ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ

By RFI ខេមរភាសា / Khmer

ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ episodes

October 15, 2022 តើរដ្ឋមន្រ្តីថ្មីអាចជួយឲ្យវិស័យកសិកម្មខ្មែរមានការប្រែប្រួលជាវិជ្ជមានទេ?
រដ្ឋសភានៅថ្ងៃទី១៤តុលាបានសម្រេចបោះឆ្នោតគាំទ្រលោក ឌិត ទីណា ជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទថ្មីជាផ្លូវការ បន្ទាប់ពីលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន កាលពីថ្ងៃទី០៨តុលា បានស្នើសុំព្រះមហាក្សត្រដើម្បីតែងតាំងលោក ឌិត ទីណា ធ្វើជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្មជំនួសលោក វេង សាខុន។ ការតែងតាំងលោក ឌិត ទីណា ជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្មថ្មី ត្រូវបានអ្នកជំនាញកសិកម្មគាំទ្រ និងចង់ឃើញរដ្ឋមន្រ្តីថ្មីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមរបស់កសិករក្នុងវិស័យកសិកម្មឲ្យកាន់តែប្រសើរជាងនេះ។
13 min
October 14, 2022 ហេតុអ្វីកម្ពុជាបន្តធ្វើជាសហស្ថាបនិកបោះឆ្នោតថ្កោលទោសរុស្ស៊ីនៅអង្គការសហប្រជាជាតិ?
នៅអង្គការសហប្រជាជាតិ កាលពីថ្ងៃទី១២តុលា កម្ពុជាបានសម្រចធ្វើជាសហស្ថាបនិកម្តងទៀត ក្នុងការបោះឆ្នោតប្រឆាំងទៅនឹងទង្វើរបស់រុស្ស៊ី ដែលកាត់យកទឹកដីអ៊ុយក្រែន៤តំបន់មកធ្វើជាកម្មសិទ្ធិ។ នេះជាការធ្វើជាសហស្ថាបនិកលើកទី២របស់កម្ពុជា នៅក្នងបោះឆ្នោតថ្កោលទោសរុស្ស៊ី ក្នុងសង្រ្គាមឈ្លានពានប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ តើមានហេតុផលអ្វី ទើបកម្ពុជាបន្តធ្វើជាសហស្ថាបនិកបោះឆ្នោតថ្កោលទោសរុស្ស៊ីនៅអង្គការសហប្រជាជាតិ?
12 min
October 13, 2022 ការគ្រប់គ្រងប្រេងឆៅ៖ តើកម្ពុជាគួរយកបទសោធន៍ពីភាពចម្រូងចម្រាស់ដំបូងយ៉ាងដូចម្ដេច?
កម្ពុជាបានចំណូលពីការលក់ប្រេងឆៅចំនួនជាង១៤លានដុល្លារ ក្នុងចំណោមជាង២៥លានដុល្លារមេរិក បន្ទាប់ពីតស៊ូតាមច្បាប់ជាតិ អន្តរជាតិ និងការចរចាពាណិជ្ជកម្មដ៏ស្វិតស្វាញ ក្នុងនាមជាម្ចាស់ប្រេងឆៅ ដែលបាត់ជិត៣០ម៉ឺនបារ៉ែល នាពេលកន្លងទៅ។ តាមរយៈបទពិសោធន៍នៃការលួចដឹកប្រេងឆៅចេញពីកម្ពុជាកន្លងទៅ មន្រ្តីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល បានប្ដេជ្ញាពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ទៅលើការវិនិយោគវិស័យរុករកប្រេងឆៅនៅកម្ពុជា ខណៈអ្នកធ្វើកិច្ចការងារសង្គមនៅតែព្រួយបារម្ភប្រសិនបើការអនុវត្តច្បាប់នៅតែមានភាពធូរលុង។
12 min
October 12, 2022 អ្នកវិភាគ៖សាលក្រមតុលាការបារាំងបង្ហាញថាការពិតជាអ្នកឈ្នះ
រឿងប្តឹងលោក សម រង្ស៊ី នៅតុលាការបារាំង គឺការពិតទេដែលឈ្នះ។ នេះគឺជាការយល់ឃើញរបស់អ្នកវិភាគនយោបាយនៅកម្ពុជា។ ការលើកឡើងយ៉ាងដូច្នេះ ដោយយល់ថា តុលាការបារាំងឈរលើគោលការណ៍ឯករាជ្យនិងឥតលំអៀង ក្នុងការកាត់សេចក្តីលើបណ្តឹង«បរិហាកេរ្តិ៍»ដែលដោយ លោក ហ៊ុន សែន ប្រឆាំង លោក សម រង្ស៊ី ករណី ស្លាប់ លោក ហុក ឡង់ឌី។ ខ្លឹមសាររួមនៃសាលក្រម១៣ទំព័រ បង្ហាញថា តុលាការបារាំងមិនបានចោទប្រកាន់លោក សម រង្ស៊ី ពីបទ«បរិហាកេរ្ត៍»ទេ ដោយចាត់ទុកថា នេះជាសេរីភាពបញ្ចេញមតិ។ ប៉ុន្តែតុលាការដដែលនេះ បានគូសបញ្ជាក់ថា លោក សម រង្ស៊ី ក៏គ្មានភស្តុតាងបង្ហាញថា លោក ហ៊ុន សែន ជាអ្នកនៅក្រោយការស្លាប់របស់លោក ហុក ឡង់ឌី នោះដែរ។
14 min
October 11, 2022 តើកម្ពុជាគួរតែមានប៉ូលនយោបាយលើសពីពីរ?
នៅថ្ងៃចន្ទទី១០ ខែតុលាម្សិលមិញ គណបក្សចំនួនពីរគឺគណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិរបស់លោក ញឹក ប៊ុនឆៃនិងគណបក្សកម្ពុជានិយមរបស់លោក យ៉ែម ប៉ុញ្ញឫទ្ធិ បានរួមគ្នាក្រោមឈ្មោះគណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិបង្កើតបានជាប៉ូលនយោបាយមួយ ដើម្បីចូលរួមការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រឆ្នាំ២០២៣ ខាងមុខ។ តាមការអះអាងរបស់អ្នកនយោបាយគណបក្សទាំងពីរដែលរួមគ្នានេះ ប៉ូលនយោបាយថ្មីមួយនេះ គឺជាប៉ូលនយោបាយប្រជាធិបតេយ្យកណ្តាលនិយម ដែលបើកទ្វារ។
12 min
October 10, 2022 តើមានមូលហេតុអ្វីពិតប្រាកដនៃការដកតំណែងរដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្ម?
លោក វេង សាខុន រដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្ម ត្រូវបានដកចេញពីតំណែងយ៉ាងតក់ក្រហល់នៅថ្ងៃទី៨តុលា ខណៈលោកកំពុងធ្វើដំណើរពីក្រៅប្រទេសនៅប៉ែកអឺរ៉ុប។ ការដកតំណែងរដ្ឋមន្ត្រីរូបនេះបានធ្វើឲ្យមានមតិយល់ឃើញខុសគ្នាៗ។ អ្នកខ្លះសំដែងការសារទ ខណៈអ្នកខ្លះសំដែងការខកចិត្ត។ ខកចិត្តដោយពួកគេយល់ថា លោក វេង សាខុន ជារដ្ឋមន្ត្រីដែលមានបច្ចេកទេសច្បាស់លាស់មិនចេះរណែបរណប។ ប៉ុន្តែអ្នកខ្លះយល់ថា រដ្ឋមន្ត្រីរូបនេះ អសកម្ម មិនអាចធ្វើឲ្យផលិតផលកសិកម្មមានទីផ្សារ។ តើមានមូលហេតុអ្វីពិតប្រាកដនៃការដកតំណែងរដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្ម?
12 min
October 09, 2022 ការកាត់ទោសលោក សុន ឆ័យ នឹងរុញសម្ពាធអន្តរជាតិលើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា?
ការកាត់ឲ្យលោក សុន ឆ័យ ចាញ់ក្តី ក៏រងនូវប្រតិកម្មពីស្ថានទូតអូស្ត្រាលីប្រចាំទីក្រុងភ្នំពេញ ដោយលោក Pablo Kang ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអូស្ត្រាលី បានសម្តែងក្តីខកចិត្ត និងអំពាវនាវឲ្យមានការចូលរួមនយោបាយដោយពិតប្រាកដ សម្រាប់ការឈានទៅរកការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ អាណត្តិទី៧ ឆ្នាំ២០២៣។ ក្រុមអ្នកឃ្លាំមើលនយោបាយ យល់ថា សម្ពាធអន្តរជាតិលើផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនឹងធ្លាក់មកបន្ថែមទៀត ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលមិនបានធ្វើឲ្យប្រសើរនូវលំហនយោបាយ។ តើការកាត់ទោសលោក សុន ឆ័យ នឹងរុញសម្ពាធអន្តរជាតិលើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា?
14 min
October 08, 2022 តើករណីប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្នុងតំបន់អង្គរគួរដោះស្រាយតាមវិធីណា?
អង្គការសមាគមដែលឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សនិងទំនាស់ដីធ្លីនៅកម្ពុជា បានស្នើសុំឲ្យមានដំណោះស្រាយ ជូនប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅក្នុងតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរឲ្យបានសមស្រប ចៀសវាងការបណ្ដេញចេញដោយបង្ខំដែលមិនមានសំណងត្រឹមត្រូវ។ សំណើរនេះធ្វើឡើងក្រោយកត់សម្គាល់ឃើញថា ប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅក្នុងតំបន់អង្គរ ជាពិសេសនៅភូមិឃុំព្រះដាក់ ស្រុកបន្ទាយស្រី និងភូមិឃុំដទៃទៀតនៅក្នុងតំបន់អង្គរ បានប្រមូលផ្ដុំគ្នាតវ៉ាទាមទារស្នើសុំអជ្ញាធរកុំបណ្ដេញពួកគេចេញពីលំនៅដ្ឋាន ដោយពួកគេបានអះអាងថា បានមករស់នៅតាំងពីសម័យបុរាណមកម្ល៉េះ។
13 min
October 07, 2022 តើនឹងជះឥទ្ធិពលអ្វីខ្លះដល់កិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅកម្ពុជាបើគ្មានភូមាចូលរួម?
កម្ពុជានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅខែក្រោយនេះ ដែលមានមេដឹកនាំអាស៊ានចំនួន៩រូបចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះ ខណៈមេដឹកនាំប្រទេសភូមាជាសមាជិកអាស៊ាន១ទៀត មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឲ្យចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះឡើយ។ សម្រាប់អ្នកវិភាគបញ្ហាសង្គម និងនយោបាយ បានលើកឡើងថា ការដែលគ្មានវត្តមានមេដឹកនាំប្រទេសភូមាចូលរួមកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានដែលមានកម្ពុជាជាម្ចាស់ផ្ទះនៅខែក្រោយនេះ គ្មានឥទ្ធិពលឬក៏រាំងស្ទះដល់កិច្ចប្រជុំ និងមិនធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ការចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមរបស់អាស៊ានឡើយ។
12 min
October 06, 2022 តើកម្ពុជា-គុយបា នៅមានប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ច-នយោបាយនឹងគ្នាយ៉ាងណាខ្លះ?
តាមរយៈដំណើរទស្សនកិច្ចរយៈពេល៣ថ្ងៃនៅកម្ពុជារបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីគុយបា លោក ម៉ានុយអែល ម៉ារ៉េរ៉ូ គ្រុស (Manuel Marrero Cruz) កិច្ចព្រមព្រៀងចំនួន២ត្រូវបានចុះហត្ថលេខារវាងនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា-គុយបាគឺទី១ កម្មវិធីសហប្រតិបត្តិការ និងផ្លាស់ប្ដូរវប្បធម៌រវាងក្រសួងវប្បធម៌កម្ពុជា និងក្រសួងវប្បធម៌ គុយបា សម្រាប់ឆ្នាំ២០២២ ដល់ ២០២៧។ ទី២ គឺកិច្ចព្រមព្រៀង នៃកិច្ចសហប្រតិបតិ្តការក្នុងវិស័យអប់រំវប្បធម៌ និងកីឡា រវាងក្រសួងអប់រំ នៃប្រទេសទាំងពីរ។ ក៏ប៉ុន្តែចំណុចសំខាន់ដែលគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍នោះគឺ ប្រទេសដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តតាំងពីជំនាន់សង្គ្រាមត្រជាក់មកនោះ នៅតែអាចទាញប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ច និងនយោបាយពីគ្នាទៅវិញទៅមកដែរឬយ៉ាងណា នៅពេលដែលមានការជម្រុញទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-គុយបា ឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើង?
11 min