تاریخ تازه‌ها

در ۲۰ مارس ۲۰۰۳، ایالات متحد آمریکا و متحدانش عملیات نظامی گسترده‌ای را برضد ارتش عراق آغاز کردند. آن‌ها صدام حسین را متهم به پنهان کردن سلاح‌های کشتار جمعی ‌می‌کردند که سپس معلوم شد اتهامی دروغین و من درآوردی است. چند هفته پس از آن حمله، دیکتاتور عراق برافتاد و در دسامبر همان سال دستگیر شد. او را پس از محاکمه‌ای طولانی در دسامبر ۲۰۰۶ به دار آویختند.

جمعۀ گذشته دهم مارس برابر با ۱۸ اسفند ۱۴۰۱ شش تن از شخصیت‌های سرشناس مخالف جمهوری اسلامی سندی را زیر عنوان «منشور همبستگی و سازماندهی برای آزادی ایران» یا «منشور مهسا» منتشر کردند. از زمان انتشار این منشور، موافقان، مخالفان و منتقدان آن در رسانه‌های فارسی زبان خارج از کشور به تفصیل دربارۀ محتوای آن نوشته‌ و سخن گفته‌اند. گفته می‌شود بیشینۀ موافقان خاموشی گزیده‌اند. به همین سبب، واکنش مخالفان و منتقدان آن بیش از واکنش موافقانش دیده می‌شود.

بی‌عملی، تعلل، بهانه‌ تراشی، کوچک ‌نمایی و تناقض‌گوییِ مسئولان جمهوری اسلامی دربارۀ حمله‌های شیمیایی به کودکان به ویژه مراکز آموزشی دخترانه، افکار عمومی ایرانیان را متقاعد کرده است که خود رژیم یا گروه‌هایی در درون آن، عامل اصلی این حمله‌ها هستند. اگر چنین باوری حقیقت داشته باشد، باید بپذیریم که جمهوری اسلامی، دست‌کم  جناحی از آن، بار دیگر و این بار با ابعادی باورنکردنی به تروریسم دولتی روی آورده است. تروریسم دولتی چیست و با چه هدف‌هایی انجام می‌گیرد؟

یکشنبۀ گذشتۀ ۲۶ فوریه، ویلیام برْنْز، رئیس سازمان اطلاعات آمریکا (سیا)، در مصاحبه‌ای که از شبکۀ «سی بی اس» آمریکا پخش شد، از گسترش همکاری‌های نظامی روسیه و ایران اظهار نگرانی کرد و گفت: روسیه در نظر دارد برنامۀ موشکی ایران را تقویت کند و هواپیماهای جنگی در اختیار آن کشور قرار دهد.

جمعۀ این هفته ۲۴ فوریه نخستین سالگرد حملۀ نظامی روسیه به خاک اوکراین است. یک سال پیش هنگامی که ارتش روسیه وارد اوکراین شد، کم‌تر کسی باور می‌کرد که اوکراینی‌ها بتوانند در دفاع از سرزمین خود این‌چنین مقاومت کنند. به عقیدۀ بسیاری از کارشناسان و ناظران بین‌المللی، در یک سال گذشته جنگ اوکراین به رغم ویرانی‌هایی که به بار آورده و خون‌هایی که به زمین ریخته، بیش از همه به زیان پوتین تمام شده، اما هنوز آیندۀ آن نامعلوم است.

شنبۀ گذشته ۲۲ بهمن، چهل و چهارمین سالگرد انقلاب ۱۳۵۷ بود. به همین مناسبت، جمهوری اسلامی در بیشتر شهرهای کشور و گروه‌هایی از مخالفان آن در چند شهر بزرگ اروپا و آمریکا، تظاهرات و سخنرانی‌هایی البته با دو انگیزۀ جداگانه برگزار کردند. جمهوری اسلامی مانند هرسال کوشید هستی خود را با بزرگداشت انقلاب توجیه کند و به هوادارانش دلگرمی دهد.

موضوع «تمامیت ارضی» یا «یکپارچگی سرزمینیِ» ایران پس از برچیده شدن جمهوری اسلامی موضوعی نیست که بیشینۀ ایرانیان دربارۀ آن بحث و مجادله کنند. تمامیت ارضی یک اصل پذیرفته‌ است و بسیاری از ایرانیان معتقدند که دربارۀ آن نیازی به چون و چرا نیست. اما مدتی است در رسانه‌های فارسی زبان خارج ایرانیانی دربارۀ این اصل چون و چرا می‌کنند.

شنبۀ گذشته هشتم بهمن برابر با ۲۸ ژانویه خبرگزاری ایرنا از پایان فصل دوازدهم کاوش‌های باستان‌شناختی در پارسۀ تخت جمشید خبر داد. به گفته سرپرست این کاوش‌ها، باستان‌شناسان ایتالیایی و ایرانی در این فصل از کاوش‌ها شالودۀ دو بُرج بزرگ ضلع شمال شرقی و شمال غربی دروازۀ تاریخی پارسه و نیز ایوان و راهرو شمالیِ آن را به طور کامل شناسایی و آشکار کردند. پیش از پرداختن به نتایج این کاوش‌ها مقدمه‌ای را ضروری می‌دانیم.

روز دوشنبه ۲۳ ژانویه وزیران امور خارجۀ اتحادیۀ اروپا چهارمین بستۀ تحریمی خود را برضد جمهوری اسلامی به سبب نقض حقوق بشر و سرکوب معترضان در خیزش سراسری کنونی تصویب کردند. با این بستۀ تحریمی، وزیران امور خارجۀ اتحادیۀ اروپا ده‌ها مقام و چندین نهاد جمهوری اسلامی را به فهرست سیاه خود افزودند. این تصمیم یکی از آخرین دستاوردهای خیزش سراسری جوانان و مردم ایران در چند ماه گذشته بود؛ خیزشی که با همۀ فراز و نشیب‌هایش هم‌چنان ادامه دارد.

روز دوشنبه ۱۶ ژانویه برابر با ۲۶ دی‌ماه هزاران ایرانیِ ساکن اروپا به دعوت علیرضا آخوندی، نمایندۀ ایرانی‌تبار پارلمان سوئد، و حمایت چندین شخصیت سرشناس ایرانی در برابر پارلمان اروپا در استراسبورگ گرد آمدند و با برگزاری تظاهراتی گسترده و پرشور از اتحادیۀ اروپا درخواست کردند که سپاه پاسداران جمهوری اسلامی را در فهرست گروه‌های تروریستی خود بگنجاند. در این همایش بزرگ چند تن از سیاستمداران و نمایندگان پارلمان اروپا و کشورهای اروپایی ازجمله رئیس پارلمان اروپا سخنرانی کردند.