ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ by RFI ខេមរភាសា / Khmer

October 15, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកវិភាគ៖ខ្មែរគ្រប់និន្នាការគួររួមគ្នាតាមលទ្ធភាព ដើម្បីជួយដល់ពលរដ្ឋដែលរងគ្រោះព្រោះទឹកជំនន់

គ្រោះទឹកជំនន់កំពុងបន្តវាយលុកនៅបណ្តាខេត្តមួយចំនួន និងផ្នែកខ្លះនៃរាជធានីភ្នំពេញ។ សប្បុរសជនមួយចំនួនបានចូលរួមផ្តល់ជាថវិកាតាមលទ្ធភាពរបស់ខ្លួនដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដើម្បីយកទៅចូលរួមជួយសង្រ្គោះដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលរងគ្រោះព្រោះទឹកជំនន់នេះ។ ក្នុងនោះ ក៏មានអ្នកនយោបាយខ្លះផងដែរ។ អ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាសង្គមកម្ពុជា យល់ថា នៅក្នុងកាលៈទេសៈនេះ មិនថាអ្នកនយោបាយឫប្រជាពលរដ្ឋសាមញ្ញនោះទេ គឺគួររួបរួមគ្នាជួយតាមលទ្ធភាពដែលខ្លួនមាន ដើម្បីជួយសង្រ្គោះប្រជាពលរដ្ឋបានទាន់ពេលវេលា។

11 min

October 14, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកឃ្លាំមើលបន្ទោសទឹកលិចទីក្រុងថាមកពីការលុបបឹងតែអាជ្ញាធរបន្ទោសទៅលើទឹកភ្លៀង

ការខ្វែងគំនិតពីមូលហេតុនៃការដែលទឹកជន់លិចទីក្រុងភ្នំពេញ បានលាន់ឭជាថ្មីទៀត ខណៈតំបន់ខ្លះដែលមិនធ្លាប់ទឹកលិចទាល់តែសោះ ប៉ុន្តែនៅឆ្នាំនេះបែរជាត្រូវបានទឹកជន់លិចយ៉ាងដំណំលាយឡំជាមួយនឹងសំរាមទៀតផង។ អ្នកឃ្លាំមើលនាំគ្នាបន្ទោសការជន់លិចទីក្រុងភ្នំពេញនៅពេលនេះ ទៅលើការលុបបឹងធម្មជាតិ។ប៉ុន្តែអាជ្ញាធរអះអាងថាមកពីភ្លៀងធ្លាក់គំហុកខ្លាំងពេក។

10 min

October 13, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើកម្ពុជាត្រៀមលក្ខណៈរួចរាល់ហើយឫនៅ ដើម្បីអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងFTAជាមួយចិន?

កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី(FTA)រវាងកម្ពុជា និងចិន ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាជាផ្លូវការហើយកាលពីម្សិលមិញក្រោមវត្តមានលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន និង លោកវ៉ាង យី ដែលជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសចិន។ ភាគីទាំងសងខាងសុទ្ធតែវាយតម្លៃខ្ពស់ និង បានអះអាងពីសារៈសំខាន់នៃកិច្ចព្រមព្រៀងនេះដែលផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ប្រជាជននៃប្រទេសទាំងពីរ។ សម្រាប់ប្រទេសចិនដែលជាប្រទេសធំ ប្រជាជនច្រើន និងមានសេដ្ឋកិច្ចរឹងមាំប្រហែលជាមិនមានបញ្ហាអ្វីនោះទេចំពោះការអនុវត្តតាមកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ។ ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញ សម្រាប់កម្ពុជាដែលជាប្រទេសតូច ប្រជាជនតិច និងសេដ្ឋកិច្ចមិនសូវរឹងមាំខ្លាំងប្រហែលអាចមានការលំបាកខ្លះៗចំពោះការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ។ ដូច្នេះ តើកម្ពុជាបានត្រៀមលក្ខណៈរួចរាល់ហើយឬនៅដើម្បីអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងFTAជាមួយចិននេះ?

11 min

October 12, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសចិននៅកម្ពុជា ជាការបន្ថែមសម្ពាធលើទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-អាមេរិក?

រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសចិនលោក វ៉ាង យី កំពុងបំពេញទស្សនកិច្ចរយៈពេលពីរថ្ងៃនៅកម្ពុជា ចាប់ផ្តើមពីថ្ងៃទី ១១ដល់ថ្ងៃទី ១២ តុលានេះ។ យោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា ដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ គឺផ្តោតសំខាន់លើការពង្រឹងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី និងការចុះកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីកម្ពុជា-ចិនប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែអ្នកវិភាគមួយចំនួនបានចោទជាសំណួរថា តើដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសចិននៅកម្ពុជានេះ គឺជាការបន្ថែមសម្ពាធលើទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-អាមេរិក?

13 min

October 11, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើកំណើនភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជាបង្កើតជាក្តីបារម្ភអ្វីខ្លះ?

ផលប៉ះពាល់នៃជំងឺកូដវីដ១៩ នឹងជំរុញកំណើនអត្រាភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជា កើនឡើងដល់ ជិត១៨ភាគរយ ពោលគឺកើនឡើងជិតទ្វេដង ដែលពីមុនអត្រាភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជាមានរង្វង់១០ភាគរយ។ នេះដោយយោងតាមការរកឃើញថ្មីចុងក្រោយរបស់អង្គការកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិនៅកម្ពុជា ឬហៅកាត់ថា UNDP ចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី៨ខែតុលានេះ។ មូលហេតុសំខាន់មួយដែលធ្វើឲ្យភាពក្រីក្រកើនឡើងគឺដោយសារតែអត្រាអត់ការងារធ្វើនៅកម្ពុជាអាចកើនឡើងដល់ជិត៥ភាគរយផងដែរ។ តើកំណើននៃភាពក្រីក្រនៅកម្ពុជាបង្កើតជាក្តីបារម្ភអ្វីខ្លះ?

11 min

October 10, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើគេគួរដកពិសោធន៍យ៉ាងណា បន្ទាប់ពីគំនរសំរាម គ្របដណ្តប់ទីក្រុងពេលនេះ?

គិតត្រឹមថ្ងៃទី ០៩ តុលាម្សិលមិញនេះ គឺមានរយៈពេលជាង១សប្តាហ៍មកហើយ ដែលកម្មករប្រមូលសំរាមក្រុមហ៊ុនស៊ីនទ្រីប្រមាណជាង១ពាន់២រយនាក់ បានធ្វើកូដកម្មដើម្បីទាមទារការទូទាត់ប្រាក់អតីតភាពការងារ និងប្រាក់អត្ថប្រយោជន៍ផ្សេងៗទៀត។ តំណាងកម្មករបានលើកឡើងថា កូដកម្មនឹងបន្តធ្វើដោយគ្មានថ្ងៃកំណត់ ប្រសិនបើមិនមានដំណោះស្រាយ ខណៈអាជ្ញាធររាជធានីភ្នំពេញវិញ បានអះអាងថា គេមិនអាចធ្វើតាមការទាមទារនេះបានទេ។ យ៉ាងណាក្តី ឆ្លងតាមបទពិសោធន៍ខាងលើនេះ តើគេគួរដកពិសោធន៍យ៉ាងណា បន្ទាប់ពីគំនរសំរាមគ្របដណ្តប់ទីក្រុងពេលនេះ?

12 min

October 09, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - វិវាទបណ្តាលមកពីការសង្ស័យពីមូលដ្ឋានកងទ័ពចិននៅកម្ពុជានឹងប៉ះពាល់ដល់អព្យាក្រឹតភាពរបស់កម្ពុជារឺ?

ការសង្ស័យ និងការចោទប្រកាន់ជុំវិញកម្ពុជាអនុញ្ញាតឲ្យចិនអភិវឌ្ឍន៍មូលដ្ឋានកងទ័ពជើងទឹកនៅកំពង់ផែ រាម នៃខេត្តព្រះសីហនុ ដែលបញ្ហានេះត្រូវបានបដិសេធដោយរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាម្តងហើយម្តងទៀតយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏រឿងនេះមិនត្រូវបានបញ្ចប់ដោយងាយនៅឡើយមកទល់ពេលនេះ។ មេដឹកនាំអតីតគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក សម រង្ស៊ី ដែលកំពុងស្ថិតនៅក្រៅប្រទេស បានលើកឡើងពីម្សិលមិញថាអតីតគណបក្សប្រឆាំងនេះ មិនទទួលស្គាល់កិច្ចសន្យាខុសច្បាប់របស់ក្រុងភ្នំពេញជាមួយរដ្ឋាភិបាលចិន ក្នុងវិស័យយោធា និងហិរញ្ញវត្ថុ ហើយគណបក្សនេះនឹងលុបចោលរាល់កិច្ចសន្យាទាំងនោះ នៅពេលដែលពួកគេបានដឹកនាំប្រទេស។ តែអ្នកវិភាគមួយចំនួនថាវាជាការពិបាករក្សាអព្យាក្រឹតភាពណាស់សម្រាប់ប្រទេសនៅលើពិភពលោក នៅពេលដែលមហាអំណាចកំពុងប្រទាញប្រទង់ឥទ្ធិពលគ្នារឿងភូមិសាស្ត្រនយោបាយ។

12 min

October 08, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកនយោបាយនិងNGOs៖បើមិនអនុវត្តច្បាប់លើសមាជិកព្រឹទ្ធសភាទេ នឹងនាំឱ្យមាននិទណ្ឌភាពបន្ថែមទៀតនៅកម្ពុជា

សមាជិកព្រឹទ្ធសភា លោកណយ ស្រូន បានសុំអភ័យទោសពីថ្នាក់ដឹកនាំព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជាដែលរូបលោកបានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងដីទំហំជាង៥០០ហិកតានៅក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ ការសុំអភ័យទោសនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីរូបលោកត្រូវបានថ្នាក់ដឹកនាំព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជាហៅមកណែនាំ និងធ្វើការអប់រំ។ ប៉ុន្តែ ការត្រឹមសុំអភ័យទោសនេះ អ្នកនយោបាយ និងអង្គការសង្គមស៊ីវិលនៅកម្ពុជាយល់ឃើញថា មិនទាន់គ្រប់គ្រាន់នោះទេ ពោល គឺត្រូវតែអនុវត្តទៅតាមផ្លូវច្បាប់។ បើតាមពួកគេ បើមិនអនុវត្តច្បាប់ត្រឹមត្រូវលើសមាជិកព្រឹទ្ធសភារូបនេះទេ នោះនឹងនាំឱ្យមាននិទណ្ឌភាពបន្ថែមទៀតនៅកម្ពុជា។ អ្នកនាំពាក្យព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា បានអះអាងថា ព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជាមិនមានបំណងការពារសមាជិកដែលប្រព្រឹត្តខុសនោះទេ ហើយបើអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចរកឃើញថា លោកណយ ស្រូន មានកំហុស ព្រឹទ្ធសភានឹងបើកកិច្ចប្រជុំបន្ទាន់មួយ ដើម្បីពិភាក្សាដកអភ័យឯកសិទ្ធិរបស់លោកតែម្តង។

11 min

October 07, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើកម្ពុជាមានភាពចាំបាច់ទេក្នុងការខ្ចីបរទេសអំឡុងពេលកូវីដ១៩?

អំឡុងពេលកូវីដ១៩ អ្នកសេដ្ឋកិច្ច និង អ្នកស្រាវជ្រាវសង្គមមួយចំនួន ស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលប្រើប្រាស់កម្ចីពីបរទេសឲ្យមានតម្លាភាពដើម្បីបញ្ចៀសហានិភ័យបំណុលទៅថ្ងៃអនាគត។ ការលើកឡើងនេះ បន្ទាប់ពីរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា តាមរយៈព្រឹត្តិបត្រស្ថិតិបំណុលសាធារណៈ ចេញ ផ្សាយដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចកាលពីថ្ងៃទី១ ខែតុលា សម្រេចបង្កើនការខ្ចីលុយបរទេស ក្នុង ការស្ដាសេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញ ក្រោយវិបត្តិកូវីដ១៩ បើក្នុងករណីចាំបាច់។ សូមជម្រាបជូនថា កម្ពុជានឹងកម្ចីប្រាក់ពីបរទេសរយៈពេល៣ឆ្នាំខាងមុខ ពោលគឺឆ្នាំ២០២១ ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ជាង ១០ពាន់លានដុល្លារ ឆ្នាំ២០២២ជាង ១១ពាន់លានដុល្លារ ឆ្នាំ២០២៣ជាង ១២ពាន់លានដុល្លារ និងឆ្នាំ២០២៤ ជាង ១៣,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ។ ដូច្នេះតើកម្ពុជាមានភាពចាំបាច់ទេក្នុងការខ្ចីបរទេស អំឡុងពេលកូវីដ១៩?

11 min

October 06, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើភាពយឺតយ៉ាវនៃការចុះកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីជាមួយចិន អាចផ្តល់ផលអវិជ្ជមានដល់កម្ពុជាដែរឫទេ?

ម្សិលមិញ អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ឱ្យដឹងពីមូលហេតុនៃការយឺតយ៉ាវចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា និងចិន គឺដោយសារតែបញ្ហាជំងឺកូវីដ១៩ និងភាពរវល់មមាញឹកការងារនៃថ្នាក់ដឹកនាំប្រទេសទាំងពីរ។ ប៉ុន្តែ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានដាក់ផែនការថា នឹងចុះហត្ថលេខាឱ្យចប់សព្វគ្រប់មិនឱ្យផុតពីចុងឆ្នាំ២០២០នេះនោះទេ។ ប៉ុន្តែ នៅពេលមានភាពយឺតយ៉ាវក្នុងការចុះហត្ថលេខាបែបនេះ តើវាអាចជះផលអវិជ្ជមានដល់ប្រទេសកម្ពុជាដែរឬទេ?

11 min