De Dag

Als eerste land in Europa gaat Denemarken terug naar het oude normaal: alle coronamaatregelen zijn vanaf vandaag geschrapt. Dat betekent geen mondkapjes, geen anderhalve meter, geen coronapas, alles open en wie geen klachten heeft, mag gewoon meedoen. Luilekkerland, zou je kunnen zeggen. En dat terwijl er nog nooit zoveel besmettingen geweest zijn, ook onder ouderen.

Hoogleraar ouderengeneeskunde Rudi Westendorp werkt aan de Universiteit van Kopenhagen en zat maandenlang in het Deense OMT. Hij vertelt in podcast De Dag waarom de maatregelen in Denemarken wél losgelaten kunnen worden en wat Nederland daar volgens hem van de Deense strategie kan leren.

Reageren? Mail [email protected]

Deze week beginnen in Peking de Winterspelen en dat betekent een periode van maximale prestatiedruk voor de sporters. De mentale druk waar zij onder staan en het soms ongezonde topsportklimaat waarin zij moeten presteren is de afgelopen tijd vaak in het nieuws. Sporters uit onder andere de hockey-, turn- en danswereld stapten al naar voren met klachten over hun coaches en afgelopen week was in een videoserie van het AD te horen dat het ook rommelt in de Olympische schaatsploeg.

Oud-hockeycoach Marc Lammers pleit in podcast De Dag voor een cultuuromslag van coaches. Er wordt volgens hem nog te hiërarchisch gedacht en te hard op sporters ingehakt. Hij vertelt hoe hij vroeger zelf werd gekleineerd en dat later als coach ook ging doen. Maar jonge sporters tolereren dat niet meer, zegt hij, en coaches zullen moeten veranderen.

Ook hoogleraar sport en recht Marjan Olfers, die onderzoek doet naar de sportcultuur in Nederland, ziet dat gebeuren. Jonge sporters pikken het niet meer, zegt ze, en ze eisen betere begeleiding. "Er ligt een zware taak op de schouders van coaches." 

Reageren? Mail [email protected]

De geschiedenis van de NAVO is deze dagen actueler dan ooit. Want voor de Russische president Poetin ligt daar de kern van het conflict in de dreigende oorlog aan de grens met Oekraïne. Hij vindt dat het militaire bondgenootschap veel te ver is opgerukt naar de Russische grenzen, eist terugtrekking, en zegt dat de NAVO-activiteiten lijnrecht ingaan tegen afspraken die er in de jaren negentig zijn gemaakt.

In zekere zin klopt dat verhaal van Poetin, zegt Rusland-deksundige Helga Salemon in podcast De Dag. En voor Poetin is dit als oud-KGB'er naast een politiek strategisch verhaal ook een persoonlijke kwestie. Maar hij misbruikt de weeffouten uit het verleden volgens haar wel.

Reageren? Mail [email protected]

Sinds november dalen de koersen van cryptomunten, en hard ook. De bekendste munten, Bitcoin en Etherium, zijn sindsdien zowat gehalveerd en de schade bij de kleinere munten is nog groter. Cryptokenner Bert Slagter vertelt in podcast De Dag wat er aan de hand is en wat dit betekent voor de vele particuliere beleggers in cryptovaluta die er ook in Nederland zijn. 

Hoewel crypto is ontstaan met het idee om onafhankelijk te zijn van centrale banken en overheden, zie je volgens Slagter dat die invloed van buitenaf toch steeds groter wordt. Het is onderdeel van de volwassenwording van crypto en op de lange termijn misschien niet erg, zegt hij, maar nu voorlopig nog even wel. En voor landen waar cryptomunten in het dagelijks leven meer gebruikt worden leidt het mogelijk ook tot problemen. 

Reageren? Mail [email protected]

De Londense politie is een strafrechtelijk onderzoek begonnen naar alle feestjes en borrels op Downingstreet tijdens de lockdown. En een belangrijk rapport van topambtenaar Sue Gray over die feestjes wordt waarschijnlijk vandaag al naar de regering gestuurd. Ondertussen drijven nieuwe onthullingen deze week premier Boris Johnson verder in het nauw. Het lijkt erop dat hij er dit keer mogelijk niet mee wegkomt.

Een hard gelag, want de regels overtreden en ermee wegkomen was tot nu toe juist onderdeel van Johnsons politieke succes, zegt journalist Simon Kuper in podcast De Dag. Hij schrijft een boek over de elitaire studentencultuur op Eton en Oxford waar Boris Johnson en veel andere prominente Britse politici studeerden. In die omgeving leerde Johnson dat hij boven de regels staat en heel veel kan maken, zolang hij het maar weglacht als 'upper class'-grap. Totdat natuurlijk de grap, zoals nu, echt niet grappig meer is.

Reageren? Mail [email protected]

De KLM is de afgelopen honderd jaar gemiddeld één keer in de tien jaar failliet gegaan. Telkens wordt de luchtvaartmaatschappij gered met subsidies of steunpakketten, ook tijdens de coronacrisis. Onderzoeksjournalist Ties Joosten van Follow the Money deed voor zijn boek De Blauwe Fabel uitgebreid historisch onderzoek naar de geldstromen en speciale band tussen de overheid en KLM. 

Staat de KLM op omvallen, dan schiet de overheid te hulp, zegt Joosten in podcast De Dag. Maar als je de kosten en baten naast elkaar legt, kun je je volgens hem afvragen of die steun nog wel maatschappelijk verantwoord is. Zeker in het licht van de klimaatambities.

Ties Joosten pleit ervoor om in debatten over de toekomst van KLM en de luchtvaart minder vanuit liefde en trots voor 'de blauwe zwaan' te denken en meer naar de feiten te kijken. Misschien is een krimp van KLM dan wel logischer dan de ambitie van groei.

Reageren? Mail [email protected]

Volgens de WHO is het goed mogelijk dat het einde van de coronapandemie in Europa in zicht is. "Het is mogelijk dat de regio zich in de richting van een pandemisch eindspel beweegt," aldus de regionaal directeur. De omikronvariant zorgt voor een explosie aan besmettingen en dat gecombineerd met de vaccinaties kán wel eens het einde betekenen. Maar hoe komt een pandemie ten einde?

Historica Janna Coomans vertelt in podcast De Dag hoe dat bij pandemieën in het verleden ging en wat we daar van kunnen leren.  NOS-redacteur Ben Meindertsma werpt een blik op de nabije toekomst. Hij vroeg aan virologen en epidemiologen hoe het 'pandemische eindspel' er concreet uit zou kunnen zien en wat er gebeurt als we het virus verder loslaten in een tijd dat de besmettingen toenemen.

Reageren? Mail [email protected] 

Kandidaten van talentenjachten zijn kwetsbaar. De misstanden achter de schermen bij The Voice of Holland maken dat pijnlijk duidelijk. Maar de televisiewereld zelf, en vooral reality-tv, is sowieso kwetsbaar voor misstanden. Dat zegt cultuurwetenschapper Jan Teurlings in podcast De Dag. Hij deed onderzoek naar de verhouding tussen tv-producenten en kandidaten van reality-tvprogramma's en ziet een terugkerend probleem. 

Grensoverschrijdend gedrag is natuurlijk een breder maatschappelijk probleem en de televisiewereld is niet de kern of de oorzaak, maar je kan volgens hem wel zeggen dat in die omgeving de grenzen makkelijker vervagen. "Het is een informele wereld waarin machtsverhoudingen door elkaar heen lopen," zegt Teurlings.

Voor makers geldt vaak maar één wet: alles voor "spannende" televisie. Ze hebben daardoor te weinig oog voor de deelnemers, degenen dus om wie het juist allemaal draait.

Reageren? Mail [email protected] 

Een jaar na de beëdiging van Joe Biden als president staan de zaken er voor hem niet goed voor. Hij beloofde bij zijn aantreden om Amerika te laten samenkomen en helen, de democratie te versterken. Na de tumultueuze Trump-jaren zou hij het als president helemaal anders gaan doen: hij zou deals sluiten, verschillen overbruggen, en een einde maken aan de verlammende polarisatie in het land.

Van zijn voornemens is weinig terechtgekomen, zegt correspondent Lucas Waagmeester - die in podcast De Dag aan de hand van enkele sleutelmomenten de balans opmaakt van dat eerste roerige jaar. Biden dreigt volgens hem helemaal vast te lopen door wat ook wel 'de Biden-paradox' wordt genoemd: hij is de dealmaker die geen deals sluit. 

Reageren? Mail [email protected]

"We moeten het niet aan Westerse politici overlaten om te bepalen wat we van mensenrechten moeten vinden," zegt de Nederlandse hoogleraar Tom Zwart op de Chinese staatstelevisie. Hij is, net als zijn collega Peter Peverelli, een graag geziene spreker in China. Ze nemen het met regelmaat op voor het mensenrechtenbeleid van China. 

Uit onderzoek van NOS-redacteuren Robert Chesal en Laura Steenbeeke blijkt dat het mensenrechteninstituut waarvoor zij werken, het Cross Cultural Human Rights Centre dat onderdeel is van de Vrije Universiteit, door een Chinese universiteit gefinancierd wordt. En hoe in het financieringscontract met de Chinezen afspraken zijn gemaakt over het uitdragen van een 'andere' visie op het mensenrechtenbeleid. 

Universiteiten in China zijn nauw verbonden aan het politieke regime, de communistische partij. Tot dit jaar was de universiteit in Chongqing de enige geldschieter van het onderzoekscentrum.

Reageren? Mail [email protected]