ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ by RFI ខេមរភាសា / Khmer

July 23, 2023 តើមានវិធីសាស្ត្រអាចឲ្យកម្ពុជាដើរទៅរកក្តីរំពឹងទេសចរអន្តរជាតិចំនួន៤,៥លាននាក់ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣?

គោលដៅទេសចរអន្តរជាតិ ចំនួន៤,៥លាន មកកម្សាន្តនៅកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ២០២៣ គឺជាក្តីរំពឹងដែលក្រសួងទេសចរណ៍ អាចគិតថាសម្រេចបាន ខណៈដែល៥ខែដំបូង មានភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិជាង២លាននាក់ មកលេងកម្ពុជា។ ក្តីរំពឹងនេះ បានធ្វើឲ្យភាគីអ្នកធ្វើការក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ មានការភ្ញាក់ផ្អើល ដ្បិតស្ថានភាពអាជីវកម្មទេសចរណ៍មួយចំនួន នៅមិនទាន់ល្អប្រសើរនៅឡើយ។ តើមានដំណោះស្រាយអ្វី ដែលអាចឲ្យកម្ពុជាដើរទៅរកក្តីរំពឹងទេសចរអន្តរជាតិចំនួន ៤,៥លាននាក់ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣?

14 min

July 22, 2023 ភាគីពាក់ព័ន្ធគួរគោរពគោលការណ៍ថ្ងៃ“ស” ឲ្យបានម៉ឺងម៉ាត់បែបណា?

គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) បានអំពាវនាវដល់គ្រប់គណបក្សនយោបាយ បេក្ខជន ភ្នាក់ងារគណបក្សនយោបាយ អ្នកគាំទ្របក្សនយោបាយ និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ត្រូវរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់ ចាប់ពីម៉ោង១០យប់ថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា ដល់ម៉ោង ១២យប់ថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសមួយកាលពីថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា របស់ គ.ជ.ប ដោយបញ្ជាក់ពីវិធានការយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ចំពោះសកម្មភាពណា ដែលរំលោភលើច្បាប់ស្តីពីការបោះឆ្នោត។ អ្នកឃ្លាំមើលលើកឡើងពីភាពមិនប្រក្រតីមួយចំនួន ដែលតែងតែកើតមានឡើងក្នុងថ្ងៃស និងស្នើឲ្យ គ.ជ.ប ដោះស្រាយបញ្ហាទាំងនោះ។

12 min

July 21, 2023 តើអ្វីទៅជាដំណោះស្រាយដើម្បីបញ្ចប់បញ្ហារ៉ាំរ៉ៃនៃសេវាទូរស័ព្ទនៅកម្ពុជា?

នៅក្នុងពិធីបើកការដ្ឋានសាងសង់អគារមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យជាតិកាលពីថ្ងៃពុធ លោក ជា វ៉ាន់ដេត រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ បានថ្លែងថា ក្រសួងនឹងធ្វើការផាកពិន័យចំពោះក្រុមហ៊ុនប្រតិបត្ដិករទូរស័ព្ទចល័តណា ដែលបម្រើសេវាមិនបានល្អដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។ តើបញ្ហាសេវាទូរស័ព្ទនៅកម្ពុជាពេលណាទើបដោះស្រាយជ្រះស្រឡះ ខណៈយុគសម័យនៃការប្រកួតប្រជែងគ្នានៃបច្ចេកវិទ្យានេះ ប្រទេសកម្ពុជាត្រូវគេមើលឃើញថាដើរយឺតយ៉ាវជាងគេ និងរងនូវការរអ៊ូរទាំរឿងសេវាទូរស័ព្ទឥតឈប់ឈរ។

14 min

July 20, 2023 តើការបិទបណ្តាញព័ត៌មានប្រឆាំងធ្វើឲ្យរដ្ឋាភិបាលចំណេញឬខាតស្របពេលបោះឆ្នោត?

ការបិទមិនឲ្យចូលមើលព័ត៌មានរបស់គេហទំព័រសារព័ត៌មានចំនួន៣ថ្មីៗនេះ ត្រូវបានអ្នករិះគន់យល់ថា ធ្វើឲ្យពលរដ្ឋបាត់សិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មានចម្រុះ ខណៈការបោះឆ្នោតជិតមកដល់។ នេះមិនមែនជារឿងថ្មីទេ។ កាលពីមុនបោះឆ្នោត២០១៨ ការិយាល័យសារព័ត៌មានទាំងនោះក៏ត្រូវបានបិទទ្វារនៅកម្ពុជាផងដែរ។ តើការបិទបណ្តាញព័ត៌មានប្រឆាំងធ្វើឲ្យរដ្ឋាភិបាលចំណេញ ឬខាតស្របពេលបោះឆ្នោត?

12 min

July 19, 2023 តើជាឱកាសរបស់គណបក្សក្រៅរដ្ឋាភិបាលផ្សេងទៀតទេ នៅពេលអវត្តមានបក្សភ្លើងទៀន?

ខណៈដែលយុទ្ធនាការឃោសនារកសម្លេងឆ្នោតសម្រាប់ការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រនីតិកាលទី៧ ជិតឈានដល់ទីបញ្ចប់ គណបក្សខ្លះក្នុងចំណោមគណបក្សនយោបាយក្រៅរដ្ឋាភិបាលចំនួន១៧ ត្រូវគេមើលឃើញថាបានបង្ហាញនូវក្តីសង្ឃឹមថានឹងទទួលបានឱកាសក្នុងការស្រូបទាញអ្នកបោះឆ្នោត ដែលជាអ្នកគាំទ្រគណបក្សប្រឆាំង ក្នុងនោះមានគណបក្សភ្លើងទៀន និងអតីតគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ។ ការរំពឹងទុកនេះ បានកើតឡើងក្រោយគណបក្សភ្លើងទៀន មិនអាចចូលរួមបោះឆ្នោតបានក្រោមហេតុផលខ្វះឯកសារច្បាប់ដើម។ តើអាចទេ ដែលថាសម្លេងគាំទ្រភ្លើងទៀនរសាត់រាយប៉ាយទៅកាន់បក្សក្រៅរដ្ឋាភិបាលផ្សេងៗ?

13 min

July 18, 2023 តើបក្សកាន់អំណាច កំពុងប្រកួតជាមួយបក្សទាំង១៧ទៀត ឬកំពុងប្រកួតជាមួយបក្សនៅក្រៅសង្វៀន?

ថនថនការឃោសនាបោះឆ្នោតនៅអាណត្តិនេះ ត្រូវបានគ.ជ.ប កត់សំគាល់ថា គ្មានបញ្ហាប្រទាំងប្រទើសណាកើតឡើងទេ គឺយុទ្ធនាការឃោសនានេះបានប្រព្រឹត្តិទៅដោយរលួន។ អ្នកឃ្លាំមើល យល់ថា នេះមកពីគ្មានបក្សប្រឆាំងដែលមានសក្តានុពល។ ទោះជាយ៉ាងណា គណបក្សភ្លើងទៀនដែលនៅក្រៅសង្វៀន អះអាងថាខ្លួននៅតែរងការគំរាមកំហែង និងការចាប់ខ្លួន ទោះជាខ្លួនមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឲ្យចូលប្រកួតក៏ដោយ។ តើបក្សកាន់អំណាច កំពុងប្រកួតជាមួយបក្សទាំង១៧ទៀត ឬកំពុងប្រកួតជាមួយបក្សនៅក្រៅសង្វៀន?

13 min

July 17, 2023 តើច្បាប់ដាក់ទណ្ឌកម្មលើមន្ត្រីកម្ពុជាដែលស្នើដោយសភាអាមេរិកអាចចេញរួចឬទេ?

សមាជិកព្រឹទ្ធសភានិងតំណាងរាស្ត្រអាមេរិកបានស្នើច្បាប់ថ្មីមួយទៀត ដើម្បីដាក់ទណ្ឌកម្មមន្ត្រីកម្ពុជា ក្រោមហេតុផល បំពានលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងសិទ្ធិមនុស្ស ។ នេះគឺជាការគាស់រម្លើងឡើងវិញ ខណៈដែលសេចក្តីស្នើច្បាប់ស្រដៀងគ្នានេះកន្លងមកបានជាប់គាំង។ អ្នកមាននិន្នាការប្រឆាំងយល់ថា ច្បាប់នេះអាចចេញរួចដោយសារតែស្ថានភាពកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន មិនអាចឲ្យអាមេរិកនៅឈរអោបដៃមើលតទៅទៀតបានឡើយ។ ប៉ុន្តែអ្នកមាននិន្នាការគាំទ្ររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា យល់ថា ច្បាប់នេះមានចរិកជាភូមិសាស្ត្រនយោបាយច្រើនជាងបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស។

13 min

July 16, 2023 ហេតុអ្វីបញ្ហាព្រំដែនតែងក្លាយជារឿងរសើបពេលជិតបោះឆ្នោត?

បញ្ហព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម នៅតែជាចំណុចរស៊ើបមួយ ក្នុងចំណោមបញ្ហាផ្សេងៗទៀត ដែលតែងតែលើកឡើងនៅមុនពេលកម្ពុជាត្រូវរៀបចំការបោះឆ្នោត។ សម្រាប់ការបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិឆ្នាំ២០២៣នេះ ការឃោសនាពីបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ត្រូវបានអ្នកនយោបាយពីក្រៅប្រទេសលើកយកមកអត្ថាធិប្បាយថា វៀតណាមបានបង្ខិតបង្គោលព្រំដែនចូលមកទឹកដីកម្ពុជា។ តែចំណុចរស៊ើបនេះ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាចេញមកច្រានចោល។ មានមូលហេតុអ្វីដែលព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម នៅតែជាចំណុចក្តៅមុនរាល់ការបោះឆ្នោត?

12 min

July 15, 2023 ការចូលនិវត្តន៍ពីនយោបាយរបស់លោក ប្រាយុទ្ធ ចាន់អូចា អាចយកជាគំរូសម្រាប់មេដឹកនាំអាស៊ានទេ?

បន្ទាប់ពីចាញ់ឆ្នោតធ្ងន់ធ្ងរនៅក្នុងការបោះឆ្នោតសកលកាលពីពេលថ្មីៗនេះ លោក ប្រាយុទ្ធ ចាន់អូចា នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ ដែលឡើងកាន់អំណាចដោយរដ្ឋប្រហារកាលពីឆ្នាំ២០១៤ បានប្រកាសជាសាធារណៈចូលនិវត្តន៍ពីឆាកនយោបាយថៃ។ ដំណឹងនេះ បានធ្វើឲ្យមានការភ្ញាក់ផ្អើលទាំងនៅក្នុងប្រទេសថៃ ក្នុងតំបន់អស៊ាន ក៏ដូចជានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ។ អ្នកនយោបាយខ្មែរដែលប្រឆាំងគ្នាបានយកករណីលោកប្រាយុទ្ធ ចាន់អូចា នេះមកប្រៀបធៀប ឌឺដង ដាក់មេដឹកនាំអាស៊ានមួយចំនួន ខណៈដែលអ្នកវិភាគខ្លះយល់ថាករណីប្រទេសនៅតំបន់អាស៊ានមានស្ថានភាពនយោបាយផ្សេងៗគ្នា។

13 min

July 14, 2023 តើគួរបន្តឲ្យមានអង្គរក្សជិះម៉ូតូការពាររថយន្តមេ(ចៅហ្វាយ) តាមដងផ្លូវទៀតទេ?

សាធារណជនបាននិងកំពុងរិះគន់ចំពោះករណីអង្គរក្សការពារអ្នកមានម្នាក់ ដែលបានជិះម៉ូតូចំនួន២គ្រឿងមានគ្នា៤នាក់ បង្កភាពចម្រូងចម្រាសជាមួយអ្នកដំណើរផ្សេងទៀតដោយសារមានការចោទប្រកាន់ថាក្រុមកងការពារទាំងនេះបានធាក់ម៉ូតូគេឲ្យដួល ខណៈពួកគេកំពុងជិះអមរថយន្តចៅហ្វាយនាយពួកគេមួយគ្រឿងម៉ាក Roll Royce កាលពីពេលថ្មីៗនេះ។ ក្រោយមានការរិះគន់ សមត្ថកិច្ចក៏បានកោះហៅក្រុមបង្កដែលជាអង្គរក្សអ្នកមានទៅសួរនាំ និងក្រោយមកឲ្យផ្តិតមេដៃសុំទោសជាសាធារណៈ។ ជុំវិញបញ្ហានេះ អ្នកតាមដានសង្គមនានាបានលើកមកជជែកគ្នា ថាគួរអនុញ្ញាតឲ្យមានអង្គរក្សការពារអ្នកមាន ឬអ្នកធំជាលក្ខណៈឯកជនបន្តទៀតឬយ៉ាងណា ខណៈដែលផ្លូវថ្នល់នៅស្រុកខ្មែរកាន់តែមានភាពចង្អៀត និងមានការកកស្ទះគួរឲ្យព្រួយបារម្ភ។

14 min