Wzrok zdominował nasze sensorium, czyli aparat zmysłowy. Przełożył się na dominację linearności i dosłowności w naszym poznaniu i sprzyja tworzeniu dystansu, wobec tego, co na zewnątrz. Ale można z niego korzystać tak, by się nie odsuwać. Wraz z moją rozmówczynią, panią reżyser i fotograf Weroniką Ławniczak, staramy się zrehabilitować zmysł wzroku i pokazać sposoby patrzenia, które nie oddzielają nas od tego z czym wchodzimy w kontakt, tylko służą wzajemnemu poznaniu.

Książki:

🔷 Ackerman D., Historia naturalna zmysłów, Wyd. KiW, Warszawa 1994.

🔷 McLuhan M., Galaktyka Gutenberga. Tworzenie człowieka druku, Narodowe Centrum Kultury 2017

🔷 Kwiatkowska P., Kurz I., Zaremba Ł., Antropologia kultury wizualnej. Zagadnienia i wybór tekstów, Wydawnictwa UW, Warszawa 2021

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Chociaż filozofowie starożytni uważali węch za zmysł niższy, zwierzęcy i nie traktowali go poważnie, to ewolucjoniści i psychologia ma na ten temat zupełnie inne zdanie. Dla naszego kontaktu z rzeczywistością węch ma pierwszorzędne znaczenie – informuje o tym, co bezpieczne, pozwala eksplorować środowisko, dostarcza emocjonalnych pobudzeń. Jest też zmysłem, który najszybciej przenosi nas w czasie, do przeszłych wydarzeń zapisanych jako zapachowe pocztówki - babcinego ciasta, ozonu w powietrzu nad morzem, czy woni szpitala. O tajemnicach węchu i zapachów rozmawiam z pierwszą polską senselierką, Martą Siembab.

Książki:

🔷 Gilbert A., Co wnosi nos? Nauka o tym, co nam pachnie, Wydawnictwo WAB, Warszawa 2010

🔷 Classen C., Howes D., Aroma. The cultural history of smell, Routledge London &New York 1994.

🔷 Corbin A., We władzy wstrętu. Społeczna historia poznani przez węch. Od odrazy do snu ekologicznego, Wyd. Volumen, Warszawa 1998.

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Pierwszy odcinek letniej serii Pocztówki ze Zmysłów traktuje o mózgu. Z dr Joanną Podgórską mówimy o jego dwóch półkulach, obalając przy okazji neuro-mit, zahaczamy o niezliczoną ilość wątków od tworzenia rezerwy poznawczej, neuroplastyczności, wielkiego wymierania neuronów, do poszukiwania tego, co zasila mózg i robi nam dobrze na nerwy. Błądzimy nawet na rozgrzany słońcem taras, gdzieś na Teneryfie, żeby odsłonić niezawodny sposób na odkochiwanie się. Odcinek ma intro, czyli to coś na początku, co opisuje istotę całego wakacyjnego cyklu.

Wspomniane książki:

🔷 „Ciało to umysł. Jak społeczeństwo uczy długowieczności i dlaczego zdrowie jest dziedziczne.”, Martinez Mario

🔷 „Równia wznosząca. Pokonaj depresję z pomocą neuronauki”, Korb Alex

🔷 „Dlaczego Zebry nie Mają Wrzodów?”, Sapolsky Robert M.

🔷 „Zachowuj się. Jak biologia wydobywa z nas to, co najgorsze, i to, co najlepsze”, Sapolsky Robert M.

Mało jest teorii tak elegancko wyjaśniających nasze związkowe awarie i ich recydywę, jak teoria koluzji związkowych. Oczywiście nie odpowiada na wszystkie pytania, ale pozwala zobaczyć związek 2 ludzi w dynamicznej perspektywie, w której działania jednej strony mają przełożenie na działania drugiej strony. Nawet, jeśli są to działania nieświadome. Odcinek esencjonalny, który oprócz odpowiedzi na pytanie – z jakiego powodu mamy skłonności do popełniania tych samych błędów, zawiera:

🔷 Zasadę działania związków koluzyjnych.

🔷 🔷 4 typy związków z koluzją.

🔷 🔷 🔷 Po co przerwy między związkami?

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Podobno "prawdziwy mężczyzna" nie wie, co to łzy, zaś "prawdziwa kobieta" winna uśmiechać się uroczo lecz nie ostentacyjnie. Z jakiego powodu wstydzimy się łez, ale także unikamy zbyt wyraźnego okazywania radości? Przyglądam się emocjonalnemu spiętrzeniu, jakimi są płacz i śmiech, z perspektywy kulturowej i psychologicznej. Obalam mit o wyższości płaczu emocjonalnego nad płaczem nad cebulą i podaję jasne wskazanie, co czynić z przeżyciami. Odcinek dziarski i optymistyczny wraz z pożywną wkładką:

🔷 Po co płacz, a po co śmiech?

🔷 🔷 Czy zawsze łzy oznaczają smutek, a śmiech - radość?

🔷 🔷 🔷 Co robić, gdy ktoś płacze obok?

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Wiele się słyszy o wewnętrznym dziecku, o tym jak mamy o nie dbać i jak jest ważne. I w zasadzie to prawda, ale tylko częściowa. Zaraz po komunikacie o wewnętrznym dziecku powinniśmy się dowiadywać, że mamy też wewnętrznego dzieciora, który nie jest słodziutki, i milusi. I nim też trzeba się zająć, choć czasem nie wiadomo jak. Mówię też  o ograniczeniach domowych sposobów na wewnętrzne dziecko i o skutkach idealizacji dziecięcości.

🔷 Cała czwórka wewnętrznych dzieci.

🔷 🔷 Po co wewnętrzny dorosły?

🔷 🔷 🔷 Po co to wszystko?

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Czasem się ludzie schodzą i są ze sobą przez życie. A czasem się rozchodzą i to drugie, czasem trzecie, kolejne podejścia już nie rządzą się takimi samymi prawami, jak to pierwsze. Szczególnie, jeśli w układzie są też dzieci. Wtedy mówimy o patchworkowych rodzinach. I rekonstrukcję takich rodzin omawiam w tym odcinku.

🔷 Właściwa kalibracja spojrzenia.

🔷 🔷 Cztery łatki - co zrozumieć, czego się wystrzegać.

🔷 🔷 🔷 Dlaczego gałganek rządzi?

Kontrola w seksie to jest temat zmora. Opisywany z wielu perspektyw nie zawsze ma pożądaną głębię. Bo jakże się dobrze puścić, jak cię coś trzyma? Model podwójnej kontroli reakcji seksualnej pozwala spojrzeć na problem w inny sposób.

Oto nasze przyspieszenie - chęci i chuci - jednym słowem gaz, są równie ważne jak obawy, powściągnienia, czyli hamulec. Kto i jak zaciąga ci ręczny; od czego twój seksualny wehikuł hamuje; gdzie szukać paliwa, żeby jednak coś się działo plus porcja wiedzy o mózgu i działaniu ośrodkowego układu nerwowego, podana w strawnej formie.

🔷 Dlaczego gaz, to tak naprawdę radar?

🔷 🔷 Dwóch czujnych agentów SES i SIS.

🔷 🔷 🔷 Zadowolenie, Oczekiwanie i Skłonność.

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Opowiadam o tym, o czym nie dajemy rady myśleć i czuć, gdy myślimy o matkach, jako żywych istotach. O tym, co jest wypartym fragmentem archetypu matki, który woła o przyłączenie pokazując nam swoje złowrogie wcielenia. Kim jest Jasna Matka i Ciemna Matka, co w tym miejscu nawyprawiała kultura oraz co to wszystko ma z nami wspólnego?

🔷 Dobra Matka vs. Zła Macocha

🔷 🔷 Czy matki mogą nienawidzić i kochać jednocześnie?

🔷 🔷 🔷 Czym jest spojrzenie Meduzy?

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty

Rozmawiam z Pauliną Klepacz, współautorką książki "Dziwki, zdziry, szmaty" o podwójnym standardzie wokół seksualności, który wciąż działa w Polsce. Dawne formy wykluczenia zostały zastąpione przez nowe postawy, zbiorczo nazywane slut shaming, ale nadal chodzi w nich o poniżenie, narzucenie kontroli, czyli zastosowanie przemocy. Tak naprawdę nieważne ile seksu uprawiasz i jak to robisz - dyscyplinowanie kobiet pod kątem ciała i seksualności ciągle ma się dobrze. Rozmawiamy o tym, jak stawiać opór i jak właściwie ustawiać sobie perspektywę? Oglądamy z różnych stron seksualną autonomię kobiet i przy okazji z upodobaniem obrzucamy się inwektywami, wyjaśniając co w tym jest uwalniającego, gdy świadoma kobieta odczarowuje nacechowane pogardą słowa.

#ozmierzchu #seksisens #psychologia #polskiepodkasty