De Dag

De Turkse president Erdogan was op weg naar opnieuw een klinkende verkiezingsoverwinning bij de presidentsverkiezingen in mei. Maar door de aardbeving wordt ook het politieke veld in Turkije opgeschud. De kritiek op Erdogan groeit met de dag, ook onder zijn eigen aanhangers. Tegelijk spelen er in het aardbevingsgebied - dat een achtergesteld oppositie-gebied is waar veel Koerden wonen, én waar aan de Syrische kant van de grens ook nog oorlog woedt - allerlei geopolitieke belangen. Zaken waar de Russische president Poetin zich ook nog eens actief mee bemoeit. 

In deze podcast schetst Turkije-deskundige Nienke van Heukelingen van Instituut Clingendael de politieke context van de aardbevingsramp. President Erdogan wordt misschien wel meer dan ooit op de proef gesteld. Zodanig dat de vraag rijst: overleeft Erdogan deze ramp zelf wel?

Reageren? Mail [email protected]

NOS-buitenlandredacteur Gulsah Ercetin werd maandagochtend vroeg door de redactie gebeld met de vraag of ze snel naar Hilversum kon komen, want er was een aardbeving geweest in Turkije. Ze is zelf van Turkse afkomst en spreekt de taal. En, zo realiseerde ze zich toen ze het nieuws bekeek, in de regio die het zwaarst is getroffen woont haar eigen familie.

Gulsah is inmiddels in Turkije en doet daar verslag van de ramp. Voor podcast De Dag heeft ze een audiodagboekje bijgehouden van haar reis naar het rampgebied. Een reis, zo zegt ze, die persoonlijk en fysiek zwaar is. Deels door de hindernissen en haar eigen zorgen, maar vooral door wat ze ziet en de verhalen die ze hoort.

Reageren? Mail [email protected]

In Brussel praten regeringsleiders over migratie. Premier Rutte heeft zelf sterk aangedrongen om het onderwerp op deze Europese top te bespreken. De vraag is of de lidstaten het eens kunnen worden dezer dagen. Verschillende landen willen meer hekken op de buitengrenzen van de EU.

Maar wat doet zo'n hek eigenlijk? Maartje van der Woude vertelt erover in podcast de Dag. Ze is hoogleraar rechtssociologie aan de Universiteit Leiden en gespecialiseerd in grenstoezicht en migratie. Volgens haar is zo'n grenshek vooral symboolpolitiek en moeten politici meer kijken naar de binnengrenzen.

Reageren? Mail [email protected]

Pim Lammers trekt zich terug als schrijver voor de Kinderboekenweek. Hij zou een gedicht maken, maar ziet daar na doodsbedreigingen vanaf. Op sociale media werd een fragment uit een ander verhaal van hem voor volwassenen volop gedeeld waarna Lammers van pedofilie werd beschuldigd. Het leidde tot Kamervragen en grote verontwaardiging.

Journalist en data-analist Robert van der Noordaa doet onderzoek naar online haatcampagnes en podcast de Dag vroeg hem om te kijken naar wat er op Twitter is gebeurd rond Pim Lammers. Twee politieke partijen hebben de hoofdrol en dat vreet volgens van der Noordaa aan de democratie.

Reageren? Mail [email protected]

Een gebied twee keer zo groot als Nederland, in puin. Er wordt rekening gehouden met mogelijk twintigduizend doden of meer. De omvang van de aardbevingsramp in het zuiden van Turkije en het noorden van Syrië is bijna niet te bevatten. Na een angstige en ijskoude nacht vol naschokken gaat op de dag na de rampdag het zoeken naar overlevenden onder het puin door. Soms met succes, vaak ook niet. 

Bram Vermeulen, tot 2013 correspondent in Turkije, kent de getroffen gebieden goed. Hij reisde er voor zijn serie De grenzen van Turkije doorheen en heeft daar nog veel contacten. Hij spreekt in podcast De Dag over de impact van 'the big one', een allesverwoestende beving waar altijd al voor werd gevreesd, en die nu in Turkije en Syrië is gekomen.

Reageren? Mail [email protected]

Voor het eerst hielden PvdA en GroenLinks dit weekend op dezelfde plek en dezelfde tijd partijcongressen, waar leden ook truien droegen met de tekst 'linkse wolk' erop. De term is door hen inmiddels omarmd als geuzenaam, want niet alleen de VVD profiteert van Ruttes aanval op het linkse blok, maar óók die linkse partijen zelf. Op het partijcongres van het CDA benadrukte partijleider Wopke Hoekstra juist dat hij weg wil blijven van 'kunstmatige spelletjes over linkse of rechtse wolken.'

In plaats van mee te gaan in Ruttes campagnefocus op links, is het interessant om in de gaten te houden wat er in het rechtse blok gebeurt, zegt politicoloog Tom van der Meer in podcast De Dag. Daar zit de ruimte en beweging, zeker nu de grote verkiezingswinst van Forum voor Democratie bij de Provinciale Statenverkiezingen van vier jaar geleden lijkt te verdampen. Maar Rutte zwijgt over een 'rechtse wolk'. Waarom?

Met nog vijf weken tot de verkiezingen te gaan, de politieke campagnes die op stoom komen en landelijke partijen die hun posities aan het innemen zijn, rijst de vraag: welke politieke strijd wordt er de komende tijd nou eigenlijk écht gevoerd?

Reageren? Mail de [email protected] 

Sinds zijn debuut eind jaren '90 ziet hij er al hetzelfde uit: lang, kaal, snor, witte tanden en altijd gekleed in pak. Dr. Phil, misschien wel de bekendste tv-psycholoog ter wereld, kondigde deze week aan dat hij na ruim twintig jaar stopt met zijn show. Ook hier in Nederland werd zijn programma jarenlang uitgezonden en in Amerika trekt hij nog altijd dagelijks 2 miljoen kijkers. Dit voorjaar houdt hij ermee op. Wereldberoemd, stinkend rijk, ster op de Walk of Fame, een stempel gedrukt op de tv-geschiedenis, maar óók zwaar bekritiseerd.

In podcast De Dag vertelt psycholoog Najla Edriouch dat Dr. Phil ooit de reden was dat ze psycholoog wilde worden, maar dat ze nu toch wel anders naar hem kijkt. Ze bespreekt wat hij als psycholoog goed deed, en wat niet. En mediawetenschapper Linda Duits plaatst hem in een bredere mediatrend van psychologie en zelf-hulp als entertainment. Veel invloeden van Dr. Phil zijn volgens haar ook nu nog in Nederland terug te zien op tv.

Reageren? Mail [email protected]

CRISPR-Cas is een methode waarmee DNA veranderd kan worden, met ongekende precisie. De mogelijkheden lijken enorm: van het bestrijden in de toekomst van allerlei ziektes tot het creëren van varkens zo klein als een chihuahua.

De landbouw wil ook graag gebruik maken van de CRISPR-Cas-techniek. Bijvoorbeeld voor het veredelen van planten en zaden. In juni komt de Europese Commissie met een voorstel of ze de regels voor deze techniek zullen versoepelen. 

De herdenkingen worden live op televisie uitgezonden, en speciale programma’s over de Watersnoodramp trekken miljoenen kijkers. 70 jaar na dato is er grote belangstelling voor de ramp. 

In het voormalige rampgebied zelf neemt de behoefte om te herdenken nog zeker niet af. Overal zijn er vandaag bijeenkomsten. 

Dat was de eerste decennia na de ramp wel anders. In de podcast vertelt journalist, voormalig radiomaker en Watersnoodramp-specialist Kees Slager hoe pas  40 jaar ná de ramp er meer en anders over gepraat werd; met kritische vragen. Kinderen van de ramp vertellen hoe de ramp nu nog doorleeft.

Waarom wordt dat herdenken steeds belangrijker? En wat herdenken we precies? Een onafwendbare natuurramp? Of de gevolgen van het falen van de overheid, toen?

Reageren? mail [email protected]

Wat direct na Elon Musks overname van Twitter al werd gevreesd, en door sommige gebruikers ook al was opgemerkt, blijkt te kloppen: Twitter is sinds Musk aan het roer staat een aantoonbaar guurdere plek geworden. Haatberichten en desinformatie over vooral Oekraïne, vaccins en het klimaat zijn er fors toegenomen.

Nieuwsuur-journalist Rudy Bouma dook in de onderzoeken naar Twitter sinds het platform werd overgenomen door Musk. Hij sprak verschillende onderzoekers in binnen- en buitenland, die samen een ontluisterend beeld schetsen over de staat van het platform en de rol die Musk daarin speelt.

In podcast De Dag vertelt hij hoe nepnieuws en haat in toenemende mate en in rap tempo rondgepompt worden op Twitter en wat voor gevolgen dat heeft voor minderheden én voor het platform zelf. Want duidelijk is dat het bedrijf in zwaar weer zit.

Reageren? Mail [email protected]