ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ

នាពេលថ្មីៗនេះ កាសែតរដ្ឋវៀតណាមបានចុះផ្សាយអំពីការហាត់សមដំណើរព្យុហយាត្រា ដើម្បីអបអរកម្មវិធីខួបទី៥០ នៃការបង្រួបបង្រួមជាតិវៀតណាម។ អ្វីដែលការកត់សម្គាល់ នេះជាលើកទី១ដែលភាគីវៀតណាមបានអញ្ចើញកងទ័ពបរទេសចូលរួមដង្ហែព្យុហយាត្រារបស់ខ្លួន រួមមានកង​ទ័ព​មក​ពី​ប្រទេស​ចិន ឡាវ និង​កម្ពុជា។ ចំពោះអ្នកតាមដានសង្គមកម្ពុជា ការបញ្ជូនកងទ័ពកម្ពុជាទៅអបអរថ្ងៃបង្រួបបង្រួមជាតិវៀតណាមនាពេលនេះ គឺបានបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងការពារជាតិដ៏រឹងមាំរបស់ប្រទេសទាំង២។ ប៉ុន្តែពួកគេថា កម្ពុជាក៏ត្រូវតែបញ្ជាក់ជំហរខ្លួនទៅកាន់ភាគីវៀតណាម ដើម្បីរំឭកថាកម្ពុជាបានរួមចំណែកដល់ឯករាជ្យភាពរបស់វៀតណាមកាលពី៥០ឆ្នាំមុន។ ដូច្នេះ តើការចូលរួមរបស់កងទ័ពកម្ពុជា ក្នុងខួបទី៥០នៃការបង្រួបបង្រួមជាតិវៀតណាមមានអត្ថន័យបែបណា?

នៅថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ​២០២៥ ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី បានប្រកាសពីគោលការណ៍ដែលរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាត្រៀមចាត់វិធានការបញ្ឈប់ការផ្តល់រង្វាន់តាមរយៈគម្របដបនិងក្រវិលកំប៉ុងក្នុងឧស្សាហកម្មភេសជ្ជៈនិងគ្រឿងស្រវឹង។ អ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាសង្គមថា នេះជាជំហានដ៏ល្អសម្រាប់កម្ពុជាឆ្ពោះទៅរកការកាត់បន្ថយការសេពគ្រឿងស្រវឹង ជាពិសេសក្នុងស្រទាប់យុវវ័យ។ យ៉ាងណាក្តី អ្នក​តាម​ដាន​សង្គម យល់ថា មានតែការបញ្ឈប់ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មនៅទីសាធារណៈទាំងស្រុង គឺជាមធ្យោបាយដ៏មានប្រសិទ្ធិភាពឆ្ពោះទៅការកាត់បន្ថយការសេពគ្រឿងស្រវឹង។

ទេសាភិបាលធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាលោកស្រី ជា សិរី កាលពីពេលថ្មីៗនេះបានឲ្យដឹងថាបច្ចុប្បន្ននេះចំនួន QR code សម្រាប់ទូទាត់ប្រាក់ ដែលបានស្នើ និងអនុញ្ញាតឲ្យដាក់នៅតាមបញ្ជ ទូទាត់ និងហាងទំនិញកើនដល់ជាង១,៥លាន។ ការទូទាត់ឆ្លងដែនតាមរយៈ KHQR Code ក៏បានពង្រីកកាន់តែទូលំទូលាយទៅកាន់បណ្តាប្រទេសនៅក្នុងតំបន់ផងដែរ។ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនានាមើលឃើញថាកំណើននៃការទូទាត់ប្រាក់តាម QR code នៅក្នុងបរិបទនៃប្រទេសកម្ពុជា គឺជាចំណុចវិជ្ជមាននៃវិស័យសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ជាជាងហានិភ័យ។

នៅក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកស្រី ផែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនៅប្រទេសកម្ពុជា ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានរំលេចឱ្យឃើញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ប្រទេសទាំងពីរក្នុងការបន្តចាប់ដៃគ្នាកសាងសហគមន៍រួមគ្នា ជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើគ្រប់វិស័យ ដែលជាឧត្តមប្រយោជន៍សម្រាប់ប្រជាជាតិទាំងពីរ។ តែចំពោះសំណុំរឿងក្តៅៗ ដូចជា បញ្ហាកោះគុត តំបន់ប្រេងត្រួតស៊ីគ្នានៅក្នុងសមុទ្រ បញ្ហាព្រំដែន នៅតំបន់ប្រាសាទតាមាន់ធំ និងករណីឃាតកម្មលើអតីតតំណាងរាស្ត្រមកពីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិលោក លិម គិមយ៉ានៅទីក្រុងបាងកក ពុំត្រូវបានលើកឡើងមកនិយាយនៅក្នុងការបូកសរុបលទ្ធផលនៃដំណើរទស្សនកិច្ចនោះទេ។ ចំពោះអ្នកនយោបាយ និងអ្នកវិភាគ ភាគីទាំងពីរ កម្ពុជា ថៃអាចមិនលើកយកសំណុំរឿងទាំងនេះមកជជែកគ្នា ពីព្រោះរដ្ឋាភិបាលទាំងពីរបារម្ភខ្លាចខាតបង់ផលប្រយោជន៍រវាងគ្នា។ តើក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកស្រីនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនៅកម្ពុជារយៈពេល២ថ្ងៃមកនេះ ភាគីទាំងពីរពិតជាមិនអើពើលើកនិយាយពីសំណុំរឿងធំៗដែលជាប្រយោជន៍ជាតិពិតមែន ឬយ៉ាងណា? 

នៅក្នុងឱកាសបំពេញទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជារបស់លោកស្រី ផែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត្រ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ នាថ្ងៃទី២៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥នេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានលើកឡើងពីសារៈសំខាន់នៃការតភ្ជាប់វិស័យទេសចរណ៍រវាងប្រទេសកម្ពុជា និងថៃ។ ក្រោមទិសស្លោក«ព្រះរាជាណាចក្រពីរ ក្នុងគោលដៅតែមួយ» អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យទេសចរណ៍បានសម្តែងសុទិដ្ឋិនិយមចំពោះការរួមគ្នារវាងថៃ និងកម្ពុជា ដើម្បីស្រូបទាញទេសចរអន្តរជាតិឲ្យបានជាអតិបរមា។ តែខ្លះទៀតយល់ថា កម្ពុជាត្រូវតែរៀបចំខ្លួនឲ្យបានរួចរាល់ និងមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់។

អាមេរិក​មាន​បំណង​ដំឡើង​ពន្ធគយ​លើ​ផ្ទាំង​សូឡា​របស់​កម្ពុជា ដែល​នាំទៅ​អាមេរិក​ដល់​ទៅ​ជាង​ ៣៥០០​ភាគ​រយ ​ខណៈ​ផ្ទាំង​សូឡាន​របស់​វៀត​ណាម​នឹង​អាច​រង​ការ​ដំឡើង​ពន្ធ​ជាង​៣៩៥ ភាគរយ​ ថៃ ជាង​៣៧៥ ភាគរយ និង​ម៉ាឡេស៊ី ជាង​៣៤​ភាគរយ​។ នេះបើ​សេចក្តី​ប្រកាស​របស់​ក្រសួង​ពាណិជ្ជ​កម្ម​អាមេរិក​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ចន្ទ​ទី ២១​មេសា​។ គម្រោង​ចង់​ដំឡើង​ពន្ធ​លើ​ផ្ទាំង​សូឡា នាំ​ចេញ​ពី​ប្រទេស​នៅអាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ធ្វើ​ឡើង​បន្ទាប់ពី ការ​ស៊ើប​អង្កេត​រយៈពេលមួ​យ​ឆ្នាំបាន​រក​ឃើញ​ថា ក្រុម​ហ៊ុន​ផលិត​ផ្ទាំង​ស្រូប​ពន្លឺ​ព្រះអាទិត្យ នៅ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ទទួល​បាន​អត្ថ​ប្រយោជន៍ ឧបត្ថម្ភធន​ពី​រដ្ឋាភិបាល ដែល​មាន​ចិន​នៅ​ពី​ក្រោយ​ខ្នង​។ ​ការណ៍​នេះ​ធ្វើ​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន​អាច​លក់​ផលិត​ផល​របស់​ពួកគេ​ទៅឲ្យ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ក្នុង​តម្លៃ​ដ៏ទាប ​រហូត​ធ្វើ​ឲ្យ​ក្រុម​ហ៊ុន​ក្នុង​ស្រុក​អាមេរិក​ពិបាក​នឹង​ប្រកួត​ប្រជែង​។ តើ​ការ​ដំឡើង​ពន្ធ​ដ៏ខ្ពស់​របស់​អាមេរិក​លើ​ផ្ទាំង​សូឡា​របស់​កម្ពុជា​ដែល​នាំ​ចូល​ទៅ​អាមេរិក​នឹង​ជះ​ផល​ប៉ះពាល់​អ្វីខ្លះ​ដល់​កម្ពុជា​?

នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃលោកស្រី ផែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត្រ គ្រោងបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវការនៅកម្ពុជារយៈពេល២ថ្ងៃពីថ្ងៃទី២៣ ដល់ទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥។ អ្នកតាមដានស្ថានការណ៍នយោបាយ និងសង្គមកម្ពុជានានាមើលឃើញផ្សេងៗគ្នាថា ទស្សនកិច្ចរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនៅកម្ពុជាអាចនឹងមានលទ្ធផលវិជ្ជមាន និងអវិជ្ជមាន។ អ្វីជាការកត់សម្គាល់នៅក្នុងទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងថៃ មានបញ្ហាធំៗមួយចំនួនដែលប្រទេសជិតខាងទាំងពីរហាក់ពិបាកនិយាយចុះសម្រុងគ្នា ដូចជាបញ្ហាព្រំដែន បញ្ហាតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា ឬបញ្ហាវប្បធម៌។ តាមរយៈគម្រោងទស្សនកិច្ចរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ តើកម្ពុជាមានក្តីរំពឹងលើដំណោះស្រាយបញ្ហាចម្រូងចម្រាសជាមួយថៃបានកម្រិតណា?

ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​កន្លង​មក​នេះ មាន​ការ​ជជែក​ដេញ​ដោល​នៅ​តាម​បណ្តាញ​សង្គម​រក​ខុស​រក​ត្រូវ​លើ​ករណី​ស្ត្រី​ម្នាក់​ដែល​ជា​អ្នក​ចាក់​ប្រេង​ឥន្ធនៈ​នៅ​ស្ថានីយ៍​ប្រេង ​PTT ក្នុង​ខេត្តកំពត​។​ មូល​ហេតុ គឺ​មក​ពី​ស្ត្រី​អ្នក​ចាក់​ប្រេង​រូប​នោះបាន​ទាម​ទារ​ឲ្យ​អតិថិជន​បន្ថែម​លុយ ១​ពាន់​រៀល​ពី​លើ​តម្លៃ​ប្រេង​ដែល​បាន​ចាក់​រួច​។​ នេះ​ជា​ទម្លាប់​របស់​ម្ចាស់​អាជីវកម្ម​មួយ​ចំនួន​ដែល​តែង​គិត​ថ្លៃ​ទំនិញ​ជា​ប្រាក់​ដុល្លារ និង​កំណត់​អត្រា​ប្តូរ​ប្រាក់​រៀល​ខ្ពស់​ជាង​តម្លៃ​ទី​ផ្សារ បើ​អតិជន​ចង់​ទូទាត់​ជា​ប្រាក់​រៀល​។ ​ការគិត​អត្រា​ដូរ​ប្រាក់​រៀល និង​ដុល្លារ​ខ្ពស់​ជាង​តម្លៃ​ទីផ្សារ​នេះ​បាន​ធ្វើឲ្យ​មាន​ការ​ថ្នាំង​ថ្នាក់​ដល់​អតិថិជន​ជា​ច្រើន​។​ តើ​គួរ​ធ្វើ​ដូច​ម្តេច​ដើម្បី​ធានា​ពី​សុច​រិត​ភាព​របស់​អ្នក​ធ្វើ​អាជីវ​កម្ម និង​ចៀស​វាង​ការ​កេង​ប្រវ័ញ្ច​លើ​អតិ​ថិជន​?

ប្រធា​នាធិ​បតី​ចិន លោក ស៊ី ជីនពីង បាន​អះអាង​ថា ចិន​នឹង​បើក​ទីផ្សារ​ដ៏​ធំ​របស់​ខ្លួន​ជូន​កម្ពុជា​ដោយអនុញ្ញាត​ឲ្យ​កម្ពុជា​នាំ​ចូល​ផលិត​ផល​កសិ​កម្ម​ដែល​មាន​គុណ​ភាព​ខ្ពស់​ទៅ​លក់​នៅ​ទីផ្សារ​ចិន​។​ នេះ​បើ​តាមការ​ចុះផ្សាយ​របស់​ទីភ្នាក់​ងារ​សារ​ព័ត៌​មាន​ចិន​ Xinhua នា​ឱកាស​ដែល​មេដឹ​នាំចិន​មក​ទស្សន​កិច្ច​ផ្លូវ​រដ្ឋ​នៅកម្ពុជា​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៧ ដល់​ថ្ងៃ​ទី​១៨ ខែ​មេសា​។ ជា​ការ​កត់​សម្គាល់ ការ​អះអាង​របស់​ចិន​ដូច​នេះ គឺ​បន្ទាប់ពី​អាមេរិក​បាន​ដាក់​ពន្ធ​បណ្តោះ​អាសន្ន​លើ​ទំនិញ​កម្ពុជា ១០% ដោយ​ទុក​ពេល​ឲ្យ​ចរចា​ក្នុង​រយៈ​ពេល​៩០​ថ្ងៃ។​ តើការ​សន្យា​របស់​ចិន​នឹង​ក្លាយ​ជាការ​ពិត​ដែរ​ឬ​ទេ និង​ថា តើ​ទីផ្សារ​ចិន​អាច​រួម​ចំណែក​ជួយ​ទិញ​ទំនិញ​ពី​កម្ពុជា​បាន​កម្រិត​ណា​ដែរ​?

ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង បានបំពេញទស្សនកិច្ចរយៈពេលពីរថ្ងៃនៅកម្ពុជាពីថ្ងៃទី១៧ និង១៨ មេសា ឆ្នាំ២០២៥។ ទស្សនកិច្ចរបស់មេដឹកនាំកំពូលចិននៅកម្ពុជាធ្វើឡើងស្របពេលដែលកម្ពុជា និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានត្រៀមបើកកិច្ចចរចាស្តីពីការដាក់ពន្ធគ្នាទៅវិញទៅមក។ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមនានាបានសម្តែងការសាទរ និងកង្វល់ដំណាលគ្នាចំពោះវត្តមានរបស់លោក ស៊ី ជីនពីង នៅកម្ពុជា ខណៈដែលចិន និងអាមេរិកកំពុងតឹងសរសៃក ដាក់គ្នារឿងដំឡើងពន្ធរវាងគ្នា ហើយកម្ពុជានិងចិនបានដំឡើងមិត្តភាពស្និទ្ធស្នាលដល់កម្រិតត្បូងពេជ្រ។