Opium

Annemieke Bosman in gesprek met schrijver Auke Hulst.

Zijn nieuwe boek Tandenjager verschijnt deze week. Tandenjager is een eigenzinnige historische roman waarin gothic horror, politiek, liefde en erotiek samenkomen in een actueel verhaal.

Auke Hulst schreef meerdere romans onder anderen Kinderen van het Ruige Land (2012), die genomineerd werd voor onder anderen de BNG Literatuurprijs. Eerder publiceerde hij de romans Jij en ik en alles daartussenin (2006), Wolfskleren (2009) en Zoeklicht op het gazon (2018), Kinderen van het ruige land (2012) en De Mitsukoshi Troostbaby Company (2022), met dit laatste boek stond hij op de shortlist van de Libris Literatuurprijs.

Auke is ook literatuurcriticus, reisjournalist en essayist voor onder meer NRC Handelsblad, De Groene Amsterdammer, De Standaard en Columbus Magazine. Daarnaast is hij muzikant. 

Annemieke Bosman in gesprek met Scarlett Hooft Graafland, visueel kunstenaar.

In Museum Panorama Mesdag is deze zomer de overzichtstentoonstelling Scarlett Hooft Graafland. Mesmerizing te zien. Scarlett Hooft Graafland reist de hele wereld over om haar magische landschappen te maken, van Bolivia tot Madagascar. Ze weet met ieder beeld telkens een nieuwe wereld te scheppen van kleurrijke, verwonderende landschappen en voorstellingen, al dan niet in samenwerking met de lokale bevolking. Niets is wat het lijkt, illusie en werkelijkheid smelten samen. Haar foto's, die ze soms verrijkt met borduurwerk, spelen met de perceptie van de kijker. Ze overstijgt met haar fotografie de werkelijkheid. En dat is knap, want ze werkt niet digitaal, alle beelden zijn echt, gefotografeerd met haar analoge camera en niet achteraf bewerkt. 

Scarlett Hooft Graafland studeerde in Den Haag en New York. Zij werd opgeleid tot beeldhouwer en begon te fotograferen om haar installaties vast te leggen. Scarlett Hooft Graafland heeft solotentoonstellingen gehad bij Fotografiska, het fotomuseum van Stockholm, Huis Marseille Museum voor Fotografie, Amsterdam, Landskrona Museum in Zweden, Museum voor Fotografie in Seoul, Zuid Korea, MOCA museum in Lima, Peru en het MOCCA museum in Toronto, Canada.

Annemieke Bosman gaat in gesprek met EO-presentator Rachel Rosier.

Rachel Rosier maakte de documentaire Het graf van Rachel. Ze onderzoekt hoe haar geloof, afkomst en opvoeding haar blik op de oorlog in Israël en Gaza beïnvloeden. Ze is diep geraakt door de oorlog, maar merkt ook dat haar mening sterk verschilt van die van anderen. In gesprekken met verschillende 'Rachels' probeert ze erachter te komen waarom ze zo geprogrammeerd is en hoe dit zich verhoudt tot de werkelijkheid. De documentaire is te bekijken via NPO Start.

Brecht van Hulten in gesprek met documentairemakers Sven Peetoom en Juliette Dominicus.

Volgende week is hun documentaire Tussen Wal en Schip – Geruisloos Indisch te zien in de Nederlandse bioscopen.
Voor veel Indische families blijft het koloniale verleden een pijnlijke en vaak onbesproken erfenis. In Tussen Wal en Schip – Geruisloos Indisch nemen drie kleinkinderen - Jip, Kyron en Benjamin - hun Nederlands-Indische grootouders mee naar de plek waar zij ooit voet zetten op Nederlandse bodem. Na de onafhankelijkheid van Indonesië werden duizenden mensen gedwongen te migreren. Hun verhalen werden weggestopt en verzwegen.

Filmmakers Sven Peetoom en Juliette Dominicus maakten Tussen Wal en Schip – Geruisloos Indisch vanuit een diep persoonlijke motivatie. Hun eigen grootouders maakten zo'n 75 jaar geleden de overtocht van Nederlands-Indië naar Nederland. Over deze overtocht werd thuis gezwegen, de verhalen over die periode waren schaars. Met hun documentaire proberen ze de leegte van het zwijgen op te vullen.

Annemieke Bosman in gesprek met Jacqueline Oskamp, journalist en recensent.

Oskamp schreef de biografie Groots is de liefde, Biografie van Louis Andriessen (1939-2021).
Louis Andriessen geldt als Nederlandse bekendste en radicaalste componisten. Met het verpleterrende stuk De Staat (1976) schreef hij geschiedenis. Ook andere grotere werken als De Materie en La Commedia gingen de hele wereld over.

Jacqueline Oskamp kreeg toegang tot Andriessens privéarchief. dat ondermeer honderden ongepubliceerde brieven omvat. Zij schreef een pakkende biografie waarin ze onvermoede kanten van de componist belicht.

Jacqueline Oskamp was jarenlang verbonden aan De Groene Amsterdammer, de Volkskrant en Vrij Nederland. Ze publiceerde meerdere boeken over Nederlandse muziek. In 2025 krijgt ze de Theo Bruins Prijs voor haar verdiensten voor de Nederlandse muziek. 

In deze gecombineerde uitzending met NTR Podium wordt er live muziek gespeeld door pianist Ralph van Raat.

Annemieke Bosman praat met Ralph Keuning, hij cureert de beeldententoonstelling ARTZUID, vanaf nu tot en met 21 september te zien in Amsterdam-Zuid.

Internationale topkunstenaars en jong Nederlands talent tekenen voor de beelden en installaties die deze zomer te zien zijn op de Amsterdamse Apollolaan, Minervalaan en Zuidas. ARTZUID transformeert deze lanen tot een surreëel stedelijk landschap waarin figuratief werk wordt afgewisseld met architectonisch aandoende abstracte beelden. Ze vertonen een grote variëteit in formaat en materiaal. Wat ze verbindt is hun focus op het raadsel van het menselijke bestaan. De verwondering, de emoties en de visioenen van het zijn. De ambities en de angsten over onze plaats in de wereld. Kunstenaars als Leiko Ikemura, Alicja Kwade en Neo Rauch nodigen de bezoeker uit tot een gedachtewisseling hierover, een zinnelijk gesprek met de beelden. Pregnant getoond wordt de ontreddering van de bezetting, de angst voor de oorlog en de geest van verzet in de bijdragen van kunstenaars als Magdalena Abakanowicz, Shinkichi Tajiri en Armando. Atelier van Lieshout refereert aan macht en onmacht, strijd en slachtofferschap, in een groep figuren rond een ruiter te paard. In het parcours van ArtZuid wordt dit werk in verbinding gebracht met het Monument Indië-Nederland op de Apollolaan. Dit zijn maar enkele voorbeelden van de meer dan 60 werken die ArtZuid bevolken.

Deelnemende kunstenaars zijn onder meer: Arlene Shechet, Alicja Kwade, Nadia Naveau, Leiko Ikemura, Paloma Varga Weisz, Lina Iris Victor, Tschabalala Self, Leilah Babirye, Marion Verboom.

Annemieke Bosman in gesprek met fotograaf David van Dartel.

Deze week verscheen zijn nieuwe fotoboek Ommelanden.

Ommelanden gaat over opgroeien in het noordelijkste deel van Nederland. Het is een portret over hechte gemeenschappen, liefde, toekomst en oneindige polders en vrijheid.

Ommelanden is de benaming voor alle gebieden rondom de stad Groningen, een gebied dat in Nederland vaak vrij simplistisch wordt weergegeven als aardbevingsregio, met relatief lage inkomens en een plek om naar ‘af te reizen’. Samen met schrijver Pepijn Keppel verbleef ik drie maanden op een boerderij boven Usquert, tussen het dorp en de Waddenzee. In de tijd dat ik er woonde leerde ik veel jongeren kennen, die elk op hun eigen manier deze omgeving koesteren.

Annemieke Bosman gaat met Anton Dautzenberg in gesprek over de roman Engelland.

In de tedere roman Engelland beschrijft A.H.J. Dautzenberg de laatste tocht van een diepbeschadigde man die in het aangezicht van de dood nog één opdracht heeft te vervullen. Dautzenberg neemt de lezer mee naar een mythische wereld waarin tijd niet bestaat, een wereld waarin heden en verleden samensmelten. Met Engelland voegt hij een nieuw hoogtepunt toe aan zijn avontuurlijke en kleurrijke oeuvre. Een allegorisch sprookje dat na lezing nog lang zal resoneren.

Brecht van Hulten in gesprek met Pieter Waterdrinker, schrijver en journalist.
Waterdrinker bekend van zijn romans Tsjaikovskistraat 400, Biecht aan mijn vrouw en De rat van Amsterdam.

In Waterdrinker's nieuwste roman Céline speelt de oorlog in Oekraine een grote rol. Hoofdpersonage Tolja heeft zich met zijn katje op een hotelkamer in Parijs gevestigd. Het is eind september 2023. Na zijn aftocht uit de oorlog in Oekraïne vertrok Tolja eerst naar Amsterdam, om zich daar te verenigen met zijn grote liefde Zita. Maar een onverwacht telefoontje gooide alles overhoop. In Parijs probeert hij krampachtig uit handen te blijven van iemand die werkt voor de mysterieuze Sjors van Kampen, de man door wie hij een jaar eerder naar Rusland was gestuurd. Al dwalend door de stad denkt Tolja terug aan zijn jeugd in Terneuzen en aan de verschrikkingen op het slagveld. Hoe kwam hij daar in de oorlog in Oekraïne terecht? En is hij inderdaad schuldig aan oorlogsmisdaden?

Waterdrinker werkte als journalist voor onder meer De Telegraaf, de VPRO en Vrij Nederland. In 1996 vestigde de auteur zich in Rusland, waar hij in hoog tempo zijn boeken begon te publiceren die opvielen door de on-Nederlandse thematiek en toon.

Shula Tas in gesprek met Pepijn Keppel, schrijver, journalist en columnist.

Pepijn Keppel schrijft voor onder meer De Groene Amsterdammer, Trouw en VPRO. Zijn debuut De laatste man, over zijn coming-out in de topsport, haalde zowel de shortlist voor het Regenboogboek van het Jaar als de Nico Scheepmaker Beker, de prijs voor het beste sportboek.

Keppel's nieuwste roman Zusje is een aangrijpend verslag van een poging te lijmen wat ooit gebroken is. Een zoektocht naar de kracht van familiebanden, naar wat het betekent om broer en zus te zijn.

Door een dramatische gebeurtenis in hun jeugd dreven Pepijn en zijn zusje langzaam van elkaar weg. Eenmaal volwassen kruisen hun levens zich alleen nog op gezette tijden. Tot ze besluiten samen op reis te gaan om te onderzoeken wat er nog van hun band over is.