Kiwal taariindi

Wano woowiri non lewru kala, e oo ɗoo taskaram en yewtay fii darnde rewɓe afriknaaɓe ko yowitii e mbayliigu weeyo walla reenude taarindi men. Ko foti wonde darnde maɓɓe e nder pelle ɗe ɓe tawaa e mum ɗen?  Holɗe e pehe woɓɓe e maɓɓe woni e ƴettude ngam haɓude mbayliigu weeyo? Ngam yewtude e dow ɗee toɓɓe en bismoto koɗo men, Faatumata Binta JALLO, ginenaajo tawaaɗo e fedde AGOREC woni fedde dariinde e daditiinde ngam haɓuɗe mbayliigu weeyo. Kono ko  adii en heɗoto miijooji addaaɗi e toongoode WhatsApp men. En joofiniran konngol Kolo Kulibali, Iwaririnaajo koolaaɗo kuuɓal fedde hello haakowo"page verte" e fransiire.

E oo ɗoo taskaram men yewtay ko yowitii e tuuɗe elektronik e nder Afrik. Ko saabi ndee toɓɓere, ko ñannde tati nduu lewru go’aɓuru ardiiɓe Espaañ holliti wonnde  ɓe yiiti njuɓɓudi fedde neldoonde ɗee tuuɗe elktronik e nder yoga e leyɗe Afrik, tawa aldaa e sariya, wano Senegaal, Najeriya haa Moritani. Mbela kuule walla pehe no darnaa e ndin leydi ngam haɓude ɗum? Holko ɗum waawi battinde e dow taarindi ndin ? Mbela ɗee tuuɗe elektronik no waawi wayleede waɗtee piiji ɗi jamaa on huutortoo e nder Moritani ?Ngam yaajinaade e ndee toɓɓere en bismoto koɗo men Abdu Latif Sow, Moritaaninaajo, hertorɗo baŋŋe taarindi

Ko adii  yewtere ndenn en heɗoto jantoore nde Aamadu Baro Bah waɗani en on alhaali waɗuɗo to Espaañ. En joofniray Bussura TALLA, ardiiɗo suudu gollirdu  dillooru e baŋŋe waylugol tuuɗe elektronik, wi'eteendu Setlik. Ɗum non bisimilla mon.

Mussiɓe teɗɗuɓe heɗiiɓe rfi Fulfulde on salminaama on bi'aama kadi bismilla mon e taskaram Kiiwal Taariindi ɗoo. Taskaram arano e ndee hitaande ɗoo. Yo Allah waɗan en 2023 hitaande Jam, Cellal, e Ɓamtaare. Hannde yewtere men yowii ko ko ɓuri tentude e ndee hitaande ƴaɓɓiinde to baŋŋe taariindi. No tawaa e mum ngal tummbondiral adunyankowal waɗaangal to Sharm El Sheykh  to Ejipt kono kadi e Kop15 jonnde waɗaande Monreyal ko faati e no ngurndam noonanteeri tagundi e nder aduna on e no ndi reenirtee. Holko ɓuri tenntude e ahadiiji pehe e dabareeji ƴettaaɗi e ɗee tummbondire ? Holko haana waɗeede ngam haɓude bonandaaji goɗɗi wano yooro, waamere keneeli teskaaɗi kadi e ndee hitaande ɗoo. En bismoto koɗo men Abdullaay BAH ginenaajo jannginowo e wiɗtotooɗo baŋŋe taariindi ka ɗuɗal mawngal Konaakiri ngam o famina em ko ɓuri manitaade e oon fannu. Kono kadi men yewtiday e Aysatu Juuf halfinaaɗo eɓɓooje adunyankooje yowitiiɗe e mbayliigu weeyo to « Enda Enerji si jonnen konngol Raasiin Kaan hertiyankoojo taariindi, arɗiinooɗo fedde winndereyankoore daraniinde reenugol tagu walla keneeri e nder hirnaage Afrik. Tedduɓe ko nii woni toɓɓe yewtere nden, bismilla mon.

E oo ɗoo taskaram men yewtay ko faati e tuuɗe elektronik e nder Afrik. E ɗii duuɓi yawtuɗi no taskaa e nder yoga e nder leyɗe Afrik keeweendi tuuɗe elktronik. Ɗum non no wondi e battane mawɗe edow taarindi men. Ko holɗe caɗeele kadi ndii tuundi battinta e cellal neɗɗo? Ko foti wonude pehe fii haɓugol ɗee tuuɗe elektronik? Mbela ɗee tuude elektronik no waawi wayleede waɗtee piiji ɗi jamaa on naftorta?Ngam yaajinaade e ndee toɓɓere en bismoto koɗo men Bussura TALLA, ardiiɗo suudu gollirgal dillooru e baŋŋe tuuɗe elektronik, wi'eteendu Setlik.Ko adii ɗum e heɗoto jantoore nultondiraaɗo men Boobo Julaaso Yaaya Demmbo Tammbura, o yewtidii e rewɓe waylaɓe tuundi iwndi e lektronik e poore waɗtaɗe piiji ɗi jamaa on hutorta.En njoofniray yewtere nden e Moodu Faal senegalnaajo ardiiɗo fedde "Senegal propre" anndiraaɗo Moodu poore sabu darnde makko nden fii haɓugol kala ko woni tuundi.Ɗum non Bissimila mon.

E oo ɗo taskaram en yewtay ko faati e ngal tummbondiral kop15 waɗaangal Montreyal to Kanada. Caggal ngal kaaldigal  sattungal e nder ɗuuɓi nayi e ɓalɗe sappo ko ɓuri leyɗe teemedere cappanɗe jeenayi faamondirii e ngardiigu Shiin, leydi ardiindi ngal tummbondiral kop15. Ngal nanondiral yowitii ko no ngurndam tagundi (tageefo) e nder aduna on reeniree. Holko ngal nanondiral waawi nafude aduna on tenitinii Afrik ? Mbele hannde mbuuɗi jonneteeɗi leyɗe waasɗe cemɓe ɗen no waawi reenude noonanteeri ngurndam tagu nguu (biyodiwersite) e nder Afrik ?Ngam yaajinaade e ɗee ɗoo toɓɓe en bismoto koɗo men Raasiin Kaan. Ko o hertiyankoojo taariindi, arɗiinooɗo fedde winndereyankoore daraaniinde reenugol tagu walla keneeri e nder hirnaage Afrik.Ko adii yewtere nden, seeditannde e heɗoto Mamadu Jallo gooto e jayndiyankooɓe tawanooɗo e ngal tumbondiral.En njoofniray konnguɗi Faatumata Binta JALLO gooto e ardiiɓe fedde daraniinde hundaari ndin e nder Gine, wi'eteende AGOREC.Ɗum non Bismilla mon.

Musiɓɓe tedduɓe on salminaama on bi'aama bismilla mon e yewtere Kiiwal Taariindi e dow Rfi Fulfulde. E oo ɗoo taskaram men yewtan ko faati e pehe haanaaɗe ƴetteede ngam haɓugol mbayliigu weeyo. Hitaande kala tummbondire adunyankooje no waɗeede ngam ɗaɓɓude pehe e ɓɓooje fii no nguleendi weeyo haɓiree. Kono haɗtaa jamaa on, tentinii leyɗe Afrik no wondi e caɗeele mum. Ko nden toɓɓere yewteten fii mum enen e koɗo men on, Malaaɗo Jallo, hertorɗo taariindi ardiiɗo kadi fedde sukaaɓe jannginayɓe ka ɗuɗe mawɗe Konaakiri fii alhaali taarindi. Kono ko adii ɗum, en heɗoto miijooji addaaɗi e tonngoode men WhatsApp. En joofniray yewtere Abi Jah, senegalnaajo ardiiɗo fedde nde wonaa lamuyankoore dilloore e baŋŋe nunɗal kiliman hakkunde leyɗe alɗuɗe e waasuɗe.

E oo ɗoo taskaram men yewtan ko yowitii e ɓattane nguleendi weeyo e dow daaɓeeji e nder Afrik.E ngal tummbondiral adunayankowal wi'eteengal Kop27 waɗanoongal Misra (Egipt) yoga e tawtoranooɓe e nden jonnde yewtuno fii ɗen caɗeele e ɓattane majje e ngurndam men. Hannde ko woni ɓattane mbayliigu weeyo e dow daaɓeeji ? Ko honɗun haana waɗeede fii no ɗin daaɓeeji reenire hara nguleendi weeyo tampintaaɗi. Ko ɗee ɗoo toɓɓe yewtideten e koɗo men hannde. Himo wi'ee Hadiyatu Jallo jannginoowo e wiɗtiyankoojo ka ɗuɗal mawngal  ngal Dalaba Gine. Kono ko adii ɗum en heɗoto mijooji adaaɗi e tongoode WhatsApp. En joofniray e Ceerno Bureyma Ñaali Buli, janngnoowo ka ɗuɗal mawngal Bamako arɗiiɗo fedde nde wonaa lamuyankoore pellital marooɓe. O yewtidii e Rama Jallo.

E oo ɗoo taskaram men kadi yewtay wano woowiri non lewru kala fii darnde rewɓe afriknaaɓe ko yowitii e mbayliigu weeyo. Ko fotti wonde darnde maɓɓe e nder pelle ɗe ɓe tawaa e mum ɗen? Yalli hiɓe tawnee ka tummbondire adunyankooje ɗo ɓe ƴettata pehe ngam haɓude kala ko faati e mbayliigu weeyo ?Ngam yewtude e dow ɗee toɓɓe en bismoto koɗo men Fatumata Kante, ginenaajo halfinaaɗo konngol fedde nde wonaa laamuyankoore dariinde datii fii hiwugol taarindi ndin wi'eteende "Renaced".Kono ko  adii e seeditannde makko en heɗoto miijooji addaaɗi e tongoode amen WhastApp. En joofiniran konngol Hinndu Umaru Ibrahim Caadnaajo hooreejo fedde renndinde rewɓe Caad dariiɓe fii haɓugol mbayliigu weeyo. Ɗum non bismilla mon.

E oo ɗo taskaram men yewtan ko yowitii e tummbondiral adunyankowal yowitiingal e taarindi wi’eteengal Kop27.

Ngal ommbaama e alat yawtunde ndee to Sharm El Sheykh Misra (Egipt). Ko ɓuri leyɗe teemedere e cappanɗe jeenay e jowi tawtoraama e ndee jonnde.

 E nder mayre aadiiji siifaama yowitiiɗi e no leyɗe waasɗe semmbe ɗe mbayliigu weeyo tammpini, faaɓortoo. Ngam yewtude ngartam walla nafa  ɗin aaddiji to baŋŋe Afrik, kono kadi e darnde afriknaaɓe. En ɓismoto koɗo men Ibrahiima Ñang ardiiɗo fedde nde wonaa laamuyankoore tawanoonde e nden jonnde wi’eteende « Banlieu du monde » hertornde to baŋŋe wakati. Kono ko adii e heɗoto jaagorɗo Senegaal halfinaaɗo geɗe taariindi Aliwu Ndooy, si joofiniren Aysatu Juuf halfinaaɗo eɓɓooje adunyankooje yowitiiɗe e mbayliigu weeyo to « Enda Enerji ». Ɗum non bismila mon.

Keɗoɗee Kiiwal Taarindi ɗoo e Rfi fulfulde. E kaa ɗoo taskaram, Abdullaay JALLO e hoɓɓe makko yewtay ko yowitii e no kulle ladde ne’irtee ka dingiraaji Afrik hirnaange ? Holko woni faadaare majji ka faggudu leyde Afrik ?Eɗen bismoo Ceerno Ibrahiima Soogi JALLO, karallo to baŋŋe taariindi, di’e ladde e daabaaji laade to dowla Gine.