Scheppingsdrift
Download on the App Store

Scheppingsdrift episodes

  • #9 - Martha en Maria (S02)

    Een denker en een doener: Maria en Martha. Martha slooft zich uit in het huishouden als Jezus op bezoek komt, terwijl Maria aan de voeten van Jezus gaat zitten om naar hem te luisteren. Waarom zegt Jezus dat Maria het beste deel heeft gekozen? Zijn het niet de Martha’s van deze wereld die de boel draaiende houden? En waarom wordt hun broer Lazarus als eerste mens ooit uit de dood weer opgewekt?

    Allard Amelink bespreekt het weer met het vaste panel van dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

    Overzicht van de kunstwerken die aan bod komen:

    • Christus in het huis van Maria en Martha van Diego Velazquez (1618)
    • Martha and Mary van Joanna Marsh
    • The Sons of Martha van Joseph Rudyard Kipling (1907)
    • Babette’s Feast van Gabriel Axel (1987)
    • Opwekking van Lazarus van Jan Lievens (1630-1631)
    • Lazarus: Now a certain man was dead uit ‘The Gospel According to the Other Mary’ van John Adams (2012)
    • Opwekking van Lazarus van Vincent van Gogh (1890)
    • Opwekking van Lazarus  van Rembrandt van Rijn (1632)
    • Lady Lazarus van Sylvia Plath (1965)
    • Man feconda di prodigi uit ‘La Resurrezione di Lazzaro’ van Antonio Calegari (1779)
    • Misdaad en Straf van Fjodor Dostojevski (1866)
    • 50 min
    • #8 - Verzoeking in de woestijn (S02)

      Verleiding ligt overal op de loer: van macht tot geld, van aanzien tot seks. Ook Jezus wordt verleid en wel door de duivel in hoogst eigen persoon. Aan welke verleidingen wordt hij blootgesteld? Hij gaat niet op de verleidingen in, maar is dat eigenlijk wel het goede antwoord? En waar liggen voor ons de verleidingen op de loer?

      Allard Amelink bespreekt het in deze aflevering van Scheppingsdrift met het vaste panel van dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

      Overzicht van de besproken kunst:

      • Christ unser Herr zum Jordan kam van Johann Sebastian Bach (1724)
      • Christ in the Wilderness van Stanley Spencer (1891-1959)
      • De verzoeking op de berg van Duccio di Buoninsegna (1308-1311)
      • Danse Macabre van Camille Saint Saëns (1874)
      • Documentaire They sold their souls for rock ’n roll (2004)
      • Podcast Rock my soul van EO en NPO Radio 2
      • II. Adagio espressivo uit “Violin Concerto No. 1 in D Major” van Niccòlo Paganini (1819)
      • Ô pure émotion uit “La Damnation de Faust” van Hector Berlioz (1846)
      • Laatste verzoeking van Christus van Nikos Kazantzakis, verfilmd door Martin Scorsese (1988)
      • De Grootinquisiteur van Sevilla uit ‘De Gebroeders Karamazov” van Fyodor Dostojevski (1880)
      • The Artist is Present van Marina Abramovic (2010)
      • 54 min
      • #7 - Kerst (S02)

        Een stalletje, een os en een ezel, engeltjes, allemaal een Kersttrui aan. Kerst is een gezellig feest. Maar is het Kerstverhaal zelf wel zo gezellig? Eigenlijk is het een heel gevaarlijk verhaal. Het draait om armoede, revolutie en kindermoord. Niet voor niets was de soundtrack van Kerst – en dan gaat het niet over All I want for Christmas - in diverse Zuid-Amerikaanse regimes verboden. Hoe verhoudt de kitscherige kant zich tot de "echte" boodschap van Kerst? En hoe moeten we dan zaterdag aan het Kerstdiner zitten?

        Allard Amelink bespreekt het met Lieke Wijnia van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

        Kunst in deze aflevering:

        • The Greeting van Bill Viola (1995)
        • Visitazione di Carmignano van Jacopo Pontormo (1528-1530)
        • Magnificat anima mea Dominum uit “Magnificat” van Johann Sebastian Bach (1723)
        • Evangelie volgens Jezus Christus van José Saramago (1991)
        • Volkstelling te Bethlehem van Pieter Bruegel (1566)
        • Rineke Dijkstra, fotoportretten van pas-bevallen moeders (1994):
          • Julie, Den Haag, Nederland, 29 februari 1994
          • Saskia, Harderwijk, Nederland, 16 maart 1994
          • Le songe d’Hérode uit “L’enfance du Christ" van Hector Berlioz (1853-1854)
          • Children of Men van Alfonso Cuarón (2006)
          • La fuga in Egitto uit “Vetrate di chiesa” van Ottorino Respighi (1926)
          • De Val van Albert Camus (1956)
          • A Christmas Carol van Charles Dickens (1843)
          • 49 min
          • #6 - Babylonische ballingschap (S02)

            Kan grote ellende ook iets positiefs betekenen? Jeruzalem wordt veroverd en het volk Israël wordt weggevoerd uit hun eigen land naar het vreemde Babylon: de Babylonische Ballingschap. Een donkere geschiedenis, maar ook cruciaal voor de identiteitsvorming van het Joodse volk. Tal van volken en groepen hebben zich geïdentificeerd met het volk in ballingschap, van de Italianen tot de Rastafari. Op welke manier draagt balling zijn bij aan je groepsidentiteit? En zijn wij uiteindelijk niet allemaal een beetje vreemdeling in deze wereld?

            Allard Amelink bespreekt het met het vaste panel voor dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

            • By the rivers of Babylon van Boney M (1978)
            • Psalm 137 van Jack Body (2011)
            • De treurende Joden in ballingschap van Eduard Bendemann (1832)
            • Jeremia gezeten in de ruïne van Jeruzalem van Eduard Bendemann (1837)
            • De lamentatione uit "Lamentations Ieremia Prophetae" van Alonso Lobo (1555-1617)
            • Va’ Pensiero uit "Nabucco" van Giuseppe Verdi (1842)
            • Tentoonstelling Mystiek Moluks in Museum Catharijneconvent (2021)
            • 400 years van Bob Marley (1973)
            • De smidse van Czeslaw Milosz
            • Essay on Josef Koudelka’s Exiles van Czeslaw Milosz (1987)
            • In mijn vaderland van Czeslaw Milosz
            • The New Colossus van Emma Lazarus (1883)
            • Babel van Alejandro González Iñárritu (2006)
            • Biutiful van Alejandro González Iñárritu (2010)
            • 56 min
            • #5 - Absalom (S02)

              Ouders houden toch onvoorwaardelijk van hun kinderen? Of zit er toch een grens aan die liefde? Absalom vermoordt zijn halfbroer, ontpopt zich tot populist en verjaagt zijn vader David. Vervolgens verkracht hij de bijvrouwen van zijn vader en toch moet David uiteindelijk huilen als zijn zoon om het leven komt. Hoe ver kan je liefde gaan en welke les wil de Bijbel ons hiermee leren?

              Allard Amelink bespreekt het met Lieke Wijnia van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

              Kunst in deze aflevering:

              • Amnon en Tamar van Giovanni Francesco Barbieri “Guercino” (1650)
              • O Seigneur que de gents van Jan Pieterszoon Sweelinck (1604)
              • The women of Troy van Pat Barker (2021)
              • Absalom, Absalom van William Faulkner (1936)
              • Death of Absalom van Marvin Hayes (1976)
              • "Contro l’empio s'impugi la spada" uit Assalonne van Antonio Caldara (1728)
              • Absalon, fili mi van Josquin des Prez (1450-1521)
              • When David heard van Eric Whitacre (2012)
              • The Fresh Prince of Bel-Air (1990-1996)
              • 52 min
              • #4 - Koning David (S02)

                Je held kan van zijn of haar voetstuk vallen. Maar moeten helden überhaupt wel op voetstukken staan? In deze aflevering gaat het over David. Profetische koning, poeët, reuzendoder David. Jezus wordt “Zoon van David” genoemd. Hij is de held van Israël.

                Maar er kleven ook wel aardig wat nare dingen aan hem. Verkrachting, moord, getroebleerde relatie met zijn zonen en dochters. Is hij wel zo’n held? En wat zegt het over de heldenverering van andere helden?

                Allard Amelink bespreekt het wederom met Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

                De kunstwerken in deze aflevering zijn:

                • "The Bird’s Song” uit The Pilgrim's Progress van Ralph Vaughan Williams (1951)
                • David et Goliath van Edgar Degas (1863)
                • Hallelujah van Jeff Buckley (1994)
                • Symphonic Poem: Saul en David van Johan Wagenaar (1906)
                • David en Bathseba van Lucas Cranach de Oudere (1526)
                • David et Bethsabee, d’apres Lucas Cranach van Pablo Picasso (1947)
                • Miserere van Gregorio Allegri (1630)
                • The Godfather van Francis Ford Coppola (1972)
                • Geschonden Geweten (The Power and the Glory) van Graham Greene (1940)
                • 53 min
                • #3 - Mozes in het biezen mandje (S02)

                  Deze aflevering gaat over Mozes en ook weer niet. Eigenlijk gaat over een coalitie van verzetsvrouwen. Mozes is een van de belangrijkste Bijbelse helden. Hij is de man van de 10 plagen, hij leidt het volk Israël weg uit Egypte, door de Rode Zee, naar het beloofde land. Maar we gaan het niet hebben over hem. In de schaduw van Mozes, staat een vijftal vrouwen. Vijf vrouwen zonder wie Mozes nooit zijn eerste verjaardag had gehaald: twee vroedvrouwen, een moeder, een zus en een prinses.

                  Allard Amelink bespreekt het in deze aflevering van Scheppingsdrift met het vaste panel van dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

                  Ze bespreken onder meer kunstwerken van Frida Kahlo en Simeon Solomon; muziek van Händel en de onbekende compoinsten Adolph Marx en Arthur Rubinstein; Schindler's List en Das Leben der Anderen; en het boek Alleen in Berlijn van Hans Fallada. En de twee grootste muziekdiva's van de jaren '90 komen voorbij: Mariah Carey en Whitney Houston.

                  Overzicht van de besproken kunst:

                  • 'And the Children of Israel Sigh'd' uit Israel in Egypt van Georg Friedrich Händel (1739)
                  • The Mother of Moses van Simeon Solomon (1900)
                  • Alleen in Berlijn van Hans Fallada (1947)
                  • 'Where do you hurry, mother?' uit Moses van Anton Rubinstein (1892)
                  • Schindler’s List van Steven Spielberg (1993)
                  • Das Leben der Anderen van Florian Henckel von Donnersmarck (2006)
                  • 'Was betrübst du dich, meine Seele' uit Mose van Adolph Marx (1841)
                  • Prince of Egypt van DreamWorks Animation (1998)
                  • Moses van Frida Kahlo (1945)
                  • When you believe van Mariah Carey en Whitney Houston (1998)
                  • 55 min
                  • #2 - Abraham en Isaak (S02)

                    In deze aflevering een verhaal over religieus vertrouwen. Of gaat het over religieus fanatisme? Abraham wordt gevraagd zijn zoon Isaak te offeren en hij is nog bereid het te doen ook. Gelukkig grijpt God in het verhaal in. Is Abraham een religieuze extremist of kunnen we wat van hem leren? Wat zijn wij bereid op te geven voor een hoger doel?

                    Allard Amelink bespreekt het weer met het vaste panel van dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

                    Ze bespreken onder meer kunstwerken van Caravaggio en Rembrandt; muziek van Benjamin Britten, Bob Dylan en Leonard Cohen; en werken van Søren Kierkegaard en Albert Camus. En ook Game of Thrones komt voorbij.

                    Overzicht van de besproken kunstwerken:

                    • Het offer van Isaak door Ghiberti en Brunelleschi (1401)
                    • Highway 61 Revisited van Bob Dylan (1965)
                    • ‘Le ciel par une épreuve tendre’ uit Abraham Ou Le Sacrifice d'Isaac van Sébastien de Brossard (1703-1708)
                    • Het offer van Isaak door Caravaggio (1603) en Rembrandt (1636)
                    • 'Et pergentes pariter' uit Sacrificium Abrahae van Marc-Antoine Charpentier (1681)
                    • Vrees en Beven van Søren Kierkegaard (1843)
                    • 'So Abram Rose' uit War Requiem van Benjamin Britten (1962)
                    • Story of Isaac van Leonard Cohen (1969)
                    • Break Down van Michael Landy (2001)
                    • De rechtvaardigen van Albert Camus (1949)
                    • 50 min
                    • #1 - De ark van Noach (S02)

                      Het is een van de populairste Bijbelverhalen voor kinderen: de ark van Noach. Dick Bruna heeft zijn eigen versie en Playmobil en Fisher-Price hebben speelgoed-arken. Maar is het eigenlijk wel zo’n gezellig verhaal? Wat betekent de zondvloed in deze tijd? En wensen we niet stiekem zelf wel eens een zondvloed, omdat het ook wel heel fijn is om helemaal opnieuw te beginnen?

                      Allard Amelink bespreekt het in deze aflevering van Scheppingsdrift met het vaste panel van dit seizoen: Lieke Wijnia, conservator van het Museum Catharijneconvent in Utrecht; Ab Nieuwdorp, presentator van De Klassieken op NPO Radio 4; en theoloog en schrijver Alain Verheij.

                      Ze bespreken onder meer kunstwerken van Jan Brueghel en Winifred Knights; muziek van Benjamin Britten, Michelangelo Falvetti en Gaetano Donizetti; twee films van Darren Aronofsky; en een roman van Julian Barnes.

                      Overzicht van de besproken werken:

                      • 'Noye, Noye, Take Thou Thy Company' uit Noye’s Fludde van Benjamin Britten
                      • Jan Breughel, The Entry of the Animals into Noah’s Ark
                      • ‘Sinfonia di Tempeste’ uit Il diluvio universale – Michelangelo Falvetti
                      • The Deluge van Winifred Knights (1920)
                      • Het vlot van Medusa van Théodore Géricault (1818)
                      • Noah van Darren Aronofsky (2014)
                      • 'Manca il respir' uit Il diluvio universale van Gaetano Donizetti (1830)
                      • Een geschiedenis van de wereld in 10 1/2 hoofdstuk van Julian Barnes (1989)
                      • Dee Sitonu a Weti | Stones have Laws door kunstenaarsduo Siebren de Haan en Lonnie van Brummelen (2018)
                      • Mother! van Darren Aronofsky (2017)
                      • 52 min
                      • #10 - Maria Magdalena (S01)

                        Ze is in de loop van de eeuwen verguisd, weggezet als prostitué, gereduceerd tot de draagmoeder van het kind van Jezus. Maar de Bijbel vertelt een ander verhaal over haar: ze is de eerste getuige van de opstanding op Paaszondag.

                        In deze laatste aflevering van dit seizoen hoor je over kunst van Marlene Dumas en Chantal Breukers en werken van Simon Vestdijk en Ida Gerhardt. En dat rond het verhaal van Maria Magdalena.

                        In deze aflevering bespreken Marjoleine de Vos, Lieke Wynia, Alain Verheij en Allard Amelink:

                        • De opgestane Christus verschijnt aan Maria Magdalena van Rembrandt (1638)
                        • Ten Dans van Chantal Breukers (2019-2020)
                        • Christus als hovenier van Ida Gerhardt (1961)
                        • Geen ongeloof – Marjoleine de Vos (2003)
                        • De lezende Magdalena van Rogier van der Weyden (voor 1438)
                        • Maria Magdalena van Martinus Nijhoff (1916-1919)
                        • Maria Magdalena van Gerrit Achterberg (1943)
                        • Missaal Magdalenagilde Brugge (1475-1476) 
                        • Maria Magdalena van Alfred Stevens (1887)
                        • I don't know how to love him uit Jesus Christ Superstar van Norman Jewison (1973)
                        • Da Vinci Code van Dan Brown (2003)
                        • De nadagen van Pilatus van Simon Vestdijk (1938)
                        • De meester en Margarita van Michail Boelgakov (1929)
                        • Magdalene van Garth Davis (2018) 
                        • Mary Magdalene receives the holy spirit van David LaChapelle (2019)
                        • Magdalena van Marlene Dumas (1995) 
                        • Kijk op www.eo.nl/scheppingsdrift voor een overzicht van alle kunst die we bespreken, plus nog meer kunst bij Maria Magdalena.

                          52 min

                        About Scheppingsdrift

                        From the publisher's feed

                        De EO-NPO Klassiek-podcast Scheppingsdrift vertelt de verhalen achter de kunstwerken. Welke Bijbelse thema's inspireerden schrijvers, componisten, filmmakers en beeldend kunstenaars? Presentator…

                        More shows like Scheppingsdrift

                        Nooit meer slapen by NPO Radio 1 / VPRO

                        Nooit meer slapen

                        25 Listeners

                        Parel Radio by NPO Luister / VPRO

                        Parel Radio

                        27 Listeners

                        Diskotabel by NPO Klassiek / NTR

                        Diskotabel

                        3 Listeners

                        Een goedemorgen met... by NPO Luister / AVROTROS

                        Een goedemorgen met...

                        0 Listeners

                        Filmmuziek en foley by NPO Klassiek / MAX

                        Filmmuziek en foley

                        0 Listeners

                        Tegenspel by NPO Luister / AVROTROS

                        Tegenspel

                        0 Listeners

                        Opium by NPO Luister / AVROTROS

                        Opium

                        0 Listeners

                        Karlheinz by NPO Luister / NTR

                        Karlheinz

                        0 Listeners

                        Wolfgangs Woorden: Het leven van Mozart in brieven by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Wolfgangs Woorden: Het leven van Mozart in brieven

                        0 Listeners

                        Muziek tot Leven - Verhalen van musici in de oorlog by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Muziek tot Leven - Verhalen van musici in de oorlog

                        2 Listeners

                        Theo Loevendie by NPO Luister / NTR

                        Theo Loevendie

                        0 Listeners

                        Ken je componisten by NPO Luister / AVROTROS

                        Ken je componisten

                        0 Listeners

                        Postcast: Beste Johann Sebastian... by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Postcast: Beste Johann Sebastian...

                        0 Listeners

                        Het pad van Pärt by NPO Luister / NTR

                        Het pad van Pärt

                        0 Listeners

                        Alle Registers Open by NPO Luister / EO

                        Alle Registers Open

                        5 Listeners

                        De A.L. Snijderspodcast by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        De A.L. Snijderspodcast

                        0 Listeners

                        De componistenkamer by NPO Klassiek / VPRO

                        De componistenkamer

                        0 Listeners

                        Muziek is een vrouwelijk woord by NPO Luister / AVROTROS

                        Muziek is een vrouwelijk woord

                        0 Listeners

                        Kerstverhalen by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Kerstverhalen

                        0 Listeners

                        Koren in coronatijd by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Koren in coronatijd

                        0 Listeners

                        Meer dan Matthäus by NPO Klassiek / KRO-NCRV

                        Meer dan Matthäus

                        3 Listeners

                        Op zoek naar Helen Dowling by NPO Luister / NTR

                        Op zoek naar Helen Dowling

                        0 Listeners

                        NRC Het Uur by NRC

                        NRC Het Uur

                        38 Listeners