Bach van de Dag

Mooi, ouderwets woord; mijmeren. Ergens tussen dagdromen en denken in. Mijmeren doe ik graag, en redelijk veel muziek van Bach nodigt mij uit tot mijmeren. Zoals deze Allemande uit de Vierde Partita – een schier eindeloze melodie.

Johann Sebastian Bach

Partita nr.4, BWV.828; II. Allemande

Murray Perahia, piano

Sony Classical 88843036822

9’20’’

Geboren op 8 maart 1714; Bach’s tweede en meest succesvolle zoon Carl Philipp Emanuel Bach. Je kunt eindeloos struinen in zijn enorme oeuvre, maar ik koos voor dit deel uit een Fluitconcert. Zo energiek, zo hypervirtuoos, zo vol leven…

(en als toegift; muziek die C Ph E Bach misschien speelde tijdens zijn concert in Groningen…)

Carl Philipp Emanuel Bach

Concert voor fluit, strijkers en b.c., Wq.22; III. Allegro di molto

Jacques Zoon, fluit

Berliner Barock Solisten

DHM 88843004252

6’25’’

Carl Philipp Emanuel Bach

Sonate voor toetsinstrument Wq.48 nr.3, II. Adagio

Pieter Jan Belder, klavecimbel

Brilliant Classics 94320

3’49’’

Moet er om glimlachen, toch wel erg leuk gedaan. De ‘Bach goes jazz’ van Jacques Loussier. Daarna het origineel maar wel op piano, en de versie door Janine Jansen. Hetzelfde stuk, maar dan geheel anders.

Johann Sebastian Bach / Jacques Loussier

Inventie nr.13, BWV.784

Jacques Loussier Trio

Decca 1578922

3’33’’

Johann Sebastian Bach

Inventie nr.13, BWV.784

Till Fellner, piano

ECM Records 4766355

0’55’’

Johann Sebastian Bach

Inventie nr.13, BWV.784

Janine Jansen, viool

Maxim Rysanov, altviool

DECCA 4759968

1’57’’

Ben nu precies op de helft van de muzikale scheurkalender ‘Bach van de dag’. Ik begon in september 2019 met de Aria uit de Goldbergvariaties, dus dit is het uitgelezen moment om precies de helft van de ‘Goldberg’ te laten horen, een Ouverture, als opmaat naar de andere helft.

Johann Sebastian Bach

Goldberg Variaties, BWV.988; XVII Variation 16 ‘Ouverture’

Alexandre Tharaud, piano

ERATO 0825646051779

3’04’’

Weer zo’n moment in de muziek van Bach, alsof ik minstens een halve meter boven de grond zweef, iets magisch. Zeker in deze uitvoering… ben benieuwd wat jij hiervan vindt!

Johann Sebastian Bach

Jesu Meine Freude, BWV.227; O Gute Nacht (arr.)

Calmus Ensemble & Lautten Compagney

Carus 83.381

6’02’’

In maart 1709 krijgt Bach bezoek van de violist Georg Pisendel. Beiden maken een afschrift van Telemann’s Concert voor 2 violen. En voeren het waarschijnlijk uit, met Telemann in het luisterende gezelschap. Zoals zoveel bij Bach, omgeven met ‘misschien’ en ‘waarschijnlijk’. Maar hoe klinkt dat concert van Telemann?

Georg Philipp Telemann

Concert voor 2 violen en strijkorkest, TWV.52, nrG1

Elizabeth Wallfisch, viool & Susan Carpenter-Jacobs, viool

Wallfisch Band

CPO 777 473-2

11’31’’

Johann Sebastian Bach / Johann Georg Pisendel

Sonate voor viool en b.c., BWV.1024; III.

Amandine Beyer, viool

Gli Incogniti

Harmonia Mundi 902322

2’18’’

Van Bach zijn maar twee Vioolconcerten bewaard gebleven… er moeten er veel meer geweest zijn. Ze zijn kwijt, weg of gewoon verloren gegaan. Stel dat je morgen in een stoffig antiquariaat onder een lang vergeten stapel zoiets opduikelt? BWV.1041 werd door Bach in 1730 herzien, voor gebruik in Leipzigs sjieke Café Zimmermann, als heerlijke, aangename achtergrondmuziek.

Johann Sebastian Bach, Concert voor viool en strijkorkest BWV.1041, Cafe Zimmermann

Want dit stuk gaat verder, lijkt het. Fantasie, BWV.903, tijdgenoten van Bach vonden het al een uniek werk, ‘dat zijn gelijke niet kent in het oeuvre van Bach’, aldus Forkel, Bachs eerste biograaf. En dan met die Fuga erbij…

Johann Sebastian Bach, Fantasie en Fuga, BWV.903 ’Chromatische Fantasie und Fuge’, Christoph Rousset (klavecimbel)

In sommige muziek hoor ik de stilte in en tussen de tonen. Stilte die uitnodigt tot mijmeringen, bezinning. Het origineel van Bach’s Pedalexercitium is als oefening geschreven voor de orgelpedalen. Wonderlijk: op een blokfluit is het vederlicht en vol stilte.

Johann Sebastian Bach, Pedalexercitium BWV.598 (arr.), Concert Francais (Sebastien Marq, blokfluit)

Het meest intieme dat je hebt als mens, het meest kwetsbare en tegelijkertijd het meest krachtig: de ziel. Ik wil heel graag dat het waar is: deze ziel rust in de handen van... Dit verlangen, eigenlijk: zeker weten, spreekt in deze aria van Bach. Niet ter zake doende, maar toch: ik vind dit de ‘mooiste’ Bach.

Johann Sebastian Bach, Cantate BWV.127 ‘Herr Jesu Christ, wahr’Mensch und Gott’; aria ‘Die Seele ruht in Jesu Händen’, Hannah Morrison (sopraan), Ricercar Consort