On Tottaama Konngol

Hannde e altine, ñannde 12, 8ɓuru, en kaalan ko yowiti e coftal ɓalli. Fijooji Olempik fuɗɗuɗi gila ñannde 26 lewru faltiindu, timmii hanki e alat Paris. Fijooɓe leyɗeele Afrik ko timmi leyɗe 54 tawaama e ngal dawal 33ɓal fijindaruuji olempik, ngam foolotirde e calɗi ko timmi 45 mo kala e fannu mun. E ngal daawal hikka, Afrik ko dañii ko deese 39, deese ɓurɗuɗe 2 ɗee ɗe Afrik heɓunoo e hitaande 2021 Tokiyo. Ko holno taskorɗon tawtoral afriknaaɓe e ɗii fijooji Olempik? Ko nii abbornoɗon darnde Afrik e ɗii fijooji Olempik? E miijo mon ko holɗum haɗi fijooɓe Afriknaaɓe daroo hikka ɓuri ndee ɗoo darnde e ɗii fijooji?

Ka taskaram men On Tottaama Konngol hannde e aljuma ñannde 9, lewru 8 ɓuru 2024, e nder ndee yeewtere udditiinde, on kaali ko faati e alhaali kabaaruuji feƴƴuɗi e ndee yontere. On addii ji’anɗe mon e toɓɓe ɗe yiɗuɗon heɓude fensitande e majje. Heɗoɗee jeewte waɗaaɗe ɗee.

Hannde e alkamisa ñannde 8, 8ɓuru, ka taskaram on Tottaama Konngol, en kaali ko faatii e nafoore maa mi wi’a ballal ngal hooreeɓe hiɓɓe leyɗeele Afrik dañata lewru kala. Mali, Muusa Maara, hooreejo jaagorɓe kiɗɗo anndinii e nder talkuru ndu o yottini e hooreeɓe laamu faddewu nguu, wonnde o muññike balle laamu ɗe o tottetee lewru kala sabu ko laatinoo hooreejo jaagorɓe leydi. Oo hooreejo jaagorɓe leydi, gila e lewru go’aɓuru hitaande 2015 o henndoto lewu kala ujune teemeɗɗe jeeɗiɗi kaalisi cfa. O yoɓanee kadi coggu kuuran e ndiyam e telefon. Ngal pellital Muusa Maara wi’ude wonnde balle ɗe heɓata ɗee lewru kala yo huutore jooni fii wallitagol ɓiɓɓe Mali waɗii haalullaaji ɗuuɗuɗi e nder leydi ndii.

Onon ko honno taskorɗon ngal pellital Muusa Maara hooreejo jaagorɓe kiɗɗo Mali?

Ko holno alhaali ɗee balle ɗe hooreeɓe hiɓɓe fewndori e nder leyɗeele?

Hannde e alarba, ñannde 7, 8ɓuru, en artan e ko fewndii hakkunde Mali e Ukreeniya ɓawto fiyande waɗunde Tiinzawaten e maayde lewru faltiindu nduu. Hooreeɓe laamu faddewu Mali dartinii huuwondiral diplomasi hakkunde maɓɓe e Ukreeniya. Ɓe ƴettii ngal pellital caggal nde gooto e ardiiɓe Ukreeniya anndini wonde Kiyef no tawaa e wallugol muurtuɓe e kuliyankooɓe waɗugol ndee hawande Tiinzawaten. Hawannde saaɓiinde maayde konunkooɓe Mali ɗuuɗuɓe wondude e wallidiiɓe maɓɓe Wagneer.

Ko holno taskorɗon ngal pooɗondiral hakkunde Mali e Ukreeniya?

Ko holɗum ngol dartingol huuwondire hakkudeeji maɓɓe waawi ɓattinande leyɗeele ɗee ɗiɗi?

E miijo mon, taw si hare hakkunde Ruusiya e Ukreeniya layii haa hewtii Afrik?

Hannde e talaata, ñannde 6, 8ɓuru, en kaalii ko faati e oo alamaani (pawalla)  mo lorriiɓe e warngo 28 settambur Gine innitanaa. Ɓawto nde ndee ñaawoore nden taƴaa, holla wonde ko waɗuɓe ɗii fitinaaji 28 settambur, (sokaaɓe ɓen) yoɓata hakkeeji lorriiɓe ɓee, hawranooɓe e mum e waranaaɓe e ɗii fitinaaji hino maapii sanne. E bi’ol maɓɓe, wonaa ɓonnuɓe ɓen (Kapiten Muusa Dadis KAMARA e gollidiiɓe makko e on wakati) haanaa accireede tottugol ɓe hakkeeji maɓɓe. E miijo maɓɓe ko laamu ngun haani wallitaade ɓe, yoɓa ɓe hakkeeji maɓɓe.

Ko holno taskorɗon ndee maapunde lorriiɓe e warngooji 28 settambur ko faati e heɓtugol hakkeeji maɓɓe?

Taw si ɓee ñaawaaɓe e ɗii warngooji 28-settambur sokaa, no waawi yoɓude hakkeeji lorriiɓe ɗi ɓe fawaa ɗin?

Hannde e altine, ñannde 5, 8ɓuru, en kaalan ko faatii e seppooji jokkuɗi waɗude e nder yoga e leyɗeele men Afrik liddu sattugol nguurndam, alhaali laamuuji bonnɗi e ko faatii e ngeenaari bonndi jaaliindi e nder leyɗe ɗen. E ɗii lebbi sakkitiiɗi seppooji taskaama e nder leyɗeele ɗuuɗuɗe wano Keniya, Uganda, Gine maa e Najeriya, wondude e maayeele ɓiɓɓe leyɗe ɗee. E bi’ol "Amnesty International" fedde daraniinde hakkeeji neɗɗanke, yimɓe 13to maayii e ɗii maajereeji waɗuɗi Najeriya yontere ƴaɓɓiinde ndee. Maayeele ɗe konu leyɗi ndii jokkiraa. Holko saabi seppooji hino heewi waɗude e nder leyɗeele Afrik?Ko holno ñaawirɗon ɗii warngooji seppooɓe liddu caɗeele ngurdam e nder leyɗeele maɓɓe? Ko haɗi hooreeɓe Afrik newnana ɓiɓɓe leyɗee maɓɓe yuɓɓinde seppooji?

Ka taskaram men On Tottaama Konngol hannde e aljuma ñannde 19, lewru 7 ɓuru 2024, e nder ndee yeewtere udditiinde, on kaali ko faati e alhaali kabaaruuji feƴƴuɗi e ndee yontere. On addii ji’anɗe mon e toɓɓe ɗe yiɗuɗon heɓude fensitande e majje. Heɗoɗee jeewte waɗaaɗe ɗee.

Hannde e alkamisa 1, 8ɓuru taskaram men On Tottaama Konngol no naɓira en hannde Gine, kaalen ko faati e ñaawoore worngooji waɗunooɗi ka Estaad 28 settambr Konaakiri. Ñaawoore nden timmi hanki e alarba. Tirbinal Diksin on ɓannginii jukkooje fawaaɗe e dow tuumaaɓe. Muusa Dadis Kamara, ardinooɗo Gine fewndo ɗii warngooji, qirraama bonnandaaji war-neɗɗanke, kanko e Muusa Cegboro Kamara gooto kala fawaama kaso ngo duuɓi noogay. Tumba Jakite fawaama kaso ngo duuɓi sappo, Marsel Gilawogi kañum sokete duuɓi sappo e jeetati. Kulood Pivi dogguɗo kaso mo yitaaka haa jooni fawaama kaso kaddi nguurdam. Kono Sese Rafayel Haba, Ibrahiima Kamara lollirɗo « Kalonzo », Alfa Aamadu Balde e Abdulaay Sherif Jaabi, tuumaanooɓe kamɓe kadi e alhaali 28 settambur oo  wi'aama alaa ko bonni. Ko ɗum woni tuume ittaa e dow maɓɓe.

Ko holno jaɓɓorɗon jukkooje fawaaɗe e ɗow ɓee tuumaaɓe e warnfooji 28 Settambr Gine ɗii?

Hannde e alarba ñannde 31, 7ɓuru, yewtere men no nawra en Gine. Hooreeɓe CNT lomtiiɓe suudu depiteeɓe e oo saa’i laamu ƴanngal, weeɓitanii  ginenaaɓe e altina yawtunde mbaadi eɓɓoore doosngal( dustuuru). Toɓɓe kese ɗuuɗuɗe hino loowaa e nder ndee eɓɓoore doosngal leydi. Wano tawtoreede e suɓngooji Gine mo jeyaaka e fedde dawro, happu duuɓi ƴamooɓe lefol laamu. Jooni ko jogiiɗo duuɓi gila 35 haa 80 yananaa ɗaɓɓude laamu. Hiɓe eɓɓi kadi sincugol suudu Sena ko yowitii e happu laamu ngun ɓe eɓɓii mannda ɗiɗi mo duuɓi 5 ka kala e toɓɓe goɗɗe.

Ko holno jaɓɓorɗon ndee eɓɓoore sariya doosngal weeɓitanaaɗo ɓiɓɓe leydi ndii e altine?

Ko holno ñaawirɗo toɓɓe keso loowaaɗe ɗen e nde eɓɓoore dosngal Gine?

Hannde e talaata, ñannde 30, 7ɓuru, en kalan ko yowitii e tilayeerɓe waraaɓe Caaroy e hitaande 1944, fewndo hare adunayankooje. Faransi hollitii e alat wonnde woodi tilayeerɓe 6 waraaɓe e dow yamiroore ofisiyeeɓe faransinaaɓe e daaka Kaaroy, nokku ɗo tilayeerɓe Senegalnaaɓe daakinoo fewndo ɓe iwi haɓangol Faransi. Faransi non no tuumiraa wargol ɗuuɗuɓe e ɓee tilayeerɓe fii hiɓe ƴami hakkeeji maɓɓe.

Ko holno faamirɗon ngal pellital Faransi tawnugol ɓee njeego’o e konunkooɓe maayanɓe Faransi?

E nder tilayeerɓe waraaɓe Caaroy fow, hara Faransi ko ɓee jeego’o ɗoo pet okkata ndee tiitoode “Maayanɓe Faransi”? Tawu si ngal pellital Faransi ɗoo pet yonay ko yowitii e okkugol ɓee hakkeeji maɓɓe.