Árið 2008 var Kristín R. Vilhjálmsdóttir ráðin sem verkefnastjóri fjölmenningar á Borgarbókasafninu til að skapa samtal í fjölbreyttu landslagi tungumála og menningar. Síðan þá hefur Borgarbókasafnið, sem stærsta menningarstofnun Reykjavíkurborgar, verið í fararbroddi á sviði fjölmenningar og sameinað íbúa í Reykjavík í gegnum listir, tungumál og menningu. Starfið hefur vakið áhuga víða um Ísland, á hinum Norðurlöndunum, í Kanada, Tékklandi og Belgíu svo dæmi séu nefnd. Kristín kom í þáttinn í dag.

Árið 1992 stofnuðu hjúkrunarfræðingarnir Hrund Helgadóttir og Þóra Björg Þórhallsdóttir heimaaðstoð í samvinnu við krabbameinslækningadeild Landsspítalans. Markmiðið var að mynda brú milli sjúkrahúss og heimilis. Tveimur árum síðar hætti sú starfsemi formlega og hjúkrunarþjónustan Karitas hóf starfsemi sem sjálfstætt starfandi þjónusta fyrir fólk með langvinna og ólæknandi sjúkdóma. Karítas hefur verið nokkuð í fréttum undanfarið og Lísa Páls fór og kynnti sér málið.

Evrópukeppnin í fjármálalæsi fór fram í Brussel á dögunum. Íslenska liðið, skipað tveimur nemendum úr Austurbæjarskóla, eftir að hafa sigrað í undankeppninni hér á landi. Alls tóku yfir 40 þúsund nemendur í 25 Evrópulöndum þátt í undankeppnum fyrir úrslitin. Þau Ari Kaprasíus Kristjánsson, Telma Jeanne Bonthonneau og kennarinn þeirra Sigrún Lilja Jónasdóttir komu í þáttinn og sögðu frá þessari reynslu.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Gömul steypustöð og bifvélaverkstæði á Hvolsvelli hefur fengið nýtt líf en núna hýsir byggingin fjölskyldu og ferðaþjónustufyrirtækið Midgard. Þar er hótel, veitingastaður, ferðaskrifstofa og ævintýraferðir undir sama þaki auk þess sem þar eru reglulega haldnir menningarviðburðir sem heimamenn sækja í miklum mæli. Það er samheldin fjölskylda og vinir sem reka staðinn saman og Viktoría Hermannsdóttir hitti þrjú þeirra, þau Arnar Gauti Markússon, eiginkona hans Hildur Guðbjörg Kristjánsdóttir og móðir hans, Björg Árnadóttir á dögunum.

Við fáum póstkort frá Magnúsi R. Einarssyni í París. Í þessu póstkorti verður meðal annars sagt frá áhugaleysi Frakka á Júróvisjón, en þeir eru samt með sigursælustu þjóðum í þessari sérkennilegu keppnisgrein. Það verður líka sagt frá undirbúningi Parísarbúa vegna væntanlegrar flóðbylgju fólks og fyrirtækja frá Bretlandi vegna Brexit og það segir líka af símaáráttu fransmanna, kröfugöngu Hollywoodstjarna og dómi yfir fyrrum ráðherra í ríkisstjórn Frakklands vegna skattsvika sem uppljóstruðust í Panama skjölunum frá Mossack Fonseca lögmannsstofunni alræmdu.

Kristján Krossdal hefur í á þriðja ár hannað eigin byssuskefti úr límtré og meðal annars sigrað í frumkvöðlakeppnum sem haldnar hafa verið á Austurlandi en nú síðast sýndi hann skeftin á einni stærstu skotvopnasýningu heims. Við sláum á þráðinn austur í land í þættinum og fáum að vita meira frá Kristjáni.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Í dag ræddum við um námsval í þættinum. Á tímamótum þarf oft að taka ákvarðanir sem geta verið erfiðar, vegna þess að eitt er ekki endilega betra en annað. Hvaða nám á ég að velja mér og hvaða þætti ætti ég að skoða? Gréta Matthíasdóttirr náms- og starfsráðgjafi hjá HR skoðaði málin með okkur.

Svo heyrðum við af Endurvinnslukortinu. En tilgangur Endurvinnslukortsins er að fræða almenning um endurvinnslu, hvetja fólk til að taka þátt í því að minnka magn sorps sem fer óflokkað í heimilistunnuna og gefa eins fullkomið yfirlit og mögulegt er yfir hvar á landinu sé tekið við hverjum endurvinnsluflokki. Einar Bergmundur tækniþróunarstjóri sagði okkur söguna á bak við kortið og vefinn náttúran.is í þættinum.

Sauðburður er hafinn með sínum næturvökum, gleði og stundum sorgum. Mörgum þykir sauðburðurinn besti tími ársins og svo er um Agnesi Jónsdóttur sem fer á hverju ári heim til afa síns á bænum Steinadal til að vaka yfir ánum. Kristín Einarsdóttir, okkar kona á Ströndum, hitti Agnesi og átti við hana spjall.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

MANNLEGI ÞÁTTURINN MÁNUDAGINN 13.MAÍ - KYNNING Á EFNI

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Lísa Pálsdóttir

Eurovisionkeppninni lauk um helgina og komið á hreint að keppnin verður haldin í Ísrael á næsta ári. Felix Bergsson var fararstjóri Íslenska hópsins og sá sem sat alla mikilvægu fundina í Lissabon á meðan á keppninni stóð. Hann er nýkomin heim og kemur til okkar eftir smá stund.

Við fáum efni úr gullkistu Útvarpsins í dag og heyrum viðtal sem Sigmar B Hauksson tók árið 1977 við Gústaf Björgvin Gíslason um búskap í Papey á fyrri hluta síðustu aldar. Faðir Gústafs keypti Papey um aldamótin 1900 á heilar 12 þúsund krónur og stundaði þar búskap lengi. Gústaf fæddist í Papey og flutti ekki að heiman fyrr en um þrítugsaldur. Hann segir frá hvernig lífið var í eynni á þessum árum en lengi vel höfðu menn einungis árabát til að komast í land, farkennrar sáu um skólagöngu þeirra systkina og á kvöldin var lesið upphátt úr bókum og þá aðallega úr Íslendingasögunum. Heyrum meira um búskap í Papey hér á eftir.

Örn Úlfar Sævarsson er lesandi vikunnar í dag.

Nú er ljóst hvaða 26 þjóðir munu stíga á svið í Altice Arena í Lissabon annað kvöld þar sem úrslitin munu ráðast í Eurovision keppninni þetta árið. Því miður eigum við Íslendingar ekki fulltrúa þar, en það verður spennandi að fylgjast með og nokkuð ljóst að það verður stíft horft á skjáinn annað kvöld. Því þótti okkur við hæfi að fá góða gesti sem eiga nú heldur betur sterka tengingu við keppnina, en við hefðum líklega ekki getað fengið aðra tvo einstaklinga sem hafa samanlagt staðið oftar á sviðinu og sungið fyrir Íslands hönd í keppninni. Þetta eru þau Regína Ósk Óskarsdóttir og Pétur Örn Guðmundsson. Við ræddum við þau um allar hliðar Eurovision.

Sigurlaug Margrét Jónasdóttir, besti vinur bragðlaukanna, var með sitt vikulega matarspjall hjá okkur í dag. Í þetta sinn sagði hún frá litlu bakaríi í San Nicolo í Flórens sem er í sérlegu uppáhaldi hjá henni og svo stakk hún uppá biscotti kökum með Nutella sem gott væri að hafa til fyrir Eurovision áhorfið.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Lítil sæt rauð baun í blómi verður að lokum dýrindis drykkur í bollanum þínum og heitir þá kaffi. Við kíktum í heimsókn í kaffibrennslu á Akureyri sem á sér langa sögu eða allt frá árinu 1931, Kaffibrennsla Stefáns Árnasonar hét hún þá. Árið 1936 breyttist nafnið í Kaffibrennslu Akureyrar og frá árinu 2000 heitir þetta Nýja kaffibrennslan. Helgi Örlygsson framkvæmdastjóri er búin að vera í kaffibransanum í 46 ár, Guðrún hitti hann í verksmiðjunni í gær.

Sjötíu nemar við Háskóla Íslands hafa undanfarin misseri farið í alla framhaldsskóla landsins og rætt við nemendur um geðsjúkdóma. Þeir eru félagar í geðfræðslufélaginu Hugrúnu sem nemendur í HÍ stofnuðu árið 2016. Það gerðu þeir vegna þess að þeim fannst fræðslu á þessu sviði sárlega vanta. Bergljót Baldursdóttir ræddi við Kristínu Huldu Gísladóttur, sálfræðinema og formann Hugrúnar á Heilsuvaktinni.

Líf Lárusdóttir, verkefnastjóri hjá Gámaþjónustunni, mun halda erindi á ársfundi Samál í næstu viku undir yfirskriftinni tækifæri í endurvinnslumálum á Íslandi. Umræðan um endurvinnslu fer ört vaxandi og hún vill nýta hana sem tækifæri til að skoða enn frekari tækifæri í flokkun og endurvinnslu. Líf kom í þáttinn í dag.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Það var mikið fjör í Hofi á Akureyri þegar við heimsóttum nemendur Tónlistarskólans á Akureyri, nánar tiltekið nemendur Rythmisku deildarinnar, því þar voru allir að æfa fyrir heljarinnar Eurovisiontónleika á aðalsviðinu. Við fáum því Eurovisionstemmningu beint í æð frá Akureyri sem á vel við á þessum degi 8.maí þegar okkar fólk í Portugal stígur á svið í kvöld og keppir fyrir hönd þjóðarinnar. Guðrún talaði við Andreu Gylfadóttur tónlistarkonu, sem kennir í Tónlistarskólanum og nokkra nemendur sem voru að undirbúa sig fyrir tónleikana.

María Maack vinnur hjá Vestfjarðastofu og sér þar um ýmis verkefni. Kristín Einarsdóttir, okkar kona á Ströndum, hitti Maríu á skrifstofu hennar á Hólmavík, en hún hefur aðsetur bæði þar og á Reykhólum og fékk hana til að segja frá störfum sínum hjá Vestfjarðastofu og ýmsu öðru sem María hefur fengist við.

Það ríkir gífurleg neyð í Jemen, einu fátækasta ríki heims. Neyð sem hefur farið framhjá mörgum. Margra ára átök hafa lagt landið í rúst. Á tíu mínútna fresti deyr barn í Jemen af orsökum sem hægt væri að fyrirbyggja. Meira en 11 milljónir barna í Jemen þurfa á lífsnauðsynlegri hjálp að halda. Það er nánast hvert einasta barn í landinu. Við fengum Bergstein Jónsson, framkvæmdastjóra UNICEF á Íslandi í þáttinn til að segja frekar frá.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Harpa Njálsdóttir hefur kynnt sér og rannsakað stöðu eldri borgara og velferðarkerfið í fjölda ára. Við fórum með henni yfir stöðuna. Meðal þess sem við munum ræða er hvar stendur Ísland í samanburði við Norðurlöndin í velferðarmálum og hver hefur þróunin verið, en Harpa vill meina að Norræna velferðarlíkanið eigi í raun ekki við á Íslandi, heldur sé hér skilyrt velferð sem hún kennir við frjálslyndisstefnu. Auk þess skoðum við málefni eldri borgara og lífeyrisþega sem fá lágar greiðslur úr lífeyrissjóði, þeirra sem minnst fá, en sá hópur er yfir 70% konur.

Hláturjóga er líkams- og hugrækt sem bætir andlega líðan. Í gær var alþjóðlegi hláturdagurinn. Í tilefni af honum var hláturstund við þvottalaugarnar í Laugardal í gær. Við forvitnuðumst um hláturjóga og hvernig þetta fór fram í gær þegar Ásta Valdimarsdóttir, hláturjógakennari kom til okkar í þáttinn.

Og lesandi vikunnar í Mannlega þættinum þennan mánudaginn var Lára Aðalsteinsdóttir, verkefnastjóri hjá Reykjavík bókmenntaborg Unesco. Hún sagði okkur hvaða bækur eru á náttborðinu og hvaða bækur og höfundar hafa haft áhrif á hana í gegnum tíðina.

Umsjón í dag, Lísa Pálsdóttir og Gunnar Hansson

Sigtryggur Baldursson, tónlistarmaður, var föstudagsgestur Mannlega þáttarins í dag. Hann hefur verið í fjölmörgum hljómsveitum, meðal annars, Kukl, Þeyr og Sykurmolunum. Hann hefur sungið með Milljónamæringunum og án þeirra sem Bogomil Font. En undanfarin ár hefur hann starfað sem framkvæmdastjóri ÚTÓN, eða Útflutningsskrifstofu íslenskrar tónlistar. Við ræddum við hann um lífið og listina í þættinum í dag.

Það er föstudagur og á föstudögum kemur Sigurlaug Margrét Jónasdóttir, besti vinur bragðlaukanna, með sitt matarspjall í þáttinn. Í þetta sinn talaði hún um steiktan kjúkling sem hún fékk á bensínstöð í Jemen, grillaðan fisk sem hún fékk við Rauða hafið og gómsæta banana.

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

MANNLEGI ÞÁTTURINN FIMMTUDAGINN 3.MAÍ - KYNNING Á EFNI

Umsjón í dag, Guðrún Gunnarsdóttir og Gunnar Hansson

Lísa Páls ætlar að skoða leigumarkaðinn, mikið hefur verið talað um ástandið þar undanfarið. Leiguverð er mjög hátt hér á landi, þá helst á höfuðborgarsvæðinu og leigjendur segja sínar farir ekki sléttar af reynslu sinni á markaðnum. Það hefur jafnvel verið talaðu um að þar sé frumskógarlögmálið við lýði. Lísa forvitnast um málið hjá sömtökum leigjenda á Íslandi síðar í þættinum.

Við segjum frá tónleikum Söngfjelagsisns sem mun flytja Misa Criolla, hið þekkta Argentíska verk, á Korpúlfssstöðum næsta laugardag.

Söngfjelagið flytur inn sérstaklega suður-amerísku hljómsveitina Inti Fusion, til að ná fram stemmningu. Meðal félaga Söngfjelagsins er Ana Stanicevic frá Serbíu en hún kom hingað árið 2011 til að læra íslensku og kennir nú útlendingum íslensku í Háskóla Íslands. VIð ræðum við Önu og Ingibjörgu Grétu sem segja okkur nánar frá þessum viðburði.

Orðræða listasýninga er yfirskrift hádegisfyrirlestrar sem Goddur, Guðmundur Oddur Magnússon, heldur í Ljósmyndasafni Reykjavíkur á morgun. Þar mun hann fjalla um orðræðu mynda og myndmáls, en margir verða hvumsa þegar þeir rýna í texta í sýningaskrám og kynningum á sýningum og skammast sín jafnvel fyrir að skilja ekki neitt. Goddur mun gera tilraun til þess að útskýra á mannamáli hvað átt er við með þessum ritsmíðum sem voru upphaflega hugsaðar til að auka skilning á myndmáli en geta endað á því að flækja hann í raun. Við heyrum í Goddi í þættinum.