R U OK

เมื่อพูดถึงปัญหาความสัมพันธ์ภายในครอบครัว ปัญหาใหญ่อย่างหนึ่งคือลูกรู้สึกว่าถูกพ่อแม่บังคับ ซึ่งนำพาให้เกิดความรู้สึกไร้ค่า เครียด กดดัน และปัญหาอื่นๆ ที่คาดไม่ถึง

R U OK เอพิโสดนี้จึงอยากทำความเข้าใจว่าการวางแนวทางให้ลูกปฏิบัติตามอย่างเข้มงวด อาจไม่ใช่คำตอบของความสำเร็จเสมอไป และเราจะสื่อสารกันภายในครอบครัวอย่างไร เพื่อให้มองเห็นถึงความต้องการของอีกฝ่ายจริงๆ

Time index

02:05 ปัญหาใหญ่ระหว่างพ่อแม่กับลูกคือการถูกบังคับ

03:09 เมื่อความต้องการของลูกถูกเมิน ความรู้สึกไร้ค่าก็ตามมา

03:33 เด็กหลายคนเห็นเพียงความต้องการของพ่อแม่ที่วางทาบตัวเขา

05:54 พ่อแม่หลายคนบอกว่ารักลูกมาก แต่ไม่เห็นความต้องการของลูกเลย

06:12 พ่อแม่ และญาติบางคนเผลอบังคับลูกหลานโดยไม่รู้ตัว

08:33 จะสื่อสารกับพ่อแม่อย่างไรเมื่อถูกบังคับ

09:44 การสวนกลับทำให้ทุกฝ่ายเจ็บปวดและปัญหาบานปลาย

12:54 อนุญาตให้ลูกพลาดบ้าง นั่นคือจุดที่ทำให้เขาเติบโต

อากาศร้อนแบบนี้อาจทำให้ใจร้อน หงุดหงิดง่ายเพราะไม่สบายตัว แถมพานอารมณ์ขึ้นง่ายๆ R U OK เอพิโสดนี้เลยอยากชวนฝึกให้ตัวเองเป็นคน ใจเย็น อย่างเป็นขั้นตอน ตั้งแต่การรู้เท่าทันตัวเอง สังเกตตัวเองว่าควบคุมอะไรได้แค่ไหน จนถึงการเชื่อมโยงตัวเองกับเรื่องที่มาปะทะกับใจ เพื่อให้เราไม่ได้เป็นคนหัวเสียง่ายในอากาศร้อนๆ แบบนี้

Time index

01:37 อากาศร้อนทำให้หงุดหงิดง่าย เพราะไม่ชอบสภาวะนั้นของตัวเอง

04:10 ใจเย็นคือใจที่สงบ

04:48 ใช้วิธีการ Visualization ช่วยให้ใจสงบขึ้นได้

05:26 แบบฝึกหัดที่สร้างให้ตัวเองเป็นคนใจเย็นขึ้น

07:12 คนที่รู้จักตัวเองจะมีอะไรมากระทบกระเทือนจิตใจได้ยาก

08:23 สำรวจตัวเองว่าเราเชื่อมโยงกับสถานการณ์ที่มากระทบใจอย่างไร

09:37 รู้จักตัวเองว่าเราควบคุมอะไรได้หรือไม่ได้

10:31 สังเกตลมหายใจตัวเองว่าลึกสุดถึงตรงไหน

12:49 แบ่งร่างกายเป็น 3 ระดับ ให้เรื่องที่มากระทบอยู่เพียงแผ่นหน้า

การมีชีวิตที่มีระเบียบวินัยเป็นเรื่องดี มีความแน่นอน แต่อีกมุมหนึ่งหากระเบียบวินัยนั้นตึงจนไม่รู้จักผ่อน ก็อาจสร้างความเครียดให้กับคนรอบข้างได้

R U OK เอพิโสดนี้ขอสื่อสารไปถึงคนที่เริ่มได้เสียงฟีดแบ็กจากคนรอบข้างว่าความเป๊ะ เริ่มส่งผลกับความสัมพันธ์ ว่าหากอยากเริ่มต้นยืดหยุ่นให้กับเรื่องที่เราเคร่งครัดมาทั้งชีวิตจะเริ่มต้นอย่างไร ให้ไม่เสียความเป็นตัวเอง

Time Index

01:44 บางคนมีวินัยกับตัวเองมากๆ จนมีผลกับคนรอบข้าง

03:46 เป๊ะในความสัมพันธ์อาจมีผลกับชีวิตคู่

05:21 ทั้งงานและความสัมพันธ์ควรมีความยืดหยุ่น

06:30 บางคนไม่ยืดหยุ่นแม้แต่กระทั่งกับตัวเอง

10:17 เคร่งครัดมาทั้งชีวิต จะเริ่มต้นยืดหยุ่นบ้างควรทำอย่างไร

อ่านเนื้อหาของเอพิโสดนี้ ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok36/

ไม่ต้องรอให้ป่วยหรือใช้ชีวิตประจำวันไม่ไหว เราก็สามารถไปพบจิตแพทย์ได้แค่เริ่มสงสัยในตัวเอง ตั้งแต่อารมณ์ไม่มั่นคง ทำงานผิดพลาดซ้ำๆ หรือรู้สึกเบื่อ

R U OK เอพิโสดนี้จะพาไปสำรวจอาการต่างๆ ที่ดูเหมือนเล็กน้อย แต่จริงๆ แล้วอาจเป็นจุดตั้งต้นของความเจ็บป่วยทางใจ จนถึงเมื่อมีคนใกล้ชิดไปพบแพทย์ เราควรปฏิบัติตัวอย่างไรให้ไม่กระทบกระเทือนจิตใจและก้าวผ่านสถานการณ์นี้ไปพร้อมๆ กัน

Time Index

01:50 สัญญาณเล็กๆ น้อยๆ เหล่านี้ก็ไปพบจิตแพทย์ได้

08:02 หากคนรอบตัวต้องพบจิตแพทย์ เราควรดูแลกันอย่างไร

อ่านเนื้อหาของเอพิโสดนี้ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok37/

เราได้ยินหลายคนพูดว่า ชีวิตควรออกนอกคอมฟอร์ตโซนบ้าง แต่เคยตั้งคำถามกันไหมว่าจริงๆ แล้วเราควรออกนอกคอมฟอร์ตโซนไหม การอยู่กับความเคยชินนานๆ ไม่ดีอย่างไร และทำไมเราต้องเปลี่ยนแปลง

ไม่น่าเชื่อว่าคอมฟอร์ตโซนบางครั้งก็เกี่ยวข้องกับเหตุผลลึกๆ ทางจิตใจ R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนหาคำตอบว่าชีวิตเราต้องออกนอกคอมฟอร์ตโซนหรือเปล่า เหตุผลอะไรที่เราไม่กล้าก้าวออกไป และจะเริ่มต้นอย่างไรหากอย่างเปลี่ยนแปลงตัวเอง

Time index

02:04 จริงๆ แล้วคนเราควรออกจากคอมฟอร์ตโซนไหม

02:21 คอมฟอร์ตโซนเกี่ยวข้องกับจิตใจเพราะมีความวิตกกังวลน้อย

02:43 การออกจากคอมฟอร์ตโซนคือการสร้างทักษะอื่นในชีวิต

03:03 เราออกนอกคอมฟอร์ตโซนกันตั้งแต่เริ่มคลาน ยืน เดิน

05:07 ชีวิตเราไม่ได้พึ่งพาทักษะใดทักษะหนึ่งเพียงอย่างเดียว

05:49 หลายคนอยู่ในสถานการณ์ที่รับมือไม่ได้เลยใช้วิธีหนี

07:50 คอมฟอร์ตโซนแต่ละคนไม่เหมือนกัน

98:54 เราสามารถเปลี่ยนแปลงกิจวัตรประจำวันตัวเองได้อย่างไร

ตั้งแต่เด็กจนโต สิ่งหนึ่งที่เราหนีไม่ได้คือการถูกบ่น หลายครั้งเลยทำเป็นหูทวนลมเวลาโดนบ่นหนักๆ หรือบางทีก็อึดอัดแม้ว่าจะมองเห็นถึงความตั้งใจ

R U OK เอพิโสดนี้จึงอยากชวนเข้าใจเบื้องหลังของการบ่น ว่านอกจากจะเป็นการระบายสิ่งที่อัดอั้นตันใจ หรือต้องการความสนใจแล้วมีสาเหตุอย่างอื่นอีกไหม และจะทำอย่างไรหากอยากเปลี่ยนแปลงให้ตัวเองบ่นน้อยลง เพื่อไม่สร้างบรรยากาศไม่ดีกับคนรอบข้าง

Time index

02:43 เบื้องหลังของคนขี้บ่นคือความโกรธ หงุดหงิด เครียด

03:33 ไม่เพียงแต่การระบายความในใจ การบ่นอาจมีเหตุผลมากกว่านั้น

03:40 การบ่นอาจมาจากการผลักความรับผิดชอบ

05:07 การบ่นคือการอยากได้รับความสนใจ

06:27 การบ่นอาจคือการแสดงอำนาจ

06:45 การบ่นอาจเพื่อให้คนอื่นรู้สึกอิจฉา

08:36 การบ่นอาจสร้างบรรยากาศไม่ดีกับสภาพแวดล้อม

08:50 หากมีอาการบ่นเรื้อรัง สามารถปรึกษานักจิตบำบัดเพื่อปรับพฤติกรรมได้

11:44 ลองสังเกตตัวเองว่าเรื่องอะไรที่สะกิดให้บ่นง่ายๆ

อาจมีบางครั้งที่รู้สึกว่าเราเป็นตัวประหลาดจากคนรอบข้าง หรือมากกว่านั้นคือรู้สึกว่าหลายคนกำลังเกลียดเราอยู่ ซึ่งสาเหตุอาจเป็นไปได้จากพฤติกรรมเล็กๆ น้อยๆ ที่ไม่รู้ตัว หรืออาจเป็นการคิดไปเองก็ได้

R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนทบทวนตัวเองด้วย 15 พฤติกรรมที่เราไม่ทันระวังตัว จนเป็นพิษกับคนรอบข้าง รวมถึงพิจารณาความเกลียดว่าสาเหตุนั้นมาจากไหน ตัวเรา, การ Bully หรือการรู้สึกไปเอง ซึ่งไม่ว่าสาเหตุจะมาจากอะไร เราสามารถเปลี่ยนแปลงชีวิตให้ดีขึ้นได้เสมอ

Time index02:28 15 พฤติกรรมเล็กๆ น้อยๆ ที่อาจทำให้คนรอบข้างไม่ชอบโดยไม่รู้ตัว12:43 ถ้ารู้สึกว่าใครๆ ก็เกลียดเรา ให้ตั้งสติก่อนว่านี่คือเสียงของเรา13:15 คนจะ Bully ไม่ว่าอย่างไรก็จะ Bully14:30 ความรู้สึกถูกเกลียดอาจเกี่ยวกับอาการทางจิตเวชที่ผู้เชี่ยวชาญสามารถช่วยเหลือได้

คำถามประจำเดือนมีนาคม มีทั้งเรื่องหนักๆ อย่างการไม่ชอบเวลาพ่อแม่แสดงความรักต่อกันจนเกิดความสับสน,​ รู้สึกว่าตัวเองดีไม่พอทั้งๆ ที่คิดว่าตัวเองมีความสามารถและอาจประสบความสำเร็จ หรือเรื่องเบาๆ อย่างวิธีการดูแลใจตัวเองให้ไม่ห่อเหี่ยวหลังกลับมาจากเที่ยว

คำถามทั้งหมด R U OK สามารถตอบได้เพียงกว้างๆ เพราะเรื่องจิตใจนั้นซับซ้อนและเฉพาะบุคคล แต่คิดว่าคำตอบคร่าวๆ เหล่านั้นอาจนำไปสู่ทางออกที่ทำให้ดีขึ้น

Time index01:17 ทำอย่างไรหากรู้สึกไม่โอเคเมื่อพ่อกับแม่แสดงความรักต่อกัน12:01 รู้สึกดีไม่พอจนกดดันตัวเอง ทำอย่างไรจะให้ประสบความสำเร็จ18:12 กลับมาจากเที่ยวทำไมยังห่อเหี่ยวอยู่ จะดูแลตัวเองอย่างไร

ความผิดหวังเป็นเรื่องที่เราพบเจอได้ทุกวัน ตั้งแต่เรื่องเล็กอย่างร้านอาหารเจ้าประจำปิดจนถึงเรื่องใหญ่ขึ้นอย่างการสอบตก สมัครงานไม่ผ่าน หรืออะไรก็ตามที่ไม่ได้เป็นตามที่เราคาดหวัง

แม้จะเป็นเรื่องธรรมชาติ แต่ความ ‘ผิดหวัง’ ที่หลายครั้ง เราให้ค่าว่าเป็นความ ‘ผิดพลาด’ นั้นอาจกลายเป็นกับดักทางความคิด R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนตั้งรับกับความผิดหวังด้วยสติ เพื่อสุดท้ายเราจะผ่านมันไปอย่างเท่าทันความคิดของตัวเอง

Time index02:14 ชีวิตเรามีเรื่องให้ผิดหวังทุกวัน03:41 เราอาจเป็นคนทำให้ตัวเองเจ็บซ้ำ04:04 คนเรามีทางเลือกเสมอ แต่เราจะไม่เห็นทางเลือกอื่นเพราะความเคยชิน06:10 ยอมรับความรู้สึกตัวเองว่ากำลังผิดหวัง07:24 ซ้อมหาทางออกให้ตัวเองตั้งแต่ยังไม่ผิดหวัง07:59 อย่าให้ค่าว่าความผิดหวังคือความผิดพลาดของชีวิต09:56 เราถูกสอนมาตลอดชีวิตว่าการไม่ผิดพลาดคือความสำเร็จ12:35 สังเกตคำพูดที่สนทนากับตัวเองเวลาผิดหวัง

คนบางคนที่เพิ่งเจอกันครั้งแรก แต่เรากลับรู้สึกไม่ชอบ แถมอธิบายด้วยเหตุผลไม่ได้ว่าทำไมถึงรู้สึกตะขิดตะขวงใจทั้งๆ ที่ไม่เคยมีอะไรต่อกัน

ทุกความรู้สึกล้วนมีที่มา รวมถึงความรู้สึก ‘ไม่ถูกชะตา’ ซึ่งมีที่มาได้หลายสาเหตุ ทั้งประสบการณ์ในอดีต หรือแม้แต่นิสัยบางอย่างในตัวเรา ที่เราพยายามซุกซ่อนไว้แล้วไปปรากฏในบุคลิกฝั่งของตรงข้าม แต่ไม่ว่าอย่างไรอย่าเพิ่งตัดสินใครเพราะแค่ความรู้สึกไม่ถูกชะตา

Time index02:35 สาเหตุของความไม่ถูกชะตาอาจเกิดจากประสบการณ์ในอดีต05:02 ความไม่ถูกชะตาคือเรื่องของเราโดยที่ไม่เกี่ยวข้องกับอีกฝ่าย06:14 ที่เราไม่ถูกชะตาเพราะเราเรียนรู้ว่าไม่อยากมีประสบการณ์แบบเดิม09:45 ทำอย่างไรเมื่อต้องร่วมงานกับคนที่ไม่ถูกชะตา12:26 เราไม่ถูกชะตาคนอื่นเพราะเขามีด้านที่เราไม่ชอบในตัวเอง