‘Wandelaar in juni’

Zomer, 1911. Samen met zijn vriend Ivor Gurney, maakt de 19-jarige Herbert Howells wandelingen in Gloucestershire, Engeland. Zijn indrukken verwerkt Howells o.a. in zijn Summer Idyls. Het deeltje June-Haze is een vergeten parel.

Herbert Howells

Summer Idyls: III. June-Haze

Matthew Schellhorn, piano

(album: Howells; Piano Music, vol.1)

‘Wonderschoon en amusant’

Maurice Ravel wilde zijn Pianoconcert de titel ‘Divertissement’ meegeven, ‘amusement’. Onderhoudend, niet meer dan dat, maar wel op het hoogste niveau. Hij sleep zo’n drie jaar aan dit concert, totdat iedere noot stond waar die moest staan, maar ook gewoon ‘amusant’ was. In deze aflevering ook de eerste opname van Ravels pianoconcert.

Maurice Ravel

Pianoconcert in G; II.

Alicia de Larrocha, piano

Saint Louis Symphony Orchestra olv Leonard Slatkin

(album: Ravel Pianoconcert in G)

Maurice Ravel

Pianoconcert in G; II.

Marguerite Long, piano

Orchestre des Concerts Lamoureux olv Maurice Ravel

(album: Ravel conducts Ravel)

‘De ongehoorde vrouw’

Wie kent haar naam nog, laat staan haar muziek? Maddalena Lombardini Sirmen, jaartallen: 1745-1818. Ze was een uitzonderlijk vioolvirtuoos, maar zong ook aan de hoven van Dresden en Petersburg. En ze was een van de eersten die strijkkwartetten componeerde… hoogste tijd voor deze ongehoorde vrouw.

Maddalena Laura Sirmen

Strijkkwartet op.3 nr.1, I.

Lombardini Quartett

(album: Sirmen, Six String Quartets)

‘De duif en het vuur’

Er bestaat een mooie miniatuur waarop je de Middeleeuwse mystica Hildegard von Bingen ziet – een stroom vuur gaat rechtstreeks van de Hemel naar haar ziel. Op een andere afbeelding zie je een componist aan het werk terwijl een duif de hemelse melodieën influistert. Duif en vuur, symbolen van de Heilige Geest.

Anoniem

Veni creator spiritus

Anonymous 4

(album: The Origin of Fire)

Hildegard von Bingen

O ignis spiritus paracliti

Anonymous 4

(album: The Origin of Fire)

‘De reiziger: Komitas’

De Armeense priester Komitas was een geboren verzamelaar… van o.a. Armeense volksmuziek, die hij ook uitvoerde; Debussy vond hem ‘een genie’. Na de Armeense genocide was Komitas geestelijk een gebroken man. Zijn verzamelingen zijn een bron van prachtige muziek uit een rijke traditie.

Komitas Vardapet

Havik (opn.1912)

Sogomon Komitas, zang

(Album: The Voice of Komitas Vardapet)

Komitas

Havik

The Gurdjieff Folk Instruments Ensemble olv Levon Eskenian

(CD Music by Komitas)

Komitas

Akna oror

The Gurdjieff Folk Instruments Ensemble olv Levon Eskenian

(CD Music by Komitas)

Komitas 

Garun a

Kim Kashkashian, Robyn Schulkowsky & Tigran Mansurian

(Album: Hayren – Music of Komitas & Mansurian)

‘Onder de Eiffeltoren naar verre oorden’

De Wereldtentoonstelling van 1889 vond plaats in Parijs, en kende de splinternieuwe Eiffeltoren als ‘ingang’. Debussy moet er geregeld onderdoor hebben gelopen – eenmaal op de tentoonstelling was hij diep onder de indruk van gamelan, die hij hoorde in… het Nederlandse paviljoen. 

Claude Debussy

Images, Livre II, I. Cloches a travers les feuilles

Bertrand Chamayou, piano

(album: Good Night!)

‘Meer dan een straatnaam’

Ooit stuitte ik in mijn verzamelliefde op de strijkkwartetten van Johannes Verhulst. Voor mij niet meer dan een straatnaam, maar achter die naam gaat een hele muzikale wereld schuil, ooit zeer gewaardeerd door bv Mendelssohn.

Johannes Verhulst

Nocturne

Klaus Sticken, piano

(album: Robert Schumann: Sammlung von Musik-Stucken alter und neuer Zeit)

Johannes Verhulst

Strijkkwartet op.6 nr.2; II. Adagio sostenuto

Utrecht String Quartet

(album: Verhulst Strijkkwartetten)

‘De laatste minuut’

De allerlaatste muziek van Robert Schumann, gecomponeerd vlak voor zijn overlijden. Eenvoudige en ontroerende muziek, ‘vergezel mij dan’.

Robert Schumann

Endenicher Sterbechoral

Florian Glemser, piano

(album: Schumann Kreisleriana, op.16)

‘Voor het kind dat ik was’

Alle mogelijkheden lagen nog open – begin jaren ’70 was de lucht altijd blauw boven de Tollensstraat in Hengelo, daar waar ik opgroeide. De hedendaagse componist Thomas Larcher lukt het om in zijn ‘kindermuziek’ het ‘vroeger’ op te roepen.

Thomas Larcher

Stukken voor piano, ‘Poems’, 1-5, 12

Lars Vogt, piano

(album: For Children)

‘Pastorale’

Als 14-jarige naar het conservatorium in Utrecht… Alexander Voormolen studeerde piano en compositie – later in Parijs werd Ravel nog een tijdje zijn mentor. Toch raakt zijn naam steeds verder weg in de tijd. Hoogste tijd om hem in het muzikale licht te zetten.

Alexander Voormolen

Klein visje

Pauline Oostenrijk, piano

(CD The Notes Are Swallows)

Alexander Voormolen

Pastorale

Pauline Oostenrijk, piano & hobo

(CD The Notes Are Swallows)