Focus op Wetenschap

Hoe gaan we in Nederland om met de doden? Brenda Mathijssen onderzocht met welke rituelen nabestaanden de uitvaart van hun overledenen vormgeven. Steeds meer en andere rituelen duiken daarbij op. Morgen promoveert ze bij de Radboud Universiteit op haar proefschrift: ' Making sense of death'. Bij Nieuws en Co vertelt ze over haar onderzoek waarbij ze nabestaanden een jaar lang volgde in hun rouwproces.

Afgelopen jaren ging het er vaak over: de honderdduizenden vluchtelingen die een weg zochten door Europa. Waar kunnen ze terecht? Wie moet ze opvangen? Uit een groot onderzoek blijkt nu dat een ruime meerderheid van de Europeanen wil dat asielzoekers eerlijk worden verdeeld over de verschillende Europese landen. Ook als dat betekent dat er méér vluchtelingen naar hun land komen. Wij praten erover met Leo Lucassen, als migratie-deskundige verbonden aan de Universiteit Leiden.

Na een beroerte de weg niet meer zo goed kunnen vinden: het overkomt jaarlijks meer dan tienduizend mensen. Maar hun navigatie-problemen bleven altijd onderbelicht. Door een samenwerking tussen de universiteit van Utrecht, het UMC en revalidatiecentrum de Hoogstraat kunnen die problemen aangepakt worden. Neuropsycholoog Michiel Claessen promoveerde er onlangs op en verslaggever Martijn van der Zande ging samen met hem naar een patiënt.

De Wet Werk en Zekerheid van Lodewijk Asscher is een voedingsbodem voor populisme. Dat stelde hoogleraar economie Barbara Baarsma een tijdje terug in De Telegraaf. Bestaat er inderdaad een link tussen de manier waarop we de arbeidsmarkt inrichten en ons stemgedrag? Dat onderzoekt Agnes Akkerman. Ze is hoogleraar Arbeidsmarkt Instituties en Arbeidsrelaties aan de Radboud Universiteit Nijmegen en ze sprak vorige week haar oratie uit.

We hebben vandaag een bijzonder experiment gedaan in de bloedhitte buiten. We hebben Koen Levelt van de Vrije Universiteit van Amsterdam uitgenodigd omdat we wilden weten of het met deze hitte verantwoord is om te sporten. Levelt is namelijk thermofysioloog en Lara was het proefkonijn.

We willen allemaal oud worden en dan liefst ook in goede gezondheid. Er zijn websites en stapels boeken volgeschreven over hoe we dat kunnen bereiken. In vroeger tijden was dat niet anders, alleen zijn de ideeën over hoe je gezond oud kunt worden in de loop der tijd wel veranderd. In Groningen start morgen de tentoonstelling 'Gelukkig Gezond' over gezond ouder worden door de eeuwen heen. Wij praten erover met een van de samenstellers: medisch historicus Rina Knoeff.

Zoogdieren gebruiken geuren om met elkaar te praten. “Wegwezen, dit gebied is van mij!”, zeggen ze bijvoorbeeld. Of: “Ik ben een gezond vrouwtje en ik zoek een partner.” Die geur komt niet van het dier zelf, zo blijkt nu, maar van de bacteriën die het bij zich draagt. Onderzoek bij stokstaartjes heeft dat aangetoond. Ik praat erover met Nienke Beintema, wetenschapsjournalist voor onder meer De Kennis van Nu en NRC Handelsblad.

Goed nieuws voor kattenliefhebbers. Via genetisch onderzoek hebben wetenschappers ontdekt waar de wortels van onze huiskat liggen. Daarvoor namen ze DNA-monsters uit onder andere Egyptische kattenmummies. Ze publiceerden hun vondsten zojuist in Nature Ecology and Evolution en wij praten erover met Bea De Cupere van het Museum voor Natuurwetenschappen in Brussel.

Deze week is het de Week van de Invasieve Exoot. Marc-Robin Visscher nam een kijkje bij de Loosdrechtse Plassen.

Haar onderzoek naar het puberbrein is baanbrekend, vernieuwend en inspireert jonge onderzoekers, oordeelt de NWO. Daarom is hoogleraar neurocognitieve ontwikkelingspsychologie Eveline Crone een van de vier laureaten die een Spinozapremie krijgt. 2,5 miljoen euro, die ze vrij mag besteden aan onderzoek. Verslaggever Karin Alberts was erbij, in de Rode Hoed in Amsterdam, toen de laureaten bekend werden gemaakt.