R U OK

หลายครั้งที่เราไปเยี่ยมผู้ป่วยในโรงพยาบาล เพื่อต้องการแสดงถึงความปรารถนาดี เลยเลือกจะพูดคำบางคำเพื่อส่งกำลังใจ แต่เราไม่รู้ตัวว่าประโยคเหล่านั้นอาจสร้างบาดแผลและสร้างความกดดันโดยไม่รู้ตัว

R U OK เอพิโสดนี้เลยรวบรวมหลากหลายสถานการณ์ในโรงพยาบาลว่าเราควรพูดหรือปฏิบัติตัวอย่างไร เพื่อจะไม่เป็นการย้ำความเจ็บป่วย เพราะในโรงพยาบาลอาจเป็นสถานที่อ่อนไหวทางความรู้สึกกว่าที่คิด

Time index01:44 หลายครั้งที่เราคิดว่าการให้กำลังใจคือการพูดอะไรดีๆ02:48 ความต้องการไปให้กำลังใจอาจเป็นความต้องการของเราเอง04:19 โรงพยาบาลเป็นพื้นที่ละเอียดอ่อนกว่าพื้นที่ทั่วไป07:19 การเยี่ยมผู้ป่วยอาจแค่นั่งฟังหรืออยู่เป็นเพื่อน09:17 “สู้ๆ นะ” อาจไม่ใช่คำปลอบที่ดี10:18 การเยี่ยมผู้ป่วยที่อยู่ในภาวะสุดท้าย

ในโอกาสที่ R U OK พอดแคสต์ครบรอบ 1 ปี เอพิโสดนี้เลยถือโอกาสรวมประโยคให้กำลังใจจากตอนที่ผ่านๆ มา อาจมีบางคำที่ทำให้เราเห็นมุมใหม่ๆ และปรับใจตัวเองได้ เพราะทุกความคิดและทุกพฤติกรรมที่เกิดขึ้นสามารถเปลี่ยนแปลงได้เสมอ หากเราต้องการ

Time index 10:20 ทุกคนมีสิทธิ์ที่จะมีความสุข11:55 เงินทำให้ซื้อของได้แต่แทนความสัมพันธ์ของคนในครอบครัวไม่ได้13:10 การมีเพื่อน คือการ Give & Take14:05 ความถูกต้องไม่ได้เป็นความจริงสูงสุดของทุกคน15:01 ชีวิตเราไม่ได้พึ่งพาทักษะอย่างใดอย่างหนึ่งเพียงอย่างเดียว 16:28 บางครั้งเราอิจฉาเพราะไม่ยอมรับความแตกต่าง17:23 การคาดหวังในคนรักดูแลเราเหมือนพ่อแม่อาจไม่ใช่สิ่งสูงสุดในชีวิต18:27 เราจัดการและออกแบบชีวิตเองได้19:23 เด็กไม่สามารถเข้าใจคุณค่าหรือตีความความรักผ่านเงิน21:11 เราดูแลคนอื่นอย่างไร เรารักตัวเองได้อย่างนั้น

ได้ยินจนขึ้นใจว่าเวลาเจอปัญหา อย่าใช้อารมณ์นำเหตุผล แต่บางครั้งเราก็ไม่ทันยั้งตัวเอง อารมณ์พุ่งพล่านไปก่อนจนเกิดปัญหา แล้วกลับมาทบทวนว่าไม่น่าทำอย่างนั้น

เพราะอารมณ์เป็นสิ่งที่อยู่กับมนุษย์ตลอดเวลา R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนพิจารณาว่ามีปัญหาไหนบ้างไหมที่เราใช้อารมณ์ก่อนเหตุผลได้ ใช้อารมณ์ตัดสินใจบ่อยๆ จะ รวมถึงถ้าอยากใช้อารมณ์ให้น้อยลง จะมีวิธีการปรับปรุงตัวเองให้เป็นรูปธรรมได้อย่างไร

Time index02:09 ทำไมเราถึงใช้อารมณ์เหนือเหตุผล02:30 บางสถานการณ์ก็ต้องใช้อารมณ์ในการตัดสินใจมากกว่าเหตุผล03:58 บางคนใช้ชุดเหตุผลจนหมดจึงเลือกใช้ชุดอารมณ์มาสู้แทน08:21 อารมณ์คือสิ่งสะท้อนภายในใจ ภายนอกคือสิ่งกระตุ้น09:34 เราเลือกใช้เหตุผลหรืออารมณ์ได้แต่ต้องรู้ตัว12:07 การใช้อารมณ์นำเหตุผลอาจมาจากไม่มีทักษะควบคุมอารมณ์ตัวเอง12:34 บางคนชอบระบายแล้วทำให้รู้สึกดี แต่ไม่มีวุฒิภาวะ13:33 วิธีฝึกให้ตัวเองให้ใช้อารมณ์น้อยลง คือการถ่างลมหายใจ

แม้ว่าความอิจฉาจะเป็นอารมณ์พื้นฐานที่สามารถเกิดขึ้นได้กับมนุษย์ทุกคน แต่สิ่งที่น่าสนใจคือเมื่อเกิดความรู้สึกนี้ขึ้นหลายคนจะไม่ยอมรับ จึงไม่รู้เท่าทันตัวเอง

R U OK เอพิโสดนี้จึงย้อนกลับไปสำรวจที่มาของความอิจฉาว่าเกิดขึ้นได้อย่างไร พฤติกรรมแบบไหนที่เข้าข่าย เพื่อสุดท้ายหากเกิดความรู้สึกนี้ขึ้นเราจะจัดการมันได้ทันทีท่วงที ก่อนความรู้สึกนี้จะทำร้ายตัวเราและคนรอบข้าง

Time index01:50 ความอิจฉาคือธรรมชาติของมนุษย์03:49 ความอิจฉาคือเรื่องธรรดาของครอบครัวที่โตมากับพี่น้อง05:07 อิจฉาไม่ใช่ความผิด แต่จะผิดที่วิธีรับมือกับความอิจฉา10:37 ความอิจฉาระงับได้ด้วยการรู้จักยอมรับความแตกต่าง14:07 เราจะจัดการความอิจฉาที่เกิดขึ้นอย่างไร

อ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok26/

แม้ทุกวันนี้คำว่า Bully จะถูกใช้กันอย่างแพร่หลายมากขึ้น แต่น้อยครั้งที่เราจะตระหนักถึงความหมายของมันจริงๆ ว่าหมายถึงพฤติกรรมแบบไหน

R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนมาทำความเข้าใจว่าจริงๆ แล้ว Bully หมายถึงอะไร มีแบบไหนบ้างที่เข้าข่าย การใช้คำพูดหรือ Cyber Bullying ส่งผลกระทบทางจิตใจได้มากน้อยต่างกันไหม เพื่อสุดท้ายเราจะได้ไม่กลายเป็นเหยื่อ หรือทำร้ายผู้อื่นอย่างไม่รู้ตัว

Time index01:49 การ Bully ไม่ใช่แค่ความรุนแรงทางกาย 04:03 มนุษย์เราฝึกการเล่นกับคนอื่นมาตั้งแต่เด็ก05:31 การ Bully บางครั้งก็มาในนามของความรัก ความเอ็นดู ความเป็นผู้ใหญ่07:48 เราเจอการ Bully มาตั้งแต่เด็กจนถึงตอนโต09:11 Cyber Bullying ก็สร้างบาดแผลในใจได้ไม่ต่างกัน13:40 เราต้องหยุดวงจร Bully

อ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok31/

บางครั้งการวางฟอร์มก็ไม่ใช่เรื่องของการผิดธรรมชาติ แต่คือการแสดงความไม่ปลอดภัยทางใจในเวลาและสถานที่นั้นๆ

R U OK เอพิโสดนี้ชวนทำความเข้าใจเมื่อเรารู้สึกว่าคนที่กำลังมีปฏิสัมพันธ์ด้วยกำลังวางมาดหรือเก๊ก เขาเหล่านั้นกำลังเผชิญกับความรู้สึกอะไร ความอึดอัดของเรามาจากไหน และควรทำอย่างไรเพื่อเข้าถึงตัวตนของคนตรงหน้าจริงๆ

Time index02:12 ความอึดอัดจากการสื่อสารกับคนวางมาด เกิดขึ้นเพราะไม่สามารถเชื่อมโยงกับบุคลิกจริงๆ ของเขาได้04:41 งานบางงานคาดหวังบุคลิกภาพบางอย่างจากเรา05:54 การวางฟอร์มบางครั้งเกิดจากความไม่ปลอดภัยทางใจ07:15 การวางฟอร์มบางครั้งมาจากความคิดว่าถูกจับจ้องและต้องปฏิบัติตัวให้ดี08:20 การเลี้ยงดูและสังคมที่เติบโตมา มีผลต่อบุคลิกภาพ12:09 บางครั้งเก๊กเพื่อกลบเกลื่อนความเขิน15:56 ถ้าต้องสื่อสารกับคนวางมาด ควรปรับทัศนคติอย่างไร

มีคำถามที่ส่งถึงพอดแคสต์ R U OK ซึ่งล้วนแล้วน่าสนใจและคิดว่าน่าจะตรงกับประสบการณ์ใครหลายคน ตั้งแต่เดือนนี้เป็นต้นไป R U OK เลยเลือกคำถามมาตอบเดือนละครั้ง เริ่มจากคำถามของพนักงานบริษัท เมื่อโดนคอมเมนต์จากหัวหน้างานแล้วกลับไปคิดมาก จะทำอย่างไรเมื่อคำพูดเหล่านั้นวนเวียนไม่หยุด กับคำถามของวัยกลางคนที่พ่อแม่ทั้งของเราและเพื่อนเริ่มป่วย จะพูดหรือปลอบอย่างไรให้เพื่อนที่กำลังทุกข์ใจรู้สึกดีขึ้น

Time index02:25 ถูกคอมเมนต์จากหัวหน้างานและเก็บไปคิดไม่หยุด จะทำอย่างไรดี09:56 จะปลอบใจเพื่อนอย่างไร เมื่อพ่อแม่เพื่อนกำลังป่วย14:03 ถ้าดูแลคนป่วยจนเครียดจะทำอย่างไรดี

เข้าสู่ช่วงใกล้เลือกตั้ง หลายวงสนทนาคงหนีไม่พ้นการหยิบประเด็นการเมืองมาแลกเปลี่ยนความเห็น ซึ่งสิ่งที่ต้องเจอคือความเห็นทั้งเหมือนและต่าง หลายคนจึงเลี่ยงไม่พูดถึง

เพราะความหลากลายเป็นส่วนหนึ่งของมนุษย์ R U OK เชื่อว่าความเห็นทางการเมืองเป็นสิ่งที่แลกเปลี่ยนกันอย่าง Healthy ได้ ซึ่งง่ายที่สุดคือเริ่มจากการตั้งคำถามกับความเห็นของตัวเอง เพื่อจะได้เปิดพื้นที่ให้กับคนรอบข้างที่คิดต่างไปจากเรา

Time index02:16 การเมืองเป็นเรื่องเราคุยกันได้ไหม04:03 มองการเมืองให้เป็นเรื่องหลักการ เหตุผล นโยบาย ไม่ใช่ความเชื่อ05:00 ลองวิเคราะห์ความเห็นด้านการเมืองของตัวเอง เพราะถ้าเราเข้าใจตัวเองมากพอจะตอบคำถามของคนอื่นได้06:58 เราไม่ควรแลกความสัมพันธ์ส่วนตัวกับความเห็นทางการเมืองที่ไม่เหมือนกัน08:15 เราอยู่ร่วมกันด้วยความต่าง และการเมืองเป็นหนึ่งในนั้น10:34 หลายครั้งเราติดกับความหวังที่จะเปลี่ยนแปลงความคิดคนอื่น14:02 เราไม่ต้องหักล้างใครแต่ต้องมีสติเพื่อคิด วิเคราะห์ แยกแยะ15:18 ติดตามข่าวการเมืองอย่างไรให้ไม่เกิดความเครียด

ความแค้นเป็นอารมณ์ธรรมชาติของมนุษย์ที่เมื่อถูกกระทำก็อยากให้อีกฝ่ายรับรู้ถึงความรู้สึกที่เกิดขึ้น แต่สิ่งที่น่าสนใจมากกว่านั้นคือการกระทำที่ตามมาจากความแค้นต่างหาก

R U OK เอพิโสดนี้จะพาไปเข้าใจอารมณ์แค้นที่เราเคยเห็นในข่าว ในละคร สำรวจดีๆ ว่าเคยเกิดขึ้นกับใจเราไหม รักมากก็แค้นมากเป็นจริงอย่างที่เขาว่ากันหรือเปล่า และเมื่อสำรวจแล้วมีความแค้นในใจ สเตปแรกควรทำอย่างไรที่จะจัดการความรู้สึกนี้

Time index02:16 ความแค้นเป็นความรู้สึกตามธรรมชาติที่เกิดขึ้นได้03:22 อย่าเพิ่งตัดสินตัวเองถ้ารู้สึกแค้น เพราะเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้05:37 ความแค้นเกิดขึ้นเพราะกลไกป้องกันตัวเอง และเป็นเจตจำนงที่ไม่อยากให้เกิดขึ้นอีก07:10 เราเลือกเองที่จะให้ความแค้นอยู่กับตัวเรา09:00 ความมุ่งหมายของความแค้นคืออยากให้อีกฝ่ายได้เห็นว่าทำอะไรกับเรา09:55 การสื่อสารให้อีกฝ่ายเห็นว่าทำอะไรไว้สามารถทำได้หลายแบบ10:53 การอยากให้อีกฝ่ายรู้ว่าทำเราเจ็บแค่ไหนเป็นธรรมชาติ แต่วิธีการแสดงออกให้อีกฝ่ายรู้เป็นการเลือก11:53 การแสดงออกโดยไม่คิดไตร่ตรองจะนำปัญหาใหม่มาสู่ตัวเราเอง13:40 สเตปแรกเมื่อรู้ว่าตัวเองแค้นให้ยอมรับว่าเป็นเรื่องธรรมชาติ14:05 ความแค้นเกี่ยวกับความไว้เนื้อเชื่อใจ

เพิ่งผ่านเทศกาลแห่งความรักมา ทำให้เห็นว่าความรักเป็นสิ่งขับเคลื่อนใครหลายคน บางคนมีความสุขเพราะได้รัก และหลายคนเป็นทุกข์เพราะไร้รัก

แต่สำหรับบางคน ความรักก็ไม่ใช่สาเหตุของความสุขเสมอไป เพราะเมื่อไรที่ความสัมพันธ์เริ่มจริงจัง หรือแค่รู้ว่ามีใครกำลังมาชอบ กลับเครียด เกร็ง รู้สึกไม่เป็นตัวของตัวเอง หรือบางทีก็หนีหายไปเสียดื้อๆ อย่างไม่รู้สาเหตุ

R U OK เอพิโสดนี้เลยอยากชวนคุยเรื่องอาการประหม่า หรือกลัวความสัมพันธ์ว่าสาเหตุเกิดขึ้นได้อย่างไร และถ้าอยากเริ่มต้นใหม่จะบอกตัวเองอย่างไรให้ก้าวข้ามความกลัวที่มี

Time index04:00 อาการกลัวความสัมพันธ์08:36 ที่มาของอาการกลัวความสัมพันธ์09:43 ประสบการณ์ในอดีตที่ไม่ดีก่อให้เกิดอาการกลัวความสัมพันธ์ได้11:22 ถ้าอยากก้าวข้ามความกลัวนั้นทำอย่างไร14:20 ถ้าก้าวข้ามไม่ได้ก็ไม่เป็นไร แค่เรารู้จักตัวเอง15:40 อยากมีความรักแต่ก็กลัวความสัมพันธ์ นักจิตวิทยา นักจิตบำบัดช่วยได้อ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok28/