Crazy Nauka

Do 100. odcinka naszego podcastu od razu dorzucamy część drugą, w której pokazujemy, jak doszło do tego, że mit o UFO odrodził się w XXI wieku i dotarł z rancza w stanie Utah m.in. do amerykańskiego Kongresu. No i stał się lukratywnym biznesem. 
Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.nytimes.com/2024/03/08/us/politics/pentagon-ufo-alien-review.html?searchResultPosition=2
https://www.theguardian.com/us-news/2024/mar/22/ufologists-sean-kirkpatrick-pentagon-report-uaps
https://www.nytimes.com/2024/08/16/books/booksupdate/imminent-luiz-elizondo.html
https://en.wikipedia.org/wiki/George_Knapp_(television_journalist)
https://en.wikipedia.org/wiki/David_Grusch_UFO_whistleblower_claims
https://www.vice.com/en/article/inside-skinwalker-ranch-a-paranormal-hotbed-of-ufo-research/ 
https://media.defense.gov/2024/Mar/08/2003409233/-1/-1/0/DOPSR-CLEARED-508-COMPLIANT-HRRV1-08-MAR-2024-FINAL.PDF
https://smd-cms.nasa.gov/wp-content/uploads/2023/09/uap-independent-study-team-final-report.pdf

100. odcinek naszego podcastu, a w nim coś ekstra: historia mitu UFO, w której wyjaśniamy źródła opowieści o latających spodkach i obcych. I od razu, z okazji naszego jubileuszu, wrzucamy drugą część podcastu o UFO - docieramy w niej aż do czasów współczesnych. Duuużo słuchania! Czerwiec 1947 roku. Kenneth Arnold dostrzega dziwne obiekty na niebie i uruchamia lawinę, która w końcu przeradza się w masową histerię i doprowadza do powstania jednego z najpotężniejszych mitów współczesności.

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Tu notka o UFO z 1978 roku (i obrazek Piotrka):
https://www.crazynauka.pl/wp-content/uploads/2024/01/ufo-1979.jpg

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

https://www.theguardian.com/us-news/2024/mar/22/ufologists-sean-kirkpatrick-pentagon-report-uaps
https://www.nytimes.com/2024/08/16/books/booksupdate/imminent-luiz-elizondo.html
https://en.wikipedia.org/wiki/George_Knapp_(television_journalist)
https://en.wikipedia.org/wiki/David_Grusch_UFO_whistleblower_claims
https://www.vice.com/en/article/inside-skinwalker-ranch-a-paranormal-hotbed-of-ufo-research/ 

https://www.statista.com/chart/8452/ufo-sightings-are-at-record-heights/
https://www.newspapers.com/article/deseret-news-twin-falls-falling-disc-pro/94298643/
https://www.nytimes.com/1994/09/18/us/wreckage-in-the-desert-was-odd-but-not-alien.html?pagewanted=all
https://en.wikipedia.org/wiki/Kenneth_Arnold_UFO_sighting
https://en.wikipedia.org/wiki/1947_flying_disc_craze
https://en.wikipedia.org/wiki/Horten_Ho_229
https://ciekawostkihistoryczne.pl/2021/05/13/emilcin-hipnoza-i-falszywi-kosmici-czy-w-polskim-roswell-doszlo-do-oszustwa/
https://en.wikipedia.org/wiki/Emilcin_Abduction
https://pl.wikipedia.org/wiki/Antrovis
https://www.popularmechanics.com/military/research/a44466099/researcher-says-he-has-evidence-of-1933-ufo-crash-in-italy/
https://en.wikipedia.org/wiki/Unidentified_flying_object
https://science.nasa.gov/uap/faqs/
https://www.nytimes.com/2023/05/31/us/politics/nasa-ufo-hearing.html
https://www.nytimes.com/2019/05/26/us/politics/ufo-sightings-navy-pilots.html
https://www.nytimes.com/2024/03/08/us/politics/pentagon-ufo-alien-review.html?searchResultPosition=2
https://www.nature.com/articles/s41598-023-49527-x
https://www.scientificamerican.com/article/what-really-happened-at-the-pentagons-once-hidden-ufo-office/
https://www.scientificamerican.com/article/nope-its-never-aliens/
https://www.scientificamerican.com/article/bad-data-not-aliens-may-be-behind-ufo-surge-nasa-team-says/
https://www.scientificamerican.com/podcast/episode/the-governments-former-ufo-hunter-has-a-lot-to-say/
https://www.scientificamerican.com/article/heres-what-i-learned-as-the-u-s-governments-ufo-hunter/
https://www.sciencenews.org/article/scientists-serious-ufo-uap-security
https://academic.oup.com/bioscience/article-abstract/17/1/15/326133?login=false
https://en.wikipedia.org/wiki/Flight_105_UFO_sighting 
https://en.wikipedia.org/wiki/Roswell_incident 
https://en.wikipedia.org/wiki/Aztec,_New_Mexico_crashed_saucer_hoax 
https://en.wikipedia.org/wiki/Hangar_18_(conspiracy_theory) 
https://en.wikipedia.org/wiki/Barney_and_Betty_Hill_incident 
https://en.wikipedia.org/wiki/UFO_conspiracy_theories 
https://en.wikipedia.org/wiki/Project_Mogul 
https://en.wikipedia.org/wiki/Flying_saucer 
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_reported_UFO_sightings 
https://en.wikipedia.org/wiki/Foo_fighter 
https://en.wikipedia.org/wiki/Ghost_rockets 
https://en.wikipedia.org/wiki/Table_of_reports_during_the_1947_flying_disc_craze 
https://www.britannica.com/topic/unidentified-flying-object/Other-investigations-of-UFOs 

Epidemie, wojna, uchodźcy. Czego uczy nas kryzys, jak się przygotować na trudne czasy, poza zgromadzeniem papieru toaletowego i makaronu? Eksperci są zgodni: co najmniej tak samo ważne jest zabezpieczenie własnego zdrowia, zwłaszcza przed chorobami zakaźnymi. A jak to wyglądało w przypadku Ukrainy? I czy polski system ochrony zdrowia podołał temu zadaniu? Żeby Wam rzetelnie przedstawić ten temat, poprosiliśmy o komentarze cenionych ekspertów: 

• dr Piotra Kramarza, szefa naukowego Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC);
• prof. Tomasza Sobierajskiego, socjologa i wakcynologa społecznego z Uniwersytetu Warszawskiego. 

Usłyszycie ich, obok naszych głosów, w tym odcinku naszego podcastu.
Zapraszamy do słuchania!

Ten podcast jest elementem płatnej współpracy z ECDC. Korzystamy z ich wiedzy, źródeł i specjalistów. 

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

https://www.escaide.eu/en 
https://health.ec.europa.eu/health-security-and-infectious-diseases/surveillance-and-early-warning_pl 
https://www.pzh.gov.pl/projekt-epibaza/nadzor-epidemiologiczny/ 
https://www.pzh.gov.pl/projekt-epibaza/nadzor-epidemiologiczny/ 
https://www.termedia.pl/mz/Transgraniczny-system-elektronicznej-dokumentacji-medycznej-w-UE,55974.html
https://www.medonet.pl/zdrowie/wiadomosci,alarmujacy-wzrost-zachorowan-na-krztusiec-w-polsce--ponad-5-tys--przypadkow-w-miesiac,artykul,45073805.html 
https://www.termedia.pl/poz/Krztusiec-w-natarciu,59776.html

Przez lata słyszeliśmy o prozdrowotnych właściwościach czerwonego wina i bezpiecznych dawkach alkoholu, na które można sobie regularnie pozwalać. Badania poszły do przodu i coraz więcej z nich pokazuje, że z piciem alkoholu jest zupełnie inaczej, niż nauczyliśmy się myśleć. Dziś opowiadamy o poalkoholowej gastrofazie, zaskakujących efektach “suchego stycznia”, strategiach producentów alkoholu i etykietach z oznaczeniami “rakotwórcze”.  

Posłuchajcie naszego podcastu!


Jeśli Wam się spodoba, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  
Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

https://en.wikipedia.org/wiki/Dry_January

Bezpieczne limity
https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(18)31310-2/fulltext#S.embed_link-K.C-B.1-L.1.zw 
https://www.nhs.uk/live-well/alcohol-advice/the-risks-of-drinking-too-much/ 
https://www.nature.com/articles/s41467-022-28735-5 
https://www.nytimes.com/2023/01/13/well/mind/alcohol-health-effects.html
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9487798/
https://www.spectrum.niaaa.nih.gov/Content/archives/Fall_2018_508C.pdf 
https://www.nytimes.com/2025/01/01/health/alcohol-dietary-guidelines.html

Kalorie
https://www.nature.com/articles/ncomms14014 
https://www.nhs.uk/live-well/alcohol-advice/calories-in-alcohol/ 
https://zbiotics.com/blogs/journal/alcohol-and-food-cravings 
https://www.bbc.com/news/health-38562048
https://medlineplus.gov/ency/patientinstructions/000886.htm 
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1046/j.1365-2265.2001.01401.x 
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6207178/ 
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/87483/ 
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/14557794/ 
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S000689931930616X 

Działanie na mózg
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC165791/
https://neuroexpert.org/encyklopedia/kwas-l-glutaminowy-glutaminian/
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3096805/

O śnie
https://www.washingtonpost.com/wellness/2025/01/03/dry-january-alcohol-sleep-better/

Oznaczanie alko w USA
https://www.washingtonpost.com/health/2025/01/03/alcohol-cancer-warning-surgeon-general
https://www.nytimes.com/2025/01/03/health/alcohol-surgeon-general-warning.html

Czerwone wino:
https://www.nytimes.com/2024/02/17/well/eat/red-wine-heart-health.html
https://www.nytimes.com/2021/08/30/well/live/alcohol-atrial-fibrillation.html
https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2006-mar-30-sci-alcohol30-story.html
https://www.ajpmonline.org/article/S0749-3797(05)00012-7/abstract
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10723838/
https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2802963
https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/HYPERTENSIONAHA.123.21224
https://aacrjournals.org/cebp/article/32/1/46/712618/Do-Beliefs-about-Alcohol-and-Cancer-Risk-Vary-by
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10815776/
https://en.wikipedia.org/wiki/Resveratrol
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10723838/
https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2798004
https://www.rcpsych.ac.uk/mental-health/translations/polish/alcohol-mental-health-and-the-brain

Alkohol i nowotwory:
https://pennstatehealthnews.org/topics/one-group-blog-october-2021/
https://www.hhs.gov/sites/default/files/oash-alcohol-cancer-risk.pdf
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6705703/
https://ufhealth.org/stories/2024/growing-awareness-between-alcohol-and-cancer-risk

Odcinek inny niż wszystkie, czyli lot ponad noworocznymi sekundami przestępnymi, babilońskimi ceremoniami poniżania króla, niedotrzymywaniem postanowień i uprzedzeniami względem szkockich blondynów.
À propos Szkocji: w maju 2025 zapraszamy na prowadzoną przez nas wyprawę “Cała dzikość Szkocji”, którą z organizujemy wraz z biurem podróży One Small Step - 2 stycznia o 20.00 ruszają zapisy! 
https://www.onesmallstep.travel/szkocjacrazynauka-2025 

Jest to odcinek z cyklu “Nauka na czasie”, czyli lżejsza wersja naszego podcastu, w której omawiamy dwa wybrane naukowe doniesienia. Cykl ten publikujemy co drugi tydzień, na przemian z dłuższymi odcinkami.  

Rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 
Przygotowując ten odcinek podcastu, skorzystaliśmy z tych źródeł:

https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0234097
https://www.researchgate.net/publication/347438493_How_long_do_people_stick_to_a_diet_resolution_A_digital_epidemiological_estimation_of_weight_loss_diet_persistence
https://en.wikipedia.org/wiki/First-foot
https://www.gum.gov.pl/pl/aktualnosci/komunikaty/468,Sekunda-przestepna.html
https://pl.wikipedia.org/wiki/Akitu

Pierwszy taki przegląd pradziejów Polski: od już-nie-ryb, czyli pierwszych w dziejach Ziemi czworonogów, które wyszły na ląd, przez triasowe kozy i smoki wawelskie, aż po historie ukryte w kupach dinozaurów i ślady katastrofy sprzed 66 mln lat. 

Tę brawurową opowieść snujemy wraz z naszym wspaniałym gościem, dr. Grzegorzem Niedźwiedzkim, paleontologiem i geologiem z Uniwersytetu w Uppsali i Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie, który w dodatku jest współodkrywcą większości tych cudów i świetnym gawędziarzem. 

Jeśli Wam się spodoba, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując się do tego odcinka, korzystaliśmy z wielu źródeł, w tym z artykułów, których współautorem jest dr Niedźwiedzki:

Najstarsze ślady czworonoga
https://jednaziemia.pgi.gov.pl/planeta-dzieje/31-dzieje/2801-pierwsze-czworonogi-wyszly-na-lad-w-gorach-swietokrzyskich.html
https://www.science.org/content/article/ancient-four-legged-beasts-leave-their-mark
https://www.crazynauka.pl/jak-pod-kielcami-odkopalismy-szczotka-najstarsze-slady-czworonoga-na-ziemi/
https://www.science.org/doi/10.1126/science.aal4853 
https://www.muzeumlisowice.pl/lisowicia-bojani-na-okladce-science-n97.html 
https://www.crazynauka.pl/polski-gigant-z-poczatkow-ery-dinozaurow-odkrycie-kuzyna-ssakow-ciezszego-od-slonia/

Góry Świętokrzyskie i Opolszczyzna - wykopaliska
https://ekomuzeum.pl/ 
https://www.paleo.pan.pl/krasiejow/artykuly.html 
https://juraparkkrasiejow.pl/atrakcje/pawilon-paleontologiczny-wykopaliska/ 
https://www.crazynauka.pl/mamy-w-polsce-rafe-koralowa/ 

Kupa i wymiociny dinozaurów
https://www.nature.com/articles/d41586-024-03889-y 
https://www.nature.com/articles/s41586-024-08265-4 
https://pan.pl/skamieniale-odchody-ujawniaja-wskazowki-dotyczace-powstania-dinozaurow/ 
https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C105671%2Cnowe-informacje-o-ewolucji-dinozaurow-dzieki-przeswietleniu-skamienialych 

Ślady zagłady dinozaurów w Bochotnicy:
https://www.crazynauka.pl/sfotografowalismy-moment-zaglady-dinozaurow/ 

Jak wyglądała Ziemia kiedyś:
https://dinosaurpictures.org/ancient-earth#400

A tu memy, o których wspominamy w nagraniu:
https://paczaizm.pl/hej-chcesz-cos-z-dewonu-avonu-zwierze/ 
https://zzyciawziete.styl.fm/583491.ej-chcesz-cos-z-avonu-co-to-znaczy-o-co-chodzi-slang-mem-sprawdz-oryginal 
https://demotywatory.pl/3429766/Czasami-lepiej

Bombki, światełka, magia, choinki, prezenty… Tylko dlaczego niemal 40 proc. ludzi odczuwa stres, kiedy zbliżają się Święta i dopada ich presja na wyczarowanie magicznej, rodzinnej atmosfery? Po angielsku to zjawisko ma nawet specjalną nazwę - Holiday Blues. 
Opowiadamy o tym, co psychologia i socjologia mówią o przeżywaniu Świąt i przyjmowaniu ról społecznych, które czynią nas nieszczęśliwymi. Oraz o tym, co radzą specjaliści w kwestii tego, jak w te role nie wchodzić. 

To odcinek z cyklu “Nauka na czasie”, czyli z zasady lżejsza wersja naszego podcastu, w której z reguły omawiamy dwa wybrane naukowe doniesienia. Tym razem skupiliśmy się na jednym temacie, ale również bardzo aktualnym. Cykl ten publikujemy co drugi tydzień, na przemian z dłuższymi odcinkami.  

Rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy z różnych źródeł.
Linki do badań, omówień i dodatków:

https://www.apa.org/news/press/releases/2006/12/holiday-stress.pdf 
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3257984/ 
https://www.nami.org/press-releases/mental-health-and-the-holiday-blues/ 
https://www.psychologytoday.com/intl/blog/the-pathways-of-experience/202112/holiday-blues-why-christmas-causes-stress
https://www.healthpartners.com/blog/why-we-get-depressed-during-holidays/ 
https://swps.pl/centrum-prasowe/informacje-prasowe/34679-przezyc-swieta-i-nie-zwariowac 
https://www.rp.pl/przemysl-spozywczy/art39537061-polacy-zmarnuja-mniej-zywnosci-w-swieta-tradycja-w-odwrocie

https://journals.plos.org/plosmedicine/article?id=10.1371/journal.pmed.1000316
https://www.researchgate.net/profile/Diego-Gambetta/publication/242591079_Trust_Making_and_Breaking_Cooperative_Relations/links/56ab47be08ae8f386568be63/Trust-Making-and-Breaking-Cooperative-Relations.pdf
https://psycnet.apa.org/record/2020-17226-008
https://www.researchgate.net/publication/275281205_Relationship_autonomy_and_support_provision_in_romantic_relationships

https://www.researchgate.net/publication/232847651_The_Contribution_of_Couple_Leisure_Involvement_Leisure_Time_and_Leisure_Satisfaction_to_Marital_Satisfaction
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2692821/

Taka piękna i długa reklama Apartu:
https://youtu.be/Ptld98KjPuM?si=ikV9d02Vl3Azn-wT

Czy system badający zorze polarne wywołuje też huragany?
Czy waszyngtońska pizzeria może być centrum złowieszczego spisku?
Dlaczego kolory na mapach pogody zostały zmienione?

Drugi ze specjalnych odcinków o teoriach spiskowych, który przygotowaliśmy we współpracy z portalem fact-checkingowym Fakenews.pl. Rozkładamy na czynniki pierwsze teorie związane m.in. ze sterowaniem pogodą czy ruchem QAnon. Pokazujemy jednocześnie, jak się do nich mają prawdziwe spiski, takie jak MKUltra i więzienia CIA w Polsce. A w rolę trzeciego prowadzącego Podcast Crazy Nauka znów wcielił się Mateusz Zadroga z Fakenews.pl :)

Jest to odcinek sponsorowany w ramach grantu Open Information Partnership. 

Zapraszamy do słuchania! 

Tu można kupić naszą książkę “Fakt, nie mit”: 
https://www.empik.com/fakt-nie-mit-stanislawska-aleksandra-stanislawski-piotr,p1234345293,ksiazka-p

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

HAARP i psychologiczne źródła spisków

https://yougov.co.uk/international/articles/40876-what-conspiracy-theories-did-people-around-world-b 
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6238178/
https://www.apa.org/news/press/releases/2023/06/why-people-believe-conspiracy-theories
https://www.mcgill.ca/oss/article/critical-thinking-pseudoscience/who-likely-believe-conspiracy-theories
https://www.scientificamerican.com/article/people-drawn-to-conspiracy-theories-share-a-cluster-of-psychological-features/
https://today.yougov.com/politics/articles/48113-which-conspiracy-theories-do-americans-believe
https://www.reuters.com/world/us/hurricane-milton-helene-fact-checking-conspiracies-rumors-2024-10-09/

Zmiana klimatu
https://naukaoklimacie.pl/fakty-i-mity/mit-meteorolodzy-i-telewizje-zmieniaja-skale-kolorow-na-mapach-pogody-zeby-siac-panike
https://naukaoklimacie.pl/fakty-i-mity/mit-naukowcy-z-nasa-i-noaa-falszuja-pomiary-temperatury-112
https://naukaoklimacie.pl/fakty-i-mity/mit-zmieniono-globalne-ocieplenie-na-zmiane-klimatu-63
https://naukaoklimacie.pl/fakty-i-mity/mit-ujawniona-korespondencja-pomiedzy-klimatologami-dowodzi-spisku-17

QAnon
https://www.nytimes.com/interactive/2016/12/10/business/media/pizzagate.html
https://www.politifact.com/article/2016/dec/05/how-pizzagate-went-fake-news-real-problem-dc-busin/
https://www.snopes.com/fact-check/pizzagate-conspiracy/
https://www.thedailybeast.com/tiktok-teens-are-obsessed-with-pizzagate/
https://www.nytimes.com/2016/12/05/business/media/comet-ping-pong-pizza-shooting-fake-news-consequences.html
https://www.washingtonpost.com/dc-md-va/2021/02/16/pizzagate-qanon-capitol-attack/
https://fakenews.pl/spoleczenstwo/adrenochrom-qanon-i-pizzagate/
https://nymag.com/intelligencer/2017/12/qanon-4chan-the-storm-conspiracy-explained.html
https://www.washingtonpost.com/lifestyle/style/as-the-bizarre-qanon-group-emerges-trump-rallies-go-from-nasty-to-dangerous/2018/08/01/063ed6f8-9585-11e8-a679-b09212fb69c2_story.html
https://www.politico.eu/article/amazon-qanon-covid19-coronavirus-disinformation-conspiracy-theories/
https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2020/06/qanon-nothing-can-stop-what-is-coming/610567/
https://www.bbc.com/news/53498434
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8022489/
https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0142064X211025464
https://theconversation.com/qanon-and-the-storm-of-the-u-s-capitol-the-offline-effect-of-online-conspiracy-theories-152815
https://www.vox.com/videos/2020/10/28/21538763/save-the-children-qanon-instagram
https://en.wikipedia.org/wiki/QAnon
https://en.wikipedia.org/wiki/Pizzagate_conspiracy_theory

MKUltra
https://www.nytimes.com/1974/12/22/archives/huge-cia-operation-reported-in-u-s-against-antiwar-forces-other.html
https://www.smithsonianmag.com/smart-news/what-we-know-about-cias-midcentury-mind-control-project-180962836/
https://en.wikipedia.org/wiki/MKUltra
https://www.npr.org/2019/09/09/758989641/the-cias-secret-quest-for-mind-control-torture-lsd-and-a-poisoner-in-chief

Więzienie CIA
https://www.washingtonpost.com/world/national-security/the-hidden-history-of-the-cias-prison-in-poland/2014/01/23/b77f6ea2-7c6f-11e3-95c6-0a7aa80874bc_story.html
https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2009/01/22/AR2009012201527_2.html?sid=ST2009012204161
http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/6360817.stm
https://www.bbc.com/news/world-europe-28460628
https://www.wsj.com/articles/eu-court-rules-against-poland-in-cia-rendition-case-1406193988
https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/poland/11286267/Polish-president-admits-Poland-agreed-to-host-secret-CIA-black-site.html
https://poznan.wyborcza.pl/poznan/7,36001,29059826,wiezienie-cia-bez-kary-wyborcza-ujawnia-prokuratura-umorzyla.html
https://www.justiceinitiative.org/voices/20-extraordinary-facts-about-cia-extraordinary-rendition-and-secret-detention

Czy sztuczna inteligencja pisze lepsze wiersze od Szekspira i Dickinson? Czy jesteśmy w stanie rozróżnić poezję ludzką od nieludzkiej? Oraz jakie historie opowiadają nam skamieniałe kupy i wymiociny dinozaurów, w dodatku pochodzące z terenu Polski?
O tym wszystkim odpowiadamy w odcinku z serii “Nauka na czasie”, czyli w lżejszej wersji naszego podcastu, w której omawiamy dwa wybrane naukowe doniesienia. Cykl ten publikujemy co drugi tydzień, na przemian z dłuższymi odcinkami.  

Rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy z różnych źródeł. Linki do badań, omówień i dodatków:

AI i poezja
https://www.nature.com/articles/s41598-024-76900-1
https://www.nature.com/articles/s41598-024-54271-x

Dinozaurze wymiociny i kupy
https://www.nature.com/articles/d41586-024-03889-y 
https://en.wikipedia.org/wiki/Bromalite 
https://pubs.geoscienceworld.org/sepm/palaios/article-abstract/37/8/433/616321/SIGNIFICANCE-OF-A-SMALL-REGURGITALITE-CONTAINING 
https://boingboing.net/2022/09/21/fossilized-dino-vomit-discovered-in-utah.html
https://en.wikipedia.org/wiki/Brachiosaurus 
https://www.crazynauka.pl/jak-pod-kielcami-odkopalismy-szczotka-najstarsze-slady-czworonoga-na-ziemi/

Jak jeden sfałszowany tekst sprawił, że XX wiek był gorszy, niż powinien być?
Dlaczego pierwsze kroki człowieka na Księżycu ktoś filmował z powierzchni tegoż Księżyca?
Dlaczego World Trade Center zawaliło się, mimo że było odporne na uderzenia samolotów?

O teoriach spiskowych - dawnych i całkiem nowych - oraz o tym, dlaczego tak wielu ludzi w nie wierzy, opowiadamy w specjalnym odcinku, przygotowanym we współpracy z portalem fact-checkingowym Fakenews.pl. Jego przedstawiciel, Mateusz Zadroga, wcielił się z tej okazji w rolę trzeciego prowadzącego Podcast Crazy Nauka.

Ten odcinek jest pierwszą częścią naszej opowieści o teoriach spiskowych. Drugą, w której omawiamy również prawdziwe spiski, opublikujemy za dwa tygodnie. Są to odcinki sponsorowane w ramach grantu Open Information Partnership.
Zapraszamy do słuchania! 

Tu można kupić naszą książkę “Fakt, nie mit”: 
https://www.empik.com/fakt-nie-mit-stanislawska-aleksandra-stanislawski-piotr,p1234345293,ksiazka-p

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

Myślenie spiskowe
https://yougov.co.uk/international/articles/40876-what-conspiracy-theories-did-people-around-world-b 
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6238178/
https://www.apa.org/news/press/releases/2023/06/why-people-believe-conspiracy-theories
https://www.mcgill.ca/oss/article/critical-thinking-pseudoscience/who-likely-believe-conspiracy-theories
https://www.scientificamerican.com/article/people-drawn-to-conspiracy-theories-share-a-cluster-of-psychological-features/ 
https://today.yougov.com/politics/articles/48113-which-conspiracy-theories-do-americans-believe 
https://www.reuters.com/world/us/hurricane-milton-helene-fact-checking-conspiracies-rumors-2024-10-09/ 
https://mitologiawspolczesna.pl/teorie-spiskowe/ 
https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0963721417718261  
https://skepticalscience.com/docs/ConspiracyTheoryHandbook_Polish.pdf 
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5724570/ 

Protokoły mędrców Syjonu
https://www.washingtonpost.com/wp-srv/national/daily/nov98/nazicars30.htm
https://en.wikipedia.org/wiki/Henry_Ford#Antisemitism_and_The_Dearborn_Independent
https://pl.wikipedia.org/wiki/Protoko%C5%82y_m%C4%99drc%C3%B3w_Syjonu
https://en.wikipedia.org/wiki/Matvei_Golovinski
https://pl.wikipedia.org/wiki/Maurice_Joly
https://en.wikipedia.org/wiki/The_Protocols_of_the_Elders_of_Zion
https://en.wikipedia.org/wiki/The_Dialogue_in_Hell_Between_Machiavelli_and_Montesquieu
https://encyclopedia.ushmm.org/content/pl/article/protocols-of-the-elders-of-zion
https://encyclopedia.ushmm.org/content/pl/article/protocols-of-the-elders-of-zion-key-dates
https://www.rcin.org.pl/dlibra/publication/5489/edition/836
https://www.britannica.com/topic/Protocols-of-the-Elders-of-Zion
https://www.nigdywiecej.org/pdf/pl/pismo/16/020_Protokoly-Medrcow-Syjonu.pdf

Lądowanie na Księżycu
https://www.bbc.co.uk/bitesize/articles/z3x6b7h 
https://en.wikipedia.org/wiki/Moon_landing_conspiracy_theories 
https://www.manchester.ac.uk/about/news/moon-landing-conspiracy-theories/ 
https://www.theguardian.com/science/2019/jul/10/one-giant-lie-why-so-many-people-still-think-the-moon-landings-were-faked 

Zamachy z 11 września
https://d3nkl3psvxxpe9.cloudfront.net/documents/Conspiracy_Theories_poll_results.pdf 
https://fakenews.pl/spoleczenstwo/smierc-i-pyl-teorie-spiskowe-dotyczace-zamachow-z-11-wrzesnia-czesc-i-poszukiwacze-prawdy/
https://blogs.chapman.edu/wilkinson/2016/10/11/what-arent-they-telling-us/
https://fakenews.pl/spoleczenstwo/smierc-i-pyl-teorie-spiskowe-dotyczace-zamachow-z-11-wrzesnia-czesc-ii-blizniacze-wieze/
https://nvlpubs.nist.gov/nistpubs/Legacy/NCSTAR/ncstar1.pdf
https://nvlpubs.nist.gov/nistpubs/Legacy/NCSTAR/ncstar1a.pdf
https://www.youtube.com/watch?v=rxhZFaC7Nhc&t=1007s&ab_channel=EnhancedWTCVideos
https://www.youtube.com/watch?v=XpfDkL-vFdk&t=59s&ab_channel=Maxwell4Truth 
https://fakenews.pl/spoleczenstwo/smierc-i-pyl-teorie-spiskowe-dotyczace-zamachow-z-11-wrzesnia-czesc-iii-nano-termit/
https://www.chronicle.com/article/professors-of-paranoia/?bc_nonce=4marfjqze6tjw6hfg5d3tr&cid=reg_wall_signup
http://www.civil.northwestern.edu/people/bazant/PDFs/Papers/466.pdf
https://aneta.org/911experiments_com/articles/Millette9119ProgressReport022912_rev1_030112webHiRes.pdf 
https://fakenews.pl/spoleczenstwo/smierc-i-pyl-teorie-spiskowe-dotyczace-zamachow-z-11-wrzesnia-czesc-iv-wtc-7/ 
https://fullfact.org/online/bbc-world-trade-center-7-september-11/
https://gizmodo.com/why-9-11-truthers-are-obsessed-with-the-plasco-high-ris-1822203542
https://www.phd.eng.br/wp-content/uploads/2019/04/19.04.30ParecerCompletoPaesAlmeida_final-compactado.pdf 
https://apnews.com/article/fact-check-911-pentagon-airplane-debris-598153051732