
Sign up to save your podcasts
Or


Burkina Faso, konunkooɓe ardiiɓe ndii leydi hino e laawol fusugol pelle politik. Duuɓi 2 caggal nde ɓe dartini golle majje, ɓee konunkooɓe holli ɓe ɓamii eɓɓoore sariya fusirnde ɗee pelle. Sabu e bi’ol maɓɓe golle ɗee baale saabike lurral hakkunde ɓiɓɓe leydi ndii. Huunde nde Profeseer Bacari Gueye salii. E bi’ol oo jaayndeyankeejo hertorɗo dawro, ngal pellital laamu Burkina Faso ko deƴƴinirngal ɓiɓɓe ndii leydi. Ko kanko woni koɗo men hannde. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah.
Hooreejo leydi nigeria, jofni njillu ngu balɗe ɗiɗi hankin Turquie. Bola Ahmed Tinubu siifi sartiiji ɗuuɗuɗi faatiiɗi , ngeygu, deenaagu e uyki. Ɗum ko taaɓannde mawnde ndii leydi Recep Tayyip Erdogan, jogiindi darnde tiidɗe e nder leyɗe Afrik. E nder ɗii duuɓi 20 sakkitiiɗi, kaalisiiji heɓiiɗi e gollidal hakkunde Turquie e Afrik ɓeydike sanne. E hitaande 2000, keɓal
ngal gollidal ko miliyarji 4 dollars, e hitaande 2022 ngal keɓal no fawi miliyarji 45 dollars. Ko e banŋe honɗe ngal gollidal ɓuri semmbude ? Ko holno Turquie dañiri ndee darnde yeeso leyɗe mawɗe wano Chine, Russie, France e Inde ? Koɗo men hannde ko Dr Dr Aboubacar Demba Diaby, hertorɗo dawro. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah....
Etats-Unis, seppooji mawɗi no waɗde Minneapolis waɗii balɗe. Ko jaggugol ɗanniyankooɓe e dow doole e nder ndee saare saabii ɗii seppooji. Yimɓe ɗiɗo waraama gila ɗi fuɗɗii. Ko polisiiɓe haɓooɓe ɗalle ɗe rewaani sariya wi’eteeɓe ICE saabii ɗee maayeele. Hoɗuɓe Minneaplis ɗuuɗuɓe no ŋiñi golle ɓeen polisiiɓe ɓe Trump, hooreejo Etats Unis naɓi e ndeen Saare. Holko saabii Donald Trump no haɓa ɗanniiɓe jooɗi Minneapolis ? Holko saabii ɗii fitinaaji mawnii ? Holko wonata batte noddaali Bill Clinton e Barack Obama hiɓɓe Etats-Unis caggal ɗee maayeele ? Ko holno Afriknaaɓe jooɗiiɓe Dawlaaji Ndentuɗi Amerik wuururi ɗii fitinaaji ? Koɗo men hannde ko Abdrahman Jallo, daraniiɗo Afriknaaɓe wonuɓe New York. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah...
France no e laawol haɗugol sukaaɓe ɓe duuɓi mun toowaali gollirgol mejaaji renndo, ɗum woni réseau sociaux e faransiire. Ko Australie adii ƴettude sifa ngal Pellital. Ko saabii ɗum ko hiwgol hakkille koy sukaloy pamaroy, e boneeji yiilotooɗi e ɗii mejaaji renndo. Ndaarugol nate e widiyooji goɗɗi yiilotooɗi e ndow ɗii mejaaji renndo no okka sukaaɓe ɓee nawnaare
hakkille, ko ɗum wiɗtooji hewɗi holli. Ngam firtugol ɗiin boneeji, koɗo men hannde ko Dr Seydou Ka, pisikologjo. E bi’ol makko feere moƴƴere nden wonaa haɗugol sakaaɓe ɓee gollirgol mejaaji renndo, ko rentingolɓe yiilotooɗi bonɗi e ɗii mejaaji. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah
Senegaal ko leydi ɓurndi ñawlaade e nder Afrique. Ñamaale mayri no tuugi e 132 % PIB, ɗum woni ngalu leydi ndin. Ngam yoɓugol ɗee ñamaale, FMI, fedde ñawloore kaalisi, ñagike hooreeɓe Senegaal waylude no ɓe haani yoɓirde ndee ñamaande. Huunde nde ardiiɓe Senegaal ɓee calii sabu Ousmane Sonko, hooreejo jaagorɓe oo, wi’i ko ɗum waawa wonnde. Holko saabii hooreeɓe Senegaal ɓee calii ndee eɓɓoore FMI? Taw si feere wonnde no woodi? Mbele Senegaal hino waawi yoɓde ndee ñamaande si hawri no nde yoɓtirtee non waylaaka? Koɗo men hannde ko Dr Abdourahmane Ba, fagguduyankeejo mawɗo.
Himo jaaboo laamnde Ibraahiima Timmbi Bah.
Groenland, ko ndee suriire ɓuurnde njanɗude e nduu adunaaru. Hinde hakkunde maayo
Atlantique e Arctique hedde rewo nduu adunaaru, hakkunde Canada e Islande. Dawlaaji
Ndentuɗi Amerik hino fala fawde junngo e ndee suriire jogiinde ɓiɓɓe 56 000 groenlandais.
Donald Trump holli o gollirta doole ngam henndagol ndee suriire kono maa jonnde
heñoraande waɗe e ndee toɓɓere. E bi’ol oo hooreejo Etats-Unis, ko leydi makko ndii tan
waawi daranaade deenaagu Groenland. Hol saabi Dawlaaji Ndentuɗi Amerik hino faala fawde
junngo e hoore Groenland ? Tawsi ndee eɓɓoore Donald Trump waawan laataade hay si tawi
Leyɗe Europe faalaaka ɗum? Koɗo men hannde ko Mamadou Adama Diallo hertorɗo
Etats-Unis. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah.
Senegal, ko ujunaaje teemeɗɗe yimɓe jaɓɓii hanki fijooɓe maɓɓe fuku koyngal ƴettuɓe CAN
e ndee hitaande hikka. Diɗɗal Senegl ɓami ngal deesewal caggal foolondiral timmal
hakkunde maɓɓe e Maroc. Kono bononndaaji ɗi meeɗaaka yi’eede waɗuno e ngal foolondiral.
Ɗin fuɗɗii, ko nde arbitrejo on salii loggol Senegal, o jonni Maroc penaltiire ko lannoode
pottital ngal. Eltoowo Senegal e fijooɓe mun holli ɓe janfaama. Woɓɓe e maɓɓe yalti ka teerin.
Ɗum saabi yo jinnganayɓe Senegal woɓɓe jippo nanngondira e polisiiɓe halfinaaɓe
deenaagu.
Ardiiɓe pelle fuku koyngal Afrik e winndere metteninii ɗii bononndaaji. Ɓe holli wonndema wiɗtooji udditaama ngam laɓɓingol koko feƴƴi. E nder heen, Maroc waɗi wullitannde ka CAF, fedde Afriknaare toppitiinde Fuku koyngal. Taw si Senegal fawete yagginanɗe ? Koɗo men hannde ko Alpha Oumar Diallo, jaayndeyankoojo coftal ɓalli.
Himojaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah.
Hanne heɓii hitaande gila Donald Trump arti e laamu Etats-Unis. Oo hooreejo leydi, ɓamii pellitte keewɗe e ɗii lebbi 12 skkitiiɗi. E ɗeen no tawaa : ɓeydugol saggalle, raɗagol ɗanniiɓe, dartingol jonngugol wisa (visa), yaltingol Etats-Unis e nder pelle adunaynkooje ɗuuɗuɗe... Pellite ɗe Dawlaaji Ndentuɗi Aerik meeɗa ƴettude. Ko ɓeydii ɗoon, Donald Trump nanngii
hooreejo Venezuela, himo aadii kadi jattude Groenland. Nguu laamu Donald Trump, ko laamu doole tan, ko ɗum holli Houleye Thiam, neɗɗo sosieyete siwil jooɗiiɗo Amerik. Ko kanko woni koɗo men hannde. E faandu haala Ibrahima Timbi Bah, himo taskoo ndee hitaande aranere Donald Trump e hooreyaaku Amerik.
Foolotiro leyɗe Afrik hitaande 2025, sikki alaa, ko Senegal sakkitii suutude deesewal ngal, caggal kawral maɓɓe e Maroc, yuɓɓinnooɓe ɗum ɓee. Kawgu ngu aldaa e bettere no feewi, so en tuugniima e Binetou Dia, jaayndiyanke gollanoowo hoore mum, keertoriiɗo coftal ɓalli, teeŋtii e fuku koyngal. Ko kanko woni koɗo men hannde. O waddii e Bokar Tall yeewtere ngam artude e ngu poolgu, e ngoo foolotiro e mbaadi kuuɓtidinndi. Keɗoɗen…
Hooreeɓe Senegal e Sierra Leone, yahuno Guinee Bissau e lannoode ndee yontere faltiinde. Bassirou Diomaye Faye e Julius Maada Bio tummbondirno e hooreeɓe laamu faddewu. Kono haa hannde anndaaka ko feƴƴi e ndeen jonnde, sabu hollitol hay gootol yaltinaaka. Balɗe ɗiɗi caggal nguu njillu, kununkooɓe ardiiɓe Guinee Bissau wayli dosngal lyedi maɓɓe. E sariya keso oo, ɓe ɓeydani hooreejo leydi cemmbe. Ɗum ɗoo hino holli wonndema nguu njillu ɓee hooreeɓe leydi ɗiɗi, alaa ko jibini, e bi’ol Mamadou Albert Sy hertorɗo renndoo. O ɓeydi wonndema ardiiɓe Guinée Bissau miijaaki jonnitude laamu. E hinle CEDEAO alaa ko waawi waɗude ngam wajimbingol ɓee konunkooɓe ciwliiɓe laamu. Ko Mamadou Albert Sy woni koɗo
men hannde. Himo jaaboo lamnde Ibrahima Timbi Bah.
From the publisher's feed
RFI Fulfulde no waɗa maakodal (tintidal) hoɓɓo, hertiyankooɓe e dillooɓe e baŋŋeeji kala. Ley oo taskaram heɗee yi'aango maɓɓe, miijooji maɓɓe e taskanɗe maɓɓe.

0 Listeners

0 Listeners

0 Listeners

0 Listeners

0 Listeners

1 Listeners