Annemieke Bosman in gesprek met Ellen Deckwitz, dichter, schrijver, columnist en podcastmaker.

Donderdag 26 januari begint de Poëzieweek 2023 met als thema 'Vriendschap'.

Om de Poëzieweek in te luiden, vragen we Ellen Deckwitz op welke nieuwe dichters we moeten letten, wat is de poëzie van nu, en hoe staat het met de poëzie heden ten dage.   

Ellen Deckwitz publiceerde diverse prijswinnende poëziebundels, schrijft columns voor NRC Handelsblad, is wekelijks te horen op NPO Radio 1 en regelmatig te gast in televisieprogramma’s. Ze won afgelopen jaar de prestigieuze Tollensprijs voor haar literaire oeuvre. Afgelopen najaar kwamen twee van haar 'zelfhulp'-bundels uit, onder de titel 'E E R STE HULP BIJ POËZIE'.

Ellen maakt sinds begin januari ook de podcast 'Poëzie Vandaag' bij de AVROTROS op het nieuwe aanbodkanaal NPO Luister.  Iedere ochtend van elke werkdag draagt Deckwitz een Nederlands of vertaald gedicht voor uit haar enorme collectie poëziebundels. Daarnaast duidt ze in iedere aflevering van vijf minuten het gedicht en deelt ze haar persoonlijke beleving met de luisteraar.

Annemieke Bosman praat met schrijver Nicole Montagne over haar nieuwe roman Het Keizerpanorama. 

Een Nederlandse kunsthistorica opent een pension in het voormalige Oost-Duitse stadje Brandenburg aan de Havel. Net voordat de eerste gasten aankomen krijgt ze te horen dat haar man haar op tal van terreinen bedriegt, maar niet alleen haar, ook vele anderen. Hij blijkt een geslepen fantast. Ze stelt zich de vraag in hoeverre je iemand kunt kennen. Door te kijken naar haar gasten hoopt ze een voorlopig antwoord te vinden. Zo is er de man die zich vrijwel dagelijks als Otto van Bismarck verkleedt, maar daar iedere keer weer een andere reden voor heeft. Ook is er het echtpaar in crisis. Beide partners zijn in een eigen voorstellingswereld verzonken. Dan ontdekt de hoofdpersoon van de roman in Berlijn het Keizerpanorama, een houten kijkkast uit 1883 waaromheen vijfentwintig personen op krukjes kunnen plaatsnemen om een ronddraaiende diavoorstelling te bekijken. Maar wat zag het publiek in die tijd? Wie koos de beelden uit? En is de illusie die toen geboden werd, nu nog steeds zo krachtig?

Nicole Montagne studeerde Vrije Grafiek aan de kunstacademie in Utrecht en Cultuurwetenschappen aan de Open Universiteit. Zij heeft tentoonstellingen in binnen- en buitenland en haar werk bevindt zich in diverse collecties. In 2005 debuteerde zij als schrijver met de essaybundel De Neef van Delvaux. In 2007 kreeg zij het C.C.S. Crone-stipendium. Haar prozadebuut Souvenir verscheen in 2009. In 2018 verscheen De verzuimcoördinator - Over beeld, afwezigheid, bedrog bij Wereldbibliotheek.

Annemieke Bosman in gesprek met schrijver en journalist Hans Bouman over het boek Lessen de nieuwe roman van Ian McEwan.

Lessen
Als de wereld nog steeds te kampen heeft met de gevolgen van de Tweede Wereldoorlog en het IJzeren Gordijn een feit is, wordt de 11-jarige Roland door zijn ouders ondergebracht op een Engelse kostschool. Ver weg van waar hij zijn idyllische jeugd doorbracht, trekt hij de aandacht van zijn pianolerares, Miriam Cornell. Jaren later, als zijn vrouw Alissa plotsklaps verdwenen is en hij met hun vier maanden oude zoontje achterblijft, gaat Roland niet alleen op zoek naar haar, maar ook naar het waarom van zijn rusteloze bestaan. Gemiste kansen, verloren liefdes, muziek, vrienden, literatuur, seks en politiek, álles komt voorbij. Meesterschrijver McEwan weet het leven van Roland moeiteloos te verweven met de grote gebeurtenissen van onze recente geschiedenis: van de Suezcrisis naar de Cubacrisis en van de val van Muur tot de klimaatcrisis en de huidige pandemie. Een tijdsgewricht dat dichtbij McEwan zelf ligt. Met Lessen heeft Ian McEwan misschien wel zijn meest persoonlijke roman tot nu toe geschreven. 

Brecht van Hulten in gesprek met Anita Hopmans, curator van de tentoonstelling 'Kees van Dongen' in Singer Museum Laren.

Hoe lukt het de jonge Kees van Dongen uit Delfshaven om in Parijs razendsnel uit te groeien tot een van de grootste kunstenaars van zijn tijd?

Dat is het thema van de tentoonstelling die momenteel in het Singer Museum in Laren te zien is. In het vrije Montmartre bevindt Van Dongen zich in het centrum van de vernieuwing. In het voetspoor van Van Gogh ontwikkelt hij zich tot schilder van figuur en vernieuwer door kleur en toets.

Anita Hopmans stelde de tentoonstelling samen. Zij is specialist in het oeuvre van Van Dongen en senior conservator van het RKD - Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis.

Annemieke Bosman praat met schrijver Marion Bloem over haar roman Meisjes uit het dorp. 

In Meisjes uit het dorp blikt Ramona, dochter van een luchtmachtmilitair, als zeventigjarige vrouw terug op haar jeugd in het kleine dorp naast een militaire vliegbasis. Haar ouders vluchtten rond 1950 uit Indonesië naar Nederland, voor een betere toekomst. Ramona’s oudere zus wist zich voortdurend te omringen met vriendinnen, zelf had ze pen en papier als toevlucht. Ze schrijft over zusjes liefde en meisjesvriendschap in de tijd waarin een tv bijzonder was, ze naar de enige telefooncel in het dorp moest lopen om te bellen en de anticonceptiepil nog niet beschikbaar was, maar flowerpower al wel geproefd. Een periode waarin haar ouders zich soms afvroegen of de vlucht naar Nederland wel de juiste was geweest. In deze langverwachte derde en laatste meisjesroman schrijft Bloem ineen coming-of-age over onverwerkte trauma’s. Tegen de achtergrondvan een dorp in de jaren vijftig en zestig onderzoekt ze de balans tussenaanpassing en behoud van eigenheid; een zoektocht naar identiteit.

Marion Bloem (1952), auteur, filmmaker en beeldend kunstenaar, is bekend geworden met haar debuutroman Geen gewoon Indisch meisje.Haar recentste boeken zijn Een teken van leven. Over rouw en alles wat de dood behelst en Indo. Een persoonlijke geschiedenis over identiteit. Recent won zij voor haar gehele oeuvre de Constantijn Huygensprijs2022.

Annemieke Bosman in gesprek met acteur en schrijver Ramsey Nasr.
Naast zijn acteur- en schrijverschap is Ramsey Nasr ook verzamelaar. Geen plek in het huis van Ramsey Nasr is onbezet: boeken en cd's, maar ook minder gebruikelijke zaken als vlinders, fossielen, opgezette dieren, fotografie en nog veel meer. Waar komt die fascinatie vandaan? Zit er een lijn in de verzameling en komt de verzameling ooit af? In een wereld die zich veelal online afspeelt, verdwijnen we in deze serie in het tastbare universum van Ramsey Nasr en zijn 'Wunderkammer'. 

In de nieuwe NTR-serie 'Dr. Nasrs Wunderkammer' gaan kunst, wetenschap, cultuur, natuur en geschiedenis samen. 

Annmieke Bosman in gesprek met actrice Eefje Paddenburg.
Paddenburg speelt samen met acteur Hans Kesting de hoordrollen in de voorstelling 'Mijn lieve gunsteling' bij ITA in een regie van Ivo van Hove.

'Mijn lieve gunsteling' is gebaseerd op het gelijknamige bekroonde boek van Marieke Lucas Rijneveld. Het is het verhaal van de 49-jarige veearts Kurt en zijn ‘uitverkorene’, de 14-jarige dochter van een veehouder, die tijdens een hete zomer toenadering tot elkaar zoeken. Hij wil ontsnappen aan zijn jeugdtrauma’s en eenzaamheid en zij heeft de voorkeur voor een fantasiewereld.

Het zijn deze twee mensen die elkaar vinden in een zomer. Beiden worden achtervolgd door trauma’s uit het verleden. Langzaam verandert de liefde in een grensoverschrijdende obsessie.

Eefje Paddenburg (1999) studeerde in 2022 af aan de ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten. Ze treedt vanaf seizoen 22|23 in vaste dienst bij ITA.
Paddenburg speelde eerder in de film 'Foeksia de Miniheks' (2010), in de musicals 'Ciske de Rat', 'Mary Poppins' en 'Hij gelooft in mij'.

In seizoen 2021-2022 was ze te zien in de voorstelling 'BAAAAAA' van Circus Treurdier.

Annemieke Bosman in gesprek met Fumiko Miura over haar boek Polderjapanner.

Fumiko Miura (1972) werd geboren in Shinshiro in Japan en studeerde sociologie aan de Erasmus Universiteit. Ze woont sinds 2001 in Rotterdam, waar ze werkzaam is als leraar Japans. Polderjapanner is haar eerste boek. 

Polderjapanner
Fumiko Miura verhuisde meer dan twintig jaar geleden van Japan naar Nederland. Er waren veel dingen waarover ze zich verbaasde toen ze hier pas woonde, niet in de laatste plaats als het om eten gaat. Je kunt maar drie keer per dag genieten van eten, en dan kies je twee keer voor brood met kaas? vroeg ze zich vertwijfeld af.

Maar er is natuurlijk meer waar ze zich toe moest verhouden toen ze zich in Nederland vestigde, zoals het leren van de Nederlandse taal, de Nederlandse omgang met migranten en tal van clichés die in het westen over Japan de ronde doen.

Van de polonaise tot de inburgeringscursus, van haar verslaving aan de onovertroffen patat van Bram Ladage tot de inburgering van sushi in Nederland, van deeltijdwerken tot karoushi, dood door overwerk: Polderjapanner is een buitengemeen aanstekelijk boek over de verschillen en overeenkomsten tussen Nederland en Japan.

Brecht van Hulten in gesprek met theatermaker Gery Mendes. 

Mendes nieuwe voorstelling 'Borboletas' (vlinders) is een solo van de uit Kaapverdië afkomstige Rotterdammer Gery Mendes, ontstaan vanuit gesprekken met zijn vader. Allebei hebben zij herinneringen. 'Borboletas' is een muzikale dans kriskras door de tijd, langs de liefde, de misère van zijn jeugd, dienstplichtig vechten voor een regime dat zijn volk onderdrukt, naar de vraag: was mijn vader een held of een verrader?  Als verhalen verteller en multi-instrumentalist gebruikt Mendes de muziek in zijn dna zit: zoals morna, funana, batuku, West-Afrikaanse feestmuziek en hiphop.
 
Gery Mendes maakte met het Orkatercollectief Sir Duke de voorstellingen 'Black Out van '77', 'Hatta & De Kom en 'Guilty until Proven'. Ook was Mendes verantwoordelijk voor de muziek van 'Woiski vs. Woiski' en 'De Gliphoeve'. 'Borboletas' maakt Mendes onder de vlag van muziektheatergezelschap 'Orkater'.

Annemieke Bosman in gesprek met Mondriaan-specialisten Leo Jansen en Wietse Coppens.

In Fotomuseum Den Haag is vanaf zaterdag de tentoonstelling 'Strike a Pose. Mondriaan en fotografie' te zien.

Dat fotografie een krachtig middel is om jezelf neer te zetten, daar was kunstenaar Piet Mondriaan zich van meet af aan van bewust. Gedurende zijn carrière laat 'de vader van de abstractie' zich geregeld fotograferen in zijn atelier als een serieuze eenling. Dat Mondriaan ook een veel lossere en sociale kant kende, blijkt uit kiekjes uit zijn privéleven die in een onderzoek naar de kunstenaar naar boven zijn gekomen. 

In de tentoonstelling 'Strike a Pose. Mondriaan en fotografie' wordt aan de hand van zeventig foto's de rol die fotografie speelde in het leven van Mondriaan belicht en komen zijn formele en informele kant samen. Iconische portretten gemaakt door fotografen van naam worden afgewisseld met nooit eerder getoonde snapshots  die een zeldzaam inkijkje geven in het privéleven van een van de grootste kunstenaars van de twintigste eeuw. 

Mondriaan-specialisten Wietse Coppens, conservator bij het RKD en Leo Jansen, onderzoek bij het Huygens Instituut, doen al jaren onderzoek naar de kunstenaar ten behoeve van het Mondriaan Editieproject.