid Karay ‘ın 1938’den ölümüne kadar çeşitli dergi ve gazetelerde yazdığı ve kitaplaşmamış metinlerinden oluşan Memleket Yazıları serisinden bir kitapla, Mutfak Zevkinin Son Günleri ile devam ediyor Ben Okurum. Dinleyiciler bu kez Deniz Yüce Başarır ile birlikte çarşı pazara çıkıyor, sebze meyveleri seyrediyor, gösterişli konaklarda ağırlanıp, dört başı mamur sofralara kuruluyor. Üstelik bu olağanüstü lezzet yolculuğunda ünlü gurme ve seyahat yazarı Mehmet Yaşin de onlara eşlik ediyor. Karay gibi engin bir kültüre, keskin bir zekaya sahip, Türkçe’nin tüm inceliklerine hakim bir kalemi daha yakından tanımak isteyen yeme-içme meraklıları, yani şikemperverler için, bulunmaz bir fırsat bu. 

Ben Okurum’un bu bölümünde Rus edebiyatının en önemli isimlerinden biri, Mihail Bulgakov ve onun ölümünden ancak çeyrek asır sonra yayımlanabilen romanı Usta ve Margarita var. Romanın kahkaha ile gerilim, özgürlük ile esaret arasında gidip gelen karnaval coşkusundaki dünyasına girmek için bir ilk adım olarak da düşünebilirsiniz bu bölümü. Deniz Yüce Başarır, fanteziyle gerçekleri biraraya getiren eserin büyük hayranı oyuncu Merve Engin ile sıcak bir sohbet gerçekleştiriyor ve sanatlar arasında küçük bir yolculuğa çıkarıyor dinleyenleri. Kitaptan okuduğu neşeli ve gerçeküstü bölümler de sohbetin tuzu biberi.

Irvin Yalom, varoluşcu psikoterapinin yaşayan en önemli temsilcilerinden biri. Ben Okurum’un bu bölümünün konusu da, Nietzsche Ağladığında ve Divan gibi romanlarıyla da dünya çapında bir şöhrete sahip olan psikiyatrın, seanslarına katılan on hastasının terapi hikayelerini içeren kitabı Aşkın Celladı ve Diğer Psikoterapi Öyküleri.  Deniz Yüce Başarır’ın konuğu de bir psikoterapist: Gülcan Özer. Dolayısıyla konu psikolojinin, varoluş sancılarımızın çevresinde dolaşıyor, terapi odasından geçiyor, ölümün kaçınılmazlığına, yalnızlığımıza, özgürlük ve anlam arayışımıza gelip dayanıyor. 2020 yazı için gerekli gücü bulabileceğimiz bir söyleşi, güçlü kalemiyle hastalarıyla sınırla kalmayıp, birçok kişinin ruhuna dokunan bir terapist ve onun ilgi çekici kitabından bölümler dinleyenleri bekliyor. 

Bu kez Ben Okurum’un konusu, büyülü gerçekçilik akımının tüm dünyada tanınmasını sağlayan Nobel ödüllü yazar Gabriel Garcia Marquez’in sinemaya da uyarlanan, çok sevilen romanı Kolera Günlerinde Aşk. 1800’lü yılların sonunda başlayıp, 1900’lü yılların ilk yarısına kadar süren bir aşkın hikayesini anlatan roman, masalsı havası, zengin tasvirleri ve özellikle de renkli karakterleriyle podcasti bir edebiyat şölenine çeviriyor yine. Üstelik Deniz Yüce Başarır’ın konuğu romanlarında büyülü rüzgarlar estirmeyi seven bir yazar: İsmail Güzelsoy. Güzelsoy’un Marquez tutkusu ve coşkusu dinleyenleri de heyecanlandıracak, Başarır’ın romandan okuduğu bölümler de kitapseverlerin burnuna Karayipler’in acıbadem kokusunu getirecek. 

Deniz Yüce Başarır, bu kez ülkemizde de çok sevilen Norveçli yazar Per Petterson’un bol ödüllü romanı At Çalmaya Gidiyoruz’u ele alıyor. Hem bir baba-oğul hikayesini anlatan hem de zaman zaman 2. Dünya Savaşı yıllarına uzanan romanda doğa da büyük rol oynuyor. Ben Okurum’un bu bölümünde Başarır’ın sohbet arkadaşı ise yazar Müge İplikçi. Tabii her zaman olduğu gibi kitaptan alıntılar da dinleyicileri romanın dünyasına çağırıyor. 

Korona ve karantina günlerinin hatırlattığı bir modern klasik var bu kez Ben Okurum’un gündeminde: Veba. Deniz Yüce Başarır, Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Albert Camus’nün başyapıtı olarak kabul edilen, dünya edebiyatının bu güçlü eserini yazar dostu Mario Levi ile konuşuyor. Bir salgının bir kentin yaşantısını nasıl değiştirdiğini, tehlike karşısında farklı karakterlerin nasıl farklı tepkiler gösterdiğini anlatan; acıyı, hüznü, umudu büyük bir dengeyle okura sunan bu büyük romanın baş kişisi Doktor Rieux, kent halkına yardım etmek için insanüstü bir mücadele veriyor. Tıpkı şu yaşadığımız zorlu günlerde tüm saygın sağlık çalışanlarının yaptığı gibi. Başarır’ın, Veba’dan çarpıcı bölümleri de dinleyenlerle paylaştığı bölüm, Camus’yü tanımak isteyen okurlar için bir giriş niteliği taşıyor.