Koɗo men hannde

Senegaal ina haani suɓaade sarɗiyankooɓe (deepiteeɓe) leydi ndii ñannde 17 lewru 11 ɓuru ndee hitaande. E battane ɗum RFI Fulfulde njaɓɓoto hoɓɓe ɗuuɗuɓe dillooɓe e ɗee woote. Hannde ko Makki SALL hooreejo Senegaal gila 2012 haa 2023 woni koɗo men. Ko kanko ardii doggol woote fedde "Politik Takku Wallu Senegaal. Olel TALL yeewtidii e hooreejo fedde APR e toɓɓe ɗuuɗuɓe no jeyaa e ɗen gartugol mo e nder Senegaal, tuume ɗe laamu nguu fawi e dow makko keɗoɗen mo..

Oorngal suɓngooji sarɗiyankooji saatiiɗi ñannde 17, lewru 11ɓuru fuɗɗiima gila hanki. E nder ɗee jonte 3 ngal oorngal waɗata, rfi fulfulde maa jaɓɓoo kanndidaaɓe teeŋtuɓe e ɗee woote. Hannde e fuɗɗorto Aamadu Bah, ardiiɗo kawtital Jam Ak Jariñ ɗun woni jam e naafoore e ɗemngal Fulfulde.

Hinden anndi ko kanko arunoo ɗiɗaɓo e suɓngooji hooreyaaku faltiiɗi. E faandu haala Oolel Taal e Ibrahiima Timmbi Bah, o yewtii toɓɓe heewɗe faatiiɗe leydi Senegaal: Gila e gollidal makko e Makki Sal haa e no nguu laamu hannde fewndori. Heɗoɗen

Ko holno kulle ladde e leɗɗe hiwirte e nduu adunaaru ? Ngam jaabagol ngal lamndal yimɓe daraniiɓe kiwal taariindi no e mbatu gila e tenin e nder leydi Kolommbi. Ndee jonnde no himmi sabu so peeje ɓamaaka kulle e leɗɗe heewɗe hino saati mulude e nduu adunaaru. Wano Afrik, duunde jogiinde ngaluuji mawɗi e oo fannu, golle tidɗe no haana waɗeede, ko ɗun holli Hadiyatu Jallo, jannginoowo to duɗal mawngal kippungal daabeeji, Dalaba e nder Gine. Ko kanko woni koɗo men hannde. Himo jaaboo lamnde.

Kamerun, hooreejo leydi ndii artii Yawunde laamorgo leydi ndin. Pool Biya hewtitii caggal balɗe 49 ɗe o woni Suwiis. Ngal gonal makko caggal leydi addii haalullaaji buy e hoore cellal Pool Biya, oo mawɗo mo duuɓi 91, laamiiɗo Kameroun ko ɓaadii duuɓi 42. Hannde lamnde ɗuuɗuɗe hino woodi e dow oo hooreejo leydi. Mbele oo waawan laataade kandidaajo suɓngooji saatiiɗi e ndee hitaande aroore? Mbele oo waawan dartinnde lurral wonungal e nder guwerneman makko ? Ko honɗun ɗum battinta e faggudu ndii leydi? Koɗo men hannde ko Meeter Abdullaay Haarisu, toowaganndaljo winndoowo defte. Himo jaaboo lamnde Ibrahiima Timmbi Bah.

Nawnaare jonte mulii walla re’aama (Eradiquer) Ejipt gila e ndee alatiire. Ko ɗun holli fedde adunaaru daraniinde cellal OMS. Ko golle waɗaaɗe gila ko ɓadii duuɓi 100 waawi mulude ndee nawnaare saabotoonde maayele yimɓe ɓurɓe ujune  teemeɗɗe 600 hitaande kala e nder nduu adunaaru.

Ado Ejipt, woodiino leyɗe Afrik waawuɗe re’ude ndee nawnaare hono Kap-Ver, Aljeeri, Il-Moris walla Marok. Ɗun no holli nawnaare jonte wonaa waajibi e nder Afrik, hinde muloo, ko nii holliri Dr Abdurahmaan Jallo, golloowo e salndu ngenndi haɓooru nguu ñawu e nder leydi Gine. Ko kanko woni koɗo men hannde. Himo jaaboo namnde Ibrahiima Timmbi Bah

Koɗo men hannde woni winndiyanke Marzuka Ummuh Hani. Suka debbo mo duuɓi 17, binnduɗo deftere e alhaali caɗeele rewɓe hono dewle doolaaɗe ɓiɓɓe rewɓe, torraaji pawiiɗi e rewɓe e nder cuuɗi dewgal maɓɓe tawti e finaa tawaaji battinooji caɗeele e nguurndam rewɓe. Kono defetere makko ndee battininoo haalaaji ɗuɗɗi nder diiwal Adamawa to Kamerun. Sabu ardiiɓe gure maɓɓe lunndanoke feññingol deftere makko ndee. Marzuka Ummuh Hani no artana en e darnde makko nder haɓugol caɗeele rewɓe

Afrik, e ndee hitaande hikka toɓooli tiiɗuɗi saabike bonnondaaji mawɗi e nder ndee duunde. Ɗin bononndaaji haɗii janngooɓe miliyon 10 yahude lekkol, ko ɗum holli fedde "Save The Children", daraniinde sukaaɓe. Kono oo bone haaɗaali e ɗee janngirɗe sabu ngese ɗe hektarji ujune ujune tawaama e ko toɓolli bonni e nder leyɗe Afrik ɗuuɗuɗe, gila e Gine haa yottoo Kamerun,
hara en yejjitaali Mali, Burkina Faso wonndude e Nijeriya e Niijeer. Wano Senegaal kadi bononda ɗee gese no tiiɗi. E nder wuro Donnay e diiwal Podor rewo Senegaal ilam ɗam yeebii ngese e gure. Koɗo men hannde ko Fatma Mustafa Sall, hooreejo remooɓe Donnay. Himo jaaboo lamnde Ibrahiima Timmbi Bah.

Senegaal, anndaama ka turiiɗo fewti. Hooreeɓe leydi ndii feññinii eɓɓoore maɓɓe faatiinde e ɓamtaare leydi ndii e ɗii duuɓi arooji. Nden no yowitii e tugaale nayi: Foolotiral udditiingal hakkunde sosiyeteeji leydi ndii, Ɓamtaare duumiinde, elto ɓiɓɓe leydi ndii, wonndude e tabintingol laamu moƴƴu. Tabintingol ɗee tugaale addanay ɓiɓɓe Senegaal ngartam e banŋeeji ɗii fof. Ko ɗum holli Basiiru Jomay Fay, hooreejo Senegaal. Kono e bi’ol Abdul Maliki Buso, tawaaɗo e Forum Siwil Senegaal, ndee eɓɓoore waawii laataade woo si hawri jáɓɓal laamu nguu waylaama. Ko kanko woni koɗo men hannde. Himo jaaboo lamnde Ibrahiima Timmbi Bah. 

Waɗii balɗe Israayel no jokki bommbanɗe mum e nder Liban. Bommbanɗe Konu leydi e konu
weeyo. Bononndaaji mawɗi waɗii, pittaali yimɓe ujune ittaama. Israayel hollii wonnde ɓe mulan fedde
Hezbollah, jokkunde yottoraade willagol ( werlagol) roketaaji e hoore Israayel. Mbele hajaare nde
leyɗe mawɗe ɗee woni e waɗude  e dow Israayel dartinan ɗee hare ? Mbele fedde Hezbollah no jogii
cemmbe dartagol konu Israayel ? Ko honto ngal tiindondiral saatii tolnaade e ngal diiwal ? Ko Abdul
Soh, golloowo Dental Adunaaru ONU foftiiɗo woni koɗo men hannde. Himo jaaboo lamnde Ibrahiima
Timmbi Bah.

Ko Khaali Mammadu Jallo, depite moritanaajo woni koɗo men hannde. E nder njillu ngu o waɗi Dakar laamorgo Senegaal, o yottike e birooji amen. E faandu haala Ibrahiima Timmbi Bah, Khaali Mammadu Jallo jaabike lamnde faatiiɗe e ɗalle ɗe rewaani sariya wonndude e fitinaaji ɗi polisiiɓe Moritani tuumaa fawde e ɓiɓɓe leydi ndii, haa hewti e caɗeele faatiiɗe e
kaydi ɓii-leydaagal torruɗe Moritaninaaɓe woɓɓe. Heɗoɗon...