Í dag fagnar Sögufélagið útkomu bókarinnar Handa á milli, en hún fjallar um sögu Heimilisiðnaðarfélagsins. Rætt er við höfund bókarinnar, Áslaugu Sverrisdóttur sagnfræðing, í þætti dagsins, um bókina og það hvernig áherslur félagsins í hundrað ár hafa speglað þjóðfélagið hverju sinni. Sverrir Norland rithöfundur birti á dögunum pistil um endalok bókabúðar Máls og menningar við Laugaveg og velti þar meðal annars fyrir sér hvernig megi mögulega blása nýju lífi í bókaverslanir í bókmenntaborginni Reykjavík. Rætt var við Sverri í Víðsjá fyrir hálfum mánuði eða svo, en pistill hans birtist fyrst á facebokk-síðu Sverris en síðan í Stundinni undir yfirskriftinni ,,Löngu tímabær dauði bókabúðar Máls og menningar." Á þessu máli eru fleiri vínklar, Gréta Sigríður Einarsdóttir, ritstjóri Iceland Review, segir sína skoðun í Víðsjá í dag. Hermann Stefánsson rithöfundur kveður sér hljóðs þættinum og gluggar í nokkrar bækur sem eiga það sameiginlegt að vera sagðar ekki beinlínis af þessum heimi. Einkum skoðar Hermann rit nafna síns Hermanns Jónassonar (1858-1923), en hann kom á framfæri ýmsum leiðréttingum á Njálu sem vitruðust honum í draumi. Í þættinum einnig tíðarandatal í skugga kórónuveiru, bandarískra forsetakosninga, ofl.

Víðsvegar um heiminn standa tré sem hægt er að hengja óskir sínar á. Þegar trén eru orðin yfirfull eru óskirnar sendar til Yoko Ono sem svo sendir þær aftur í friðarsúluna, þaðan sem þeim er varpað til himins með ósk um alheimsfrið, í minningu Johns Lennon. Í Víðsjá í dag verða rifjuð upp fyrstu kynni Yoko Ono og John Lennon en þar kemur við sögu listaverk sem síðar varð kveikjan að friðarsúlunni í Reykjavík. Einnig verður rætt við Aðalstein Emil Aðalsteinsson, ungan rithöfund, sem var að senda frá sér sína fyrstu bók, smásagnasafnið 500 dagar af regni. Ólöf Gerður Sigfúsdóttir fjallar um sýninguna Listþræði sem nú stendur yfir í Listasafni Íslands, sýningu sem sett var upp í tilefni af aldarafmæli Ásgerðar Búadóttur, tilefnið notað til að horfa sérstaklega til vefnaðar og þráðlistar í íslenskri samtímalist og þess hvernig listamenn hafa notað þráðinn, spunnið hann, litað, ofið og formað eftir öllum kúnstarinnar reglum.

Farið á kaffihúsið Mokka þar sem ljósmyndasýningin Oaxaca (framburður: Óa-haka) prýðir veggina næsta mánuðinn. Orri jónsson segir frá ferð til Mexíkó og verki sem hefur verið í vinnslu í 27 ár. Maríanna Clara Lúthersdóttir bókmenntagagnrýnandi Víðsjár fjallar í dag um smásagnasafnið Váboða eftir Ófeig Sigurðsson. Bók vikunnar á Rás 1 að þessu sinni er skáldsagan Sagan af Washington Black eftir kanadíska rithöfundinn Esi Edugyan. Verkið gerist á sykurplantekru á Barbados árið 1830 og lýsir grimmúðlegum heimi nýlendutímans. Washington Black, eins og hún heitir á ensku, kom út árið 2018, og er þriðja skáldsaga höfundar. Edugyan er ættuð frá Ghana, og hún hefur hlotið fjölmargar viðurkenningar fyrir verk sín. Sagan af Washington Black var meðal annars tilnefnd til Man Booker-verðlaunanna árið 2018 og fjölmörg blöð og tímarit, þar á meðal The New York Times og The Washington Post, völdu bókina eina af tíu bestu bókum ársins 2018. Verkið kom út í íslenskri þýðingu Ólafar Pétursdóttur í fyrra, hlustendur heyra í Ölöfu í þættinum. Og falskar tennur koma við sögu að gefnu tilefni.

Í Víðsjá í dag rætt við tónlistarmennina Hilmar Örn Hilmarsson og Kjartan Sveinsson en á næstunni verður gefin út upptaka á verkinu Hrafnagaldri Óðins sem frumflutt var á Listahátíð í Reykjavík árið 2002. Að verkinu stóðu hljómsveitin Sigur Rós, Hilmar Örn, Steindór Andersen og fleiri, en það hefur aldrei verið gefið út í heild sinni. Á morgun kemur út fyrsta smáskífan, Dvergmál, þeir Hilmar og Kjartan segja frá Hrafnagaldri Óðins í Víðsjá í dag. Rifjuð verður upp að gefnu tilefni gríska goðsögin um Medúsu, en sagan hefur verið á allra vörum í New York síðustu daga. Nýtt útilistaverk sem hugsað var sem innlegg í Metoo-umræðuna hefur skapað heitar deilur um gæði listaverka, klám, klassík og skapahár svo eitthvað sé nefnt. Medúsa og Metoo í Víðsjá í dag. Einnig verður spurt: Hver hefur smakkað Næturgalatungu? Hvað þá fuglshráka? Hermann Stefánsson rithöfundur veltir fyrir sér ferðalögum og eðli þeirra og rýnir í ferðabókina „Frá Japan og Kína“ eftir Steingrím Matthíasson sem ferðaðist um Austurlönd í blábyrjun síðustu aldar. Og farið verður í göngutúr með Guðrúnu Pálínu Guðmundsdóttur fræðslufulltrúa við Listasafnið á Akureyri, og þrjú útilistaverk í bænum skoðuð.

Víðsjá í dag meðal annars rætt við Höllu Þórlaugu Óskarsdóttur sem hefur sent frá sér bókina Þagnarbindindi, bók sem er í senn ljóðabálkur og saga, og fjallar meðal annars um sambandsslit og söknuð. Hlustendur heyra líka í Árna Heimi Ingólfssyni tónlistarfræðingi sem ætlar að leiða hlustendur Rásar 1 í gegnum líf og list Ludwigs van Beethoven í sjö útvarpsþáttum sem hefja göngu sína á laugardag kl. 17, en þó að minna hafi orðið úr hátíðahöldum en til var ætlast, þá er víða um heim haldið upp á að í ár er 250 liðin frá fæðingu Beethovens. Gauti Kristmannsson bókmenntagagnrýnandi Víðsjár fjallar í dag um Draumstol, nýjustu ljóðabók Gyrðis Elíassonar. Og hugað verður að myndlist: Ásgerður Búadóttir var frumkvöðull í vefnaðarlist hér á landi og fyrirmynd annara myndlistarmanna sem tóku upp þráðinn í sínum verkum. Á sýningunni Listþræðir í Listasafni Íslands er aldarafmælis Ásgerðar minnst í samtali við fjölda annara listamanna, ekki síst samtímalistamanna, en í dag ríkir mikil gróska í þráðlistinni. Víðsjá heimsækir Listasafn Íslands og ræðir þar við Dagnýju Heiðdal, annan sýningarstjóra Listþráða.

Í Víðsjá er meðal annars rætt við Sverri Norland rithöfund sem um helgina birti pistil um endalok bókabúðar Máls og menningar við Laugaveg og velti fyrir sér hvernig megi mögulega blása nýju lífi í bókaverslanir í bókmenntaborginni Reykjavík. Rætt verður við Sverri um framtíð bókabúða og bókabúðir sem menningarstofnanir í þættinum í dag. Myndhöggvarafélag Reykjavíkur verður heimsótt þar sem Katrín Inga Jónsdóttir Hjördísardóttir er með vinnustofu. Katrín segir frá sýningu sem nú stendur yfir í nýju íslensku galleríi í Berlin, Gallerí Guðmundsdóttir, en mun auk þess flytja gjörning við eldstæði í þættinum. Og bók vikunnar á Rás 1 að þessu sinni er skáldsagan Stóri skjálfti eftir Auði Jónsdóttur. Bókin kom út árið 2015, hlaut góðar viðtökur, og var meðal annars tilnefnd til íslensku bókmenntaverðlaunanna. Hlustendur Víðsjár heyra í Auði í þættinum í dag.

Víðsjá 15.okt 2020

Flugur, forsetar, dauði og tilgangsleysi lifsins verða á dagskrá Víðsjár í dag. Halla Harðardóttir rifjar að gefnu tilefni upp þátt flugunnar í listasögu vesturlanda, en það var um lítið talað annað en flugur eftir kappræður varaforsetaefna Bandaríkjanna í síðustu viku. Hermann Stefánsson rithöfundur flytur í þættinum pistil undir yfirskriftinni Elítismi fyrir fólkið, hann veltir fyrir sér lýðræði á plágutímum og rýnir meðal annars í lagaheimildir sóttvarnalæknis, spáir í sögu og samspil lýðræðis og einræðis á fyrri hluta 20. aldar og hugar að samfélagslegri helgi. Hugað verður að myndlistarsýningunni Haustlaukar II sem fer fram víða um höfuðborgina þessa dagana en í annað sinn efnir Listasafn Reykjavíkur til samsýningar á nýrri myndlist í almannarými. Hlustendur heyra í þremur þátttakendum á sýningunni. Og loks koma mannanöfn við sögu í Víðsjá í dag, að gefnu tilefni.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Í Víðsjá í dag verður rætt við Ragnheiði Lárusdóttur sem í gær tók við Bókmenntaverðlaunum Tómasar Guðmundssonar fyrir ljóðabókina 1900 og eitthvað.

Gauti Kristmannsson fjallar um skáldsöguna Ótti markmannsins við vítaspyrnu eftir austuríska rithöfundinn Peter Handke sem kom nýlega út í íslenskri þýðingu Franz Gíslasonar.

Bók vikunnar á Rás eitt að þessu sinni er Við kvikuna, sem inniheldur 156 örsögur eftir 59 höfunda rómönsku Ameríku í þýðingu Kristínar Guðrúnar Jónsdóttur en bókin kom út í ritröð einmálaútgáfna hjá Stofnun Vigdísar Finnbogadóttur síðastliðið vor. Hlustendur heyra í Kristínu í Víðsjá í dag.

Ólöf Gerður Sigfúsdóttir fjallar í pistli um myndlistarsýninguna Undirniðri í Norræna húsinu og einnig verður sagt frá nýjasta dýrlingi Kaþólsku kirkjunnar, hinum unga Carlo Acutis sem tekinn var í heilagra manna tölu um síðustu helgi.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Í Víðsjá í dag verður meðal annars rætt við Ófeig Sigurðsson rithöfund sem á dögunum sendi frá sér sitt fyrsta smásagnasafn sem nefnist Váboðar.

Sagt verður frá verðlaunahöfum ársins hjá breska tónlistartímaritinu Gramophone, en það verðlaunar þær upptökur með sígildri tónlist sem staðið hafa upp úr að undanförnu.

Og Snæbjörn Brynjarsson segir hlustendum skoðun sína á sýningunni "Útlendingurinn - morðgáta" sem frumsýnd var í Borgarleikhúsinu á dögunum.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson

Í Víðsjá í dag verður meðal annars fjallað um bandaríska ljóðskáldið Louise Glück en tilkynnt var í Stokkhólmi í morgun að hún hlyti Nóbelsverðlaun í bókmenntum árið 2020.

Halla Harðardóttir heldur áfram að feta krókaleiðir listasögunnar, að þessu sinni rifjar hún upp gleymdar gyðjur súrrealismans, og lítur inn á sýningu sem nú stendur yfir í Louisiana safninu við Kaupmannahöfn. Á sýningunni Fantastic Women má sjá verk eftir 34 listakonur sem kenndar hafa verið við súrrealisma en sem margar hverjar hafa fallið í gleymskunnar dá.

Gauti Kristmannsson bókmenntagagnrýnandi Víðsjár fjallar í dag um ljóðabókina Innfirði eftir finnska verðlaunahöfundinn Taipio Koivukari sem fyrir löngu er orðinn landsþekktur fyrir skáldsögur sínar sem komið hafa út í þýðingum Sigurðar Karlssonar.

Ennfremur verður hugað að myndlist í opinberu rými að gefnu tilefni og rætt við Ólöfu K. Sigurðardóttur, safnstjóra Listasafns Reykjavíkur og Hlyn Helgason, varaformann Sambands íslenskra myndlistarmanna um þau mál.