To trzeci odcinek z cyklu o człowieku, którego uważam za najbardziej fascynującego bohatera II wojny światowej.

Jan Karski – kurier Polskiego Państwa Podziemnego, świadek Holocaustu, człowiek, który w trakcie okupacji przedostał się na Zachód i rozmawiał z Rooseveltem.

W poprzednim odcinku poznałeś historię jego zuchwałej ucieczki ze szpitala w Nowym Sączu, gdzie leżał po próbie samobójczej podjętej, by nie zdradzić towarzyszy pod torturami Gestapo.

Dziś opowiem ci, co stało się potem. I uwierz mi – to, co usłyszysz, zmieni Twoje rozumienie ludzkiego okrucieństwa i ludzkiej odwagi.

W tym odcinku:
→ Zobaczysz przedsionek piekła oczami naocznego świadka
→ Poznasz mechanizmy, które tworzą antysemitów i umożliwiają ludobójstwo
→ Zrozumiesz, dlaczego świat nie chciał słuchać prawdy o Zagładzie

Ten odcinek jest dla Ciebie, jeśli:
→ Chcesz zrozumieć, jak zwykli ludzie stają się narzędziami zła
→ Szukasz prawdziwych przykładów moralnej odwagi w obliczu absolutnego horroru
→ Wierzysz, że pamiętanie historii jest obowiązkiem wobec przyszłych pokoleń

Słuchaj teraz i przekonaj się, że jeden człowiek może świadczyć przeciwko całemu systemowi zbrodni – nawet jeśli świat odmawia słuchania. 

Wesprzyj mój podcast:
Będę wdzięczny za postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz 
Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejteraz

ŹRÓDŁA:

Autobiografie i wspomnienia:

• „Story of a Secret State” – Jan Karski (1944, Houghton Mifflin; wznowienie Georgetown University Press, 2013) – pierwsza autobiografia, pisana podczas wojny
• „Tajne Państwo” – Jan Karski (1999, Wydawnictwo Znak) – polska wersja rozszerzona i poprawiona przez autora
• „Emisariusz Witold” – Stanisław M. Jankowski (1991, Nowy Jork) – biografia oparta na wywiadach z Karskim

Wywiady i nagrania (dostępne online):

• Wywiad Claude’a Lanzmanna z Karskim (1978) – pełna transkrypcja w Mediatece Muzeum Historii Polski (mediateka.muzhp.pl) oraz w kolekcji USHMM
• Przemówienie na Międzynarodowej Konferencji Wyzwolicieli, październik 1981
• Wywiad dla Yad Vashem (1979) – YouTube: „Jan Karski – Interview at Yad Vashem”

Biografie:

• „Karski: How One Man Tried to Stop the Holocaust” – E. Thomas Wood & Stanisław M. Jankowski (1994, John Wiley & Sons)
• „Emisariusz Karski” – Maciej Kozłowski (biografia polska)
• „Jan Karski. Jedno życie” – Waldemar Piasecki

Źródła instytucjonalne:

• US Holocaust Memorial Museum – encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/jan-karski
• Polscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata – sprawiedliwi.org.pl/en/stories-of-rescue/story-jan-karski-according-latest-research
• Google Arts & Culture / Muzeum Historii Polski – wystawa „Jan Karski: Humanity’s Hero”
• Jan Karski Educational Foundation – jankarski.net
• Archiwum Georgetown University
• Warsaw Institute – warsawinstitute.org/jan-karski-emissary-free-world

Polskie źródła regionalne:

• Twojsacz.pl – „28 lipca 1940: Akcja Szpital”
• Wojennysacz.pl – projekt historyczny „Wojenny Nowy Sącz”
• Sączopedia – lokalna encyklopedia historyczna