Opium

Brecht van Hulten praat met Sjeng Scheijen over Gelukskind, zijn biografie van choreograaf Hans van Maanen. 

Hans van Manen is de belangrijkste choreograaf die Nederland ooit heeft voortgebracht. Zijn dansvoorstellingen worden in alle werelddelen bij de meest vooraanstaande gezelschappen gespeeld. Nu, op zijn negentigste, groeit het aantal gezelschappen dat zijn balletten uitvoert nog altijd.
In Gelukskind beschrijft Sjeng Scheijen zijn leven. Hij vertelt hoe Hans verarmd en volkomen uitgehongerd uit de oorlog kwam. Hoe hij als zoon van een alleenstaande Duitse moeder en zonder afgeronde lagere schoolopleiding op zijn twaalfde begon te werken, om tien jaar later zijn eerste choreografie te maken. Sindsdien heeft hij continu schoonheid geproduceerd en steeds weer zijn grote gave herontdekt. Een gelukskind. 
Sjeng Scheijen had exclusieve toegang tot het archief van Hans van Manen en sprak uitgebreid met hemzelf, zijn medekunstenaars en zijn geliefden.

Sjeng Scheijen (1972) schreef eerder de biografie van dans- en kunstpionier Sergej Diaghilev, die inmiddels wereldwijd is erkend als het absolute standaardwerk, en De avant-gardisten, waarvoor hij de Bookspot Literatuurprijs 2019 won, de belangrijkste non-fictieprijs.

Annemieke Bosman in gesprek met Lisaboa Houbrechts, regisseur en theatermaker.
In het Holland Festival is in juni 2023 de voorstelling 'Vake Poes; of hoe God verdween' van Houbrechts te zien.

'Vake Poes; of hoe God verdween' is een familie-epos dat drie generaties overspant vanuit het perspectief van een jong meisje.
De twaalfjarige 'Kleindochter Aller Kleindochters' staat aan het einde van de oorlog, het seksueel misbruik in de broederschool, de Duitse bezetting en het wrede huwelijk met Moeke Poes. De levensverhalen en trauma's van grootouders, ouders en de eigen, jongste generatie worden uitgediept met Bachs 'Johannespassie' als leidraad.

Het idee voor 'Vake Poes; of hoe God verdween' ontstond tijdens de gesprekken die Lisaboa Houbrechts met haar grootvader voerde.

Annemieke Bosman in gesprek met Henk Steenhuis, journalist en schrijver.
Deze maand verschijnt zijn boek 'Toujours l'amour', Liefde lust en bedrog in Frankrijk door de eeuwen heen'.

Daarin toont Steenhuis ons het Frankrijk als land van de liefde, van romantische en kleurrijke avonturen vol passie, verleidingskunst, avontuurtjes en bedrog. Aan de hand van bekende romans, dagboeken en historisch onderzoek schetst Henk Steenhuis de geschiedenis van de liefde. De lezer komt meer te weten over het avontuurlijke liefdesleven van Benoîte Groult, generaal Pétain, Valérie Trierweiler, François Hollande, Jacques Chirac, Carla Bruni, Dominique Strauss-Kahn en vele anderen.

Henk Steenhuis was werkzaam als journalist in Frankrijk en in Nederland. Van 2000 tot 2009 was hij hoofdredacteur van HP=De Tijd.

Annemieke Bosman praat met schrijver Nathan Vecht over de voorstelling Laagland, die hij schreef voor het Nationale Theater. 

In de kleine gemeente Langwetering wordt de rust ruw verstoord als de plaatselijke recreatieplas wordt aangewezen als bestemming voor klimaatneutrale waterwoningen. De drijvende woonwijk is ontwikkeld door de succesvolle tech-ondernemer Hugo (Joris Smit). Tijdens een ‘keukentafelgesprek’ op het gemeentehuis blijkt echter dat de lokale bewoners, onder aanvoering van de flexwerkende elektromonteur Ferry (Mark Rietman), niets moeten hebben van Hugo’s goede bedoelingen. Er ontstaat een verbeten strijd om lands- en lijfsbehoud. Wanneer blijkt dat de levens van Hugo en Ferry méér met elkaar verbonden zijn dan ze allebei dachten, krijgt deze strijd een fatale wending.

Brecht van Hulten in gesprek met Frans van Deursen, acteur, zanger, schrijver en componist.

Frans van Deursen vertaalde en bewerkte samen met regisseur Theu Boermans het oorspronkelijke libretto van Mozarts wereldberoemde opera 'Die Zauberflöte' tot een opwindende en actuele tragikomedie: 'Mozarts Zauberflӧte– the next generation'.
Deze productie van de Theateralliantie i.s.m. OPERA2DAY wordt uitgevoerd met live koor en orkest.
Deze ‘Zauberflӧte’ speelt zich af in een dystopische nabije toekomst waarin de populisten de macht hebben gegrepen. De jonge generatie neemt hier geen genoegen mee en gaat de strijd aan om de oude machthebbers van de troon te stoten. Met de liefde als wapen vechten ze voor een nieuwe wereld van gelijkwaardigheid en rechtvaardigheid.

Annemieke Bosman praat met schrijver Saskia Goldschmidt over haar nieuwe roman Kukuruznik. 

Noa erft bij het overlijden van haar vader een kist met papieren. Het zijn verhalen over vliegeniersters, die in de begintijd van de luchtvaart wereldwijd in wankele vliegtuigjes stapten om records te breken. Rosy Rose bijvoorbeeld, de eerste Amerikaanse zwarte pilote, en tal van jonge vrouwen in het Sovjetleger, die tijdens de Tweede Wereldoorlog in Kukuruzniks in het donker leerden vliegen. En er zijn brieven van een jonge moeder aan haar verongelukte echtgenoot.

Aanvankelijk is het Noa een raadsel waarom haar liefdevolle maar zwijgzame vader zich zo hevig interesseerde voor deze vrouwen, die allen braken met de conventies van hun tijd. Maar met de bestudering van zijn nalatenschap komt ook het besef dat hierin het raadsel van haar familiegeschiedenis ligt. Een geschiedenis die ook in Noa diepe sporen heeft achtergelaten.

Saskia Goldschmidt werkte als theaterdocent en ontwikkelde projecten voor het basis- en voort­gezet onderwijs. Ze debuteerde in 2011 met Verplicht gelukkig, portret van een familie, waarin ze haar zoektocht naar haar verzwegen Joodse familiegeschiedenis beschrijft. In 2012 verscheen de succesvolle roman De hormoonfabriek, daarna volgden De voddenkoningin en Schokland. Ook bezorgde ze Dagboek uit Bergen-Belsen van Renata Laqueur.

Vanaf zondag 11 juni 2023 is bij de VPRO de avontuurlijke Jeugd documentaireserie 'Kinderen van Mavungu' te zien. In deze jeugdserie volgt de kijker Yoseva (14), Kenny (13) en Maticha (14) in hun laatste jaar van de basisschool in hun dorp Pikin Slee diep in het Surinaamse regenwoud. Ze leven in een mysterieuze wereld vol rituelen en bosgoden, van wie Mavungu voor kinderen de belangrijkste is. Elke aflevering wordt ingeleid met een tori, verhalen over tradities, ingesproken door Typhoon. 

'Kinderen van Mavungu' is gemaakt door Mirjam Marks en Vinije Haabo.

Mirjam Marks (1965) ging na haar studie Theaterwetenschappen bij VPRO Jeugd werken en specialiseerde zich in het ontwikkelen en realiseren van jeugddocumentaire(series). Als een van de makers van de serie 'Ruilen Internationaal'bezocht ze in 1997 voor het eerst Suriname en werd ze meteen verliefd op het land. In Suriname maakte ze verschillende documentaires voor de Nederlandse televisie, initieerde ze workshops voor kinderen en was ze in 2009 mede-oprichter en creatief directeur van kindermuseum Villa Zapakara. Sinds 2018 ontwikkelt ze projecten samen met Stichting de Vrolijkheid met kinderen en jongeren in asielzoekerscentra.

Voor 'Kinderen van Mavungu' heeft Mirjam nauw samengewerkt met Vinije Haabo, geboren in Pikin Slee en op zijn 14de naar de stad verhuisd om verder te leren, net als de kinderen in de serie. In 2000 maakte Marks in Pikin Slee een film over Vinije Haabo voor de serie 'Wie niet weg is is gebleven' in het kader van 25 jaar onafhankelijkheid en sindsdien is zij nauw betrokken bij het dorp.

Annemieke Bosman in gesprek met fotograaf Sem Langendijk.

Van wie is de stad? In zijn langdurige onderzoeksproject 'Haven' probeert fotograaf Sem Langendijk (1990, NL) de omgeving van zijn jeugd vast te leggen: een plek die niet meer bestaat. Terwijl hij opgroeide in een gemêleerde gemeenschap van arbeiders, kunstenaars, krakers en buitenbeentjes in het westelijk havengebied van Amsterdam, veranderde de stad langzaam maar zeker van koers. De rafelrand van de grote stad werd omgevormd tot een gladgestreken kade met een nieuwe skyline, luxe appartementen en grootschalige architectuur. 'Haven' brengt de voormalige havengebieden van diverse grote steden in verschillende fases van transitie samen in een documentair project dat niet alleen een proces van stedelijke ontwikkeling toont, maar ook van sociale uitsluiting.

De eerste solotentoonstelling 'Haven' van Sem Langendijk, in Foam in Amsterdam, toont het resultaat van een langdurig onderzoek naar het proces en de effecten van gentrificatie en de sociale ongelijkheid die het genereert.

Annemieke Bosman praat met schrijver, theatermaker en presentator Wilfried de Jong over zijn nieuwe boek Schwung.

In Schwung vertelt Wilfried de Jong aanstekelijke verhalen die swingen en wringen.
De Italiaanse Claudia neemt met haar cassetterecorder lichaamsgeluiden op van nieuwsgierige toeristen, de dakloze Ravi speelt in de Rotterdamse metro iedere dag dezelfde blues, en de Tsjechische instrumentenbouwer Maria kiest de wonderlijkste materialen voor haar contrabassen.
De Jong is een observator pur sang; hij geeft zijn ogen de kost en houdt zijn oren op de wind.

Wilfried de Jong (1957) is schrijver, theatermaker en presentator. In 2000 debuteerde hij met de verhalenbundel Aal, daarna volgden De linkerbil van Bettini, De man en zijn fiets, Kop in de wind (Sportboek van het Jaar 2013) en Zweefduik. In 2020 verscheen de succesvolle bundeling De man en zijn wielerverhalen. Onlangs vierde hij de literatuur in het geliefde tv-programma Brommer op zee.

Brecht van Hulten praat met Maite van Dijk, artistiek directeur van Museum More in Gorssel, over Munch; een film over het leven en werk van de Noorse schilder Edvard Much. Maite van Dijk was als conservator verantwoordelijk voor de tentoonstelling Munch : Van Gogh die in 2015 in het Van Gogh Museum te zien was. 

Edvard Munch was een van de belangrijkste expressionistische kunstenaars en is wereldberoemd geworden door zijn iconische werk De Schreeuw. In het biografische filmdrama Munch volgen we hem in vier belangrijke periodes in zijn leven, van ietwat naïeve en onstuimige twintiger die een mooie carrière voor zich heeft tot de gedesillusioneerde dertiger die afgewezen wordt door de Berlijnse kunstwereld. En van de mentaal gebroken veertiger die zich laat opnemen in een psychiatrische kliniek tot de strijdbare tachtiger die zijn werk uit handen van de nazi’s probeert te houden. Munch geeft een caleidoscopisch beeld van de kunstenaar, even veelzijdig en eigenzinnig als het werk van de meester zelf.